T.C. ...11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/65 Esas
KARAR NO: 2023/215
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... (T.C.NO: ... )
...
VEKİLLERİ: Av. ...
...
Av. ...
DAVALI : ... (T.C.NO: ... )
...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/01/2018
KARAR TARİHİ: 22/03/2023
KARARYAZ.TRH : 23/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekilinin dava dilekçesi ile "... Müvekkili ile davalı ... arasında ... .... yurt temel kazısı, taş kırma, yükleme ve nakliye işlerinin 70.000 + KDV ücret karşılığında yapılacağı hususunda sözlü olarak anlaşıldığını, toplam 82.600,00 TL olan ücretin bir kısmının işe başlandığında avans olarak verileceğini kalanının ise hak ediş karşılığında verileceğini, müvekkilinin 24.03.2017 tarihinde işe başladığını ve işin eksiksiz olarak tamamlanarak 27.04.2017 tarihinde ...'a teslim edildiğini, müvekkilinin ücretini talep etmesi üzerine ...'ın hak ediş yapamadığını belirterek biraz zaman istendiğini, anılan işin bitmesinden sonra ... ilçesi... yurt yapımında da aynı işleri yapması için müvekkiline teklifte bulunulduğunu, müvekkilinin de kabul etmesiyle taraflar arasında yine sözlü olarak anlaşmaya varıldığını, bu iş için 36.580,00 TL ücret kararlaştırıldığını, müvekkilinin 14.05.2017 tarihinde iş başladığını ve işi eksiksiz olarak 07.06.2017 tarihinde ...'a teslim ettiğini, müvekkilinin ...'deki işte 26 gün kırıcı çalışması, 11 gün kova (yükleme) çalışması olmak üzere toplam 37 gün çalıştığını, hafriyatın bir kısmı belediyenin döküm sahasına, bir kısmının vatandaş sahasına dökülmek üzere toplamda 691 sefer kamyon taşıması gerçekleştirildiğini ve bir sefer ücretinin 50,00 TL olduğunu ve müvekkiline bu iş için 21.700,00 TL ...Bankası aracılığıyla ödeme yapıldığını bir de 7.500,00 TL'lik çek verildiğini, başkaca bir ödeme yapılmadığını, ...'da yapılan iş için de hiçbir ödemede bulunulmadığını belirterek 89.980,00 TL alacağın yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline..., " karar verilmesini istediği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile "Müvekkili ile davalı arasında '.... ...' kapsamında KDV dahil 21.000 TL'ye anlaşıldığını, sonrasında 10.000 TL kırıcı farkı eklendiğini, anlaşmaya göre bina kazı, nakliye ve her türlü giderlerin davacıya ait olacağını, akaryakıt giderlerinin müvekkili tarafından karşılanıp hesaptan mahsup edileceğini, ancak daha sonra davacı tarafından taşıma işi için kamyonculara ödenmesi gereken 10.000,00 TL'nin de müvekkili tarafından ödenmesini ve hesaptan mahsup edilmesini istemesi üzerine müvekkilinin kamyonculara 10.000,00 TL ödediğini ve hesaptan mahsup edildiğini, fakat davacının müvekkilinin referansı ile ... petrolden hem müvekkilinin işi hem de başka işleri için iş bitiminde dahi akaryakıt alımı yaptığını, davacının aldığı 32.032,37 TL bedelindeki akaryakıt ücretini müvekkilinin ödediğini ve zarara uğradığını, davacı ile ... ve ... işi için ise yevmiye usulü anlaşıldığını ve KDV dahil günlük 750,00 TL yevmiye ile ...gün süreyle sadece kazı ve yükleme işi yaparak çalıştığını, davacı aracında kalan 1.600,00 TL yakıt bedelinin toplam alacaktan mahsup edilerek ücretin kendisine eksiksiz ödendiğini, aynı işte eş zamanlı olarak müvekkiline ait kepçe de çalıştığını, bu işin nakliye kısmının müvekkili tarafından yaptırıldığını ve ücretinin müvekkili tarafından ödendiğini, bu iş için akaryakıt giderlerinin tamamının müvekkili tarafından karşılandığını, davacının 29.03.2017- 26.04.2017 tarihleri arasında fasılalı şekilde toplamda ... gün çalışarak yaptığı ilk iş ve 05.05.2017- 05.06.2017 tarihleri arasında fasılalı şekilde toplamda ...gün süre ile yevmiye usulü çalıştığı ikinci işle ilgili ücretin taraflar arasında iş ilişkilerinin ardı ardına kurulduğu için aynı çatı altında toplandığını ve ödemelerin cari olarak yapıldığını, her iki iş için toplam 23.600,00 TL banka kanalı ile ödeme yapıldığını ve 7.500,00 TL bedelli çek verildiğini, taraflar arasındaki iş ilişkisi sonlandıktan ve ödemeler yapıldıktan sonra davacının müvekkiline ... nolu 19.09.2017 tarihli 82.600,00 TL bedelli ve ... nolu 20.09.2017 tarihli 36.580,00 TL bedelli olmak üzere toplam 119.180,00 TL bedelli 2 adet fatura gönderdiğini ve bu faturalara itiraz edildikten sonra iş bu davanın açıldığı belirterek davanın reddine karar verilmesini..., " talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER:
...İl ... Müdürlüğü 09.03.2021 tarihli yazısı ekinde yüklenici ... tarafından üstlenilen ... ilçesi... 100 öğrenci kapasiteli pansiyon binası yapım işine ait hak ediş ve diğer belgelerin sunulduğu dosyada mevcut, ...İlçesi Bina Temel Kazısı ve kazıdan çıkan malzemenin taşınması işine ilişkin teklif mektubunun incelenmesi ile, sözleşme şartlarının, “Hafriyat yapılması aşamasında, makinalar - sabah 8,00'de başlayıp. akşam 17.00'de tamamlayacaktır. Çalışan makinaların akaryakıt bedeli firmanız tarafından karşılanacaktır. Çalışan makinaların kira bedelleri, 30 tonluk kazıcı, 750.TL/Gün Kamyon kira, 350.TL/Gün Fiyatlarımız yıl içerisinde geçerli olup, KDV dahildir.” Şeklinde olduğu, Yine, ...İli, ... ilçesinde yapılacak olan 100 Kişilik ..., hafriyat işi için, “her türlü masraflar tarafımızca karşılanmak üzere anahtar teslim teklif fiyatımız 24.000,00.TL.KDV dahil olarak yıl içerisinde geçerlidir.” Şeklinde teklif verilmiş olduğu görülmüştür.
Davalı vekilinin 31.12.2018 havale tarihli dilekçesi ekinde sunduğu ödeme makbuzlarının tetkikinde ... bayiine ait 29.03.2017 ile 01.05.2017 tarihli toplamdaki 41 adet makbuz örneğinde ...- ... - ...- ...- ...- ...isimli şahısların imza karşılığı 32.032,77 TL tutarında motorin/LPG/ yağ teslimi yapıldığı İki şahit huzurunda imzalanan (...+ ...) tarihsiz “Tutanak” a göre de ... ile ...ın iş bu davaya konu olan işlerden dolayı “Kendi adıma alacağım yoktur” şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
Davalı ... tarafından davacıya gönderilen ..... Noterliğinin 28.09.2017 tarih ...yevmiye no'lu ihtarnamesinin tetkikinde "...Anlaşma konusu işler ile ilgili olarak müvekkil tarafından anlaşmaya konu bedel KDV dahil olarak değişik tarihlerde tarafınıza ait ... adına kayıtlı ...Bankası ... Iban numaralı hesaba ve ... Bankası ...numaralı 30.10.2017 tarihli 7.500,00 TL bedelli çek ile yapılmıştır. Söz konusu iş nedeniyle başkaca bir alacağınız bulunmamaktadır. Bu nedenlerle müvekkile ... no'lu 19.09.2017 tarihli 82.600,00 TL bedelli ve ... no'lu 20.09.2017 tarihli 36.580,00 TL bedelli olmak üzere toplam 119.180,00 TL bedelli anlaşmaya ve yapılan işin niteliğine aykırı olarak gönderilen 2 adet faturaya itiraz ediyor ve faturanızı işbu tarihte iadeki taahhütlü olarak fatura adresinize iade ediyoruz. Tarafınızla yapılan anlaşmaya ve yapmış olduğunuz iin niteliğine ve KDV dahil yapılan ödemeye uygun faturaların hazırlanarak tarafımıza gönderilemesini ihtaren bildiririz..." denildiği görülmüştür.
Tarafların ticari defter ve kayıtları getirtilmiş alınan 22/06/2021 tarihli raporda "...Tarafların defter açılış-kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olduğu ve sahipleri lehine delil teşkil etme niteliğine haiz olduğu, Taraf defterlerinin birbirleri ile uyumlu olmadığı, davacının ticari kayıt ve defterlerine göre davacının davalıdan 89.980,00 TL alacaklı olduğu, davalının ticari defter kayıtlarına 31.500,00 TL havale gönderildiği,Davaya konu uyuşmazlığa ilişkin olarak yazılı bir belge yahut kayıt bulunmadığından alacak tutarı hususunda bir değerlendirme yapılamadığı" denildiği itirazlar üzerine alınan raporda "...Davacı tarafından dosya kapsamında yapılan işe ilişkin taraflar arasında düzenlenen yazılı bir sözleşme sunulmadığı, yapılan işlere ilişkin taraflarca imzalı hak ediş ve benzeri yapılan işlere ilişkin miktar, fiyat ve benzeri bilgileri içeren herhangi bir belge sunulmadığı görülmektedir. Davacının dava dilekçesinde yer verdiği alacak iddiasını kanıtlar bir belgenin dosya kapsamında sunulmaması sebebiyle kök raporda alacak tutarı hususunda bir değerlendirme yapılamamıştır.
Teknik değerlendirme kısmında açıklandığı üzere davacı tarafından yapılan işin miktarının tespitine yönelik dosya kapsamında bir belge bulunmaması sebebi ile ara karar ile verilen görev doğrultusunda bir hesaplama yapılamadığı," belirtildiği görülmüştür.
Mahkememizce alınan 20/07/2022 tarihli bilirkişi raporunda "davacının defterlerinde Davacı tarafından davalı adına düzenlenmiş, 19/09/2017 tarih, ... nolu, 82.600.TL bedelli ve 20/09/2017 tarih, ... nolu 36.580.TL bedelli olmak üzere toplam 119.180,00 TL tutarında, faturaların, 21.09.2017 tarih ve ... yevmiye maddesi ile, davalıdan alacak (120.Alıcılar Hesabı,120.01.muavin hesabı) olarak kayıtlı olduğu, Yine, 31.12.2017 tarih ve ...yevmiye numarası ile, ... Bankasından, 21.700 TL 7.500 TL’çek olmak üzere, toplam, 29.200,00.TL.ödeme yapılmış olduğu, Mevcut durum itibari ile bakiye, 89.980,00.TL. alacağının görülmekte olduğu, davalı defterleri uyarınca 31.500,00.TL. ödeme kaydının olduğu,...Heyetimizdeki .... tarafından yapılan incelemede her iki tarafında defterlerinin de usulüne uygun tutulduğu ve delil niteliği taşıdıkları, mevcut durum itibari ile Davacının bakiye 89.980,00.TL. alacağının görülmekte olduğu, Davalının defterlerine göre toplam 31.500,00.TL ödemesinin mevcut olduğu, Davacı kayıtlarında ödemenin, 29.200,00.TL.olduğu dikkate alındığında, mutabakatsızlığın 31.500,00.TL. (-) 29.200,00.TL.= 2.500,00.TL. ödemenin davacı kayıtlarında yer almamasından kaynaklanmakta olduğu, tespitlerine yer verilmiş, ancak; yapılan işe ilişkin olarak sözleşme bedeli ve miktar itibariyle defterler birbirini teyit etmemektedir. Bu nedenle, taraflar arasında .... Yurt temel kazısı, taş kırma, yükleme ve nakliye işlerinin 70.000,00.-TL. +KDV. Anlaşıldığını ve ... Yurt temel kazısı, taş kırma, yükleme ve nakliye işlerinin 36.580,00.-TL. ücret karşılığında anlaşıldığını iddia etmekte, Davalı yanda ... işinin 21.000,00.-TL. Anlaşıldığını 10.000,00.-TL. Kırıcı farkı eklendiğini vd. ödenmemiş alacağının bulunmadığını savunmuştur. Tarafların ticari defterleri delil niteliği taşıyor olsa da, tarafların sunduğu belgeler bazında yapılan yapılmayan işler tespit edilerek, yerine getirildiği tarihler itibariyle değerleri tespit edilip hesaplanarak, Davacının bakiye alacağının bulunup bulunmadığı heyetimizce tespit edilecektir. ...Tüm bu bilgi ve belgelere göre bir değerlendirme yapıldığında Tarafların her iki iş bazında kendi aralarında şifahi olarak anlaştıkları ; ... yurt binası inşaatına ait ana işveren kurum olan ... Müdürlüğüne ait 25.05.2017 tarihli 1 numaralı ara hak ediş göz önüne alındığında bu işe ait kazı-taş kırma ve hafriyat nakliye işlerinin davacı yanca bu tarihten önce 2017 yılı 4. Ay sonlarına doğru yapılmış olduğu, Bu zaman dilimi içinde de davacı yanın yine şifahi anlaşma üzerine ... yurt binası inşaatı temel-taş kırma ve hafriyat nakliyesi işine başlandığı/tamamlandığı ve karşı tarafa 2017 yılı 6. Ayı başında teslim edilmiş olduğu kanaatine varılmıştır. Ancak ; Yüce Mahkemenizce de takdir edileceği üzere taraflar her iki iş bazında yazılı anlaşma yerine sözlü anlaşma yaptıkları, bu sırada davacı yanın hafriyat-kazı işleri ile uğraşan bir tacir- davalı yanında kamuya bina inşaatı yapan bir tacir olmalarına rağmen basiretli birer tacir gibi davranmadıkları, ilerde olabilecek bu tür olumsuzlukları göz önüne almadıkları görüldüğü gibi,davalı yana teslim ettiğini açıklamasına rağmen, İlk iş için tanzim ettiği faturanın =19.09.2017 tarihini İkinci iş için tanzim ettiği faturanın =20.09.2017tarihini taşıması heyetimizce anlaşılamamıştır. Diğer bir deyişle basiretli bir tacir olması gereken davacı yanın 2017 yılı 4. ve 6. Ayında tamamlayarak teslim ettiği işler için yaklaşık 3,5 - 4 ay gibi bir zaman geçirmiş olmasının hayatın olağan akışına uygun olmayan-basiretli bir davranış olmadığı , Bunun yanında da davalı yanın ; Karşı tarafla sözlü olarak anlaştığı ilk iş bedelini KDV dahil 21.000,00TL, İkinci iş bedelini ...yevmiye x 750,00TL olarak açıklamasına karşı bu işler için (Toplam iş bedeli = 32.250,00TL) hem banka havalesi ile, hem çek ile, hem ustalara ödenen paralarla, hemde davacı yanın tükettiği dolayısı ile akaryakıt bayisine ödediği motorin bedeli ile toplamda 73.132,37TL ödemesinin de hayatın olağan akışına aykırı-uygun bir hareket olmadığı kanısına varılmıştır. Ayrıca davacı yan bu işlerin tespiti için yerinde talimat yolu ile keşif yapılmasını talep ederken, karşı tarafında bu talebe karşı çıktığı, davacı yanın yaptığı işleri kendisinin ispatlaması gerektiğine işaret ettiği görülmüş olup, bu konuda heyetimizce yapılan değerlendirme sonrasında da bu konuda her iki şantiye alanlarında keşif yapılması talebinin yerinde bir talep olmadığı, davacı yanın her iki işte ne kadarlık bir işi, ne kadarlık bir ücret üzerinden, ne kadarlık bir zaman dilimi içinde yaptığını resmi-geçerli belgelerle ortaya koymasının gerektiği görüşüne varılmıştır. Bu bağlamda bir değerlendirme yapıldığında; İş bu dava dosyası kapsamına göre iş bu davaya konu olan ... yurt binası inşaatı temel kazısı ve hafriyat nakliyesi işinde her iki tarafın basiretli bir tacir gibi davranmadıkları, Davacı yanın bir yerde hafriyat nakli işini de kendisinin yaptığını beyan etmesine rağmen hafriyat döküm belgelerini iş bu dava dosyasına sunmadığı, Diğer bir deyişle bu tür işlerde inşaatlardan çıkan hafriyatın-molozu ilgili belediyesinin göstereceği hafriyat döküm alanlarına belgesi/makbuzu ve ücreti karşılığında dökmesi gerekir iken, davacı yanın belediyesinin gösterdiği hafriyat alanına ne kadarlık bir hafriyat döktüğünü belgesi ile ortaya koyamadığı gibi, hafriyat = kazı işi olarak ele alındığında yapılan kazı miktarı ile dökülen hafriyatın hesaplanmasının şu an için yapılamayacağı, Davalı yanında tüm bu olumsuzluklara meydan verdiğinden dolayı her iki tarafın bu olayda eşit kusurlu oldukları, muterafik (birlikte kusurlu) oldukları, Dolayısı ile iş bu dava ile davacı yanın davalı yandan bir alacağının bulunmadığı kanaatine varılmıştır.Ancak ; Yüce Mahkemenizce heyetimizin bu görüşüne itibar edilmediği takdirde davacı yanın iş bu dava ile talep edebileceği bedelin ; Her iki şantiye alanında yaptığı kazı işlerini/döktüğü hafriyat miktarını ispatlayabildiği takdirde ve / veya Yerleşik ... ilamlarına göre (....2022/12869E-2003/1050K. Sayılı, 04.02.2003 tarihli karar ) davacı yanın sübut delilleri arasında “YEMİN” delili de bulunduğundan davacı yana yemin hakkının hatırlatılması üzerine davacı yanın bu konu alacağı ile ilgili yemin etmesi sonrası: Her iki tarafa ait ticari defterler göz önüne alındığında : Davacı kayıtlarına göre = 89.980,00TL alacağının olmasına karşın, Davalı kayıtlarına ve beyanlarına göre = 31.500,00TL Akaryakıt ödemesine göre = 32.032, 77TL Kamyonculara ödenen bede = 10.000,00TL olmak üzere genel toplamda = 73.532,77TL sonrası = (82.600,00TL + 36.580,00TL)- 73.532,77TL = 45.647,23TL şeklinde olduğu hesaplanmıştır." denildiği görülmüştür.
Davacının yemin teklifi üzerine davalı asilin yemin beyanında 52 yaşımda inşaat mühendisi olduğunu davacının kendisinde alacağı olmadığını , hiç kimseye borcunun olmadığını davacının yaptığı işlerin bedelini ödediğini, kendisine anahtar teslim 26 bin yada 29 bin liraya yapacağım dediğini, bana yeri göster akaryakıt alayım , hesabımdan düşersin dediğini, orada başkaları ile iş yaptığını, köprü işleri de yaptığını, kendisinin ödediğim yakıt bedeli ile bu işleri de yaptığını, bu sırada ... da okul işi aldığını, bana ... de zarara uğruyorum, oradaki işi de ben yapayım dediğini, kepçeyi ve kamyonları sana kiralayım dediğini,kendisinin yakıtını karşılayacağını, günlük kira bedeli ödeyeceğini, her gün yada iki günde bir bedellerini ödediğini, toplu çek verdiğini, sonra kamyoncuların yanına geldiğini, bizim alacağımız var dediklerini, ne alacağınız var dedim, ... alacağımız var dediklerini , davacının oradan kamyonculara borcu olduğunu, ...'deki iş götürü olduğu , aynı kamyoncular ... da geldiklerini onlara orada günlük ödediğini, ben ... iş için 49 bin liranın üzerinde davacıya ve petrole para ödediğini, davacı ...'nın da gelip kamyonculara para ödemesi için yalvardığını kamyonculara imza karşılığı ödemede bulunduğunu, ...'nın alacağı olmadığını fazlasıyla ödediğini" belirttiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça taraflar arasında yazılı olmayan sözleşmeye dayalı olarak ... işi için 70.000 + KDV olmak üzere toplam 82.600,00 den , ... işi için ise 36.580,00 TL üzerinden anlaşıldığı, hak ediş alacağının kısmen ödenmediği belirtilerek her iki ilçedeki kazı çalışmalarından kaynaklı bakiye hak ediş alacağının ödenmesi, davalı tarafça ... işi için götürü usulde KDV dahil 21.000 TL'ye, ... işi için yevmiye usulü ile ...gün süreyle günlüğün KDV dahil günlük 750,00 TL üzerinden anlaşıldığı hak ediş alacağı üzerinde ödemede bulunulduğu belirtilerek davanın reddi talep edilmiş olup,
Tarafların tacir olmalarına rağmen aralarında basiretli bir tacir gibi davranarak yazılı sözleşme düzenlemeksizin ...ile ... ve ... ilçelerindeki kazı çalışmaları için davacının alt yüklenici olarak kazı çalışmasını yapmayı üstlendiği, ancak davacının ... işi için 70.000 + KDV olmak üzere toplam 82.600,00 üzerinden , ... işi için ise 36.580,00 TL üzerinden anlaşıldığını, ... ve ... İlçelerinde ne kadar kazı çalışmasını ne kadar ücret üzerinden yaptığını, ne kadar süre ile çalıştığını, alamadığı bakiye ücreti kaldığını ve davasında haklı olduğunu ispat edemediği birbirini teyit eden bilirkişi raporları, davalı yemini ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla davacının ispat edilemeyen davasının TMK nun 6. Maddesi gereği reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
Davacının davasının reddine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90 TL harçtan, dava açılışında alınan 1.536,34 TL peşin harcın düşülmesi ile fazla alınan 1.356,44 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde YATIRANA İADESİNE,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 14.396,80 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair Taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.