T.C... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
...
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/175 Esas
KARAR NO: 2022/143
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ...
DAVA: Alacak İstemli Eda Davası
DAVA TARİHİ: 29/02/2016
KARAR TARİHİ: 11/03/2022
KARAR YAZMA TARİHİ: 08/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak İstemli Eda Davası davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili, Davalının yapmış olduğu hizmet alım ihalesi neticesinde, davalı ile müvekkili arasında 30/12/2014 tarihinde 01/01/2015-31/12/2015 tarihleri için 23 personel ile ..., Eskişehir, Karabük, Çatalağzı, Çankırı, Kayseri Lokomotif ve Atölye Temizlik hizmet işi sözleşmesinin imzalandığını, müvekkilinin sözleşme gereğince edimlerini yerine getirmişken, davacının Şubat, Mart Nisan, Temmuz dönemi hak edişlerini 13.423,94 TL eksik ödediğini, 2015/ şubat ayının, 3885,94 TL, 2015 Mart ayının 3.809,82 TL, Nisan 2015 in 3.366,47 TL Temuz 2015 ödemesinin ise 2361,71 TL eksik ödendiğini, davalıya ait birimin, kurum iç yazışmaları ile verilen talimat gereğince Çalışan işçilerin ücretleri, SGK ve Vergi Mevzuatından doğan yükümlülükler haricinde kalan kısmın blokeye alınması emri verilmesi nedeniyle hak edişlere bloke konulduğunu kendilerine bildirdiğini, Bildirime ilişkin yazının devamında ise kurumlarında eski çalışanlar ... ve ... tarafından ... mahkemelerinde devam eden işçi alacaklarına ilişkin davaların olduğunu bildirdiğini, ilgili yazının keyfiliği ortaya koyduğunu, zira ... isimli kişi ile müvekkili aleyhine verilen ve kesinleşen karar olmadığını, ....Mahkemesinin 2012/726 E. sayılı dosyasında müvekkilinin, işçinin iş akdinin feshediliği tarihte işveren sıfatının olmadığının tespit ediliğini, ... isimli işçinin ise müvekkili şirketin işçici olarak 01/02/2010-28/02/2010 tarihleri arasında çaıştığını ve 28/02/2010 tarihinde kendi isteiği ile istifa ederek işten ayrıldığını, müvekkiline de işçi alacakları olmadığına dair ibraname verdiğini, bu işçinin açtığı davanın da ... ... Mahkemesinin 2011/517 E. sayılı dosyası olduğunu, davlılarının iddia ettiği ... ... Mah.’nin 2014/499 E. sayılı dosyası ile müvekkilinin ilgisinin olmadığını müvekilinin hak edişinden keyfi olarak kesinti yapıldığını belirterek 2015 yılı Şubat, Mart, Nisan ve Temmuz ayı hak edişlerinden kesilen 13.423,94 TL nin temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde; Zamanaşımı def’inde bulunduklarını, Davacının müvekkilinin açmış olduğu bir çok ihaleyi kazanarak müvekkili ile sözleşmeler imzaladığını ve çok sayıda kişi istihdam ettiğini, sözleşmelerde ise işçi alacaklarının sorumlusunun yüklenici olarak kararlaştırıldığını ve müvekkilinin ödemesi halinde rücu edeceğinin kararlaştırıldığını, bu kapsamda çalışan işçilerin bir kısmının ise müvekkili hakkında işçi alacağı konulu davalar açtığını, İşçi ... tarafından .... Mahkemesinin 2012/51 E. sayılı dosyasında dava açtığını müvekkilinin Ocak 2012 tarihinde 17.724 TL ödeme yaptığını, ... tarafından ....Mahkemesinin 2014/254 E. sayılı dosyasında müvekkilinin 13.442,76 TL ödemesine karar veriliğini ve kararın ... ...Müdrlüğünün 2015/24458 E. sayılı dosyası ile takibe konulduğunu, Ayrıca ... tarafından ... ... Mahekemesinin 2014/499 E. sayılı dosyasına kayden 4250,00 TL, ... tarafıından ....Mahkemesinin 2012/726 E. sayılı dosyasına kayden davalar açıldığını ve davaların derdest olduğunu, ...’ınn dosyasında bilirkişinin 7067,20 TL alacak hesap ettiğini, ...tarafından müvekkili aleyhine açılan halen derdest ... ... Mahkemesinin 2013/1172 E. sayıı dosyasında bilirkişi raporuna göre toplam 109.677,42 TL alacak hesaplandığını dosyanın halen derdest olduğunu, yine ...tarafından ... ... Mahemesinin 2014/389 E. sayılı dosyasında da 08/6/2015 tarihli karar ile 9384,00 TL’nin ödenmesine hükmediliğini bu kararında ... ..., İcra Müdürlüğünün 2015/17347 E. sayılı dosyasında takibe konulduğunu Yine... tarafından ... ... Mahkemesinin 2014/88 E. sayılı dosyasında açılan davanın ise mahkemece reddedilmesine rağmen davacısı tarafından temyiz ediliğini, Yine... tarafından ... ... Mahkemesinin 2016/237 E. sayılı dosyasına sunulan 05/12/2015 tarihli rapora göre de alacağın 29.316,44 TL olarak hesap ediliğini, dosyanın derdest olduğunu, müvekkilinin de bu davaların sürmesi nedeniyle kendi iç mevzuatı gereğince dava konusu edilen miktarı bloke ettiğini, paranın irat kaydının söz konusu olmadığını, davaların sonunda işçilere ödeninceye kadar bloke ettiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
CEVABA CEVAP DİLEKÇESİ: Davacı Cevaba Cevap dilekçesinde; ..., ..., ..., ...hakkındaki kişilerinin müvekkilinin alacağı ile ilişkilendirilemeyeceğini, bu şahısların hiç bir dönem müvekkilinin işçisi olmadıklarını, ... isimli işçileri tarafından açılan davanın ise iş mahkemesi tarafından reddedildiğini, ... isimli kişi yönünden ise verilmiş bir karar olmadığını, ayrıca...Mahkemesi tarafından alınan rapora göre de, ...’ın iş akdinin sona erdiği tarihte müvekkilinin işveren sıfatı olmadığının tespit ediliğini, bu işçi nedeniyle müvekkilinin hak edişinden kesinti yapılmayacağını, Yine ... isimli işçininde 01/02/2010-28/02/2010 arasında çalıştığını ve kendi isteği ile iş akdini feshettiğini, tazminat talebi olmadığına dair de ibraname verdiğini, davasının da ... ... Mahkemesinin 2011/517 E. sırasında görüldüğünü, davalının iddia ettiği ... ... Mahkemesinin 2014/499 E. sayılı dosyasının ise müvekkili ile alakasının olmadığını, müvekkilinin söz konusu dava da taraf dahi olmadığını, davalının tektaraflı keyfi olarak işlem yaptığını belirterek davasının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
İKİNCİ CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı 2. Cevabında davacının iddialarını kabul etmediklerini, ... ... Mahkemesinin 2014/499 E. saylı dosya ile ilgilerinin olmadığı iddiasının doğru olmadığını ilgili dosyanın davada kendilerine ihbar ediliğini, beyan ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK: Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi gereğince ödenmesi gereken hak edişlerinden haksız kesinti yapıldığından bahisle haksız kesintinin ödenmesi istemli alacak davasıdır. Taraflar arasında kesintinin yapıldığına ve miktarına ve davacıya ödenmediğine ilişkin uyuşmazlık yoktur. Tarafların tacir olması nedeniyle mahkememiz görevlidir Mahkememizin yetkisine itiraz edilmemiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Zaman aşımı, Davacının taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi ve ihale hükümleri, Hizmet işleri Genel Şartnamesi, 4735 ve 4734 Sayılı yasa İş Kanunu ve TBK hükümleri gereğince davalının davacının hak ediş alacağını kısmen bloke edip edemeyeceği, davalının ileri sürdüğü hususların, hak edişin ödenmesini haklı kılacak nedenler olup olmadığı, hak edişin kısmen iadesi gerekir ise ne miktarda iadesinin gerekeceğine ilişkindir.
DELİLLER: Davalıya müzekkere yazılarak, davacı şirket ile İmzalanan ..., Eskişehir, Kayseri, Karabük, Çankırı, Çatalağızı'nda bulunan Bulunan Lokomotif Bakım Atolyelerinin Temizliği hususunda yapılan sözleşme, ihale evrakları, Hizmet İşleti Alım Genel Şartnamesi, 2015 Yılı Şubat, Mart,Nisan ve Temmuz ayı hakedişleri, hak edişten kesinti yapıldığı iddia edildiğinden kesintiye ilişkin belgelerin ve davacı tarafından alt işveren sıfatı ile çalıştırılan işçilerin listesinin çıkartılarak mahkememize celbi sağlanmış, yine ....Mahkemesinin 2012/726 Esas sayılı dosyası, .... Mahkemesinin 2012/51 Esas sayılı dosyası, ....Mahkemesinin 2014/254 Esas sayılı dosyası, ... ... Mahkemesinin 2013/1172 Esas sayılı dosyası, ... ... Mahkemesinin 2014/389 Esas sayılı dosyası, ... ... Mahkemesinin 2014/88 Esas sayılı dosyası, ... ... Mahkemesinin 2016/237 Esas sayılı dosyası, ... ... Mahkemesinin 2014/499 Esas sayılı dosyası ve ... ...Müdürlüğünün 2015/27458 Esas sayılı dosyası dosyamıza celp edilmiştir.
Taraflar arasındaki ilgili döneme ait sözleşme ve teknik şartnameler davalı vekili tarafından dosyaya sunulmuştur.
Davalı vekiline taraflar arasındaki sözleşme kapsamında, dava konusu dönem ve öncesinde yapılan bloke miktarını beyan etmesi, ayrıca devam eden işçi alacaklarına ilişkin davalarda davacının çalıştırdığı işçilerin çalıştırdığı ve davacının alt işveren olarak çalıştırdığı süreleri açıklaması ve aynı hususta davacı vekiline de beyanda bulunması ve davalının kesintiye esas gösterdiği işçilerin kendisinin işçisi olduğu dönemleri bildirmesi hususunda kurulan ara kararlar uyarınca taraf vekillerinin beyan dilekçeleri dosyaya eklenmiştir.
Tüm deliller toplandıktan sonra dosya İş mevzuatı konusunda uzman hesap bilirkişisine rapor düzenlenmesi için tevdii edilmiş, Bilirkişi ... 17/02/2022 tarihli raporunda; -Davacı ...Kurumsal Hizme. İnş. Turz. Gıda Mob. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı ... Genel Müdürlüğü arasında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, Davacı ile davalılar arasında imzalanan sözleşmelerin incelenmesinde; sözleşmelerinde yüklenicilerin, işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair sorumluluğa ilişkin düzenlemeler yer aldığından; işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığından gerek işçi ücretleri ücret, fazla mesai ihbar, kıdem tazminatı vb. işçilik hakları) ve bununla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi konularda ve keza iş kazası ve meslek hastalıkları gibi nedenlerle idare Yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak zorunda kalırsa, Yüklenici Firma bu ödemeleri rucuan idareye derhal ödemekle mükellef olduğu, Aksi halde yüklenicinin önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edileceği. Ayrıca Yüklenici işçilerinin ücret, fazla mesai ikramiye ihbar ve kıdem tazminatı gibi işçilik hakları ve bununla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi taleplerle idareye veya yükleniciye ya da idare ve yükleniciye birlikte dava açılması durumunda dava konusu miktarın, dava kısmen açılmışsa dava konusunun tamamı kadar miktarın, yüklenicinin hak edişinden mahsup edileceği, hak edişi söz konusu meblağı karşılamaya yetmezse teminatından kesilerek alı korunacağı, Mahsup edilen miktarın davanın kısmen kabul edilmesi halinde bakiye miktarın, davanın reddedilmesi halinde mahsup edilen miktarın tamamının kararın kesinleşmesini müteakip yükleniciye derhal ödeneceği düzenlendiğinden, Dava dışı işçilerden... 'a iş Mahkemesi ilamı gereğince icra dairesine ödeme yapıldığı,..., ...ilgili olarak açılmış olan davaların derdest olduğundan sözleşme hükümleri gereğince işçilik alacakları konulu davaların sonunda işçilere ödeme yapılacağı tarihe kadar bloke edilebileceği kanaatine varıldığı mütala edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Toplanan delillere, gerekçeli bilirkişi raporuna ve tarafların beyan ve itirazlarının mahiyetine göre;
Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerinde yüklenici davacının, işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair sorumluluğa ilişkin düzenlemeler yer aldığından; işveren davalının ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığından gerek işçi ücretleri ücret, fazla mesai ihbar, kıdem tazminatı vb. işçilik hakları ve bununla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi konularda ve keza iş kazası ve meslek hastalıkları gibi nedenlerle davalı, davacının işçilerine ve üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak zorunda kalırsa, davacının bu ödemeleri rucuan davalıya derhal ödemekle mükellef olduğu, Aksi halde yüklenicinin önce hak edişlerinden, yetmediğinde teminatından defaten tahsil edileceği, ayrıca Yüklenici işçilerinin ücret, fazla mesai ikramiye ihbar ve kıdem tazminatı gibi işçilik hakları ve bununla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi taleplerle idareye veya yükleniciye ya da idare ve yükleniciye birlikte dava açılması durumunda dava konusu miktarın, dava kısmen açılmışsa dava konusunun tamamı kadar miktarın, yüklenicinin hak edişinden mahsup edileceği, hak edişi söz konusu meblağı karşılamaya yetmezse teminatından kesilerek alı korunacağı, Mahsup edilen miktarın davanın kısmen kabul edilmesi halinde bakiye miktarın, davanın reddedilmesi halinde mahsup edilen miktarın tamamının kararın kesinleşmesini müteakip yükleniciye derhal ödeneceği düzenlendiğinden, Dava dışı işçilerden bir kısmı yönünden Şş Mahkemesi ilamları gereğince icra dairesine ödeme yapıldığı, bir kısmı için açılmış olan davaların derdest olduğundan sözleşme hükümleri gereğince işçilik alacakları konulu davaların sonunda işçilere ödeme yapılacağı tarihe kadar bloke edilebileceği mahkememizce kabul ve tespit edilmiş ve alınan bilirkişi heyet raporu ile doğrulanmış olup, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 229,25 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 148,55 TL'nin karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, red edilen miktar üzerinen hesap ve takdir edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 4,30 TL vekalet harcı giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/03/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸