T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/105 Esas - 2023/207
T.C.
...
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/105 Esas
KARAR NO: 2023/207
HAKİM: ...
KATİP:....
DAVACI ....
DAVALI : ......
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 14/02/2022
KARAR TARİHİ: 31/03/2023
KARAR YAZMA TARİHİ: 24/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde; Konya yolu 8. Km. Oğulbey Mahallesi .../... adresinde müvekkili sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan Türk Telekom ... Teknik Deposunda 12.09.2020 günü ... Elektrik Dağıtım Şirketinin Yüksek Gerilim havai hattında meydana gelen ark sonucu kopan enerji nakil hattı kablosunun depo sahasına düşmesi sonucu yangın başladığını, depoda hasar meydana geldiğini, söz konusu yangın nedeniyle sigortalıya ödenen tazminatın ... 19. İcra Müdürlüğünde 2021/9773 E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, borçlu davalı iş bu takibe itiraz etmesi neticesi takip durduğunu, dava dışı Türk Telekomünikasyon A.Ş. 15.05.2019-15.05.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere müvekkili şirket nezdinde 164118767 numaralı Glabal Program Paket Poliçesi ile sigortalı olduğunu, yangın nedeniyle sigortalının depo sahasında bulunan çeşitli emtialar ve güvenlik kulübesinin zarar gördüğünü, İtfaiye raporunda bu durumun kayıt altına alındığını, ekspertiz raporu objektif, tarafsız ve bağımsız bir şekilde tazminat yükümlülüğünü ortaya koyduğundan müvekkili sigorta şirketince aynı tutar üzerinden sigorta tazminatının davalı yana rücu hakkına haiz olduğunun tartışılmaz olduğunu, davalının sigorta poliçesinden 16.738,09 USD tutarından ödeme aldığını, toplam hasar tutarından, alınan bu ödeme miktarının mahsup edilerek 25.825,24 USD üzerinden icra takibine geçildiğini, yangının davalıya ait elektrik hattı sebebiyle çıktığının sabit olduğunu, davalı BEDAŞ’ın yangın sebebiyle oluşan zararın gideriminden sorumlu olduğunun tartışmasız olduğunu, davalının ... 19. İcra Müdürlüğü 2021/9773 E. sayılı dosyasında vaki itirazının iptaline, takibin 25.825,24 USD asıl alacak, 281,42 USD işlemiş faiz (kamu bankalarının USD döviz cinsine uyguladığı bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden (değişen oranlarda faizi ile) aynen veya fiili ödeme tarihindeki TCMB döviz satış kuru üzerindeki TL karşılığı ) olmak üzere toplam 26.106,66 USD üzerinden takip talebindeki şartlarla devamına karar verilmesi talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflı şekilde hazırlanan ekspertiz raporunun kabulünün mümkün olmadığını, kabul anlamına gelememek kaydıyla da ekspertiz raporunda dahi, kıvılcımların kuru otları tutuşturarak yaktığının belirtildiğini, sigortalının yüksek gerilim hattının etrafında tehlike oluşturacak hususları önlemekle yükümlü olduğunun izahtan vareste olduğunu, davayı ve davacının taleplerini asla kabul anlamına gelmemek kaydı ile bir anlığına bile müvekkili şirketten kaynaklı olduğu düşünülse dahi, sigortalının üzerine düşen sorumluluklarını yerine getirmemiş olması ve ayrıca olay tarihinde ... ili ve çevresinde aşırı rüzgâr ve toz bulutu olduğundan ortada mücbir bir sebebin de bulunması nedeniyle olay yerinde meydana geldiği iddia olunan hasarlarının müvekkili şirketten talep edilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili şirketin mevzuattan doğan tüm yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiği, söz konusu yangının çıkmasında müvekkili şirketin herhangi bir kusuru veya sorumluluğunun bulunmadığını, davacının iddiası üzerine, müvekkili şirket ekiplerince bahse konu adrese gidilerek inceleme yapıldığını, sigortalı abonenin bulunduğu yerde müvekkili şirketin Yüksek Gerilim Hattının bulunduğunu, yüksek gerilim hattının mevzuata uygun tesis edildiğini, ancak yüksek gerilim hattının hemen altına Türk Telekom tarafından aydınlatma direğinin montaj edildiğinin görüldüğünü, yüksek gerilim tesisinin bir fazının bu aydınlatma direğine temas etmesi sonucu kıvılcım atarak yangına sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, bu husustan da görüleceği üzere dava dışı sigortalı, yüksek gerilim hattının hemen altına aydınlatma direği dikmek suretiyle yangına sebebiyet verdiğinin ortada olduğunu, ayrıca olay yerinden kuru ot, ahşap malzemeler gibi yangının büyümesine sebebiyet verebilecek dış etkenlerin de olduğu hem yangın tutanağında hem de davacı tarafından dosyaya sunulan fotoğraflarla da sabit olduğunu, bu şartlar altında dava dilekçesi ekinde sunulmuş olan müvekkili Kurum bünyesinde, katılımı ile hazırlanmamış olan Hasar Ekspertiz Raporu'nun da kabulünün mümkün olmadığını, sadece davacı tarafından dosyaya sunulan taraflı yangın raporuna itibar edilmeyerek, bölgede keşif yapılmasını ve uzman elektrik bilirkişileri aracılığıyla yangına sebebiyet veren hususun açık ve net bir şekilde belirlenmesinin talep ettiklerini, müvekkili Şirketçe Elektrik Piyasasında Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerine İlişkin Kalite Yönetmeliği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği, Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat ile belirlenmiş olan usul ve esaslara uygun olarak, ticari kalite, tedarik sürekliliği kalitesi ve teknik kalite standartları gözetilerek hizmet sağlandığını, kayıtlarının tetkiki neticesinde, müvekkili şirketçe tutulan bir arıza başvurusuna, tutanağına veya davacı veya sigortalısı tarafından müvekkili şirkete yapılan bir başvuruya ulaşılamadığını, keza dava dilekçesinde de müvekkili şirkete yaptığı bir başvurudan bahsetmediğini, müvekkili şirketçe mevzuat hükümlerine ve belirlenen standartlara uygun olarak hizmet verildiğini, olay konusu yerde müvekkili şirket tarafından bir bozukluğun veya yangına sebebiyet verebilecek bir durumun bulunmadığının tespit edildiğini, olay yerine ilişkin olarak, iddia edilen olay öncesi veya sonrasında bir arızaya dair herhangi bir ihbarın müvekkili şirkete yapılmadığını, müvekkili şirketin faaliyet gösterdiği tüm bölgelerde ve dava konusu bölgede elektrik tellerinin niteliği ve mer'i mevzuatta öngörülen yükseklik/emniyet mesafesine uygun olarak dikiminin sağlandığını, herhangi bir denetim yükümlüğünün aksatılmasının söz konusu olmadığını, müvekkili şirketin kanun ve mevzuattaki hak ve yükümlülükleri uyarınca düzenli aralıklarla ilgili ve gerekli kontrol ve bakımları yaptığını, ayrıca her ne kadar müvekkili şirket tarafından mevzuat hükümlerine uygun olarak hizmet verilse de öngörülemeyen/önlenemeyen sebepler ile söz konusu olay ve benzeri durumların yaşanmasının tek taraflı olmayıp, davacının da gerekli özen yükümlülüğünü göstermesinin gerekli olduğunu, izah edilen nedenlerle yangının çıkış nedeninin belli olmadığını, müvekkili şirketin yangından doğrudan sorumlu tutulmasının hakkaniyete uygun olmayacağını, ileri sürülen zararın davacının kusur ve ihmalinden doğmuş olması nedeniyle, müvekkili şirket ile arasındaki illiyet bağının kesildiğini, meydana gelen zararın davacının ağır ihmal ve kusuru ile meydana gelme ihtimalinin olduğu da göz önüne alınması gerektiğini, bu nedenlerle müvekkili şirketin olayın meydana gelmesinde bir kusuru ve sorumluluğu olmadığının ortada olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kayıtlarının incelenmesi neticesinde yangına neden olabilecek herhangi bir arızanın saptanmadığını, bu sebeple davacı tarafça iddia edilen hasara ilişkin müvekkili Kurumun hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, ekte sunulan ve dosya içeriğine celbi sağlanacak hususların incelenmesi akabinde yangına neden olabilecek bir arızanın bulunmadığına ilişkin Kurum kayıtları ve mevzuat hükümleri çerçevesinde müvekkili Kurumun, iddia edilen zarara ilişkin hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, davacının müvekkiline rücu hakkından söz etmenin mümkün olmadığını, bu şartlar altında yangına sebebiyet verenin sigortalının kendisinden kaynaklandığının düşünülmekte olduğunu, davacının talebinin muhatabının müvekkili şirket olmadığını, açıklamaları ve resen dikkate alınacak hususlar doğrultusunda, tüm hakları saklı kalmak koşuluyla, davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK: Dava; davacının sigortalısının uğramış olduğu haksız fiil nedeniyle zararına karşılık ödediği bedelin rücuen davalıdan tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; haksız zarara konu olayda kusur, mücbir sebep, illiyet bağı, zararın miktarı, davalının sorumlu olup olmayacağı, sorumu olması halinde sorumluluğunun niteliği, faizin başlangıcı ve oranı, icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı şartlarının oluşup oluşmayacağına ilişkin olduğu tespit edildi.
DELİLLER: ... 19. İcra Müdürlüğünün 2021/9773 Esas Sayılı dosyası dosyamız içerisine kazandırılmış, alacaklısının dosyamız davacısı, borçlusunun dosyamız davalısı olduğu, alacaklı tarafından 25.825.24 USD asıl alacak, 281,42 USD işlemiş faiz alacağı toplamı 26.106,66 USD rücuen alacağının tahsili için genel haciz yolu ile icra takibinde bulunduğu, ödeme emrinin 27/08/2021 tarihinde davalıya tebliğ edilmesi üzerine davalı vekili tarafından 02/09/2022 tarihinde borca itiraz edildiği, borca itirazın ve davanın yasal süresi içerisinde olduğu görülmüştür.
Davacıdan davaya konu haksız fiile ilişkin hasar dosyası, Meteoroloji Genel Müdürlüğünden olay günü hava durumu kayıtları delil olarak celp edilmiştir.
Davaya konu haksız fiile ilişkin ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/4259 Soruşturma sayılı dosyayı uyap sistemi üzerinden dosyaya kazandırılmıştır.
Tüm deliller toplandıktan sonra dosya rapor düzenlenmesi için elektrik mühendisi, yangın uzmanı ve sigorta mevzuatı hususunda nitelikli hesap uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler ... 27/12/2022 tarihli raporlarında; ... Elektrik Şirketinin Olayda Kusur Sorumluluğu bakımından,
Enerji dağıtım hattının tesis, işletme ve bakımının tam ve gereği gibi yapılıp yapılmadığı
hususunda dosyasında yeterli veri olmadığından, bu hususta iddiaları karşılayacak yeterli
inceleme ve değerlendirme yapılması mümkün olamamakla birlikte, davalının “ tehlike
sorumluluğu “ ve kusursuz sorumluluk “ ilkeleri uyarınca işletme hakkına sahip olduğu dağıtım
tesislerinden dolayı meydana gelen zarardan sorumlu olabileceği, aynı günde davaya konu
arızanın meydana geldiği bölgede dahil birçok alanda “ tel kopması sonucu yangın “ kaynaklı
arızaların da olduğu, ayrıca ... Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Raporunda tespit edilen
hususlarla birlikte değerlendirildiğinde, hattı tehlike oluşturmayacak şekilde işletmemesi
nedeniyle olayda davalının kusurlu olduğunun kabul edilebileceği, Sigortalıya ait hasar gören; emprenye ahşap telefon direkleri, HDPE/PVC boruların,
Prefabrik kabin, Beton zemin, Yanan alan temizliği nitelik ve birimi yapılan sayım ve stok
kontrolleri ile tespit edilen Expertiz raporundaki birimler için belirlenen fiyatların rayice
uygun olduğu anlaşıldığından, 42.563,33 USD zarar miktarından yapılan ödemenin
mahsubuyla bulunan 25.825,24 USD asıl alacaktan davalının sorumlu olacağı, Asıl alacağa 3095 sayılı Kanun uyarınca kamu bankalarının USD döviz cinsine
uyguladığı bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden faiz
işletilebileceği, bu bakımdan takibin devamı gerekeceği, ancak icra inkar tazminatının
değerlendirmesinin Heyetimizin görevi kapsamında olmadığı mütalaa edilmiştir.
Dosya tarafların itiraz ve beyanlarını karşılar şekilde ek rapor düzenlenmesi için yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler .... 17/01/2023 tarihli ek raporlarında; Kuvvetli akını tesisleri her türlü işletme durumunda, cana ve mala herhangi bir zarar vermeyecek ve tehlike oluşturmayacak biçimde yapılması gerektiği (KATY Mad-5), Tesislerin ve aygıtların teknik belgelerinde belirtilen aralıklarda bakım ve onarımları yapılmalıdır. Yapılan bakım ve onarımlar kalıcı bir şekilde kaydedilmeli (KATY Mad-7), Hava hattı iletkenlerinin en büyük salgı durumunda üzerinden geçtikleri yerlere olan en küçük düşey uzaklık, Araç geçmesine elverişli köy ve şehir içi yolları 36 kV için en küçük düşey uzaklık 7 metre (KATY Mad-46-a), Hava hattı iletkenlerinin en büyük salınımlı durumda yapılara olan en küçük yatay uzaklıkları (1-36 kV - 36 kV dahil) Yatay uzaklık 2 metre (KATY Madde 44-a) olması gerekmektedir. İtfaiye tutanağında yangının oluş şekli ve çıkış nedeni “Türk Telekom depo çevresindeki Elektrik Nakil hattındaki arıza ve kısa devre sonucu kopan enerji nakil kablosundan çıkan kıvılcımların depo çevresindeki kuru otları tutuşturarak yaktığı,” şeklinde belirtilmektedir. ... , aylık, 6 aylık ve Yıllık periyodik kontrollerinde söz konusu yaklaşma mesafelerinin ihlal edildiğini tespitinde gerekli önlemlerini alması sorumluluğu dahilindedir.
Dosya kapsamına yeni bildi ve belge sunulmadığından KÖK raporumuzda belirttiğimiz görüşümüzde değişiklik olmamıştır. Ayrıca, davalı itirazında yer alan ve tehlike sorumluluğu/kusursuz sorumluluk ile ilgili itirazlar hakkında da, kök raporumuzda yer alan tespitler konunun somut olayda değerlendirilebilmesi amacıyla yapılan mevzuat ve hukuk doktrini içeren tespitlerdir. Ancak konu Heyetimizden ziyade Sayın Mahkemenin takdirinde olduğundan bu hususta kök raporda yer alan hususlar dışında başkaca değerlendirme yapılamamaktadır, şeklinde mütalaada bulunulmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve takdiri mahkememize ait olmakla rapora karşı itirazların reddine karar verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Toplanan delillere, hasar dosyası, alınan gerekçeli bilirkişi raporuna ve tarafların beyan ve itirazlarının mahiyetine göre;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun Halefiyet başlıklı 1472/1. maddesi "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." hükmü uyarınca tüm dosya kapsamı üzerinde yapılan değerlendirme neticesinde, davacı ile dava dışı ... AŞ arasında 15/05/2019 - 15/05/2021 tarihleri arası dönemi kapsayan şekilde Global Program Paket Poliçesinin imzalandığı, poliçe kapsamında hasarın teminat altına alındığı, poliçe ile teminat altına alınan dönemde 12/09/2020 tarihinde; davalıya ait OG havai hattının koparak, dava dışı sigortalının lojistik deposuna düşmesiyle meydana gelen yangın nedeniyle sigortalının depo sahasında bulunan çeşitli emtialar ile güvenlik kulübesinin hasar gördüğü, hattı tehlike oluşturmayacak şekilde işletmemesi nedeniyle meydana gelen olayda davalının kusurlu olduğu, davalının kusurlu eylemi nedeniyle dava dışı sigortalıya zarar verildiği, meydana gelen haksız eylemde davalının %100 oranında kusurlu olduğu, alınan bilirkişi raporuna göre davacı ile dava dışı şirket arasında düzenlenen poliçe kapsamında meydana gelen zarara yönelik 42.563,33 USD'nin davacı tarafından tarihinde dava dışı şirkete ödendiği, alınan bilirkişi raporuna göre davacı tarafından dava dışı sigortalısına yapılan ödemenin gerçekleşen zarar ile uygun olduğu, davalı tarafından yapılan ödemenin mahsubu ile 25.825,24 USD'nin tahsilinin davacı tarafça talep edilmesinin mümkün olduğu, ancak davalının takip öncesinde temerrüde düşürüldüğünün sabit olmadığı anlaşılmakla, açılan davanın kısmen kabulüne, davalının itirazının iptaline, takibin 25.825,24 USD üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalı borçlunun ... 19. İcra Müdürlüğünün 2021/9773 Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 25.825,24 USD asıl alacak üzerinden devamına, 25.825,24 USD asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi gereğince devlet bankalarının 1 yıl vadeli USD mevduatına uyguladığı en yüksek oranda faiz işletilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
Davalı takibe haksız olarak itiraz ettiğinden takibin devamına karar verilen alacak miktarı dikkate alınarak 5.165,04 USD tutarındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 33.888,79 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 4.913,03 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 28.975,76 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle, suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.560,00 TL zorunlu alabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre 1.543,18 TL'sinin davalıdan, 16,82 TL sinin ise davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı taraf kendini bir vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap edilip takdir edilen 72.454,40 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, red edilen miktar üzerinen hesap ve takdir edilen 5.406,08 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Karar ve ilam harcından mahsup edilen 4.913,03 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri 80,70 TL başvuru harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 74,25 TL tebligat ve müzekkere posta gideri olmak üzere toplam 3.166,45 TL'nin, davada red ve kabul oranına göre 3.132,32 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişikin giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/03/2023
Katip ...
¸
Hakim ....
¸