T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/266 Esas - 2022/489
T. C.
A N K A R A
ASLİYE 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2022/266
KARAR NO: 2022/489
DAVA: Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi)
DAVA TARİHİ: 06/04/2022
KARAR TARİHİ: 15/06/2022
GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 15/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiliNİN, davalı şirketin 500A grubu payının 245 adedine, dava dışı ... Elek..Ltd. Şti.'nin ise aynı grup 255 adet payına sahip olduğunu, davalı şirketin ortağı ... şirketinin temsilcisi ..., müvekkili şirketinin temsilcisinin de ... olduğunu, davalı şirketi tek başına temsil ve ilzama yetkili yönetim kurulu başkanı ... olduğunu, onun adına yetkilisi ... tarafından işlemlerin yürütüldüğünü, adı geçen yönetim kurulu başkanının TTK'nun 395. maddesine aykırı olarak genel kurulun izni olmadığı halde şirketle iş yapma yasağına aykırı davranarak transfer maliyetlendirilmesi dahi yapmayarak şirketlerine hizmet alımı adı altında para aktarmak suretiyle, davalı şirket hesaplarını boşalttığını, şirketi anasözleşme ve dürüstlük kuralına uygun yönetmediğini, şirketi kendisine borçlandırdığını, aslı olmayan ya da piyasa rayiç ve emsallerine göre fahiş bedellerde, kendisi yahut kendisinin ortağı ile sözleşmeler yaptığını, davalı şirketin fiziki mekanını, insan kaynaklarının, bilgisayar ve teknik donanımlarının şirketin faaliyeti için sağlanan tüm ekipman ve teçhizatların kendi şirketi için kullandığını, davalı şirketin bu şekilde kaynaklarını erittiğini, kendi şirketi için haksız kazanç elde ettiğini ve bu şekilde davalı şirketi zarara uğratan iş ve işlemlerde bulunduğunu, davalı şirketin olanaklarını kendi şirketine aktardığını, ...CBS'nin 2021/154441 soruşturma sayılı dosyasında şikayette bulunulduğunu, söz konusu dosya kapsamında celp edilen belgelerde; 2020 yılında ortalama 10.000.000,00-TL şirket karı elde edildiği ve bunun yaklaşık 5.000.000,00-TL'nin ... şirketi hesabına aktarıldığı, mevcut durum itibariyle de kasada herhangi bir paranın bulunmadığını, ayrıca arge bedeli olarak yaklaşık 5.000.000,00TL bedelin çıkış olarak gösterildiği, şirketin niteliği itibariyle bu miktarda bir arge giderinin bulunmasının mümkün olmadığını, dosyada bilirkişi incelemesi yaptırma aşamasına gelindiğini, yönetim kurulundan bu konuda bilgi ve belge istenmesine rağmen ''şirket sırrı'' bahanesiyle talebin reddedildiğini, 08.03.2022 tarihinde davalı şirketin olağanüstü genel kurul toplantısında özel denetim yapılmasının görüşülmesi konusunda özel gündem olmamasına rağmen müvekkili talebi üzerine TTK'nın 438/1 maddesi kapsamında özel denetim talebinin görüşülmesinin gündeme alındığını, ancak çoğunluk pay sahibi şirket ortağının red oyu karşısında müvekkilinin kabul oyunun bir hükmü olmadığını, özel denetim yaptırılması talebinin reddedildiğini, tüm bu nedenlerle TTK 439. Maddesi gereği özel denetim talebinin kabulü ile özel denetçi tayinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın yasal süre içinde açılmadığından reddine, aksi halde özel denetçi tayini talebinin olağanüstü genel kurul toplantısında ileri sürülemeyeceğini, yine 08.03.2022 tarihli olağanüstü genel kurul şirketin ticari ve teknik sırlarının korunması amacıyla hazırlanacak sözleşmenin görüşülüp karara bağlanması, şirkette geçmiş de haksız rekabet yasağı tespit edilen ortak-yönetici hakkında dava açılması gündemi ile toplandığını, bu nedenle olağan genel kurul olmadığı halde sehven olağan genel kurul toplantısı davet metninde finansal tablolar, konsoride finansal tablolar, yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları, yönetim kurulunun kar dağıtım önerisinin genel kuruldan en az 15 gün önce pay sahiplerinin incelenmesine hazır bulundurulacağının belirtildiğini, olağanüstü genel kurulda önce ilgili belgeleri pay sahipleri incelemesi için hazır bulundurulması zorunluluğunun olmadığını, sehven yapılan bu durumun fark edilmesi üzerine ...53. Noterliğinin ihtarnamesi ile davacı tarafa durumun bildirildiğini, TTK'nın 438. Maddesinde düzenlenen özel denetçi tayini talebi ön şartı bilgi alma veya inceleme hakkının kullanılmış olmasına bağlanıldığından davanın şartlarından olan bilgi alma veya inceleme şartı gerçekleşmediğini, bilgi alma ve incelemenin 2021 yılı mali yılı dönemine ilişkin istendiğini, ancak toplantının 2022 yılına ait olduğu ve bu yıla ilişkin mali tabloların henüz kesinleşmediğinden ve de denetime elverişli olmadığından belgelerin incelemeye sunulmadığını , 2019 yılına ait olağan genel kurul toplantısında davacı firma yetkilisi olan ... temennileri istekleri yönünde, şirketin ortak şirketlerden alacağın herhangi bir hizmet söz konusu olduğunda, bu hizmetlerle ilgili ortak şirketlerden mutlaka teklif alınması, alınacak tekliflerle ilgili ortak şirketlerin hizmet vermeyecek olması durumunda ise ortakların muvafakatinin alınmasının şirket prensibi haline getirilmesi gerektiği beyan edilerek, şirketle ortakların işlem yapmaması yönündeki yasağın bulunmadığı, bu nedenle de müvekkili tarafından bu temenniyi hayata geçirildiğini, şirketin ifa edeceği iş ve işlerle ilgili olarak alınacak hizmet söz konusu olduğunda önce ortakların teklif vermesinin beklendiğini, bu kapsamda 2020 yılında davacıdan hizmet alımı yapıldığını yine diğer ortak ... Elek.'den de çeşitli hizmetler alındığını, tüm bu hizmet alımlarıda ...'ın talebi üzerine gerçekleştiğini, davacı tarafından şirkete kayyım atanması istemli ... esas sayılı dosyasında reddedildiğini, öncelikle davanın ön şartlarının gerçekleşmediği gözetilerek usulden reddine, aksi halde ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, T.T.K'nın 439/(1)'inci maddesi uyarınca, davacının, ortağı olduğu davalı şirkete özel denetçi atanması istemine ilişkindir.
T.T.K.'nın 438/(1)'inci maddesinde; her pay sahibinin pay sahipliği haklarının kullanılması için gerekli olduğu takdirde ve bilgi alma veya inceleme hakkının daha önce kullanılması şartıyla , belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebileceği; 439/(1)'inci maddesinde ise, genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi halinde sermayenin en az onda birini halka açık anonim şirketlerde, yirmide birini oluşturan pay sahiplerinin veya paylarının itibari değeri toplamı en az 1.000.000,00-TL olan pay sahiplerinin üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesi'nden özel denetçi atanmasını isteyebileceği düzenlenmiştir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise dilekçe sahiplerinin kurucularının veya şirket organlarının kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek şirketi veya pây sahiplerini zarara uğrattıklarını ikna edici bir şekilde ortaya koymaları halinde özel denetçi atanacağı belirtilmiştir.
Davalı şirket, ...Ticaret Sicil Müdürlüğünün (414580) numarasında kayıtlı olup, davalı şirket 500A grubu payının 245 adedine davacı , aynı grup 255 adedine ise dava dışı ... Elek..Ltd. Şti.'ni sahip olduğu anlaşılmıştır.
Davalı AŞ olup davacının paylarının itibarî değeri toplamının sermayenin en az onda birinden fazla olduğundan T.T.K.'nın 439/(1)'inci maddesi uyarınca dava açma hakkının bulunduğu,, yine aynı maddede düzenlenen hak düşürücü süre içinde davanın açıldığı görülmüştür.
Davacı, T.T.K.'nun 439/(1)'inci maddelerinde düzenlenen özel denetçi atanması için genel kurulda talepte bulunmaya ilişkin davanın ön şartını yerine getirerek 08/03/2022 tarihli genel kurulda bu konuda talepte bulunduğu, yapılan oylamada davacının talebinin oy çokluğu ile reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı iddiasında bilgi alma hakkına yönelik talebinin 10/05/2021 tarihli yazı ile reddedildiğini yine 08/03/2022 tarihli genel kuruldan önce 28/02/2022 tarihinde talepte bulunduğunu ancak şirketin yazılı olarak talebini reddettiğini , bilgi alma talebinin karşılanmadığını, 08/03/2022 tarihli genel kurulda özel denetçi atanması talebinin de haksız olarak reddedildiğini belirterek, belirtilen konularda inceleme yapılması için özel denetçi atanmasını talep etmiştir.
TTK'nun bilgi alma ve inceleme hakkı başlıklı 437/5.maddesinde; bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen 10 gün içinde diğer hallerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu yerde ki Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak bu hakkını kullanabileceği belirtilmiştir.
Dosyamızda davacı genel kurul toplantısından önce TTK'nun 437.maddesine dayalı bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılması için talepte bulunmuş, bu hakkın kullandırılmamasına rağmen yasada belirtilen sürede veya makul bir sürede mahkemeye başvurarak bilgi alma ve inceleme hakkını kullandırılmasını talep etmeden, özel denetçi atanmasını belirtilen genel kurulda talep etmiş, reddedilmesi üzerine iş bu davayı açmıştır.
Tüm dosya kapsamı , dava ve cevap birlikte değerlendirildiğinde ; yukarıda açıklanan TTK'nun 438. maddesinde, bilgi alma veya inceleme hakkını daha önce kullanan pay sahibinin özel denetçi ataması istemli davayı açmasının öngörüldüğü , davacının bilgi alma ve inceleme talebi reddedildiği halde, mahkemeye başvurarak bu hakkının kullandırılmasına izin verilmesini sağlayarak , bilgi alma ve inceleme hakkını kullanmasından sonra, belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını , genel kurulda istemesi ve isteminin genel kurulda reddedilmesi halinde, mahkememiz de özel denetçi atanmasını talep etmesi gerektiği halde , bu şart yerine getirmeden iş bu davayı açtığı anlaşılmakla , davacının özel denetçi atanmasına yönelik iş bu talebinin yasanın aradığı ön şartın gerçekleşmediği nazara alınarak reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70-TL harç başlangıçta peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-HMK 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.15/06/2022