T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/422 Esas
KARAR NO: 2022/125
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... ....
DAVALI: ... ... ....
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/07/2021
KARAR TARİHİ: 28/02/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 02/03/2022
Mahkememize açılan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, ... Yenimahalle-Şentepe arasında yapılması planlanan teleferik sistemlerinin yapım ve montajı konulu iş için ... Büyükşehir Belediyesi...Genel Müdürlüğü Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı tarafından 26.03.2013 tarihinde ihale yapıldığını, ihale sonucu ... arasında 14.05.2013 tarihinde 2013/16152 ihale kayıt numarası ile 51.6 milyon TL değerinde bir sözleşme imzalanarak alınan ihalenin ... firması üzerinde kaldığını, EGO ile imzalanan bu ihale sözleşmesindeki işlemlerin yapımı için ... - Türkiye Bursa Şubesi müvekkil şirket ile 14.06.2013, 25.06.2013 ve 12.12.2013 tarihinde 3 adet ayrı sözleşme imzalayarak müvekkil şirketin alt yüklenici sıfatına haiz olduğu hukuki bir ilişkiye girdiğini, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 25.06.2013 ve 12.12.2013 tarihli sözleşmelerde herhangi bir hukuki ihtilaf çıkmadığını ve tarafların bu iki sözleşmeden doğan yükümlülüklerimi gereği gibi ifa ettiğini ancak müvekkil şirketin iş bu davaya konu 14.06.2013 tarihli sözleşmeden doğan alacaklarını gereği gibi tahsil edemediğini, 14.06.2013 tarihli Civil Works sözleşmesinin imzalanmasından önce davalı şirketin işbu sözleşme kapsamında yapımını talep ettiği işlerin müvekkil şirket tarafından aşama aşama ayrıntılı olarak fiyatlandırıldığını ve toplam yapılacak iş bedelinin KDV dahil 7.914.109,15 Euro olarak hesaplanarak davalı şirkete Offer ... adı altında teklif olarak gönderildiğini, davalı şirket tarafından uygun bulunan bu teklif üzerine müvekkil şirket ile davalı şirket arasında 14.06.2013 tarihinde alt yüklenici sözleşmesi imzalanarak sözleşme kapsamındaki işlerin müvekkil şirket tarafından yapımı için KDV dahil 7.906.000,00 Euro üzerinden anlaşmaya varıldığını, tarafların sözleşme bedeli üzerinde anlaştığını, müvekkil şirketin sözleşme kapsamında üzerine düşen tüm edim yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini ve ilgili yapı usulüne uygun olarak 15.05.2015 tarihinde...'ya teslim edilmiş olmasına rağmen şirket sözleşme bedelini gereği gibi ifa etmeyerek huzurdaki davanın açılmasına sebebiyet verdiğini, bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini, alt yüklenici sözleşmesinden doğan uyuşmazlık kapsamında davalı şirketin ödeme yükümlülüğü olan 1.85.119,88 Euro'nun şimdilik 1.000,00 Euro'luk kısmının ihtarnameden itibaren başlayacak ticari faiz talepleriyle birlikte müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini, alt yüklenici sözleşmesinden doğan uyuşmazlık kapsamında vekaletsiz iş görme bedeli olan 824.595,40 TL'nin şimdilik 1.000,00 TL'lik kısmının 06.03.2015 tarihinden itibaren başlayacak ticari faiz talepleriyle birlikte müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini, ve tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
YANIT :
Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, davaya konu olan ... - Türkiye Şubesi ile ... arasında imzalanan 14.06.2013 tarihli alt yüklenici sözleşmesinin 13. Maddesine göre taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıkların tahkim vasıtasıyla çözümleneceğinin kararlaştırıldığını, dava miktarı alacak miktarının zaman aşımına uğradığını, sözleşme kapsamına giren işlerin gerçeğe aykırı olarak eksik belirtildiğini, sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerin davacı tarafından tam ve gereği gibi ifa edilmediğini, iş eksilişlerine rağmen mevcuduyiyeti iddia edilen alacak taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, yapılan hakedişlere usulüne uygun olarak itirazda bulunulmadığı için davacı şirketin tüm hakedişleri kabul ettiğini, tamamlanan işlerin halihazırda sözleşme kapsamına giren işlerden olup vekaletsiz iş görme hükümlerine tabi olmadığını, bu nedenlerle davanın usulden reddini, aksi halde haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın esastan reddini ve her türlü yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
DELİL DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Taraflar arasında akdedilen 14.06.2013 tarihli alt yüklenici sözleşmesinden doğan alacak, sözleşme kapsamında kendisine ödenmeyen hakedişlerinin ve vekaletsiz iş görmeye ilişkin alacakların tazmini talebine ilişkindir.
... Büyükşehir Belediyesi...Genel Müdürlüğü Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı'nın 26.03.2013 tarihli ihale, teknik ve idari şartname evrakları,... arasında 14.05.2013 tarihinde 2013/16152 İhale Kayıt Numarası ile imzalanan sözleşme, Davacı ve Davalı Taraflar arasında 14.06.2013 Tarihinde imzalanan ‘Alt Yüklenici’ Başlıklı Sözleşme, Davalı ve Davacı şirketin ticaret sicil kayıtları dosyamız arasına alınmıştır.
Her iki tarafında kabulünde olan davaya konu olan ... Şubesi İle ...(eski Unvanı İle ... İnş. Med. Ulş. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.) arasında imzalanmış bulunan 14.06.2013 tarihli alt yüklenici sözleşmesinin “Uygulanacak Kanun ve Tahkim” başlıklı 13. maddesine göre;
"13.1) Bu sözleşme İsviçre’nin maddi kanunlarına tabi olacaktır.
13.2) İşbu sözleşmeden kaynaklanan veya işbu sözleşmeyle bağlantılı olarak ortaya çıkan tüm ihtilaflar, nihai olarak Uluslararası Ticaret Odası Tahkim Kuralları uyarınca, söz konusu kurallara uygun olarak atanan bir veya daha fazla hakem tarafından karara bağlanacaktır.
13.3) Tahkim yeri Zürih’te(CH) olacak ve tahkim yargılaması İngilizce olarak yürütülecektir.” denilerek taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıkların tahkim vasıtasıyla çözümleneceği kararlaştırılmış olduğu görülmüştür.
4686 Sayılı Milletler Arası Tahkim Kanunu'nun 5.maddesi'nde "Tahkim anlaşmasının konusunu oluşturan bir uyuşmazlıkta dava mahkemede açılmışsa, karşı taraf tahkim itirazında bulunabilir. Tahkim itirazının ileri sürülmesi ve tahkim anlaşmasının geçerliliğine ilişkin uyuşmazlıkların çözülmesi, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun ilk itirazlara ilişkin hükümlerine tabidir. Tahkim itirazının kabulü halinde, mahkeme davayı usulden reddeder." düzenlemesi mevcut olup , tahkim itirazının ilk itiraz olarak düzenlendiği ve davalının cevap süresi içinde usulüne uygun olarak ilk itirazda bulunduğu görülmüştür.
İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında 805 sayılı yasanın 1. maddesine göre; "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve defterlerini Türkçe tutmağa mecburdurlar." Anılan Yasanın 2. maddesine göre ise bu zorunluluk, yabancı şirket ve müesseseler için, Türk müesseseleri ile Türkiye uyruğunda olan kişiler ile muhabare, muamele ve temaslarına ve devlet kurumlarına ibraz zorunluluğunda bulundukları evrak ve defterlerine hasredilmiştir.
Her ne kadar davacı vekili 02.12.2021 tarihli dilekçesinde 805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında Kanun hükümleri gereği taraflar arasındaki sözleşmenin yabancı dilde düzenlenmiş olması nedeniyle geçersiz olacağını ve geçersiz sözleşmeye dayalı tahkim şartının kabul edilmeyeceğini beyan etmiş ve davalı şubenin Türk şirketi gibi hareket ettiği ve fiili idare merkezinin Bursa olduğunu ileri sürmüş ise de, dosyanın incelenmesinden davalı firmanın Türk firması değil İtalyan firması olduğu, Merkezinin Vipiteno / İtalya olduğu, ... Yenimahalle-Şentepe arasında yapılması planlanan teleferik sistemlerinin yapım ve montajı konulu iş için ... Büyükşehir Belediyesi...Genel Müdürlüğü Raylı Sistemler Dairesi Başkanlığı tarafından 26.03.2013 tarihinde yapılan ihale sonucu 14.05.2013 tarihinde 2013/16152 ihale kayıt numarası ile 51.6 milyon TL değerinde imzalanan sözleşmenin tarafının ... olduğu ve dava konusu sözleşmeye konu işe ilişkin ihalenin ... firması üzerinde kaldığını, 14.06.2013 Tarihinde imzalanan ‘Alt Yüklenici’ Başlıklı Sözleşmeninde ... firmasının Bursa şubesi ile imzalandığı, dosya kapsamındaki delillere göre davalı şirketin yabancı şirket olduğu, 805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkındaki kanunun 1. maddesinde Türk tabiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler için Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve defterlerini Türkçe tutmaya mecbur olmalarının öngörülmüş olmasına karşılık, aynı kanunun 2. maddesinde yabancı şirket ve müesseseler için bu mecburiyet Türk müesseseleri ile Türkiye tebasından olan fertlerle mukavele hariç sadece muhabere, muamele ve temaslar ile Devlet dairelerine ibraz mecburiyetinde bulundukları evrak ve defterlere hasredilmiş olmasına ve bu durumda Türk şirketleri ile müesseselerin yabancı şirket ve müesseselerle Türkçe dışında bir dil ile yapılan sözleşmelerin geçerliliğinin yasaklanmamış bulunmasına göre, tahkim şartı içeren ve yabancı dilde düzenlenen sözleşmenin ve tahkim şartının da geçerli olduğu anlaşılmakla( İstanbul BAM .... H.D. 2020/1903E. 2020/249 K. Sayılı 05/11/2020tarihli kararı) davanın 6100 Sayılı HMK'nun 413'üncü Maddesi uyarınca Tahkim İlk İtirazı sebebi ile HMK'nun 116/1-b bendi uyarınca uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözülmesi gerektiğinden, 413/1 Maddesi uyarınca davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1.-6100 Sayılı HMK'nun 413'üncü Maddesi uyarınca Tahkim İlk İtirazı sebebi ile HMK'nun 116/1-b bendi uyarınca uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözülmesi gerektiğinden, 413/1 Maddesi uyarınca davanın USULDEN REDDİNE,
2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcı için peşin alınan 191,72 TL' den indirilmesi ile arta kalan 111,02 TL' nin talep halinde ve dosya kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3.-Davalı vekil ile temsil edildiğinden verilen kararda yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4.-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5.-Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,
6.-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/02/2022
Katip ...
✍e-imzalıdır
Hakim ...
✍e-imzalıdır
*