T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/130 Esas - 2022/689
T.C.
...
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/130 Esas
KARAR NO: 2022/689
HAKİM:...
KATİP:....
DAVACI :....
DAVALI :....
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/06/2021
KARAR TARİHİ: 28/10/2022
KARAR YAZMA TARİHİ: 25/11/2022
Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesince 2021/18 E. 2021/126 K. Sayılı 17/11/2021 tarihli davanın yetkiye ilişkin dava şartı bulunmadığından davanın reddi kararı sonrasında yasal süresi içerisinde Mahkememize tevzi edilen ve Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı Vekili Dava Dilekçesinde; müvekkilin kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, güvenlik işlerini ihale yöntemiyle şirketlerden satın aldığını. Dava dışı ... ın Özel Güvenlik Görevlisi olarak 19.09.2014 - 28.06.2019 tarihleri arasında çeşitli özel güvenlik şirketlerinde çalıştığını, 28.06.2019 tarihinde çalışmış olduğu işyerinin tasfiye edilmesinden dolayı çalıştığı firmaya iade edildiğini, yüklenici firma tarafından iş akdi feshedildiğini, Dava dışı ... arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşma sağlandığını tüm işçilik alacaklarına karşılık 2822.70 TL si ihbar tazminatının 1/2'si olacak şekilde) 08.08.2019 tarihinde 20177.30 TL ve 382.93 TL arabuluculuk ücreti olmak üzere toplam 20560.23 TL TL Ödeme yapıldığını, müvekkil Kurum ile şirketler arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerine göre; (Hizmet İşleri Genel Şartnamesi, İdari Şartname, Teknik Şartnameler hizmet alım sözleşmelerinin ekidir) Müvekkil Kurumun bina ve eklentilerinin güvenlik hizmetleri için çalıştırılacak personelin tüm sorumluluğu firmaya ait olduğu düzenlendiğini, bu nedenle Kurumca ... ye ödenen bedelin belirtilen şirketler ve çalıştığı dönemlere ait miktarların firmalardan rücuen tahsilini talep ettiklerini, bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla dava dışı işçiye arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşma sağlanan tüm işçilik alacaklarına karşılık (2822.70 TL si ihbar tazminatının 1/2'si olacak şekilde) ödenen 20177.30 TL ve ve 382,93TL.TL arabulucu ücreti olmak üzere toplam 20560.23 TL alacağın şimdilik 1200 TL sinin ödeme tarihi olan 08.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ... Özel Güvenlik, Danış., Eğit., Alarm Cih. ve Sistemleri Ticaret Ltd. Şti. den, alınarak müvekkile verilmesini, 600 TL sinin ödeme tarihi olan 08.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. den, alınarak müvekkile verilmesini, 100 TL sinin ödeme tarihi olan 08.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı... Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden, alınarak müvekkile verilmesini, 100 TL sinin ödeme tarihi olan 08.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketiden, alınarak müvekkile verilmesini, davalıların İş Ortaklığı şeklinde dava dışı işçiyi birlikte çalıştırdıkları döneme ilişkin olarak hesaplanacak alacaklardan müşrereken ve müteselsilen sorumluluklarına karar verilmesini, talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı ... Özel Güvenlik, Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi - ... Özel Güvenlik Limited Şirketi - S.T.K.Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketi Vekili Cevap Dilekçesinde; yetki ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, asıl işverenin alt işveren ile birlikte sorumlu olduğunu, ayrıca asıl işverenin alt işverene rücu etmesine imkan veren bir kanun maddesi de bulunmadığını, ihale makamınca kıdem tazminatı yönünde müvekkile ödeme yapılmadığını, ihbar ve bildirimde bulunmadığını, müvekkil şirket ve davacı arasında imzalanan sözleşmelerin yada teknik ve idari şartnamelerin hiç birisinde asıl işverenin işçilik alacakları yönüyle müvekkil şirkete rücu edebileceği yönünde bir düzenleme bulunmadığını, davacının kusurundan kaynaklanan davalarda müvekkile rücu imkanı bulunmadığını belirterek bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizm. Tic. Ltd. Şti. Vekili Cevap Dilekçesinde; Yetki ve Zamanaşımı İtirazında bulunduklarını, davacının faiz başlangıç tarihi olarak dava dışı işçiye yapılan ödeme tarihinin dikkate alınması yönündeki talebi hukuka aykırı olduğunu, dava dışı işçin, davacı nezdinde çalışmış, emir ve talimatlarını davacıdan almış, dava dışı işçinin alacaklarından müvekkil şirketin sorumlu olmaması sebebiyle davanın reddi gerektiğini, Müvekkil Şirket ile Davacı Arasında Akdedilen Sözleşme ve Eki Şartnamelerde, işçilik alacaklarından müvekkil şirketin sorumlu olduğu yönünde bir hüküm bulunmadığını, işçinin iş akdi davacının talimatı uyarınca feshedildiğini talep edilen tazminattan davacı tarafından ödenen kısmından müvekkil şirketin sorumlu olmadığını, davacının yapmış olduğu ödemeden sorumlu olduğu kanaatine varılacak olsa dahi, çalıştığı süre ve o dönemdeki ücreti ile davacı ile müvekkil şirketin ödemeden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını belirterek bu nedenlerle haksız ve yersiz açılan davanın reddine, talep edilen alacaklardan müvekkil şirketin sorumlu olduğu kanaatine varılacak olsa dahi müvekkil şirket ile davacının alacaklardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, karar verilmesini istemiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK: Dava; davcının dava dışı işçiye ödemiş olduğu işçilik alacaklarının alt iş veren davalılardan tahsili için rücuen alacak istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davanın belirsiz alacak davası olarak açılıp açılamayacağı, davacının ödediği bedeli davalılardan tahsil edip edemeyeceği, davacının ödediği bedeli iş mevzuatı uyarınca uygun olup olmadığı, davalıların sorumluluğunun niteliği, miktarı, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu tespit edildi.
DELİLLER: Uyuşmazlığa konu dava dışı işçinin sicil dosyası ve SGK kayıtları dosyamıza kazandırılmıştır.
Davalılar ile imzalanan sözleşme ve ekleri, dava dışı işçiyle imzalanan arabulucu anlaşma belgesi ve buna istinaden yapılan ödemeye dair dekont, hesap cetveli suretleri davacı vekili tarafından dosyamıza delil olarak sunulmuştur.
Tüm deliller toplandıktan sonra dosya hesap uzmanı bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişi ... 28/07/2022 tarihli raporunda; davacı ... Genel Müdürlüğü ile davalı Şirketler asında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, Mahkemenin taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, dava dışı işçinin davalı şirketlerde geçen çalışma süresine göre kendi dönemleriyle sorumlu olduğu kanaatine varması durumunda: dava dışı işçi ... ile ilgili Arabuluculuk Anlaşma Tutanağına istinaden davacı tarafından 08.08.2019 tarihinde (2.822,70 TL ihbar tazminatı 1/2 si, 17354.60 TL kıdem tazminatı ve 382.93 TL arabuluculuk ücreti olmak üzere) toplam 20.560,23 TL ödemenin, 20.560,23 TL'sini, davalılar ... ... Ltd. Şti - ... ... Ltd. Şti'den müteselsilen 10.733,04 TL, ... ... Ltd. Şti'den 766,65 TL, davalılar ... ... Ltd Şti - S.T.K. ... Ltd. Şti'den müteselsilen 3.107,47 TL, davalı ... ... Ltd Şti'den 5.953,07 TL, rücuan tazminini talep edebileceği mütalaa edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalılar tarafından çalıştırılan işçi yönünden, sorumlu oldukları tazminatın rücuen ödenmesi isteminde bulunmuş olup, Dava Hizmet Alım Sözleşmelerine istinaden açıldığından, iş alacaklarından sorumluluk hizmet alım sözleşmesi hükümleri çerçevesinde belirlenir, hizmet alım sözleşmesinde hüküm bulunmaması halinde İş hukuku mevzuatına göre yüklenici ve işveren işçiye karşı işçilik alacaklarından müteselsilen sorumludurlar. Ancak işçinin yüklenici işçisi olması nedeniyle işçilik alacaklarından hizmet sözleşmesi kapsamında nihai olarak yüklenici sorumludur. İş kanunda, alt işveren tarafından çalıştırılan işçiye karşı asıl işverenin de sorumlu kılınması, asıl işverenin iç ilişki açısından da, asıl sorumlu konuma geldiği şeklinde değerlendirilmez. Bu çerçevede davalılar ile imzalanan sözleşmelerde, işçilik alacaklarından sorumluluğa ilişkin düzenlenmelerin yer almadığı, davalıların İş hukuku mevzuatı uyarınca tam sorumlu olduğu dikkate alınmakla ve davalılarla akdedilen sözleşmelerde belirtildiği üzerine işçi alacaklarından alt işverenlerin sorumluluğu kararlaştırıldığından, davacı işçi alacakları çerçevesinde yapmış olduğu ödemeleri ödeme yapılan işçiyi çalıştıran alt işverenlerden, ihbar tazminatından son alt işveren sorumlu olacak şekilde, kıdem tazminatından ise çalıştırdıkları süreye isabet eden pay çerçevesinde ve diğer tazminat kalemleri yönünden ise kendi dönemleri ile sınırlı olarak alt işverenlere yaptığı ödeme tarihinden itibaren faizi ile rücu edebilir. Bu kapsamda bilirkişi raporunda yapılan ve mahkememizce davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemlerde tam sorumlu olduğu dikkate alınarak yapılan hesaplamaya göre; Davanın kabulü ile, Davacının Dava dışı işçiye yapmış olduğu ödemeler kapsamında toplam 20.560,23 TL alacağın 10.733,04 TL'sini davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen, 766,65 TL'sini davalı ......Ltd.Şti'den, 3.107,47 TL'sini davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen, 5.953,07 TL'sini davalı ......Ltd.Şti'den tahsili ile ile 08.08.2019 ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davanın KABULÜ ile 20.560,23 TL'den ibaret alacağın 08.08.2019 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte;
-10.733,04 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-766,65 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-3.107,47 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-5.953,07 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 1.404,67 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 376,27 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.028,40 TL'nin;
-536,86 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-38,35 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-155,43 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-297,77 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle, suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.600,00 TL zorunlu alabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre;
-835,25 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-59,66 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-241,82 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-463,27 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı taraf kendini bir vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap edilip takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin;
-4802,67 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-343,05 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-1390,49 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-2663,8 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar ve ilam harcından mahsup edilen 376,27 TL peşin harcın;
-196,42 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-14,03 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-56,87 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ... ...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-108,95 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 201,00 TL tebligat ve müzekkere posta gideri olmak üzere toplam 1.268,80 TL'nin;
-662,35 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - ......Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen,
-47,31 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den,
-191,77 TL'sinin davalılar ......Ltd.Şti - Stk...Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen,
-367,37 TL'sinin davalı ......Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/10/2022
Katip...
¸
Hakim ...
¸