T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2019/217 Esas - 2022/676
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/217
KARAR NO: 2022/676
BAŞKAN: ...
KATİP:...
DAVACI:...
DAVALI: ....
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 03/05/2019
KARAR TARİHİ: 12/10/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 21/10/2022
Mahkememize açılan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA
Davacı vekili, müvekkili Gbu ... Oto Kiralama Taşımacılık Tekstil Seyahat Acentaları Ltd. Şti. arasında 20.06.2018 tarihli ... Çözümleri Sözleşmesi bulunduğunu, sözleşme uyarınca müvekkili şirketin yalnızca ... tarafından belirtilen benzinlik şubelerinden yakıt almakta, kesilen fatura bedellerini ...'e ödemekte olduğunu, müvekkili şirketin kiralamış olduğu 2016 model Land Rover marka otomobile sözleşme gereğince davalı tarafa ait akaryakıt istasyonlarından yakıt almış, fakat bu yakıt standart dışı olduğu için aracın motorunun arızalandığını, müvekkili şirketin kiraladığı aracın motorunun arızalanmasına sebep olan bu olayın yakıt kaynaklı olduğu ekte sunulan 25.12.2018 tarihli ... Petrol Araştırma Merkezi'nden alınmış ve yine ekte sunulan 21.01.2019 tarihli Gazi Teknoloji Fakültesi Otomotiv Mühendisliği Bölümü'nden alınmış çeşitli bilirkişi raporları ve uzman görüşleriyle de tespit edildiğini, ... Petrol A.Ş. ve ... ile yapılan şifahi görüşmeler ve müvekkil şirket tarafından keşide edilen ... 43. Noterliği 01261 yevmiye numarasına kayıtlı 23.01.2019 tarihli ihtarnamenin sonuçsuz kalması ve bahsi geçen alacakların ödenmemesi sonucunda ... 28. İcra Müdürlüğünün 2019/2275 E. Sayılı dosyası üzerinden ... ve ... aleyhine Seri:A Sıra No:079186 sayılı fatura ve ... ... Üniversitesinden alınan rapor bedellerine dayalı olarak icra takibine geçildiğini, başlatılan icra takibine ... ve ... vekilleri tarafından borcun tamamına ve fer'ilerime itiraz edildiğini, takibin durdurulduğunu beyanla davalılar tarafından, ... 28. icra Dairesinin 2019/2275 E. Sayılı dosyasına yapılmış olan itirazın iptaline, icra takibinin devamına, davalılar aleyhine, alacağın %20'sinden az olmayacak | şekilde icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı ... Petrol A.Ş. Vekili; davacının deposundan alınan yakıt ile ilgili olarak gerek farklı kurumlardan alınan raporların birbirinden farklı sonuçlar vermesi gerekse sonuçlardaki yakıtın parlama noktasının düşük olmasının sektörel olarak en büyük sebebinin katkı maddeleri olduğu bilinmekte olup bu konuda hiçbir araştırma yapılmaksızın sadece davacının katkı maddesi koyulmadığı beyanının delil olarak değerlendirilmesi ve satılan yakıtın standart dışı olduğu iddiasına hukuken itibar edilmesi imkanının bulunmadığını, bu durumda iddia edilen zararın ancak araca koyulan katkı maddesi nedeniyle oluşabileceği değerlendirilerek davacı tarafından keşide edilen ihtarnamelere karşılık olarak bu durumun Beyoğlu 13. Noterliği'nin 13.02.2019 tarih ve 4718 yevmiye sayılı ihtarnamesi ve Beyoğlu 13. Noterliği'nin 21.02.2019 tarih ve 6027 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile açık bir şekilde davacıya bildirildiğini, hukukumuzda haksız fiil nedeniyle sorumlu olunabilmesi için herşeyden önce, haksız bir fiilin ve gerçekleştirenin olması, bu haksız fiil karşısında ispatlanmış bir zararın oluşması, ayrıca herşeyden önemlisi haksız fiili gerçekleştiren ile iddia edilen zarar arasında illiyet bağının kurulabilmesinin gerektiğini, huzurda görülen davada ise bu hukuki gerekliliklerin birçoğunun noksan olduğunun açıkça görüldüğünü, bu konuda, aracın kiralık araç olması ve depodaki yakıtın sadece diğer davalı ile akdedilen sözleşme kapsamında mutabık kalınan istasyonlardan alınan yakıt olduğunun da ispat edilmemiş olup bu konuda herhangi bir delil de bulunmadığını, ayrıca müvekkil tarafından satışa arzedilen akaryakıt ürünlerinin gerek rafineriden temini esnasında gerekse de satışa arzı öncesinde ve depolanması esnasında da bu konuda yetkili tek resmi kurum olan ... tarafından ayrıca denetlenmekte olup müvekkili şirketin ürünlerinin standartlara aykırı olması ile ilgili aleyhine hiçbir tespit ya da soruşturma da bulunmamadığını, hal böyle iken huzurdaki iddiaların haksız ve hukuka aykırı olduğunun buradan da ayrıca anlaşılacağını, anılan nedenler doğrultusunda davayı kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, araçta standart dışı yakıt iddiası ile meydana geldiği iddia edilen zararın ve buna ilişkin tutarların da taraflarınca kabul edilmediğini ve ispata muhtaç olduğunu, bu konuda davacı tarafından iddia edildiği gibi parlama noktası düşük olan bir yakıtın iddia edilen zarara yol açmayacağı da teknik olarak ortada olup bu konudaki davacının özel bir servisin beyanı ve tek taraflı incelemeleri ile ileri sürdüğü hiçbir iddiayı kabul etmediklerini beyanla öncelikle yetki itirazlarının kabulü ile dosyanın yetkili ...Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesini ve nihai olarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı... Petrol Turizm Gıda Eğitim Nakliye San ve Tic, Ltd. Şti. Vekili, davadaki iddia ve deliller incelendiğinde, yakıt nedeniyle arızalandığı ileri sürülen aracın sahibinin davacı şirket olmayıp, dava dışı ... Turizm Taşımacılık Oto Kiralama Petrol Gıda İnşaat Organizasyon Tekstil Ltd. Şti. olduğunun görüldüğünü, araç sahibi olmayan davacı şirketin, takip ve davaya konu hak iddialarını ileri sürme hakkına sahip olmadığını, diğer hususlara bakılmaksızın öncelikle bu sebeple davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, bu haliyle 18.12.2018 tarihinden önce alınan yakıt nedeniyle araçta oluştuğu iddia edilen zararın ve bu zararın giderilmesine dair yapıldığı ileri sürülen motor revizyon-tamir-işçilik bedeli ve ferileri talep etme hakkının bu sebeple de davacıya ait olmadığını, aracın tamirde geçirdiği iddia edilen 18.12.2018 - 23.01.2019 tarihleri arasındaki 35 günlük kira bedeline ilişkin dayanak da, dava dışı ... Turizm şirketi tarafından davacı şirkete muhatap düzenlenen bir adet açık fatura olduğunu, davacı beyanına göre taşıt tanıma sistemine tanımlanan cihazı taşıyan araçların aldığı yakıt bedellerinin istasyonlara değil de, ayda iki defa düzenlenen faturalara göre davalı ... şirketine ödeyeceğini, davalı ... şirketi ile davacı arasında, münhasıran yukarıda belirtilen şekilde finansal aracılık ilişkisi bulunduğunu, ... plakalı aracın yakıt ikmali yaptığı ve numune alındığı ileri sürülen Shell istasyonunun, davalı ... şirketine ait olmadığını, davalı ... şirketinin, aracın yakıt ikmali yaptığı Shell bayisi de olmadığını, müvekkilinin tespit edebildiği kadarıyla, iddiaya konu yakıt ikmalinin yapıldığı ve inceleme için numune alınan istasyonun, ... istasyonu olup, bu Shell bayisi ... Petrol Ürünleri Ticaret Ltd. Şti. tarafından işletilmekte olduğunu, davanın ... Petrol Ürünleri Ticaret Ltd. Şti.'ne ihbarını talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, parça listesinde ve faturada belirlenen tutarların da fahiş olduğun, araçtaki hasarın ne olduğunun yanında bu parçaların hasarın giderilmesi için gerekip gerekmediği ve/veya araçta kullanılıp kullanılmadığı gibi hususların ispatı gerektiğini, 07.01.2019 tarihinden itibaren yakıt aldığı görülen ve bu süreçte kullanıldığı anlaşılan aracın, 23.01.2019 tarihine kadar tamir için serviste kaldığı için istifade edilemediği iddiasının gerçeğe aykırı olduğunu, buradan hareketle, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacının aracında oluştuğu ileri sürülen hasarın 35 günlük bir tamir süresi gerektirecek boyutta olmadığını beyanla; davanın ... Petrol Ürünleri Ticaret Ltd. Şti.'ne ihbarına, davanın öncelikle aktif dava/husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine, davalı müvekkili şirket bakımından davanın pasif dava/husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ GEREKÇE
Dava, ayıplı akaryakıttan dolayı araçta uğranıldığı iddia olunan zararın akaryakıt dağıtım firması ile akaryakıt temin eden firmadan tazminine yönelik başlatılan takibe itirazın haksızlığı iddiasıyla açılan itirazın iptali davasıdır.
Celpedilen ... 28. İcra Müdürlüğünün 2019/2275 esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının 25/01/2019 tarihli fatura ve ... 43. Noterliğinden gönderilen 23/01/2019 tarihli ihtarnameye dayalı olarak 96.250,00 TL araç kiralama bedeli, 3.200,00 TL rapor bedeli, 283.398,30 TL araç tamir ve işçilik bedeli, 68.426,70 TL KDV alacağı olmak üzere 451.275,00 TL tutarındaki alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %21,25 ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu, iş bu davanın ise süresinde açıldığı görülmüştür.
Davacı tarafın iddiasına göre standart dışı akaryakıtın kullanılması sonucu oluşan hasarın teknik izahı ve değerlendirmesi ile ilgili Gazi Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Dekanlığı'na başvuru yapılmış, Otomotiv Bölüm Başkanı Prf. Dr. H. ...ile proje yürütücüsü öğretim görevlisi Prf. Dr. H. Yılmaz Baybörü tarafından düzenlenen 21/01/2019 tarihli raporda "...teknik gerekçelere göre, söz konusu aracın motoru gibi, yüksek performanslı dizel motorlarda, stantard dışı yakıt tüketiminin motorda bu şekilde arızalara sebebiyet verdiği, talepte bulunan şirket yetkilisinin başvuru dilekçesi ekindeki söz konusu araca ait iş emrindeki adrese gidilerek yapılan yerinde inceleme ve tespitler ekteki detaylı liste dökümüne girmeden oluşan ağır hasarın başlangıcını oluşturan, 1,3,5 nolu enjektörler-pistonlar-krank mili- silindir-silindir kapağı-suboplar vs.bir bütün olarak hasarlandığı, bu olumsuz çalışma şartları sonucu silsile takip sonucu da diğer ünite ve ekipmanların da hasarlandığı görülmüş ve tespit edilmiştir." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Davacı vekili açmış olduğu iş bu dava ile standart dışı verilen yakıt nedeniyle araçta hasar meydana geldiği, bu hasarın filo çözümleri sözleşmesine göre ... ve dağıtıcı ...'ın sorumlu olduğu iddia olunmuş, davalı ... söz konusu akaryakıtın gösterilen akaryakıt istasyonundan alınmadığını, bu nedenle zarardan sorumlu olmayacaklarını, ... ise ayrıca yetki itirazı ile husumet itirazı ve esasa ilişkin itirazlarda bulunarak standart dışı yakıtın kendilerinin yakıt verdiği istasyonlardan alınmadığını savunmuştur.
Davalı ... yetki itirazında bulunmuş ise de; davalı ... şirketi ile davacı firma arasında imzalanan 20/06/2018 tarihinde yürürlüğe giren sözleşmede uyuşmazlık halinde ... Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğu belirtildiğinden ve davalı ... şirketi de shell istasyonlarına akaryakıt dağıtımı yaptığından ... Mahkemeleri iş bu davaya bakmaya yetkili olup, davalı ... şirketi vekili husumet itirazında bulunmuş ise de; akaryakıt istasyonlarına ...'ın akaryakıt verdiği ve verilen akaryakıtın kullanımı sonucunda hasar meydana geldiği iddia olunmakla bu davalının husumet itirazı da yerinde değildir.
Davacı ile davalılardan ... arasında 20/06/2018 tarihli ... Sözleşmesinin imzalandığı, bu sözleşmeye göre davacı şirket tarafından yalnızca ... tarafından belirlenen benzinlik şubelerinden yakıt alması, fatura bedellerinin ...'e ödenmesi ve ayrıca diğer davalı ... Petrol A.Ş.'nin ise tedarik firması olduğu çekişme konusu olmayıp, çekişme; davalı ... veya gösterdiği bayiden standart dışı akaryakıt alınması sonucu aracın zarar görüp görmediği, araç zarar görmüş ise bundan kimlerin sorumlu olduğu, davalılar sorumlu ise talep edilebilecek tazminat miktarı üzerinde toplanmakla, tarafların davaya ilişkin delil ve belgeleri toplandıktan sonra dosya oluşturulan makine mühendisi, petrol ve doğalgaz mühendisi ve nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilerden oluşturulan bilirkişi kuruluna tevdii edilerek 17/06/2021 tarihli raporda;
"Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle dosyada yer alan bilgi ve belgelerin,
1.Davacının hangi tarihte kaç litre yakıt aldıktan sonra aracın arızalandığı ile ilgili bilgi ve belgeler dosyaya sunulmalıdır.
2. 27/12/2018 tarihli ...Enerji Kalite Kontrol Laboratuvarının çelişkili iki raporu bulunmaktadır. Bu çelişkinin giderilmesi,
3.Davacının motoru rektefiye yaptırdı ise rektefiyede (piston, sekman, ....) değişen parçalarla ilgili belgelerin, İkinci el motor takıldı ise bunun evraklarının dosyaya sunulması,
4.Tamirciye aracın giriş çıkış belgelerinin dosyaya kazandırılması," yönünde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporunda belirtilen belgelerin temin olunmuş, dava dışı Auto Şaşmaz adlı firmadan 00013 nolu iş emrinin aslının sunulması için müzekkere yazılmış, verilen 14/01/2022 tarihli cevabi yazıda söz konusu iş emri aslının hasar tespiti için gönderilen Gazi Üniversitesi Otomotiv Mühendisliği fakültesindeki bilirkişilere teslim edildiğinin beyan edilmesi üzerine raporu düzenleyen bilirkişilere söz konusu iş emrinin aslının sunulması istenilmiş, Prf. Dr. H. ...tarafından mahkememize sunulan dilekçede teknik mütalaa sonrası hazırlanan rapor ile birlikte tüm evrakların ilgililere teslim edildiği, iş emri aslının kendilerinde olmadığının beyan edilmesi üzerine dosya temin edilen evraklarla birlikte aynı bilirkişilere tevdii edilerek alınan 11/05/2022 tarihli ek raporda;
"1.Davacının hangi tarihte kaç litre yakıt aldıktan sonra aracın arızalandığı ile ilgili bilgi ve belgeler dosyaya sunulmalıdır.
2. 27/12/2018 tarihli ...Enerji Kalite Kontrol Laboratuvarının çelişkili iki raporu bulunmaktadır. Bu çelişkinin giderilmesi,
3.Davacının motoru rektefiye yaptırdı ise rektefiyede (piston, sekman, ….) değişen parçalarla ilgili belgelerin, İkinci el motor takıldı ise bunun evraklarının dosyaya sunulması,
4.Tamirciye aracın giriş çıkış belgelerinin dosyaya kazandırılması," yönünde görüş bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin ek rapora karşı beyan ve itirazları alındıktan sonra davacı vekili tarafından 31/05/2022 tarihli dilekçe ekinde sunulan belgelerle birlikte dosya aynı bilirkişilere tevdii edilerek 2. Ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, alınan 27/06/2022 tarihli ek raporda;
"1. Gazi Üniversitesi Teknoloji Fakültesinin 21.01.2019 tarihli ... plakalı aracın Motorunda Meydana gelen hasar Raporunda; standart dışı yakıt tüketiminin motorda bu şekilde arızalara sebebiyet verdiği,
2. 06 GBU 01 plakalı aracın motor revizyonu tamir ve işçilik Bedeli 236.429,52 TL olduğu,
3. Motorun Rektefiye tamiri için max süre 10 gündür. Dava konusu aracın amortisman değerleri düşüldüğünde günlük kirası 1.500,00 TL/gün x10=15.000,00 TL olduğu," yönünde görüş bildirmişlerdir.
Davacı tarafından Auto Şaşmaz'ın düzenlediği iş emrinin aslı temin olunmamış ise de; dosyaya sunulan deliller ve bilirkişiden alınan raporlara göre davacının ...'le yapılan sözleşmeye uygun olarak davalı ...'in gösterdiği bayilerden akaryakıt alındığı, bu akaryakıtın kullanımı sonucunda araçta hasarın meydana geldiği, ayıplı akaryakıtın kullanılması sonucu araçta meydana gelen bu hasardan her iki davalının da sorumlu olduğu, KDV dahil 236.429,52 TL tamir gideri ile 15.000 TL araç kiralama bedeli olmak üzere 251.429,52 TL'nin davalıdan istenebileceği, fazlaya ilişkin istemin ise yerinde olmadığı kanaatine varılmakla davalıların tamir ve işçilik bedeli ile araç kiralama bedeli olarak KDV dahil 251.429,52 TL'ye yapmış olduğu itiraz yerinde olmadığından bu miktara yapılan itirazın iptaline, fazlaya ilişkin istem ile alacak likit olmadığından davacının inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1.-Davanın kısmen kabulüne,
236.429,52 TL tamir ve işçilik bedeli, 15.000,00 TL araç kiralama bedeli olmak üzere toplam 251.429,52 TL'ye davalıların yapmış oldukları itirazın iptaline, kabul edilen miktara takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istem ile davacının inkar tazminatı talebinin reddine,
2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 17.175,15 TL nispi karar ve ilam harcı için peşin alınan 5.450,28 TL'nin mahsubu ile noksan olan 11.724,87 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3.-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 38.200,13 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4.-Davalılar vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 30.976,82 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
5.-Arabulucu ücreti olarak suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 735,44 TL'nin davalılardan, 584,56 TL'nin de davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
6.-Davacı tarafından yatırılan 5.450,28 TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
7.-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvuru harcı, 368,10 TL posta gideri, 6.000 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 6.368,10 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan taktiren 3.548,00 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8.-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere 12/10/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan ...
Katip ....