T.C. ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/541 Esas
KARAR NO: 2023/127
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... - - ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVA: İstirdat
DAVA TARİHİ: 21/07/2017
KARAR TARİHİ: 22/02/2023
KR.YZL.TARİHİ:15/03/2023
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar Arasında 24.03.2017 tarihinde Protokol başlıklı sözleşme imzalandığını, Protokolün 3. maddesi Uyarınca işin bedeli 526.255,00 TL olduğunu, davacının Protokolün 3. Maddesi Kapsamında; peşinat olarak 126.255,00 TL' yi 25.04.2017 tarihinde ... Şubesinden, davalının ... Bankası hesabına havale ederek ödediğini, yine muhtelif tarif ve miktarlarda çek keşide ederek davalıya verdiğini, davalı şirketin protokol kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmeden 11 Mayıs 2017 tarihinde ... ... tarafından gizli olarak yürütülen .... terör örgütü soruşturması kapsamında şirkete el konulduğunu, haricen davalı şirket çalışanlarından öğrendikleri kadarıyla dava konusu edilen çeklere savcılık tarafından el konulduğunu, çeklerin 3. kişilere ciro edilemediğini, savcılık tarafından muhafaza altına alındığını belirterek davanın kabulüne, müvekkili şirketin daha fazla zarar görmemesi amacıyla teminatsız veya teminat mukabilinde menf-i tespiti talep edilen ...Şubesine Ait Keşidecisi -Davacı- ...., Keşide Yeri ve Tarihi ... - 22.07.2017., Lehtarı Davalı ... Olan 80.000,oo TL Bedelli, ... Findeks Numaralı Çek ve ...Şubesine Ait Keşidecisi -Davacı- ...., Keşide Yeri ve Tarihi ... - 19.08.2017., Lehtarı Davalı ... Olan 80.000,oo TL Bedelli, ... Findeks Numaralı Çekler Yönünden dava sonuna kadar tahsilinin önlenmesi amacıyla ihtiyat-i tedbir kararı verilmesini, davalı taraflar arasında imzalana protokol kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmediğinden; davacı tarafından ödenen 126.255,00 TL peşinatın ödeme tarihi olan 25.04.2017 tarihinden itibaren işleyecek avansı faizi ile birlikte davalıdan istirdatıyla davacıya ödenmesine, ...Şubesine Ait keşidecisi -davacı- ...., Keşide Yeri Ve Tarihi ... - 22.07.2017., Lehtarı Davalı ... Olan 80.000,oo TL Bedelli, ... Findeks numaralı çekin ...Şubesine Ait Keşidecisi -davacı- ...., keşide yeri ve tarihi ... - 19.08.2017, lehtarı davalı ... Olan 80.000,oo TL Bedelli, .... Findeks Numaralı Çeklerin bedelsiz kaldığının tespityle menf-i tespiti ve italine, karar verilmesini, yargılama giderleriyle ücreti vekaletin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket yetkilisi ...'nın gerek sosyal hayatında gerek iş hayatında herkesçe sevilen, saygı duyulan ve iyi bilinen bir iş adamı olduğunu, yılların birikimi sonucu oluşan tecrübesi sebebi ile iş yaptığı alanda piyasanın en büyük aktörü olup ve herkes tarafından da saygı gören bir iş adamı olduğunu, ancak müvekkili şirket yetkilisinin haksız bir suç isnadı ile karşı karşıya kalıp ve ... ... tarafından yürütülen bir soruşturma kapsamında tutuklandığını, hala da ... Kurumunda tutuklu olarak bulunduğunu, müvekkil ile davacı şirket arasında düzenlenen sözleşme gereği müvekkile verilen çeklere de yukarıda bahsi geçen soruşturma kapsamında ... ... tarafından el konulduğunu, müvekkil ile davacı arasında düzenlenen sözleşme gereği yerine müvekkilin yerine getirmesi gereken işler, malesef ki müvekkil şirket yetkilisi ... hakkında yürütülen soruşturma ve takiben tutuklanması sebebiyle sekteye uğradığını, ...'nın eşi, kendisinin yokluğunda idareten bu süreçleri yürüttüğünü ancak doğal olarak yeterli bilgisi ve tecrübesi olmaması nedeniyle sadece eşi tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakılıncaya dek idareten bu sürecin devamını sağlayabildiğini, müvekkilin üzerine düşen edimi yerine getirememesinde bir kusuru bulunmadığını, bu tutukluluk halinin müvekkili için mücbir sebep olduğunu, müvekkil şirket yetkilisi ...'nın serbest kalır kalmaz işlerinin başına geçip tüm edimleri yerine getireceğini belirterek davanın reddine, ihtiyat-i tedbir kararı verilmesi talebinin reddine, çeklerin iptali talebinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, KABUL VE DEĞERLENDİRME: Dava, istirdat ve menfi tespit ( istirdat ) istemine ilişkindir.
... ve ... Müdürlüğü yazı cevabı,...Şubesi yazı cevabı, ... ... adli emanetin 2017/10729 cevabi yazısı ilgili yerlerden getirtilerek dosya kapsamına alınmıştır.
Mahkememiz'in 17/10/2018 tarih, 2017/512 Esas, 2018/796 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiş, davalı tarafın ...kanun yoluna müracaat etmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Dairesi'nin 21/06/2022 tarih, 2022/497 Esas, 2022/635 Karar sayılı kararı ile ; "... O halde Mahkemece yapılacak işlem; davalı vekili tarafından davaya konu çeklere ceza soruşturması kapsamında el konulduğunun ileri sürülmüş olması da dikkate alınarak ilgili ceza dosyasından bu iddianın araştırılması; ...Şubesinden davaya konu iki adet çekin ön ve arka yüzünün görüntüsünün, ibraz ve ödeme bilgilerinin celbi ile ödemenin yapılıp yapılmadığının herhangi bir kuşkuya yer verilmeyecek şekilde tespit edilmesi, gerekirse yukarıdaki açıklamalara göre her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile delillerin tartışılmasından sonra ulaşılacak sonuca göre karar verilmesinden ibaret olacaktır. Açıklanan nedenlerle; sair hususlar incelenmeksizin davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının ...'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde sonuçlandırılması için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir..." gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
.... ... Dairesi'nin kaldırma kararından önce, dava konusu alım satım sözleşmesi ve düzenlenen ödeme makbuzu ve çeklere dayanılarak yapılan takibe, davalının itirazında haklı olup olmadığı, davacının taahhüt edilen mal bulunup bulunmadığı varsa miktarının hesaplanması amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, 04/04/2018 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ...’nin Davalı ... Paz. İnil. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti arasında; Market soğutucu ünitesi ve dolapları teslimi için sözleşme düzenlendiği, teslime konu makine ekipmanların satıcı firma tarafından teslim edilemediği, teslime konu makine ve ekipmanlara, sözleşmede öngörülen bedeller uygulanmak suretiyle bulunan tutar için bankadan avans niteliğinde ödeme yapıldığı ve kalan miktar için çekler verildiği tespit edilmiştir. Ayrıca bilirkişi raporunda dava konusu 3 adet çekin geri alındığı, kalan 2 adet çekin ödendiği tespit edilmiştir.
... ... Dairesi'nin kaldırma ilamı doğrultusunda dava konusu edilen çeklerin ödenip ödenmediği ...Şubesi'nden sorulmuş olup, 01/12/2022 tarihli cevabi yazıda; 80.000,00 TL bedelli, ... findeks numaralı çekin 26/07/2017 tarihinde; 80.000,00 TL bedelli, ... findeks numaralı çekin ise 21/08/2017 tarihinde ödendiği bildirilmiş ve çek suretleri mahkememize gönderilmiştir.
Dosya kapsamına göre; taraflar arasında davacının marketinde kurulmak üzere soğutucu dolap ve ekipmanlarının satın alınması/teslimi/kurulması konusunda 526.255,00-TL bedelle sözleşme akdedildiği, davacının bu sözleşme uyarınca peşinat/avans olarak 126.255,00-TL ödediği, kalan miktar için ikisi davaya konu çekler olmak üzere her biri 80.000,00-TL tutarlı çekler verdiği, sözleşme konusu dolap ve ekipmanların davalı tarafça sözleşmeye aykırı olarak kurulmadığı/teslim edilmediği husuSlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
...Şubesi'nin 01/12/2022 tarihli cevabi yazısı ve alınan bilirkişi raporu ile de dava konusu 2 adet çekin de ödendiği sübut bulmuştur. Davacının avans olarak 126.255,00 TL tutarlı ödeme yaptığı ve ayrıca dava konusu 2 adet çekin de tahsil edildiği, buna karşılık davalının sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmediği, davalının tutuklanmasının sözleşme kapsamında mücbir sebep olarak kabul edilemeyeceği değerlendirilerek davacının dava dilekçesi ve 18/05/2018 tarihli beyan dilekçesindeki talebi ile davalı lehine ... ... Dairesi'nin kaldırma ilamı oluşan kazanılmış hak gözetilerek avans olarak ödenen 126.255,00-TL'nin dava tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, tahsil edilen çeklerden kaynaklı toplam 160.000,00-TL yönünden ise bu miktarın davalıdan alınarak davacıya verilmesine şeklinde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
126.255,00 TL'nin 21/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile,
Ödenen çekler yönünden ise 160.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 19.554,08 TL harçtan, peşin alınan 4.888,52 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.665,56 TL karar harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 43.075,70 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 4.919,92 TL harç toplamı ve 845,00 TL posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.764,92 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının ...'nun 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/02/2023
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır