T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/411 Esas - 2022/909
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2020/411
KARAR NO: 2022/909
BAŞKAN:...
KATİP: ...
DAVACI :...
DAVALI :....
DAVA: İtirazın İptali ( Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/09/2020
KARAR TARİHİ: 16/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali ( Ticari Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan ) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı borçlu arasında 09.08.2017 tarihli sözleşme imzalanarak, davalının kuracağı çinko flotasyon tesisi için gerekli ekipmanların müvekkil şirket tarafından tedarik edilmesi konusunda anlaşıldığını, müvekkili şirketin, edimlerini sözleşmeye uygun şekilde yerine getirdiğini, sözleşme konusu malların teslimi edildiğine ilişkin sevk irsaliyeleri düzenlenerek taraflarca karşılıklı olarak imza altına alındığını, akabinde müvekkili şirket tarafından 08.10.2018 tarihli 2018000000157 numaralı ve 1.217.682,39 Euro, 07.11.2018 tarihli 2018000000175 numaralı ve 96.942,90 Euro, 14.02.2019 tarihli 2019000000022 numaralı ve 9.558,00 Euro bedelli faturalar düzenlenerek davalı şirkete gönderildiğini ve davalı şirket tarafından işbu faturalara itirazda bulunulmadığını, tarafların ticari defterlerine de işlendiğini, sözleşmenin imzalanmasından sonra, değişik tarihlerde ve farklı miktarlarda bir kısım ödemeler yapılmış ise de, halen 533.332,87-Euro bakiye alacaklarının bulunduğunu ...57. Noterliği'nin 05.12.2019 tarih ve 36075 Yevmiye Nolu İhtarnamesi gönderilerek mevcut borcun ödenmesi talep edildiğini ancak işbu ihtarnamenin de sonuçsuz kaldığını, taraflar arasında imzalanan 09.08.2017 tarihli Sözleşme ve bu sözleşmeye dayanılarak düzenlenen ve yukarıda bilgileri yazılı 3 adet faturaya dayanılarak olarak ...5. İcra Müdürlüğü'nün 2019/17023 E. Sayılı dosyasında icra takibine geçildiğinin , borçlunun icra takibine itiraz ettiği ve takibin durduğunu , Arabuluculuk sürecinde de netice alınamadığını belirterek, davalının haksız itirazının iptaline, takibin devamına ve davalının icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davacının yaptığı iş ve teslim ettiği malları ispatlaması yönünde, daha sonra eğer var ise yapılan iş bedellerinin uzman bir bilirkişiye hesaplattırılarak, bu doğrultuda borç miktarının tespitine karar verilmesini, davacı tarafından faturaya dayandırılan mal ve hizmetlerin verildiğinin davacı tarafından kanıtlanmasının ardından bilirkişi incelemesi ile varsa borç bakiyesinin belirlenmesine, neticede haksız açılan davanın reddi ve takibin iptaline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini cevap ve talep etmiştir.
DELİLLER , DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Ticari mal temini nedeniyle düzenlenen faturalara dayalı ilamsız takipte itirazın iptali istemine ilişkin iken, tam ısah ile ödenmeye faturalardan kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Davacı vekili delil olarak; taraflar arasındaki 09.08.2017 tarihli sözleşmeye , sevk irsaliyelerine , faturalara , noter ihtarına , arabuluculuk tutanağına , icra takip dosyasına ,tanık , bilirkişi ve yemin deliline, davalı vekili ise ; ticari defterelere , tanık , bilirkişi incelemesi , keşif ve yemine dayanmıştır.
...5. İcra Müdürlüğünün 2019/17023 Esas sayılı dosyası incelendiğinde ; davacı tarafından , davalı aleyhinde 24.12.2019 tarihli takip talebiyle;( 08.10.2018 tarihli 2018000000157 numaralı ve 1.217.682,39 Euro bedelli , 07.11.2018 tarihli 2018000000175 numaralı ve 96.942,90 Euro bedelli, 14.02.2019 tarihli 2019000000022 numaralı ve 9.558,00 Euro bedelli faturalar) a dayalı olarak , 426.831,97 Euro, 96.942,90 Euro VE 9.558,00 Euro asıl alacaklar ile bunları işlemi faizleri olmak üzere toplam 533.573,96 Euro (harca esas değeri 3.517.906,48 TL) nun ilamsız icra yolu ile tahsilini talep ettiği , davalının örnek 7 numaralı ödeme emir üzerin, süresinde borca vs itirazı nedeniyle takibin durduğu ve işbu davanın yasal süresinde açıldığı görülmüştür.
Öncelikle davadan önce TTK nun 5/ A maddesinde belirlenen şekilde, iş bu alacak davasında zorunlu arabulucuya başvurulduğu ve anlaşamamaya dair son oturum tutanağının sunulduğu , dava şartının gerçekleştiği görülmüştür.
Yine davalının yetki itirazının, TBK 'nun 89 maddesi nazara alındağında; fatura konusu edimin para ödemesi olup , para alacağında ifa yeri alacaklının ikameti olup , davacı alacaklı adresinin Yenimahalle / ...olduğu , yine sözleşme de Ankara Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili kılındığı görülmekle , HMK 10. Ve 17. Maddeleri hükmünce , Mahkememizin ve ...İcra Dairesinin yetkili olduğu anlaşılmakla , reddi gerekmiştir.
Taraflar arasında imzalanan ve itiraza uğramayan YPT2017/0126 numaralı 09.08.2017 tarihli konusu , iş veren ... Aş nin Gümüşköy /Kütahya adresinde kuracağı çinko flotasyon tesisi için gerekli teknik şartnamede yer alan ve işverenin belirlediği özelliklere uygun "ekipmaların tedarik edilmesi" işi olduğu , söz konusu ekipmanların toplam satış bedelinin 1.200.000,00 Euro + KDV olarak kararlaştırıldığı , sözleşme bedelinin ödenmesinin ; siparişte sözleşme bedelinin %30 u (360.000,00 Euro ) peşin , sevk öncesi %60 (720.000,00 Euro ) , sevk sonrası 60 gün yada devreye alma sonrası %10 (120.000,00 Euro ) olarak kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık,...5. İcra Müdürlüğü'nün 2019/17023 Esas sayılı dosyasında , taraflar arasında yapıldığı iddia edilen 09/08/2017 tarihli sözleşme uyarınca davacının, davalıya 3 adet fatura karşılığı Çinko Flotasyon tesisi için gerekli ekipmanları teslim edip etmediği, davalının alınan ürün bedellerini ödeyip ödemediği, borç var ise miktarı ile bu kapsamda davacı tarafından, davalı aleyhinDe yapılan takibe vaki itirazın haksız olup olmadığı, itarazın iptalinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.
Tarafların söz konusu ticari döneme ilişkin BA/BS formları ilgili vergi dairelerinde celp edilmiştir.
Davalının ticari defterlerinin Kütahya da bulunması ve yerinde inceleme talebi üzerin talimat Mahkemesince alınan 13.07.2021 tarihli raporda ; davalını usulüne uygun düzenlenen e defterlerinde takip konusu üç adet euro faturalar ve bunlardan dolayı toplam 1.324.183,29 EURO ( TL karşılığı olarak 9.270.581,65 TL nin) ve 28.06.2018 tarihli YIL201800000109 nolu 142.456,44 TL bedeli kur 4.6433 TL karşılığı 30.680 USD bedelli faturanın kayıtlı olduğu ,yine 16.03.2018 tarihinden itibaren olmak üzere değişik tarih ve miktarlarda yapılan ödemelerle toplam 2.761.671,99 TL ve 2017 yılı ödeme devir bakiyesi 1.275.167,00 TL olmak üzere ödemeler neticesinde bakiye borcunun 5.376.199,10 TL olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce, davacı ticari defterleri ile dosya kapsamı üzerinde inceleme yapılarak taraflar arasındaki ticari ilişkinin vede davacının takip konusu yaptığı faturaların taraf defterlerine kayıtlı olup olmadığı, bedellerinini ödenip ödenmediği hususunda rapor tanzimi istemi üzerine hazırlanan 04.02.2022 tarihli raporda; Dava konusu ... A.Ş. Cari Hesap Bakiyesinin 31.12.2020 tarihi itibariyle kapanış bakiyesinin 533.332,87 Euro ( 4.804.209,16 TL.) olduğu , davacı ve davalı arasında uyuşmazlık konusu 4 adet faturan ve cari hesap bakiyesi İcra takibi konusu malzemenin bulunduğu faturaların; 08.10.2018 tarih 157 numaralı ve 1.217.682,39-Euro ( 8.634.951,13 TL), 07.11.2018 tarih 158 numaralı ve 96.942,90-Euro ( 590.975,15 TL) , 14.02.2019 tarih 022 numaralı 9.558,00 Euro (44.724,75 TL ) ile 28.06.2018 tarih 109 numaralı 30.680.00 USD (142. 456, 44 TL) olduğu , dava konusu 4 adet faturanın davalının defter kayıtlarında tespit edildiği, firmanın ilgili dönem BS beyanlarında vergi dairesine beyan edildiği ve 600.01 Yurt içi satışalar gelir hesaplarına işlendiği defter kayıtlarında tespit edildiğini ,davacının 31.12.2019 tarihli 120 E001 ... A.Ş. Cari hesap bakiyesini 5.526.293,58 TL değerleme yaparak , bakiyesi 533.332,87 Euronun değerleme sonrası 3.546.983,59 TL olarak kapanış kaydı yapıldığı ve davacnın tahsil edemediği bakiye 533.332,87 Euronun(3.546.983,59 TL) Cari hesap bakiyesi olarak ...5. İcra Dairesi 2019/17023 E. sayılı dosyasında davalı aleyhine 24.12.2019 tarihinde başlatılan ilamsız icra takibine konu ettiğinin tespiti yönünde rapor sunulmuştur.
Taraf defterlerinde takip konusu faturaların kayıtlı olduğu , vergi dairelerine BA/ BS formlarıyla beyan edildiği nazara alındığında, davacının mal teslimin ispat ettiği , fatura konusu mal satışı bedellini euro alarak yabancı para üzerinde kararlaştırıldığı, faturaların euro üzerinde düzenlendiği , ancak defterlere ödemelerin TL olarak kayıt edildiği nazara alınarak , her bir ödeme tarihinde TCMB efektif alış kuruları üzerinde TL ödemenin , euro ya çevrilerek , euro olarak karşılığının tespiti ile bakiye euro alacağın hesabı için yeni bir mali müşavir bilirkişide hesap raporu alınmıştır
Bilirkişinin hazırladığı raporda ; davacını üç adet euro faturalardan 08.10.2018 tarihli fatura bedelini tamamını takibe konu etmediği , yine takip dışı olan ancak USD üzerinde düzenlenen ödeme tarihinden önceki faturada nazara alınarak yapıtığı tüm TL ödemeleri, ödeme tarihlerinde Euroya çevrilerek yaptığı hesaplama neticesinde; toplam faturalar bedelinin 1.350.693,70 euro , ödemeler toplamının 815.482,47 euro ve bakiye borcun 535.211,23 euro ve dava tarihi itibariyle TL karşılığının 4.702.098,26 TL olduğu belirlenmiştir.
Davacı vekili bilirkişi raporu neticesinde davasını HMK nun 176. Maddesi kapsamında tam ıslah ederek davasının itirazın iptali yerine alacak davasına dönüştürerek , 535.211,23 euro nun, 533,573,93 eurosuna temerrüt tarihi olan 18.12.2019 tarihinden , ıslah ile arttırılan 1.637,30 eurosuna ise ıslah tarihinden itibaren euro mevduata devlet bankalarınaca fiilen uygulanan azami yıllık faiziyle birlikte tahsili talep edilmiş , tam ıslah ve tamamlama harçları ödenmiştir.
Davacının tam ıslahını HKM nun 176- 180. maddeleri hükümlerince geçerli olduğu anlaşılarak davaya tam ıslah nazara alınarak devam edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı , dava , cevap , taraflar arasındaki sözleşme , faturalar , BA/BS beyanları , tarafların ticari defter ve kayıtları ile bilirkişilerin hazırladığı raporlar birlikte değerlendirildiğinde , taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacını davalıya kuracağı çinko flotasyon tesisi için ekipmaları tedarik ettiği , mal teslimini yaptığı ,düzenlediği faturaların davalıya tebliğ edildiği , davalı defterlerine kaydedildiği , ilgili vergi dairesine mal alışı olarak bildirdiği, ancak sözleşme gereğince euro üzerinde ödeneceği kararlaştırılan vede euro olarak düzenlenen faturaların bir kısmı bedelinin ödenmediği ve dava tarihi itibariyle bakiye alacağının 535.211,23 euro olduğu anlaşılmakla, tam ıslahla alacağa dönüşen davanın kabulü karar vermek gerekmiştir.
Yine borcun yabancı para üzerinde ödenmesi talep edildiğinden TBK' nun 99. maddesi 2. bendi kapsamında fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinde TL karşılığının tahsil yönünde aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının alacak davasının KABULÜ İLE; 533.573,93 Euro'nun temerrüt tarihi olan 18.12.2019 tarihinden, 1.637,30 Euro'nun ıslah tarihi olan 18.10.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince Devlet Bankalarının 1 yıllık euro üzerinde açılan mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte, TBK'nın 99/2 maddesi gereğince Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının euro efektif satış kuru üzerinde fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gereken 322.713,93-TL harçtan peşin alınan 42.487,52-TL peşin harç, 510,83-TL ıslah harcı, 37.566,92-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 242.148,66-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 282.485,12-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 54,40-TL başvurma harcı, 42.487,52-TL peşin harç, 510,83-TL ıslah harcı, 37.566,92-TL tamamlama harcı, 7,80-TL vekalet harcı, 115,00-TL posta ve tebligat gideri, 3.750,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 84.492,47-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen tutarı karşılığı ticari arabulucu ücreti olan 1.320,00-TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/11/2022
Başkan ...
✍e-imzalıdır
Katip ...
✍e-imzalıdır