T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/591 Esas - 2022/1065
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2018/591
KARAR NO: 2022/1065
BAŞKAN: ....
KATİP: ...
DAVACI :...
DAVALILAR :...
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/08/2018
KARAR TARİHİ: 28/12/2022
G.YAZILDIĞI TARİH : 19/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında, ...tarafından davalı iş ortaklığına ihale edilen, Konya İli Ilgın İlçesi 863 Adet Konut, 20 Adet Konut, 20 Adet Dükkân ve 1 Adet 16 Derslik İlköğretim Okulu İnşaatı İle Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşinin, mekanik tesisat işi puantajında ve mahal listesinde belirtilen imalatların şartnameye uygun olarak her şey dâhil anahtar teslimi yapılması için 27.04.2015 tarihli İkmal Mekanik Tesisat İşleri Sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşmenin 4/d maddesinde belirtilten imalatların yapımı karşılığında KDV dâhil 5,463.400,00 TL ödenmesinin kararlaştırıldığını, ...tarafından ihale edilen işin geçici kabul ve kesin kabulü yapıldığını, müvekkilinin üstlendiği işleri eksiksiz bir şekilde tamamlandığını, müvekkiline KDV dâhil 4.143.677,55 TL tutarında ödeme yapıldığını, müvekkilinin ticari defterlerinde toplam 4.424.858,57 TL ödeme göründüğünü, bu miktarın 281.181,02 TL'lik kısmının, sözleşme gereği hakedişlerden kesilen % 7 nakit teminat kesintisinden oluştuğunu, kesin kabul yapılmış olmasına rağmen teminat kesintilerinin dahi ödenmediğini, müvekkiline toplam 5.463.400,00 TL tutarında ödeme yapılmış olması gerekirken 4.143,677,55 TL tutarında ödeme yapıldığını, kalan 1.319.722,45 TL'lik kısmın ödenmediğini, yine davalı şirketin, müvekkilinden bazı ek işlerin yapılmasını istediğini, bunların; İçme suyu altyapı İmalatı , 36 bloğun baca şaftlarının projeye uygun olarak müvekkili tarafından imal edilmiş olmasına rağmen bu imalatların projeye uygun olmadığı iddla edilerek yeniden yapılması , davalının kusurunu kabul ederek dondan kaynaklı zarar nedeniyle bir kısım ödeme yapıldığı halde sonradan müvekkilinin kusurlu bulunarak bakiye zararın karşılanmadığını, müvekkilinin sözleşmeden doğan bakiye alacak miktarı ile yaptığı ek işlerden kaynaklanan alacak miktarının tespitini, alacağın belirsiz olması nedeniyle şimdlik 500.000,00 TL tutarındaki alacağın ...ile davalı arasında yapılan kesin kabul tarihinden itibaren işleyecek yasal ticari temerrüt faizi ile birlikte davalı iş ortaklığından alınarak müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davacı vekili 07/11/2022 harç tarihli ıslah dilekçesiyle, dava değerini 316.166,98 TL daha arttırarak 816.166,98 TL ye yükseltmiştir.
CEVAP:Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının belirsiz alacak davası açılmasın da hukuki yarar bulunmadığını, davanın dava şartı yokluğundan reddi veya bakiye harcın davacı tarafından tamamlanması gerektiğini , davacının sözleşmeye aykırı davrandığını , işi taahhüt ettiği 30.11.2015 tarihinde tamamlayamadığını, bu nedenle işin müvekkili tarafından dava dışı idareye planlanan zamanda teslim edilemediğini, bu nedenle davacıya sözleşmenin ilgili 5-e ve 5-f maddeleri ile 17.11.2015 tarihli tutanak uyarınca gecikme cezası uygulandığını, müvekkili şirketler tarafından davacı şirkete gönderilen 05.11.2015 keşide tarihli ihtarnamede işin süresinde bitirilemeyeceğinin anlaşıldığının ve gecikme cezası uygulanacağının ihtar edildiğini, bu gecikme cezasının sözleşmede belirtilen işin tamamına uygulanacak gecikme cezasından bağımsız olduğunu , müvekkilinin 21.10.2016 tarihli yazı ile geçici kabul eksikliklerini davalıya bildirdiğini ve davacı tarafından işin tamamlanmaması üzerine 30.11.2016 tarihli yazı kapsamında işin tamamlanması amacıyla 13.10.2016 tarihli protokolün düzenlendiğini, ancak protokole göre 31.10.2016 tarihinde tamamlanması gereken işlerin yazı tarihinde dahi tamamlanmadığını , müvekkilinin, 28.12.2017 tarihli kesin kabui bildirimi ile davacı şirketi kesin kabule davet ettiğini, 05.01.2018 tarihinde kesin kabul heyetince tespit edilen eksikliklerin üç gün içinde giderilmesi gerektiğinin bildirildiğini, kesin kabul eksikterinin davacı şirket tarafından giderilmediğinin tespit edilmesi üzerine müvekkillerince ... 64. Noterliği aracılığıyla davacı şirkete gönderilen 02.03.2018 tarih ve 05264 yevmiye no.lu ihtarname kapsamında eksikliklerin giderilmediğinin ihtar edildiğini; 29.03.2018 tarih ve 07325 yevmiye no.lu ihtarname kapsamında işin teslim edilmediğinin ve iş teslim edilmeyecek ise nam ve hesaplarına işin tamamlanacağı vurgulandığını, taraflar arasında akdedilen sözleşme ile gecikme cezasının uygulanacağı hallerin düzenlendiğini, bu kapsamda davacı şirket aleyhinde gecikme cezası işletildiğini, davacı şirket ile müvekkilleri arasında kesin hesap yapılmadığını, müvekkillerince düzenlenen kesin hesap incelendiğinde de davacının müvekkillerinden alacaklı değil aksine müvekkillerine borçlu olduğunun görülebileceğini, davacı şirketin gerçekleştirmiş olduğu ek iş bulunmadığını, hakedişlerin davacı şirketçe ihtirazı kayıt konulmaksızın iİmzalanmış olmasının da bu durumu ortaya koyduğunu, ek iş olarak belirtilen işlerin sözleşme ile üstlenilen işler kapsamında bulunduğunu, içme suyu ile ilgili ait yapı imalatları ile mekanik tesisatla ilgili imalatların sözleşme bedeline dâhil otduğunun kararlaştırıldığını, projelerdeki eksik veya hatalı imalatların davacı şirketçe tespiti sonrasında müvekkilleri ve iş sahibi idareyi uyarma sorumluluğu bulunmasına rağmen davacı şirketin bu sorumluluğunu dahi yerine getirmediğini, diğer taşeronlardan kaynaklı bir zarar ortaya çıktığında şantiyedeki yetkili personelin durumu bir yazı ile şantiye şefilğine bildirmesi gerekmekte iken davacı şirket tarafından bu konuda bildirimde bulunulmadığını , davacı şirketin, işin İdareye teslimine kadar imalatın korunmasından sorumlu olduğunu, projelerde yer almayan herhangi bir imalatın yaptırılmadığını, 136 grup yangın hattının projede yer almadığı halde nereye konulduğunun açıklanması gerektiğini, davacı şirket tarafından yapılmayan ve kabul aşamasında geçici kabul heyeti tarafından tespit edilen yangın kolon hattının sonradan yapılmasının bitmiş imalatlara zarar verdiğini, bu nedenle müvekkillerinin ciddi zarara uğradığını, davacı şirketçe yapımı üstlenilen su tesisatlarına zarar gelmemesi için gerekli önlemlerin alınmadığını, kış aylarında meydana gelen don nedeniyle su tesisatlarının patlayarak seramik ve mermer döşemelere zarar verdiğini, davacı şirketin sorumluluğunda olan bir iş için davalı müvekkillerinden talepte bulunulamayacağını, müvekkiller tarafından 14.06.2017 tarihinden sonra yapılan ödemelerin davacı şirketin talebini kabul anlamına gelmediğini, yapılar ödemelerin avans mahiyetinde olduğunu, ihtirazı kayıt konulmadan taşerona ödeme yapılmasının yüklenici davalının gecikme cezası, tazminat, nefaset farkı ve benzeri haklarını ortadan kaldırmayacağını, teminat ile güvence altına alınan riskin müvekkilleri açısından gerçekleşmiş olduğunu, sözleşme gereği teminatın davacıya iadesi koşullarının oluşmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.
Davacı vekili delil olarak; 27.04.2015 tarihli ikmal mekanik tesisat işleri sözleşmesine, hak ediş raporları ve faturalarına, Konya İli Ilgın İlçesi 863 Adet Konut, 20 Adet Dükkan Ve 1 Adet 16 Dersilik İlköğretim Okulu İnşaatı İle Altyapı Ve Çevre Düzenlemesi İşine ait ...ihlale dosyasına, müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtlarına, taraflar arasındaki e posta ve diğer şekilde yapılan yazışmalara, cari hesap dökümüne, müvekkili imalatlarına diğer taşaronlar tarafından verilen zararları gösterir fotoğraflara tanık, keşif, bilirkişi ve yemine , davalılar vekili ise ;Toki'de mevcut ihale dosyasına, taraflar arasında imzalanan eser sözleşmesine, ... 64. Noterliğinin 05.11.2015 tarih ve 19962 yemeye numaralı ihtar namesine, 21.10.2016 , 30.11.2016 ve 05.01.2018 tarihli yazılara, 28.12.2017 tarihli kesin kabul bildirimini, ... 64. Noterliğinin 02.03.2018 tarih ve 05264 yevmiye numarası ile 29.03.2018 tarih 07325 yemeye numaralı ihtarnamelerine, geçici kabul tutanağını ve kesin kabul tutanağına, hak ediş belgelerine, pursantaj kayıtlarına, ticari defterlere,17.11.2015 tarihli tutanağa , bilirkişi incelemesi ve keşif deliline dayanılmıştır.
Davalıların davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı nedeniyle reddi isteminin , HMK nun 107. Vd maddesi kapsamında yerinde görülmeyerek, davanın kısmi dava olarak açıldığı , yine dava zamanaşımı itirazının TBK ' nun 147. maddesi 6. bendi kapsamında eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğu ve kesin kabulün 28.12.2017 tarihinden yapıldığı nazara alındığında gerçekleşmediği anlaşılmakla reddi gerekmişt
Taraflar arasında imzalanan 27.04.2015 tarihli İkmal Mekanik Tesisat İşleri Sözleşmenin Konusunun,; Konya İli Ilgın İlçesi 863 Adet Konut, 20 Adet Dükkan Ve 1 Adet 16 Dersilik İlköğretim Okulu İnşaatı İle Altyapı Ve Çevre Düzenlemesi İşine ait (16 dersilik ilköğretim ve 20 adet dükkan dışında kalan )tüm konutların, kapıcı dairelerinin, ortak alanlarının, yüklenici ile idare arasında imzalanan sözleşmede ki mekanik tesisat işlerinin, pursantajında ve mahal listesinde belirtilen tüm imalatların teknik şartnameye göre her şey dahil anahtar teslimi yapılması olduğu, sözleşme bedelinin anahtar teslim 4.630.000.00 TL+ KDV olduğu, 4 -b maddesinde , herhangi bir eskalasyon veya fiyat farkı uygulanmayacağı, 4-c maddesinde, söz konusu iş ikmal işi olup, taşeron iş yerini görmüş önceki taşerönün yaptığı imalatları incelemiş, şartnameye ve projeye uygun olduğunu kabul etmiş, bu nedenle taşeronun önceki imalatların hatalı olduğunu öne sürerek herhangi bir fiyat farkı ilave işçilik, malzeme değişimi talebinde bulunmayacağı , 4-d maddesinde, fiyata dahil olan imalatların sayıldığı , bunların içerisinde; baca montajı, baca ve duman kanalı izolasyonunun yapılması, çatı arası, bodrum kat, kazan dairesi ve şaft içi siyah ve galvanizli boruların izolasyonu su arıtma, yağmur iniş borularının malzemeli olarak yapılacağı, pis su imalatlarında ilk lagar bağlantısına kadar yapılacağı, alt yapı ile olan bağlantı elemanlarının yapılacağı ....,bu bahsedilen veya bahsedilmeyen iş kapsamında avan projede veya uygulama projesinde veya mahal listesinde yer alması nedeni ile veya yönetmelikler gereği idare tarafından yaptırılacak olan ( bedeli idari tarafından ödenmesi dahi ) mekanik tesisatla ilgili bütün imalatların sözleşme bedeline dahil olduğu, yine 4-f bendinde idare tarafından yapılması öngörülmeyen imalatların olması ve bu imalatlarda idare tarafından kesilecek olması halinde iş verence aynı miktarda taşa ören alacağından kesileceği öngörüldüğü..... 10. maddesinde; hak ediş ve ödemelerin ne şekilde yapılacağının ve %7 nakit teminat kesintisinin yapılacağının belirlendiği, aynı maddenin e,f ve g maddelerinde; hak edişler, yapılacak kesintiler ve bunların iadesi hususları, sözleşmenin 5. maddesinde; işin başlama tarihinin imzadan sonraki 3 gün içerisinde ve teslimle başlayacağı 30.11.2015 e kadar yapılarak bitirileceği, e bendinde; gecikme halinde hak edişlerde günlük 2.000,00 TL gecikme cezası kesileceği ,yine aynı bentte gecikmenin 20 günü geçmesi halinde iş verenin sözleşmeyi feshi hakkı olduğu, bu hakkı kullanmak ya da taşeronun namı hesabına yaptırabileceği, g bendinde; sözleşmenin yüklenici tarafından haklı sebeple feshi halinde taşeronun teminatlarının irad kaydı ile iş nam ve hesabına 3. Kişilere 2 kat fazlası ile taşerona rücu etmek ve ifaya eklenen cezayı şart talep etmek hakkına sahip olduğu kararlaştırılmıştır.
Uyuşmazlık, davacı taşeron firmanın iş bu sözleşmeden doğan bakiye alacağı ile yaptığı ek işler nedeniyle hak ettiği alacak bulunduğu ve ödenmediği noktasında toplanmaktadır.
... 64. Noterliğinin 05.11.2015 tarih ve 19962 yemeye sayılı ihtarnamesi ile, davalı iş ortaklığı davacı taşerona, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında işin 30.11.2015 tarihinde eksiksiz teslimi gerektiği halde, yapılan kontrolde işin bu tarihte bitmeyeceğinin tespit edildiği , işin bitirilmesi için gereken tedbirlerin alınması, zamanında bitirilmemesi halinde sözleşmenin 5-e maddesinde belirtilen günlük gecikme cezası uygulanacağı ihtar edilmiştir.
17.11.2015 tarihli taraflar arasında imzalanan tutanakta ; KI/5-1,2,13,14,16,17 blokların, KI/1-1,2,3,4 nolu blokların, KI/2-1,2,3,4 blokların, KI/6-2 numaralı blokların ; WC'lerinin takılması, kalorimetre ve basınç düşürücü cihatlarının montojlarının yapılması, imbisat, tanklarının çatılara çıkartılması, su depolarının, yangın dolaplarının ve vitrifie ile armatür montajının yapılması hususunda anlaştıklarını, 10.11.2015 tarihinde yapılan tespitlerde yukarıda yazılı olan imalatların iş verence verilen 05.11.2015 tarihli iş programına göre eksik olduğu ve taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği iş programına uygun olarak tamamlanması gerektiği , bu işlere ilişkin önceki sözleşme dışında ek bir iş program düzenlendiğini ancak bu iş programının sözleşmede belirtilen iş bitim tarihini değiştirmeyeceğini , yine ara terminlerde yapılan tespitlerde blok bazında bitmeyen imalatlar olması halinde gecikilen her gün için blok bazında 1.000,00 TL gecikme cezası uygulanacağı, bu gecikme cezasının sözleşmede belirtilen işin tamamına uygulanacak gecikme cezasında bağımsız olduğu belirtilmiştir.
21.10.2016 tarihli yazı ile geçici kabul eksikliklerinin davacıya bildirdiğini,30.11.2016 tarihli yazı kapsamında işin tamamlanması amacıyla 13.10.2016 tarihli protokolün düzenlendiği ancak protokole göre 31.10.2016 tarihinde tamamlanması gereken işlerin yazı tarihide dahi tamamlanmadığı belirtilmiştir.
Davalı tarafın 28.12.2017 tarihli kesin kabul bildirimi ile davacı şirketi kesin kabule davet edildiği , 05.01.2018 tarihinde asıl işveren kesin kabul heyetince tespit edilen eksikliklerin üç gün içinde giderilmesi gerektiği bildirilmiş, bilahare de kesin kabul eksikliklerinin davacı şirket tarafından giderilmediğinin tespit edilerek ... 64. Noterliği aracılığıyla davacı şirkete 02.03.2018 tarih ve 05264 yevmiye no.lu ihtarname kapsamında eksikliklerin giderilmediği ihtar edilmiştir.
Mahkememizce taraf delilleri toplandıktan sonra Konya Ilgın Asliye Ticaret Mahkemesi vasıtasıyla teknik bilirkişilerle keşif yapılarak aldırılan 11/11/2019 tarihli raporda; şantiye giderlerinin sözleşmenin 6.maddesi e fıkrası gereğince hakedişlerde %1.5 kesileceğinin kararlaştırıldığı ancak bunların hangi kalemleri kapsadığı hususunda açıklama olmadığı, yapılan sözleşmede davacının şantiyede kullandığı su, elektrik, aydınlatma ve ısınma gibi hizmetlerin kendisi tarafından karşılanacağının belirtildiği , içme suyu ile ilgili alt yapı imalatlarının sözleşmenin 14. maddesi gereğince taşerone ait olduğunun kararlaştırıldığını, ek iş olarak belirtilen 36 adet baca şaftının projeye uygun hale getirilmesi iddiası ile ilgili olarak talebin değerlendirilmesi için teknik projenin olmadığını , yine 36 grup yangın hattı ve dolap imalatının , sözleşme bedeline dahil olan işlerin gösterildiği 4. maddenin ( d ) fıkrası gereğince sözleşme dahilinde kaldığı, ayrıca mutfak ve banyolarda bulunan pis su tesisatı imalatının neden söküldüğünün belli olmadığını ancak işin ikmal işi olduğundan önceki yüklenicinin hatalı imalatının sökülerek yapılması gerektiği, bu nedenle davacının sorumluluğunda bulunduğu, yani sözleşmenin 4. madde (d) bendine göre sıhhi tesisatında ( temiz ve pis su işinin ve de test işlerinde) davacının sorumlu olduğu , yine don zararının sözleşmenin 11. maddesine göre, yapılan imalatların geçici kabul ve iş teslimine kadar davacıya ait olduğundan bu talebin yerinde olmadığı, şantiye temizliğinin sözleşmenin 6. Maddesinin c fıkrasına göre davacıya ait olduğu, yine mahal listesi ve genel uygulamaya göre ulturasonik kalorimetre kablosunun montajının davacıya ait olduğu, çarşı için alınan su sayacı, geçici kabul için yapılan seramik derz dolgu imalatı, ve asma tavan monte imalatının sözleşmenin 14. Maddesinin d fıkrası nazara alındığında, her türlü imalat işlerinin davacı tarafından tamamlanacağı hükmü nedeniyle ek iş olmadığı sözleşme dahilinde kaldığı , ancak tüm binalardaki yağmur iniş hatlarının artırılması ile ilgili olarak teknik proje olmadığı için tespit yapılamadığı, yine kuranglezler gider yapılarak logar bağlantısının yapılması işi ile ilgili dosya içinde herhangi bir bilginin olmadığından mekanik tesisat ve sıhhi tesisat işi içinde değerlendirilemeyeceği bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin rapora itirazı ve teknik projelerin sunulması üzere yeniden talimat mahkemesi vasıtası ile önceki heyetten alınan 06.07.2020 tarihli ve 29.01.2020 tarihli ek raporlarda ; dava konusu ...konutlarının uzun yıllardır kullanımda olması ve davacı tarafından bahse konu eksik ve kusurlu imalatlarla ilgili 24.07.2019 günü yapılan keşifte bahsi geçen eksik ve hatalı imalatların bir çoğunun tespit edilme imkanının olmaması , ayrıca eksik ve ayıplı imatların meydana geldiği dönemde de bir tespit raporunun olmaması nedeniyle davacının bir kısım iddialarının tespitinin mümkün olmadığı, kök raporda belirtilen değerlendirmeleri değiştirecek herhangi bir proje değişikliği sunulmadığı belirtilmiştir.
Mahkememizce yeniden oluşturulan bilirkişi heyetinden dosya üzerinden alınan 24.06.2022 tarihli raporda ;Taraflar arasında yapılan ve onaylanan kesin hesabın mevcut olmadığı, ancak taraflarca düzenlenen 1. Hakediş 25.08.2015 ve 12. Hakediş 05.09.2016 tarihli olup son hakediş tarihinden sonra taraflarca onaylanmış bir hakediş veya kesin hesabın bulunmadığını işe ait Geçici Kabul İtibar Tarihinin 09.09.2016 olup, davacı taşeronun geçici kabul zamanına kadar anılan şantiye sahasında faaliyette bulunduğunun anlaşıldığı , mekanik tesisat kalemlerine ilişkin olarak Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca yapılan kontroller neticesinde düzenlenen mekanik tesisata ilişkin eksik ve kusurlu işler listesi tetkik edildiğinde, davacı taşeron firmanın inşaat alanında birçok kalemde iş yapmış olmasına rağmen bazı imalatların eksik ve hatalı olarak yapıldığı tartışmasız bir şekilde tespit edilmiş, eksik ve kusurlu işler tek tek listelenmiş olduğunun , Davacının sözleşme dışı ek iş olarak gösterdiği kalemlerin incelenmesinde ; a) İçme suyu altyapı imalatının sözleşme kapsamında olup olmadığı hususunda sözleşmenin 4/d maddesi kapsamında belirtilen işlerden olduğu ve yerleşke içindeki temiz su alt yapı boru hattının da davacı taşeronun sorumluluğunda ve sözleşme kapsamında iş olduğu , b) 36 bloğun baca şaftlarının yeniden yapılması hususu sözleşmenin 4/d maddesinde baca montajı; baca ve duman kanalı .. Vs yapımını belirtildiğinden sözleşme kapsamı iş olduğunun ,c) İşin çeşitli safhalarında davacının imalatlarına diğer taşeronlarca zarar verildiği iddiasının , taraflarca 12 adet hakediş düzenlendiği , davacı taşeron firmanın bu aşamalarda imalatlarına zarar verildiği iddiası ve bu hususta düzenlediği bir imzalı tutanağın bulunmadığı nazara alındığında alacak hesaplamalarına dâhil edilmesinin söz konusu olmadığını, ç) davalı şirketin ...projesinde, şartname ve mahal listesinde yer almayı, liste halinde sıralanan yangın hattı, yağmur iniş hatları, kuranglezler rögar bağlantısının yaptırılması, mutfak ve banyolardaki pis su tesisatları sözleşme kapsamında davacı taşeronun sorumluluğunda olup miktarın artmasına ilişkin 12 ayrı hakedişte herhangi bir ibare bulunmadığı gibi Mekanik Tesisata ilişkin olarak Geçici Kabul Eksikliklerinde ; genel olarak, yağmur iniş boruları açısından son kat PVC kolonunun çatı oluk bağlantılarının yapılarak sabitlenmesi, yağmur iniş borularının projesine uygun şekilde tamamlanması, duş teknelerinin montajlarının içerisinde su birikmesini engelleyecek şekilde düzenlenmesi gerektiği tespiti yapıldığından, yapılan ayıplı ve kusurlu imalatların düzeltilmesinin davacı taşeronun sorumluluğu kapsamında 'olan islerden olduğunu , yine d) Don olayı nedeniyle davalı şirketin neden olduğu zararların giderilmesine rağmen hiçbir ödeme yapılmadığını yönündeki iddiasında , davacının, ...ile davalı şirket arasında düzenlenen geçici kabul tutanağında görüleceği üzere 09.09.2016 tarihi itibarıyla birçok imalatın tamamlandığını, bu tarihten sonra müvekkilinin eksik imalatları kesin kabul aşamasına getirerek davalıya teslim ettiğini, kış aylarının başlaması nedeniyle davalının müvekkilinin şantiye alanını terk etmesini istediğini, yapılan imalatların muhafazası için personel bulundurmak isteyen müvekkilinin haklı isteğinin reddedilerek imalatların davalı şirketin personeli tarafından muhafaza edileceğinin bildirildiğini, ancak 2017 yılı kış ayları başladığında tesisatı kontrol etmek için basılan suyun tahliye edilmemesi üzerine yaşanan don nedeniyle patlayan tesisatların birçok farklı kalemde imalata zarar verdiği bu zarardan davalının sorumlu olduğu ancak kendilerine bedelinin ödenmediği belirtilmiştir. Ancak sözleşmenin 11.maddesinde; “Taşeron, hakedişe yaptığı tüm imalatları geçici kabulü ve inşaat teslim alınana kadar korumak ve kollamakla yükümlüdür....”, Teslim, Muayene ve Kabul İşlemleri düzenlendiği 18. Maddesi (b) bendinde “ İşin teslim etme ve teslim alma şekil ve şartları ile kısmi kabul, geçici ve kesin kabul işlemleri Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yürütülür. Taşeron işi bitirmesi halinde idarenin yapacağı geçici kabulü beklemekle yükümlüdür. İmalatların yüklenici tarafından teslim alınması taşeronun idarenin yapacağı geçici kabul sorumluluklarını ortadan kaldırmaz...” hükümleri yer almakta olup basiretli bir tacir olan davacı taşeronun test yapma yükümlülüğü doğrultusunda su bastığı tesisatlar da deney - test işlemi sonrası veyahut şantiye alanından ayrılmadan önce, olumsuz kış koşullarının başlamasından önce hattaki suyun boşaltılmasını sağlamadığından dolayı anılan zarardan sorumlu olacağı belirtilmiştir.Yine sözleşmeye göre işin teslim tarihi 30.11.2015 olup, taraflar arasında düzenlenen 25.05.2016 tarihli 10 nolu hakkediş için kesinti icmali incelendiğinde 10.000,00 TL gecikme cezası,05.09.2016 tarihli 12 nolu hakkediş için kesinti icmali incelendiğinde 60.000,00 TL gecikme cezasının taşerona yansıtıldığı, davacı yanca söz konusu gecikme cezalarının kabul edildiği sozleşmenin 5. Maddesinde; gecikme cezasının düzenlendiği 12 nolu hakkediş tarihi 05.09.2016 ile geçici kabul itibar tarihi 09.09.2016 arasında 4 gün bulunduğu , davalı iş ortaklığınca tahakkuk ettirilen 1.730.000,00 TL tutarındaki gecikme cezası için herhangi bir açıklama ve de hesap bulunmadığı , sözleşmede kararlaştırılan gecikme cezasının ifaya ekli ceza koşulu olup, İş'in devamı süresinde toplam 70.000,00 TL gecikme cezasının hakedişlere yansıtıldığı (10 ve 12 nolu hakedişler) 12 nolu hakedişin tarihi 05/09/2016 ve geçici kabul itibar tarihi 09/09/2016 olduğundan Geçici Kabul tarihi sonrasında gecikme cezasını talep edilebilmenin koşulunun davalı tarafın gecikme cezası talep etme hakkını saklı tutmuş olması ve bu talebini en geç İş'in teslimi aşamasında yapması gerektiği ancak bu amaçla tutulan bir iş teslim tutanağının dosyada bulunmadığı , diğer taraftan Ana Sözleşme konusu İş'ten dolayı Yüklenici'ye uygulanan herhangi bir gecikme cezasının da mevcut olmadığı belirtilerek , toplam kesinti miktarı davalı iş ortaklığınca 3.341.,694,81 TL olarak hesaplandığı halde heyetlerince yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde 180.026,71TL olarak ve dosya kapsamında yer alan belge, bilgi ve doküman, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve ekleri hükümleri değerlendirildiğinde, davacı - şirketin, davalı iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen 520.656,55 TL talep edebileceği hesap edilmiştir.
Tarafların rapora itirazları üzerine aynı heyette alına 30.10.202 tarihli ek rapoda ise ; davacı vekili sözleşmeni 10/f maddes gereğince hak edişlerde kesilen %7 teminatında hesaba katılması gerektiği itirazı incelenmesinde; davalı iş ortaklığınca davacı taşeron şirketten % 7 oranında ve toplam 309.167,94 TL tutarında nakit teminat kesintisi yapıldığı , davacı taşeron şirket aleyhinde dava açıldığını gösteren herhangi bir belge ve kayda rastlanmadığı, davalı iş ortaklığı da bu yönde herhangi bir iddia ve beyanda bulunmadığın nazara alındığından akdedilen sözleşmenin 10/f maddesi gereğince söz konusu toplam nakit teminat kesintisinin davacı taşeron şirkete iadesi gerektiği , davacı taşeron şirketin itirazı haklı görüldüğü yine bir takim itirazların yerinde olduğu nazara alınarak kesinti icmalinin yeniden revize edilmesi neticesinde iş ortaklığınca toplam kesinti miktarı 3.341.694,81 TL olarak hesaplandığı halde heyetlerince kesinti toplamının ( 193.684,22 TL +stopaj kesintisi 18.393,86 TL) olduğu nazara alındığından bakiye alacak miktarının 506.999,04 TL ve 309.167,94 TL nakti kesinti tutarı olmak üzere 816.166,98 TL olduğu iadesi gerektiği hesap edilmiştir.
Mahkememizce son heyet rapor ve ek raporunun ayrıntılı gerekçeli ve sözleşme hükümlerine uygun hazırlandığı anlaşılmakla rapora itirazların reddine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamında ,ttaraflar arasında davalılar iş ortaklığı ile ...arasında imzalanan Konya İli Ilgın İlçesi 863 Adet Konut, 20 Adet Dükkan Ve 1 Adet 16 Dersilik İlköğretim Okulu İnşaatı İle Altyapı Ve Çevre Düzenlemesi İşine ait (16 dersilik ilköğretim ve 20 adet dükkan dışında kalan )tüm konutların, kapıcı dairelerinin, ortak alanlarının, yüklenici ile idare arasında imzalanan sözleşmede ki mekanik tesisat işlerinin 27.04.2015 tarihli İkmal Mekanik Tesisat İşleri Sözleşmesi kapsamında yapımı hususunda anlaştıkları , taraflar arasında yapılan ve onaylanan kesin hesabın mevcut olmadığı, taraflarca 1. Hakedişin 25.08.2015 ve 12. Hakedişin 05.09.2016 tarihinde düzenlendiği , son hakediş tarihin den sonra taraflarca onaylanmış bir hakediş veya kesin hesabın bulunmadığı,ancak işe ait ...ile davalı şirket arasında düzenlenen geçici kabul tutanağına göre geçici kabul itibar tarihinin 09.09.2016 olduğu , davacı taşeronun geçici kabul zamanına kadar anılan şantiye sahasında faaliyette bulunduğu mekanik tesisat kalemlerine ilişkin olarak Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca yapılan kontroller neticesinde, düzenlenen eksik ve kusurlu işler listesine göre davacı taşeronun inşaat alanında birçok kalemde iş yaptığı ancak imalatlarında eksik ve hataların bulunduğu , eksik imalatları tamamlanarak işin kesin kabul aşamasına getirerek asıl işverene teslim edildiği , davacının yaptığı işten dolayı bakiye alacağının bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca davalıların, davacı alacağında yaptığı bir kısım kesintilerin yerinde olmadığı, yine ifaya ekli gecikme cezası niteliğinde olan sözleşme maddesine göre sadece 10 nolu ve 12 nolu hak edişlerde toplam 70.000 TL olarak kesildiği , ancak gerek 17.11.2015 tarihli taraflar arasında imzalanan tutanakta düzenlenen gecikme cezası hükmü kapsamında, gerekse sözleşme kapsamında diğer hak ediş vs de gecikme cezası kesilmediği ve ihtirazı kayıt ileri sürülmediği , geçici kabulden sonra artık gecikme cezası tahakkuk ettiremeyeceği anlaşılmakla, fazla tahakkuk ettirilen gecikme cezaları hesapta nazara alınmamıştır. Buna göre davacının sözleşme gereğince yaptığı ve almadığı iş bedelinin 506.999,04 TL olduğu hesap edilmiştir. Yine davacının ; İçme suyu altyapı imalatı , 36 bloğun baca şaftlarının yeniden yapılması , işin çeşitli safhalarında davacının imalatlarına diğer taşeronlarca verilen zarardan kaynaklanan alacak, yangın hattı, yağmur iniş hatları, kuranglezlere rögar bağlantısının yaptırılması, mutfak ve banyolardaki pis su tesisatlarına ilişkin harici işler ve don olayı nedeniyle su tesisatındaki patlama nedeniyle yapılan gider ve onarım masrafların sözleşme dışı olduğu bu nedenle davacıya ödenmesi talep edilmiş ise de , bilirkişi raporunda ayrıntılı olarak gerekçesi belirtildiği üzere, sözleşme içi işler vede davacı sorumluluğunda bulunan hususlar olup davalılardan bu işler için herhangi bir talebinin olamayacağı anlaşılmıştır.
Ayrıca taraflar arasındaki sözleşme kapsamında işin yapıldığı , asıl işverenle geçici ve kesin kabullerin yapıldığı , davalı iş ortaklığınca sözleşmenin 10/f maddesi gereğince davacı taşeron şirketten % 7 oranında ve toplam 309.167,94 TL tutarında nakit teminat kesintisi yapıldığı , davacı taşeron şirket aleyhinde dava açıldığını gösteren herhangi bir belge ve kayda rastlanmadığı, davalı iş ortaklığı da bu yönde herhangi bir iddia ve beyanda bulunmadığın nazara alındığından sözleşmenin 10/f maddesi gereğince nakit teminat kesintisinin de davacı taşeron şirkete iadesi gerektiği nazara alınarak aşağıdaki şekilde davanı dava ve ıslah dilekçesi kapsamında kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE; 816.166,98-TL'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesinde belirtilen şekilde değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Alınması gereken 55.752,37-TL harçtan peşin alınan 8.538,75-TL peşin harç ve 5.400,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 41.813,62-TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 107.778,37-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 8.538,75-TL peşin harç, 5.400,00-TL ıslah harcı, 624,95-TL posta ve tebligat gideri, 16.950,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 31.513,70-TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/12/2022
Başkan ...
¸
Katip ...
¸