T.C. ...14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
... "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/116 Esas
KARAR NO: 2022/43
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI ...
DAVALI : .......
DAVA: Rücuen Tazminat (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/02/2020
KARAR TARİHİ: 26/01/2022
KARAR YAZMA TARİHİ: 31/01/2022
Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili Kurumun Yönetim Kurulunun 12.02.2004 tarih ve 2/145 no'lu kararı ile ..... Müessesesi Müdürlüğünün kurulmasına, ... Linyit İşletmeleri (...) Müdürlüğünün bu Müesseseye bağlanmasına ve Ticaret Siciline tesciline karar verildiğini, ...Linyit İşletmeleri Müessese Müdürlüğü(...) ise Özelleştirme Yüksek Kurulunun kararı ile ... ... ...ve Tic. A.Ş.(.... )’ne bağlandığını, Özelleştirme Yüksek Kurulu'nun 26.08.2013 tarihli ve 2013/146 Karar sayılı kararı ile .... Kurumu ... ...(...) Müessese Müdürlüğü ile bu Müesseseye bağlı olan ... Linyitleri İşletmesi(...) Müdürlüğü özelleştirme kapsamına alındığını, Özelleştirme Yüksek Kurulu’nun 26.08.2013 tarihli ve 2013/148 Karar sayılı kararı ile Özelleştirme Yüksek Kurulu tarafından özelleştirme kapsam ve programındaki ... ve ... ve bunlar tarafından kullanılan taşınır taşınmazlar, faaliyette bulundukları ruhsatların kapsadığı maden sahaları, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkındaki Kanun'un 2-i maddesine istinaden tüm hak ve yükümlülükleri, personeli ile birlikte ...-... ...ve Ticaret A.Ş.(.... )’ye devredildiğini, Yüksek Planlama Kurulunun 03.09.2012 tarih ve 2012/T-14 sayılı kararında müvekkilim .... Kurumu Genel Müdürlüğüne bağlı Seyitömer Linyitleri İşletmesi Müessese Müdürlüğünün öncelikle İşletme Müdürlüğüne dönüştürülmesine ve Seyitömer Linyitleri İşletmeleri Müdürlüğünün bütün hakları ve vecibeleriyle ...A.Ş. Genel Müdürlüğüne bağlanmasına, yine aynı YPK kararının 5 inci maddesinde, “bu karara ilişkin işlemlerin; ...A.Ş. Genel Müdürlüğü ile ...nün düzenleyecekleri protokolün Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca onaylanmasını müteakiben yürürlüğe girerek gerçekleşmesine” karar verildiğini, YPK kararına dayanılarak .... ile protokol düzenlendiğini, her üç işletmenin de bedelsiz olarak tüm hakları ve varlıklarının ...ne devredildiğinden, tüm vecibeleri de ...nün üstlendiğini kabul etmek gerektiğini, işletmelerin ...ne devri kanunda tarifi yapılan şirket devirleri gibi olmayıp, YPK kararı ile bir kurumdan alınıp diğer kuruma bedelsiz olarak bağlanması şeklide olduğunu, müvekkili kurum tarafından ödenmek durumunda kalınmış işçilik alacakları da TKİ'ye ait borçlar olmadığını, devredilen işletmelerin borçları olduğunu, işletmelerin diğer tüm borçları gibi bu alacak kalemlerinden de sorumlu olacaklarının açık olduğunu, EÜAŞ ile müvekkili Kurum arasındaki sözleşmelerin iç ilişkiyi ilgilendirmekte olduğunu, iş mahkemelerini ve dolayısıyla işçiyi bağlamadığını, EÜAŞ ile TKİ arasındaki anlaşmazlıklar Borçlar hukuku genel hükümleri, işyeri devri, sözleşmeler hukukuna göre çözümlenmesinin gerektiğini, bu sebeple asıl işveren sıfatıyla mahkemece müvekkili aleyhine verilen kararlarin işbu rücu taleplerine engel oluşturmadığını, dilekçe ekinde dekontları sunulan ve anlaşmayla sonuçlanan arabuluculuk görüşmeleri sonucunda ödenen işçilik alacaklarında da EÜAŞ'a rücu haklarının bulunduğunu, ilgili arabuluculuk dosyalarının başvurucuları, esasen aynı konuyla ilgili olarak arabuluculuk öncesi dava açıldığını, ancak açılan davalarda, dava konusu işçilik alacaklarının devir tarihinden önce doğmuş olması sebebiyle davanın TKİ'ye yönlendirmesi gerektiğine karar verildiğini, bu nedenle devrolunan işletmede çalışan işçilerin arabuluculuk anlaşması ile ödenen işçilik alacaklarının ve arabuluculuk ücretlerinin de davalı ...'tan tahsilini talep ettiklerini, ÖYK, YPK kararları ile EÜAŞ'a devrolunan SLİ, ..., ... işletmelerinde taşeron işçisi olarak çalışan işçilerin ödenmek zorunda kalınan işçilik alacakları ve arabuluculuk ücretleri toplamı olan 299.366,61 TL'nin ödeme tarihinden itibaren ticari işlerde uygulanacak avans faizi ile birlikte davalı Kurumdan tahsiline, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Öncelikle yetki, görev, zamanaşımı , hak düşürücü süre , taraf ehliyeti, hukuki yarar yokluğu, iş bölümü, derdestlik ve husumet yönünden itirazlarını sunduklarını, açılan davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, reddi gerektiğini, ...... Hukuk Mahkemesinin 2017/145 esas 2018/299 karar sayılı kararında müvekkili kurumun bir sorumluluğunun bulunmadığını, her ne kadar yapılan protokolde devir kapsamındaki her çeşit personelin doğmuş doğacak her türlü hak , alacak ve tazminatlarından müvekkili kurumun sorumlu tutulmuş ise de işçilik alacakları ödenen personellerin devir öncesi sözleşmelerinin feshedildiğini, bu personelin devir kapsamına girmediği ve devir öncesi yapılmış ve bitmiş sözleşmeden dolayı müvekkili kurumun sorumluluk yüklenemeyeceğini, ilgili protokolün maddesine dayanak rücu talebinin haksız olduğunu, bu nedenle davanın reddini savunmuştur.
Mahkememiz tarafından yapılan ön inceleme duruşmasında; davalı tarafın yetki, görev, zamanaşımı , hak düşürücü süre , taraf ehliyeti, hukuki yarar yokluğu, iş bölümü, derdestlik ve husumet yönünden yaptığı itirazlarının şartları oluşmadığından ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Uzmanı Aktüerya Hesap uzmanı bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 09/12/2021 tarihli raporda, Dava dosyası kapsamının incelenmesi, dosyada yapılan tespit, değerlendirme ve hesaplamalar sonucunda:
1- ... için Arabuluculuk No: 2019/ 151341 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 6.813,00.TL.'si,
2- ... için Arabuluculuk No: 2019/144797 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen : 13.675,00.TL.'si,
3- ...için Arabuluculuk No: 2019/151340 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 4.876,00.TL.'si,
4- ... için Arabuluculuk No: 2019/151339 olup,08.07.2019 tarihinde: ödenen: 7.201,00.TL.'si,
5- ... için Arabuluculuk No: 2019/151338 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 8.444,00.TL.'si,
6- ...için Arabuluculuk No: 2019/144799 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 7.031,00.TL.'si,
7- ... için ... 1. İş Mahkemesi 2017/312 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3352 Esas nolu esas nolu dosyasına, 05.03.2019 tarihinde ödenen: 22.419,91.TL.'si,
8- ... için ... ...Mahkemesi 2015/573 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/2927 Esas nolu esas nolu dosyasına, 25.11.2019 tarihinde ödenen: 43.870,04.TL.'si,
9- ... için ...... Hukuk Mahkemesi 2015/469 Esas mahkeme ilamı gereğince ... 20. icra Dairesi 2017/22876 Esas nolu esas nolu dosyasına, 12.03.2018 tarihinde ödenen: 25.924,88.TL.'si,
10- ... için ...... Hukuk Mahkemesi 2017/145 Esas mahkeme ilamı gereğince ... 19. icra Dairesi 2018/7408 Esas nolu dosyasına, 25.06.2018 tarihinde ödenen; 7.566,06.TL.'si,
11- ... için ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/388 Esas mahkeme ilamı gereğince ... 19. icra Dairesi 2018/6555 Esas nolu dosyasına, 22.10.2018 tarihinde ödenen: 6.453,93.TL.'si,
12- ... için ...Arabuluculuk No: 2019/144796 olup, 08.07.2019 tarihinde ödenen : 6.060,00.TL.'si,
13- ... için ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/474 Esas mahkeme ilamı gereğince ... ..... icra Dairesi 2018/76549 Esas nolu dosyasına, 11.11.2019 tarihinde ödenen : 17.690,57.TL.'si,
14- ... için ... ...Mahkemesi 2015/428 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3348 Esas nolu dosyasına, 19.11.2019 tarihinde ödenen : 44.528,09.TL.'si,
15- ... için ... ..... İş Mahkemesi 2016/112 Esas mahkeme ilamı gereğince İstanbul .....icra Dairesi 2017/26456 Esas nolu dosyasına, 19.12.2017 tarihinde ödenen : 17.254,16.TL.'si,
16- ... için ... ...Mahkemesi 2015/418 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3347 Esas nolu esas nolu dosyasına, 19.11.2019 tarihinde ödenen: 24.881,24.TL.'si,
17- Veli TATAR için ...... Hukuk Mahkemesi 2017/1277 Esas mahkeme ilamı gereğince ...icra Dairesi 2019/3305 Esas nolu dosyasına, 24.06.2019 tarihinde ödenen : 9.047,72.TL.'si,
18- Sercan ÖZTÜRK için ...... Hukuk Mahkemesi 2015/588 Esas mahkeme ilamı gereğince, ...icra Dairesi 2017/2874 Esas nolu dosyasına,25.04.2018 tarihinde ödenen; 7.707,90.TL.'si,
19- ... için Arabuluculuk No: 2019/396269 olup;31.01.2020 tarihinde ödenen: 5.734,67.TL.'si,
20- ... için Arabuluculuk No: 2019/3962670 olup, 31.01.2020 tarihinde ödenen: 5.787,44.TL.'sinin,
21-Arabuluculuk ücreti için 08.07.2019 tarihinde ödenen: 6,400,00.TL.'si olmak üzere toplam 299.366,61-TL ödeme yapıldığını.
... ... (...) Müessese Müdürlüğü ile bu müesseseye bağlı olan ... Linyitleri İşletmesi (...) Özelleştirme Yüksek Kurulu'nun 26.08.2013 tarihli ve 2013/148 Karar sayılı kararı ile : kullanılan taşınır taşınmazlar, faaliyette bulundukları ruhsatların kapsadığı maden sahalarının ve bunlarda çalışan her türlü kamu personelinin, tüm hak ve yükümlülükleri, personeli ile birlikte ...-... ...ve Ticaret A.Ş. (YEAŞ) e bedelsiz olarak devredildiğini, Seyitömer Linyitleri İşletmesi Müdürlüğü Yüksek Planlama Kurulunun 03.09.2012 tarih ve 2012/7-14 sayılı kararı ile; bütün hakları ve vecibeleriyle ...A.Ş. Genel Müdürlüğüne bağlanmasına karar verildiğini, Davalı ...Devredilen işletmelerin tüm personeli, tüm taşınır taşınmaz malları, doğmuş ve doğacak tüm alacak ve borçlarıyla, bedelsiz olarak devredildiğini, davacı ile davalı kurum arasında imzalanan Protokol incelenmesinde; devrin "tüm personeli, varlıkları, hak ve vecibeleri ile birlikte", "Devir anından itibaren devre konu tüm taşınmaz malların mülkiyeti ile diğer ayni hakların (irtifak, intifa) ve yasalara bağlı olarak yapılmış taahhüt ve protokollerdeki hakların, tüm hak ve vecibeleri ile birlikte,” yapıldığını, "devir dolayısıyla, kaynaklandığı döneme bakılmaksızın, her çeşit personelin, doğmuş ve doğacak her türlü hak, alacak ve tazminatlarından münhasıran ...A.Ş. Genel Müdürlüğünün sorumlu olduğu” açıkça düzenlendiğinden Davacı Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumunun yukarıda hesaplamalar bölümünde detayları hesaplanan, devredilen işletmelerde çalışan İşçilere ait işçilik alacaklarını, davalı ...A.Ş. Genel Müdürlüğünden rücuan tazminini talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki işyeri devir hizmet sözleşmesi kapsamında çalışan dava dışı işçilere iş mahkemesi ve arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ödenen işçi tazminat alacaklarının davalı idareden rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı tarafın çeşitli linyit santrallerinde çalışan işçilerin işçi alacakları için açılan iş davaları ve arabuluculuk sonrası ödemiş olduğu tazminatlar ile arabuluculuk masraflarının aralarındaki işletme devir sözleşmeden kaynaklı olarak davacı tarafın daha önce işleten olarak davalı taraftan talep edip edemeyeceği, talep edecekse ne miktarda ve tutarda talep edeceği, davalı tarafın ise talep edilen bu tazminatlar yönünden sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise miktarının ne olduğu ayrıca davalı tarafın ilk itirazlarının değerlendirilmesine ilişkindir.
Toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre;tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde, öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme Protokolüne göre; Davalı ...Devredilen işletmelerin tüm personeli, tüm taşınır taşınmaz malları, doğmuş ve doğacak tüm alacak ve borçlarıyla, bedelsiz olarak devredildiği, davacı ile davalı kurum arasında imzalanan Protokol incelenmesinde; devrin "Tüm personeli, varlıkları, hak ve vecibeleri ile birlikte", "Devir anından itibaren devre konu tüm taşınmaz malların mülkiyeti ile diğer ayni hakların (irtifak, intifa) ve yasalara bağlı olarak yapılmış taahhüt ve protokollerdeki hakların, tüm hak ve vecibeleri ile birlikte,” yapıldığı, "devir dolayısıyla, kaynaklandığı döneme bakılmaksızın, her çeşit personelin, doğmuş ve doğacak her türlü hak, alacak ve tazminatlarından münhasıran ...A.Ş. Genel Müdürlüğünün sorumlu olduğu” açıkça düzenlendiğinden bilirkişinin raporu doğrultusunda, davacı Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumunun bilirkişi tarafından hesaplanan, devredilen işletmelerde çalışan İşçilere ait işçilik alacaklarını, sözleşme ve protokol kapsamından davalı ...A.Ş. Genel Müdürlüğünden rücuan tazminini talep edebileceği kanaat ve sonucuna varılarak, buna göre davanın kabulüne karar verilmiştir. Ayrıca rücuen alacağa her ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilecek şekilde tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
A-)Davanın KABULÜ ile, 299.366,61-TL rücuen tazminatın her bir davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere,
1- ... için Arabuluculuk No: 2019/ 151341 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 6.813,00.TL.'sinin,
2- ... için Arabuluculuk No: 2019/144797 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen : 13.675,00.TL.'sinin,
3- ...için Arabuluculuk No: 2019/151340 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 4.876,00.TL.'sinin,
4- ... için Arabuluculuk No: 2019/151339 olup,08.07.2019 tarihinde: ödenen: 7.201,00.TL.'sinin,
5- ... için Arabuluculuk No: 2019/151338 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 8.444,00.TL.'sinin,
6- ...için Arabuluculuk No: 2019/144799 olup,08.07.2019 tarihinde ödenen: 7.031,00.TL.'sinin,
7- ... için ... .... . İş Mahkemesi 2017/312 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3352 Esas nolu esas nolu dosyasına, 05.03.2019 tarihinde ödenen: 22.419,91.TL.'sinin
8- ... için ... ...Mahkemesi 2015/573 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/2927 Esas nolu esas nolu dosyasına, 25.11.2019 tarihinde ödenen: 43.870,04.TL.'sinin,
9- ... için ........ Asliye Hukuk Mahkemesi 2015/469 Esas mahkeme ilamı gereğince ... ..... icra Dairesi 2017/22876 Esas nolu esas nolu dosyasına, 12.03.2018 tarihinde ödenen: 25.924,88.TL.'sinin,
10- ... için ........ Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/145 Esas mahkeme ilamı gereğince ... ..... icra Dairesi 2018/7408 Esas nolu dosyasına, 25.06.2018 tarihinde ödenen; 7.566,06.TL.'sinin,
11- ... için ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/388 Esas mahkeme ilamı gereğince ... ..... icra Dairesi 2018/6555 Esas nolu dosyasına, 22.10.2018 tarihinde ödenen: 6.453,93.TL.'sinin,
12- ... için ...Arabuluculuk No: 2019/144796 olup, 08.07.2019 tarihinde ödenen : 6.060,00.TL.'sinin,
13- ... için ... Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/474 Esas mahkeme ilamı gereğince ... ..... icra Dairesi 2018/76549 Esas nolu dosyasına, 11.11.2019 tarihinde ödenen : 17.690,57.TL.'sinin
14- ... için ... ..... İş Mahkemesi 2015/428 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3348 Esas nolu dosyasına, 19.11.2019 tarihinde ödenen : 44.528,09.TL.'sinin,
15- ... için ... ..... İş Mahkemesi 2016/112 Esas mahkeme ilamı gereğince İstanbul .....icra Dairesi 2017/26456 Esas nolu dosyasına, 19.12.2017 tarihinde ödenen : 17.254,16.TL.'sinin,
16- ... için ... ...Mahkemesi 2015/418 Esas mahkeme ilamı gereğince ... icra Dairesi 2018/3347 Esas nolu esas nolu dosyasına, 19.11.2019 tarihinde ödenen: 24.881,24.TL.'sinin,
17- .... için ...... Hukuk Mahkemesi 2017/1277 Esas mahkeme ilamı gereğince ...icra Dairesi 2019/3305 Esas nolu dosyasına, 24.06.2019 tarihinde ödenen : 9.047,72.TL.'sinin,
18- .... K için ...... Hukuk Mahkemesi 2015/588 Esas mahkeme ilamı gereğince, ...icra Dairesi 2017/2874 Esas nolu dosyasına,25.04.2018 tarihinde ödenen; 7.707,90.TL.'sinin,
19- ... için Arabuluculuk No: 2019/396269 olup;31.01.2020 tarihinde ödenen: 5.734,67.TL.'sinin,
20- ... için Arabuluculuk No: 2019/3962670 olup, 31.01.2020 tarihinde ödenen: 5.787,44.TL.'sinin,
21-Arabuluculuk ücreti için 08.07.2019 tarihinde ödenen: 6,400,00.TL.'sinin,
Ayrı ayrı olmak üzere yukarıdaki alacakların belirtilen ödeme tarihlerinden itibaren işletilecek AVANS FAİZİ ile birlikte DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA ÖDENMESİNE,
B) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 20.449,73.TL karar ve ilam harcının, dava açılışında davacıdan alınan 5.112,44.TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 15.337,29.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
C) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13.maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00.TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
D) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 54,40 TL başvurma harcı, 5.112,44.TL peşin harcı, 198,75 TL tebligat ücreti, 2.750,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 8.115,59.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
E) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 29.405,66.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
F) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 26/01/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸