T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/307 Esas - 2023/867
T. C.
A N K A R A
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR
ESAS NO: 2023/307
KARAR NO: 2023/867
DAVA: Hisse Devir Sözleşmesinin İptali
DAVA TARİHİ: 30/06/2022
KARAR TARİHİ: 28/12/2023
GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 05/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Hisse Devir Sözleşmesinin İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 80 yaşında, dört çocuk sahibi, eşini yakın zamanda kaybetmiş, ilk okul mezunu bir ev hanımı olduğunu, Şeker hastalığı, yüksek tansiyon ve astım hastalıkları ile yorgun düştüğünü, manevi olarak zor günler geçirdiğini, müvekkilinin ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Ltd.Şti.'de 15.000 hisse sahibi olduğunu, Kasım 2021 tarihinde öz oğulları ... ve Mehmet... tarafından kandırıldığını, müvekkiline eşinden miras kalan ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. Hisselerinin davalılarca elinden alındığını, müvekkilinin kandırılarak imzasının alındığı belirterek davanın sonuçsuz kalmasını önlemek ve davadan beklenen faydayı bertaraf etmemek maksadıyla davalıların ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. adına işlem yapma yetkilerinin ve hisselerini 3. Kişilere devretmelerinin önlenmesi bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini, müvekkilinin davalıların aldatıcı tutumları nedeniyle hata ile akdettiği ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. hisselerinin devrine ilişkin 08.11.2021 tarihli ...4. Noterliğinin 27404 ve 27405 yevmiye numaralı "LİMİTED ŞİRKET PAY DEVİR SÖZLEŞMESİ" başlıklı sözleşmelerin iptaline, karar ile birlikte davalıların şirket adına gerçekleştirdiği tüm pasif işlem ve kararların hükümsüzlüğüne karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı Mehmet... vekili cevap dilekçesinde özetle; müteveffa Şenol... 12.04.2019 tarihinde vefat ettiğini, geriye mirasçısı olarak ..., ..., davacı Sevgi..., müvekkili Mehmet..., ... ve ...'nın kaldığını, vefat tarihine kadar müvekkili şirketin tek ortak olarak müteveffa Şenol... tarafından yönetilmekte iken, şirketin 08.08.2020 tarihine yapılan şirket genel kurulu ile payların mirasçılar adına tesciline karar verildiği, ilgili kararın 04.09.2020 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilan edildiğini, yapılan tescil ve ilan işlemi sonrasında davacı Sevgi... 15.000 pay karşılığı, ... 9.000 pay karşılığı, ... 9.000 pay karşılığı, ... 9000 pay karşılığı, müvekkili Mehmet... 9.000 pay karşılığı ve ... 9.000 pay karşılığı şirkete ortak ve hissedarı olduğunu, şirketin pay ve hisse durumu bu şekilde iken; şirket ortaklarından Sevgi... ...4.Noterliği'nin 08.11.2021 tarih ve 27406 yevmiye numaralı "Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi" ile sahip olduğu 15.000 paydan 7.500'ünü diğer şirket ortağı ...'a; -...4.Noterliği'nin 08.11.2021 tarih ve 27407 yevmiye numaralı "Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi" ile sahip olduğu 15.000 paydan 7.500'ünü yine müvekkili şirket ortağı Mehmet...'a devrettiğini, belirtilen devir işleminden sonra Sevgi...'ın şirket ortaklığının sona erdiğini, ... 9.000 pay karşılığı, ... 16.500 pay karşılığı, ... 9000 pay karşılığı, müvekkili Mehmet... 16.500 pay karşılığı ve ... 9.000 pay karşılığı şirket ortak ve hissedarı olmakla, şirketin son pay ve hisse durumunun bu şekilde olduğunu, müteveffa Şenol...'ın ortağı olduğu tek şirket ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi olmadığını, yine ... Petrol Ürünleri Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ... İnş. Tic. ve San. A.Ş. de müteveffanın ortağı olduğu şirketler arasında olduğunu, eşi Şenol...'ın vefatından sonra davacı Sevgi..., ... Petrol Ürünleri Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde sahibi olduğu şirket hisselerini kızı ...'na bağışlama yoluyla devrettiğini, ilgili devir işlemine müvekkilinin de aralarında bulunduğu tüm ortaklar tarafından muvafakat edildiğini, söz konusu şirket faal ve cirosu yüksek bir şirket olduğunu, mirasçı ... tarafından elde edilen menfaatin de aynı doğrultuda yüksek olduğunu, yapılan devir işleminin taraflarınca genel kurulda öğrenildiğini, ... Petrol Ürünleri Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde gerçekleştirilen bu devir işleminden sonra, çocukları arasında eşitliği sağlamak isteyen davacı annenin, diğer çocukları ... ve müvekkili Mehmet...'a sahibi olduğu ... İnşaat Taahhüt Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi'ne kayıtlı hisselerini bağışlama yoluyla devrettiğini, yapılan devir işlemi noter huzurunda gerçekleştirildiğini, tam ve hukuki anlamda geçerli bir devir işlemi olduğunu, Devir işlemi esnasında ve halihazırda davacının hem akıl sağlığı, hem fiziksel sağlığı yerinde olduğunu, maddi ve manevi hiçbir baskıya maruz kalmaksızın, temyiz kudreti yerinde olarak bu işlemin noter huzurunda gerçekleştirdiğini, davacı Sevgi...'nın, bugün itibariyle ... A.Ş. Yönetim Kurulu üyeliğine devam ettiğini, gerekli bütün hukuki işlemlerde kendisinin onay ve imzasının alındığını, dava dilekçesinde yaşadığı iddia edilen rahatsızlıkların hukuki anlamda işlem yapma ehliyetine engel olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı Sevgi...'ın, sağlığında sahip olduğu malları yasal mirasçılarına dağıtma gayesi ile dava konusu devirleri gerçekleştirdiğini, dava dışı ... İnş.Taah.Tur.Tic.San.Ltd.Şti dışında ... İnşaat' ın grup şirketi olan ... İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş. ile ... Petrol Ürünleri Otom.İnşSan.ve Tic Ltd.Şti.' de de ortakların ortaklıkları bulunmakta iken davacı Sevgi...'ın, sağlığında mallarını çocuklarına paylaştırma gayesi ile ... Petrol Ürünleri Otom. İnş. San. ve Tic Ltd. Şti.' deki hisselerini 12/08/2021 Tarihinde ...4. Noterliğinin 20870 Yevmiye numaralı "Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi" ile dava dışı kızı ...' na bağışladığını, akabinde davacının yine aynı irade ile bu sefer de dava dışı ... İnş.Taah.Tur.Tic.San.Ltd.Şti.' de sahip olduğu 15.000 adet payının 7.500 adedini ...4.Noterliği'nin 08.11.2021 tarih ve 27406 yevmiye numaralı "Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi" ile oğlu ...' a, 7.500 adedini ise ...4.Noterliği'nin 08.11.2021 tarih ve 27407 yevmiye numaralı "Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi" ile oğlu Mehmet...' a devrettiğini, davacı Sevgi...'ın her ne kadar huzurdaki davada bağışlama yoluyla yapılan hisse devir işlemlerinin iradesi dışında olduğunu, davalı oğullarının kendisini kandırmak suretiyle bu devri gerçekleştirmesini sağladıkları iddiasında ise de bu hususun gerçeği yansıtmadığını, davacı Sevgi...'ın, sağlığında sahip olduğu mallarını çocuklarına kazandırmak ve malını iradi olarak dağıtmak gayesi ile evvela hisse sahibi olduğu ... Petrol' deki hisselerini dava dışı kızı ...'na, akabinde de ... İnşaat'taki hisselerini eşit şekilde davalı oğullarına devrettiğini, yine davacı yan tarafından dava dilekçesinde, tüm mal varlığını oluşturan dava konusu hisselerini 4 çocuğu dururken 2 oğluna bağışlamasını gerektirir bir saikin bulunmadığını, bu devirlerin oğullarının kandırması neticesinde gerçekleştiği iddia edilmiş ise de davacı yanın tek mal varlığı dava konusu hisseler olmadığını, davacının başkaca mal varlıklarının da bulunduğunu, mahkemece gerekli görülüp araştırıldığı takdirde davacının gerçeğe aykırı beyanda bulunarak mahkemeyi yanıltmaya çalıştığının da görüleceğini, davacının yaşının büyüklüğü ve yapılan işlemleri ayırt edememesi, oğullarından bir kötülük beklemeyeceği hususları öne sürüldüğünü ancak davacının resmi olarak yaptığı işlemleri bilinçli ve iradi olarak yapabilecek bilgi ve tecrübeye sahip olduğunu, akıl sağlığının yerinde olduğunu, yaşının büyüklüğü akli melekelerinde herhangi bir probleme sebebiyet vermediği gibi davacı Sevgi... halen dahi tarafların aile şirketleri olan ... İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş. de şirket yönetim kurulu üyesi olup aktif işlem yapma görev ve yetkisine de sahip olduğunu belirterek haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... Ticaret Odasına, ...4. Noterliğine, Çankaya Tapu Müdürlüğüne, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesine, ...CBS'ye, ... Ticaret Sicil Müdürlüğüne, ... İnş. Ltd. Şti.'ye, ...Tepebaşı Tapu Müdürlüğüne, ...Ticaret Odasına müzekkere yazıldığı görüldü.
Mahkememizce 22/06/2023 tarihinde ...Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak tanık beyanlarına başvurulmuştur. Tanık ...; "Davacı Sevgi... annem, davalılar ise oğlan kardeşlerimdir, babam Şenol...'ın vefatından dolayı kendisine ait ... İnş. Ltd.Şti. Mirasçıları olarak bize geçti, kanun tanıdığı oranlar doğrultusunda mirasçılar paydaş oldu, tüm mirasçılar bir araya gelerek şirket hisselerinin satılarak paydaşlara hisse oranı doğrultusunda dağıtılması ayrıca şirkete ait taşınmazların da herkesin hissesi oranında dağıtılmasına karar verildi, o tarihlerde 3 yıllığına kız kardeşimin oğlu Tahir Topçuoğulları ve davalı ... şirkete çift imza ile şirket müdürü olarak seçildi, sonrasında aile şirketinin mirasçısı olduğu ... Şti'nin ipoteğe ihtiyacı olduğu halde ... şirketinden taşınmazların ipotek yapılması hususunda Tahir Topçuoğulları izin vermiyormuş, sonradan yapılan genel kurulda biz davacının ... şirketindeki hisselerini davalılara devrettiğini öğrendik, bu şekilde davalıların annem davacının hisselerini de alarak pay çoğunluğunu elde edip ... şirketinin taşınmazlarının... şirketi adına kredi çekmek maksadıyla ipotek göstermek yada gayrimenkulleri satmak niyetinde olduğunu anladık, öğrendiğime göre davalılar davacı Sevgi...'ın ... petroldeki hisselerini kızkardeşim ...'na verdiğini bildikleri için bu hisseleri de geri almasını istemiş, o da bunun yerine size ... inşaata ait olan arsalardan 2 adet vereyim şeklinde beyanda bulunmuştur, annem farkında olmadan annemin evinde noter evrakına esas belgeleri imzalamış, annem şirketin mal varlığını kendisinin verebileceğini düşünecek kadar bilgisiz, böyle bir yetkisi yok, daha sonra noter tarafından bu belgeler pay devir sözleşmesine esas alınmıştır, pay devrinden sonra davalılar %55 hisseye sahip olup Tahir Topçuoğullarını imza yetkisinden çıkarttılar, davalılar imza yetkisi aldıktan sonra ... inşaatın gayrimenkullerini sattılar hemde bankalara ipotek verdiler, bu şekilde asıl gayeleri davacıdan şirket payının devri değil devir aldıkları hisseleri ve şirketin içini boşaltmak şeklinde eylemde bulundular" şeklinde beyanda bulunduğu, tanıktan sorularak; " davada anılan ... inşaat şirketi pay devrinin yapıldığı tarihlerde aktif bir şirket değildi, ancak bütün mal varlığının çoğunluğunun bulunduğu bir şirketti, ben annemin çocukları davalılar tarafından kandırılarak hisselerinin alındığını ağlayarak bunun düzeltilmesi gerektiğini , çocukları olan davalılara söylediğine tanık oldum, şirket hisselerinin davalılara devrinden sonra davalılar şirket genel kuruluna davacı annesinin gelmemesini kendisinden rica ettiklerini ben davacıdan duydum, davacının genel kurulda kendisini temsil etmek üzere Av. ...'e yetki verdiğini dahi bilmediğini kendisiyle konuşmamda tespit ettim, hatta watsap yazışmalarından davacının vekili Av....'e sen beni kandırdın, genel kurula katılmamam hususunda çaba gösterdin diye," şeklinde beyanda bulunması üzerine, davalı vekilince : tanığın davalılar ile husumeti olup olmadığı, varsa bu konunun nerden kaynaklandığının sorulmasını talep etmesi üzerine, tanık beyanında; "aramızda babamın vefatından sonra şirket mallarının paylaşılması hususunda bir anlaşmazlık ve hukuk davaları bulunmaktadır, ayrıca imza uydurmasıyla ilgili davalılara yönelik bir şikayetim bulunmaktadır, ... inşaatın devrinin yapıldığı gün... A.Ş.'nin hisselerinin de devrinin yapılıp yapılmadığına ilişkin kesin bilgim yok, ancak yapıldı diye biliyorum , ayrıca benim ve diğer kardeşlerimin de davalılara karşı Yonga inşaatın mallarının kaçırılması tasfiye edilmesiyle ilgili tedbir talepli davam olmuştur, ayrıca bir zarar davası olup olmadığını avukatlarım takip ediyor ben bilmiyorum" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık ...; "davacı Sevgi... benim vefat eden amcamın eşi olup yengemdir, çocuklarını ayırmaz, hepsine eşit davranır ve itimat eder, eşinin vefatından sonra eşine ait şirketler mirasçı olarak kendilerine geçti, ... şirketinin paylarının devri ile ilgili çok önemli bir genel kurul olacağı halde davalılardan genel kurulda ben çok gergin oluyorum annemi genel kurul gergin geçeceğinden kendisinin üzülmemesi için kendisini Kayseriye götürmemi genel kurulda davacının üzülmesini istemediğini bana söyledi, sonrasında davacı toplantıya katılmadı, toplantıdan sonra torunu anneanne neden katılmadın toplantıya bütün haklarını davalılar olan dayılarıma devretmişsin dediğini duydum, davacı ben çocuklarım tarafından kandırıldım, inandığım güvendiğim insanlar beni bu hale getirdi dedi, ayrıca çocuklarıyla telefonla görüşmesinde davacı mallarımı bana geri verin dedi, davalılar da anne halledeceğiz dedi, ancak gelişmeler davacının istediği gibi olmadı, davacı notere gitmediğini, kapıya Mehmet...'ın kendisinin gelip bir kısım evraklar imzalatıldığını, bu evrakların ne olduğunu bilmediğini bana söyledi, ayrıca Av. ...'e de telefonda benim yanımda sana hakkımı helal etmiyorum, kandırdınız beni dediğini duydum, kendisi de benim bunlardan haberim yok." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Mahkememizce 07/07/2023 tarihinde ...Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak tanık beyanlarına başvurulmuştur. Tanık Murat Taşkın; "ben davalı ...'ın yakın arkadaşıyım, davaya konu hile iddiasıyla ilgili bizzat bir tanıklığım yoktur, sadece bilgi sahibiyim, bu olaylardan önce davacının kızı Fatma hanıma davacının hisse devri yaptığını biliyorum ve bu olay da önümde oldu, bu işlem yapılırken de kendisi rızasıyla yapmıştı, bunun haricinde ben ... İnşaat firmasının danışmanlığını da yapıyorum, davacı ile pek fazla irtibatım yoktur, ancak birkaç defa karşılaştım, yukarıda da belirttiğim üzere ben bu devir işleminin hileli yapıldığını düşünmüyorum, Şenol... vefat ettikten sonra davacı ... şirketinin yönetim kurulu üyesidir, tanıklık ücreti talebim yoktur " şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık Semih Kalabalık; "... Petrol Grup Şirketinin finans sorumlusu olarak çalışıyorum, şirketlerde yapılan işlemlerden patronlarımız ortak olduğu için haberimiz oluyor, ben olayı hisse devri yapıldıktan ve evraklar bize geldikten sonra öğrendim, sözleşmenin yapıldığı esnada davacı veya davalıların yanında değildim, davaya konu hisse devrinden kısa bir süre önce ... Petrol'ün davacıya ait hisselerinin Fatma Topçuoğlu'na devri yapılmıştı, buna şahit oldum, hisse devrinin hangi amaçla ve neyin karşılığında yapılıp yapılmadığını bilemiyorum, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık Recep Caner Yürük; "ben ... İnşaat firmasında dışarıda yapılacak işlerle ilgili araç kullanıyorum, hisse devrinin yapılacağı gün de bana noterin alınacağı söylendi, hatırladığım kadarıyla Esnaf sarayının olduğu yerdeki 4. Noterdi, Funda hanım ve Turhan Beydi, Turhan beyi alarak ... Petrol'e geçtik, daha sonrasında İsmail bey ve Mehmet bey ayrı bir araçla Sevgi hanımın evine gittik, ben eve girmedim, araç başında bekledim, Mehmet ve ... noterle birlikte eve çıktı, daha sonrasında noter çıktı, noteri aldım geri notere bıraktım, sadece ben duyduğum kadarıyla araçta iki noter hisse devri yapılacağına dair konu konuşuyorlardı, ancak ben detayı bilmiyorum, hisse devri işlemlerinin hangi tarihte yapıldığını tam olarak hatırlamıyorum, daha öncesinde de bu tarz işlemler yapılıyordu, ben sadece noteri alıp getirip götürmekle sorumluyum, onun haricinde ne gibi bir işlem yapıldığıyla ilgili bir bilgim yok, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.
Tanık Koray...; "dedem öldükten sonra babaanneme birkaç şirketten hisse kaldı, ... Petroldeki hisselerini ... halama devretti, daha sonra ... İnşaat ve ... İnşaattaki paylarını da Mehmet amcam ve babam olan ...'a devretti ve ben bunu babaannemden duydum, konulara biz çocuklar olarak çok fazla müdahil olmuyoruz, genelde bu işleri büyükler konuşuyor, bu hisse devri ile ilgili devrin haricinde ne babamdan ne amcamdan ne de babaannemden sebebi ile ilgili bir bilgi duymadık ya da konuşmadık, daha sonrasında hisse devrinin genel kurulu oldu, ben de oradaydım, babaannem genel kurula bizzat katılmadı, o esnada Acıbadem hastanesindeydi, vekaletini Av. ...'e vermiş, ... de bu hisse devrinin onayı ile ilgili son kez konuşmak üzere babaannemi aradı, babaannemin telefon konuşmasını ben de duydum, babaannem hisse devrinin onaylanmasını istiyorum, onaylandıktan sonra genel kurul bittikten sonra kızım ...'u arayıp ona haber vereceğim dediğini bizzat duydum, hatta bu olaylardan sonra babaannemin babam ve amcamı şikayet ettiğini duydum, bir pazar günü babaannem evimize geldi, geldiğinde de bu hisse devirlerinin kendisinin onayı olduğunu ancak diğer çocuklarının Mustafa ve ...'tan gelen baskı nedeniyle böyle söylemek zorunda kaldığını kendisi söyledi, ayrıca babaannemle bu olaylardan dolayı konuşmuyoruz, konuşmak da şu an için istemiyorum, babaannem çocuklarına itimat ederdi ve özellikle babam ...'a çok itimat ederdi, bunun sebebi de en çok biz babaannemi ziyaret ederdik ve yanında olurduk, ayrıca Av. ... babaanneme bu hisse devirlerinin onaylanacağını açıkça sordu ve bu iki şirketten çıkıyorsun dedi ve babaannem de bunu kabul etti, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık ...; "ben ...'ın oğluyum, bu hisse devirleri yapılmadan önce de halam ...'a ... Petrol şirketinin hisselerini babaannem bağışlamıştır, bu devirden sonra babaannem ... Şirketindeki hisselerini de babam ve amcama eşit bir şekilde devredeceğini söyledi, bunu bizzat ben duydum, hisse devrini yapma sebebi ben babamla konuştuğumda ... şirketindeki payların hisselerin ... halama devredilmesi nedeniyle ... şirketindeki hisselerin de babam ve amcama devrinin yapılacağını babam da söyledi, başka bir sebep bize söylemedi, benim bu konuda bir bilgim yok, daha sonrasında babaannem bu hisse devrini ... halamı da arayıp söyleyeceğini bize söyledi, Mustafa amcamı niye ayrı tuttuğunu veya niye hisse devri yapılmayacağı hakkında bir bilgim yok, zaten babaannem hisse devirlerinden önce Mustafa amcamla çok fazla görüşmüyordu, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık Baki Dündar;" ben hisse devrinin yapıldığı dönemde ... şirketinin mali müşaviriydim, hisse devrinin yapıldığı genel kurulda da bizzat bulundum, daha sonrasında yasal prosedürleri yaptım, hisse devrinin neyin karşılığında veya ne amaçla yapıldığını bilemiyorum, sadece genel kurulda bunun onayı ile ilgili görüşme yapıldı ve bu onaylandı, ... şirketinin müdürünün bu hisse devriyle ilgili haberinin olup olmadığını bilemiyorum, şirket içerisinde ticari işlere dair satımlar dışında olağandışı bir mal satımı veya mal devri görmedim, ben 30 yıldır bu şirketlerde çalışıyorum, grup şirketleri oldukları için ticari alım ve satım ve diğer işlerde şirketlerin borçları için grup içerisindeki şirketler alacaklı firmalara ipotek verebiliyordu, bu çok uzun zamandır uygulanan bir sistemdir, bu olay daha ziyade banka kredileri için uygulanan bir sistemdir, ayrıca şirket ortaklarının da şahsi malları ipotek verilmiştir banka borçları için, şu anda da bu işlemler yapıldıysa normal rutin bir işlemdir, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Tanık...Sütken; " ben hisse devri iptaline konu hisselerle ilgili genel kurulda davacıyı temsil etmiştim, bu genel kuruldan uzunca bir süre önce yine aileye ait ... Petrol isimli bir şirket vardır, bu şirketteki davacıya ait hisselerin kızı ...'na devredileceğini ...'dan öğrendim, bu devirle ilgili bir taslak hazırlamamı İsmail bey benden rica etti, ben de kendisine gönderdim, daha sonrasında Fatma hanıma bu devirler yapılmış, yine o tarihlere yakın tarihlerde ... şirketine ait ve davacı Sevgi hanıma ait hisselerin devredileceğini bana İsmail bey söyledi, ben bununla ilgili bir hazırlık yapmadım, hatırlamadığım bir tarihte İsmail beyle birlikte Sevgi hanımın evine gittik, daha öncesinde Mehmet... bu hisse devirleriyle ilgili konuşmuş, biz de Sevgi hanımın evinde bu konuları konuştuk, hatta davacı Sevgi hanım bu hisselerde Fatma hanımın da payı olduğunu düşündüğü için bu durumu hisse devri durumunu kendisi anlatacağını söylemişti, ancak ...'la ilgili bir konu geçmedi, daha sonrasında ben ...'ı aradım, ... bana hisse devirlerini yaptığını söyledi, aradan ne kadar zaman geçtiğini de tam olarak hatırlamıyorum, genel kurul toplantısı günü Sevgi hanımın vekaleti bana iletildi, benim genel kuruldaki görevim sadece hisse devrinin açıklanmasıyla ilgiliydi, öncesinde noterden hisse devri zaten yapılmıştı, ben Sevgi hanımın nerede olduğunu sordum, ya Mehmet bey veya İsmail bey bana davacı Sevgi hanımın Acıbadem hastanesinde olduğunu söylediler, ben de toplantı odasındaki koridora geçtim, o sırada Koray... da arkamdan geldi, bi ara Selda hanımın da geldiğini hatırlıyorum, ben Sevgi hanımı aradım, o da hisse devrinin onayının açıklanmasını istedi, hatta kendisi bu durumu Fatma hanıma anlatacağını onun da gönlünü alacağını söyledi, Sevgi hanım bana ayrıca evim üzerindeki ipotek kaldırılsın, doktor Nusret'in evi de bana verilsin, başka da birşey istemiyorum dedi, ayrıca daha öncesinde noterde zaten hisse devri yapılmıştı, buna onay veya red verecek bir durumda değildim, bu bir açıklayıcı bir işlemdir, yazılı bir onay almamı gerektirir bir durum yoktur, ayrıca vekaletname de genel kurula has özel bir vekaletnamedir, ayrıca daha öncesinde de ben davacı Sevgi hanımın diğer aile fertlerinden bazılarını temsil etmiştim, davacı Sevgi hanım bağış yapmıştır, sadece bağış sonrasında bana bu ipotekli ve izaleyi şuyu olan yerlerin çözülmesini istemişti, yani bağış şartlı değildir, benim huzurumda bu hisse devirlerini şartlı yapıyorum gibi bir konuşma olmadı, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşıldı.
Mahkememizin 12/10/2023 tarihli celsesinde tanık beyanlarına başvurulmuştur. Tanık ...; "Davacı benim anneannem olur, dedem öldükten kısa süre sonra ben ... şirketinde ... ile birlikte müdür olarak görev yapmaya başladım, bu zaman zarfında ben davacı yanında aynı evde beraber yaşadım, ben normalde ...'da yaşıyorum, bu nedenle Eskişehir'e taşındım, bir müddet sonra davalı ... şirket müdürü olmak istediğini bana iletti bu nedenle ve başkaca hususlar hakkında genel kurul toplantısı yapılması için hazırlıklara başladık, genel kurul yapıldığında hisse devrine ilişkin bir madde olduğunu gördüm, ben bu durumu kendi avukatıma anlattım daha sonra da Av. Selda hanımı aradım bilgi aldım, bunun rutin bir işlem olduğu bana söylendi, ben anneanneme şirket müdürünün belirlenmesinde oyunun belirleyici olduğunu genel kurula katılması gerektiğini ilettim, kendisi de zaten genel kurula geleceğini bana söyledi, toplantı olmadan önce anneannem beni aradı ağlayarak toplantıya gelemeyeceğini dayım Mehmet...'ın kendisine toplantıya katılırsan kendisini sileceğini ve bir daha görüşmeyeceğini iletti toplantıya da davacı gelmedi, ...'ın şirket müdürü olmak istemesinin sebeplerinden biri ... İnş.'ın ... Şirketine ait taşınmazların bir kısmında lehlerine ipotekli olması ve bu sebeple yapılacak işlemlerde bir karışıklık olmamasıdır, bende bu ipoteklerin kaldırılması ve ya ipotek konulması hususunda tüm ailenin bilgi sahibi olması gerektiğini kendisine ilettim sonrasında bu durum nedeniyle ... ile aramız bozuldu yeniden şirket müdürlüğü konusunda genel kurula gitmek durumunda kaldık, toplantı sırasında anneannem olmadığından o sırada hazır bulunan Av. Barış bey bize ... Şirketinde bulunan davacı hisselerinin dayımlara devredildiğini orada hazır bulunan herkes öğrendi bu durumu toplantı sırasında öğrendim, toplantı çıkışında davacıyı aradım, anneanneme tüm hisselerini devrettiğini söyledim o da bana 2 arsa verdiğini söyledi bunun sebebi olarak ... İnş.'ın sahini olduğu ve anneannemin %8 'lik hissesini anneme devretmesi olarak gösterdi, anneannem dedemden kalan bir kısım taşınmaz ile şirketin uhtesinde bulunan taşınmazları birbirine karıştırırdı bu durumu kendisine izah etmeye çalışırdım, davalılara devredilen hisseler sebebiyle anneanneme sorduğumda zorla bir evrak imzalatıldığını söylemedi, sadece bana Mehmet dayın geldi bana evrak imzalattı bende imzaladım" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık ...; "davacı benim annem olur, davalılarda benim kardeşlerimdir, şirketin adresi ve merkezi Eskişehirde olduğundan toplantılara gelir giderim, anneme de bu zaman zarfında uğrarım, dava dilekçesine konu edilen genel kurul toplantısı nedeniyle bilgi sahibiyim, ... yanlış bilmiyorsam ...'ın avukatıydı, toplantı öncesi ben...beyle anneminde bulunduğu yerde görüştüm, annem...beye kendini benim oğlum yerine koy, annen yerinde olsaydım sen ne şekilde bana davranmamı önerirdin şeklinde...bey'den yardım istedi...beyde anneme toplantıya katılırsanız iyi olur, bilgi sahibi olursunuz ben sadece bu kadar konuşabilirim şeklinde cevabı oldu, annem toplantıya katılacağını bana sürekli söyledi, toplantıdan bir gün önce annem oğlumu arayarak ve ağlamaklı şekilde toplantıya gelemeyeceğini söylemiş oğlum da bunun üzerine bana haber verdi, bende annemin fikir değiştirmesi sebebiyle kırgın olduğumdan kendisini aramadım, ben toplantı da hazır bulundum annemde toplantı da değildi, daha sonrasında öğrendiğime göre annem bana davalıların manevi olarak baskı kurduğunu ve toplantıya gelirsen bir daha görüşmeyiz bizi kaybedersin şeklinde bir söylemde bulunduğunu söyledi, sanıyorum bu devir genel kurul öncesi yapılmış, ... petrole ait olan akaryakıt istasyonundaki taşınmazın %4'ü benim üzerimdeydi, %8 ise anneme aittir, annem bu hissesini bana bağışladı bu durumu kardeşlerime ilettim onların muvafakatini aldım, onlarda buna karşı gelmediler ancak sonradan davalılar bu konu nedeniyle annemi sürekli aramışlar taciz etmişler, annemde bunun üzerine ... inşaatın iki arsasını da davalılara devrettiğini bana söyledi, " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davanın ...Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/586 esas sayılı dosyası ile açıldığı, mahkemece 05/07/2022 tarihinde yetkisizlik kararı verildiği, verilen karar davalı ... vekilince istinaf edildiği ve ... BAM 21. HD'nin 2022/1377 esas 2023/297 karar sayılı ilamı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verildiği, dosyanın mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebi üzerine mahkememizce 09/05/2023 tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği, verilen ara kararın davacı vekilince istinaf edildiği, ... BAM 21. HD'nin 2023/1048 esas 2023/1085 karar sayılı ilamı ile "A-1-İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi gereğince KISMEN KABULÜNE,
... 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/05/2023 tarih ve 2023/307 Esas sayılı ara kararının hisse senetlerinin devrinin önlenmesi yönündeki ihtiyati tedbir talebine ilişkin kısım yönünden KALDIRILMASINA, ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının reddine,
2-İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin KISMEN KABULÜNE,
3-Dava konusu ... Ticaret Sicil Müdürlüğünün 200833 sicil numarasında kayıtlı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'deki davalı ...'a ait 7.500 adet hisse ile davalı Mehmet...'a ait 7.500 adet hisse üzerine 3. kişilere devrini ve herhangi bir borçlandırıcı tasarrufu önleyecek şekilde ihtiyati tedbir konulmasına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
4-Davalı ...'a ait 7.500 adet hisse bedeli olan 187.500,00 TL üzerinden, ihtiyati tedbir talep eden davacıdan dosya durumu gözetilerek takdiren %15 oranında hesaplanan 28.125,00 TL teminat alınmasına, teminatın nakit olarak yatırmak yahut bu miktarda kesin, koşulsuz ve süresiz başka banka teminat mektubu ibraz etmek suretiyle dosyaya depo edilmesini müteakip alacaklıya (vekiline) tevdiine,
5-Davalı Mehmet...'a ait 7.500 adet hisse bedeli olan 187.500,00 TL üzerinden, ihtiyati tedbir talep eden davacıdan dosya durumu gözetilerek takdiren %15 oranında hesaplanan 28.125,00 TL teminat alınmasına, teminatın nakit olarak yatırmak yahut bu miktarda kesin, koşulsuz ve süresiz başka banka teminat mektubu ibraz etmek suretiyle dosyaya depo edilmesini müteakip alacaklıya (vekiline) tevdiine, " şeklinde karar verildiği, davacı vekilinin süresi içinde teminat mektubunu mahkememize ibraz etmesi üzerine ihtiyati tedbir kararının uygulanması için mahkememizce ... Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve ... İnş. Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'ye müzekkere yazıldığı görülmüştür.
Dava, taraflar arasında yapılan hisse devir sözleşmesinin iptali ve davalıların şirket adına gerçekleştirdikleri işlem ve kararların hükümsüzlüğünün tespiti istemlidir.
Tanık beyanları, müzekkere cevapları, pay devir sözleşmeleri, dava dışı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'nin 09/02/2022 tarihli olağanüstü genel kurul kararı, ... miras ortaklığının 08/08/2020 tarihli toplantısı, dava dışı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin 08/08/2020 tarihli tüm mirasçılar genel kurul kararı dosya içerisinde yer almaktadır.
Davacı tarafından davalı Mehmet...'a 08/11/2021 tarihinde dava dışı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'ndeki 7.500 adet hissesi noterde akdedilen pay devir sözleşmesi ile devredilmiş, davalı ...'a 08/11/2021 tarihinde dava dışı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'ndeki 7.500 adet hissesi noterde akdedilen pay devir sözleşmesi ile devredilmiştir. Dava dışı ... İnşaat Taah. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti.'nin 09/02/2022 tarihli olağanüstü genel kurul kararıyla, anılan pay devirleri oy çokluğuyla kabul edilmiş, böylece anılan şirkette ... 'ın 16.500 adet, ... 'ın 9.000 adet, ...'ın 16.500 adet, ...'ın 9.000 adet, ...'nın 9.000 adet hissesi bulunduğu kararlaştırılmıştır.
Dosyaya kazandırılan deliller incelendiğinde, ...4. Noterliğinin 12/08/2021 tarihli 20876 yevmiye numaralı limited pay devir sözleşmesine göre davacının ... Petrol Ürünleri Oto. San. Tic. Ltd. Şti'de bulunan 635 adet ve 15.875,00-TL değerindeki hissesini bedelsiz olarak kızı ... devrettiği, yine dosyaya sunulan 08/11/2021 tarihli Anonim Şirket Pay Devri Sözleşmesi başlıklı evraklara göre davacının ... İnşaat Tic. ve San. A.Ş.'de bulunan 953.125,00-TL değerli, 190.625 adet hisselerini ayrı ayrı sözleşmeler ile davalılara bedelsiz olarak devrettiği anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen pay devir sözleşmelerine konu hisse değerlerinin toplamı 375.000,00-TL olduğundan ve dava açılırken dava değeri 1.000,00-TL olarak belirlendiğinden davacı tarafa eksik peşin harcı yatırması için süre verilmiş, verilen süre içinde noksan harç eksikliği tamamlatıldığından yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı vekili müvekkilinin iradesi davalılarca sakatlanarak sahip olduğu şirket hisselerinin davalılara devredildiğini, mahkemece yapılacak yargılama ile hata, hile ve gabin hükümleri içinde bu işlemin değerlendirilmesi gerektiğini belirterek hisse devir sözleşmesinin iptali ve davalıların şirket adına gerçekleştirdikleri işlem ve kararların hükümsüzlüğünün tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Bilindiği üzere Borçlar Hukukunda sözleşmeler alanında yer alan en önemli temel ilkelerden birisi, sözleşme özgürlüğüdür. Sözleşme özgürlüğü, tarafların diledikleri koşullarda sözleşme yapabilme özgürlüğünü de kapsar. Bunun sonucu olarak, taraflar sözleşmenin koşullarını ve karşılıklı edimlerini diledikleri gibi belirleyebilirler.Yasa koyucu sözleşmenin taraflarına TBK.m.28’de düzenlenen ''aşırı yararlanma (gabin)'' müessesesinden yararlanma hakkı vermişse de bu iddianın dinlenebilmesi için gabinin kümülatif nitelikteki objektif ve subjektif unsurlarının varlığının kanıtlanması gerekir. Bu kapsamda Yargıtay uygulaması ve doktrinde ifade edildiği üzere, aşırı yararlanmanın objektif unsuru olan edimler arası açık oransızlık mevcutsa ve fakat sübjektif unsurdan en az birisi mevcut değilse, edimler arası açık oransızlık tek başına gabin iddiasının kanıtlanmasına yetmez.
TBK’nın “Aldatma” başlıklı 36. maddesi kapsamında ise sözleşmenin kurulum aşamasında hileden söz edebilmek için aldatma fiili, sözleşmenin kurulmasının zorunlu şartı olmalı, aldatma ile sözleşmenin yapılması arasında tabii bir illiyet bağı bulunmalıdır. Şayet aldatılan, aldatma fiilini öğrenmiş olsaydı bile aynı içerikte aynı sözleşmeyi yapacak idiyse, aldatma ile sözleşmenin kurulması arasında nedensellik bağı bulunmadığı için aldatmadan söz edilemez. Aldatmayı ispat ise HMK.m.190, TMK.m.6 hükmü uyarınca aldatılana düşer. Aldatanın da aksini ispat hakkının bulunduğu kuşkusuzdur.
Yukarıda belirtilen açıklamalar ve dosyada bulunan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalılar tarafından iradesinin sakatlanarak şirket hisselerini davalılara devrettiğine dair ispat yükünün davacıda olduğu, limited şirket pay devir sözleşmelerinin bedelsiz yapıldığı, dava dilekçesinde davacının dört çocuğu olduğundan davalılara bağış yapmasının söz konusu olmadığı belirtilse de davacının davaya konu pay devir sözleşmelerinin yapıldığı tarihe yakın tarihte dava dışı ... Petrol Ürünleri Oto. San. Tic. Ltd. Şti'de ve ... İnşaat Tic. ve San. A.Ş.'de bulunan hisselerini bedelsiz olarak kızı ve davalı oğullarına devrettiğinin anlaşıldığı, özellikle tanık olarak dinlenen, davacının torunları olan Koray... ve ...'ın görgüye dayalı ve dosyada mevcut delil durumuna uygun beyanlarına itibar edildiğinde davacının ... İnşaat ... Ltd. Şti.'de bulunan hisselerini davalılara rızasıyla ve bedelsiz olarak devretmek istediği, buna uygun iradesinin pay devir sözleşmelerine yansıdığının anlaşıldığı, diğer şirketlerde bedelsiz olarak yapılan devirlere ilişkin davacı tarafından bir davanın açılmadığı gözetildiğinde davacının eldeki davaya konu pay devir sözleşmesinde de benzer irade doğrultusunda hareket ettiğinin kabul edileceği, davacının yukarıda belirtilen olguların aksine iradesinin sakatlandığı ve TBK'da bulunan irade bozukluğu ile gabin hükümlerinin uygulanması şartlarının oluştuğuna dair tanık dışında delil ibraz edilmediği, davacı tanık beyanlarına göre sözleşmelerin davacıya zorla imza ettirilmediği ve dava dilekçesinde belirtildiği gibi bir taşınmazın kira ödemesi karşılığında yapılmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 269,85-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 80,70-TL harcın ve 6.323,36-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 6.134,21-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
3-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibarıyla geçerli AÜT gereğince 58.250,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-HMK'nın 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/12/2023