T.C. ...14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/200 Esas - 2023/185
T.C.
ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/200 Esas
KARAR NO: 2023/185
HAKİM: ...
KATİP....
DAVACI :....
DAVALI : ....
DAVA: Mülkiyet Tespit ve Tahsis ile Alacak
DAVA TARİHİ: 13/12/2022
KARAR TARİHİ: 23/03/2023
KARAR YAZMA TARİHİ: 23/03/3023
...35. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10/03/2023 tarihli 2023/105 Esas 2023/102 Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dosya mahkememize tevzi edilen dosya incelendi:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE;Davacı, davalılardan.... numaralı taşınmazın, davalılar arasında düzenlenen 09.12.1998 tarihli "Arsa Tahsis Protokolü" ile davalılardan Turkkonut Türkiye Sınırlı Sorumlu Yapı Kooperatifleri Merkez Birliği'ne (...) tahsis edildiğini, davalı ...'un, arsa üzerine inşa edilecek 383 konut için dava dışı ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi ile sözleşme imzaladığını, adı geçen Kooperatifin de yine dava dışı müteahhit ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti.ile kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesi imzaladığını, ancak inşaat tamamlanmadan müteahhidin işten el çektirildiğini, davacı Kooperatifin, müteahhide kalacak konutların satış vaadi sözleşmeleri ile satıldığı kişilerin güç birliği ve ortak hareket etmek amacıyla bir araya gelerek kurdukları bir kooperatif olduğunu, Kooperatif üyelerince müteahhit ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti.aleyhine alacak davaları açıldığını, müteahhidin iflas etmesi üzerine İflas İdaresinin, ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi ve davalı kurumlara karşı ikame etmiş olduğu alacak davasında, ilgili arsa üzerindeki inşaat için Kooperatif üyelerince ödenen bedel tespit edilerek, inşaatın müteahhit ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından tamamlanan aşamasının bu bedellerle gerçekleştirildiğinin ve yapılan inşaat nedeniyle müteahhit ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi'nden alacaklı olduğunun tespit edildiğini, dava dışı ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi’nin arsa tahsisinin 27.11.2007 tarihinde ... tarafından iptal edildiğini, açılan davalar sonucunda verilen mahkeme kararları ile arsa tahsis protokolünün iptalinin haklı ve yerinde olduğunun ve ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi ile herhangi bir müteahhidin arsa üzerinde inşai ve satış faaliyetine devam edemeyeceğinin belirlendiğini, arsa üzerinde inşası bitmiş ya da bitmemiş tüm yapıların ödemelerinin Kooperatif üyeleri tarafından gerçekleştirildiği, dava dışı ...Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi ile 08.04.2017 tarihinde bir ön protokol imzalanmış ise de karşı tarafça protokole uyulmadığını, bu arada tahsis konusu arsanın ifrazı yapılarak yeni parseller oluşturulduğunu, ifraz sonucu oluşan 3 no'lu parselin Kooperatifleri adına tahsisi ile gerekli işlemlerin tamamlanmadığını ileri sürerek, ...ili, Etimesgut ilçesi, Eryaman 46512 ada 3 numaralı parselin Kooperatife tahsis hakkının doğduğunun tespiti ile Kooperatif adına tahsisine, mümkün olmaz ise davalı kurumların sebep oldukları maddi ve menfi zararın, rayiç konut bedelleri/kira bedellerinin tespiti ile tahsiline karar verilmesini istemiş, ayrıca adı geçen parselin diğer kooperatif ya da kurumlara ve 3. şahıslara tahsis ve satışının önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
...35.Asliye Hukuk mahkemesi 14.12.2022 tarihli ara kararı ile; "Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile, teminatsız olarak dava konusu; ...İli, Etimesgut İlçesi, Eryaman Mahallesi, 46512 ada 3 numaralı parsel sayılı taşınmaza davalılar adına kayıtlı olması halinde dava neticeleninceye kadar 3. kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasına, bu hususta ilgili tapu müdürlüğüne müzekkere yazılmasına" şeklinde ihtiyati tedbir kararı ile yine aynı tarihli ara kararı ile de davacının adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; ...İli, Etimesgut İlçesi’nde bulunan 46512 ada 3 parsel no'lu taşınmazın ifrazından oluşan 46512 ada 7 parsel no'lu taşınmazın, ... ve ... arasında imzalanan 09.12.1998 tarihli “Arsa Tahsis Protokolü (2/A)” kapsamında davalı Birliğe tahsis edildiğini, ayrıca taşınmazın başka kooperatif ve kooperatif birliklerine tahsis etme yetkisinin de söz konusu Birliğe verildiğini, ... ve ... arasında imzalanan 09.12.1998 tarihli “Arsa Tahsis Protokolünün 1.4 üncü maddesinde; “Tahsis Yetkisi: “..., Eryaman’da, ada/parsel no.ları, kullanım kararları ve alanları 1.1. maddede verilen, mülkiyetindeki taşınmazları, altyapı, üstyapı ve çevre düzenlemesi için, bu protokol ve gerektiğinde düzenlenecek ek protokollerle getirilecek koşulların sağlanması kaydıyla, kooperatif birliklerine ve kooperatiflere tahsis etme hakkını ...’a vermektedir.” hükmünün yer aldığını, bu kapsamda ...'un, 15.09.2022 tarih ve 2022/435 sayılı ve 18.11.2022 tarih ve 2022/535 sayılı yazıları ile, ...İli, Etimesgut İlçesi, Eryaman Mahallesi sınırlarında bulunan 46512 ada 7 parsel no.lu taşınmazın S.S. Kanaryalılar Konut Yapı Kooperatifi’ne tahsis işleminin onaylanmasını talep ettiğini, bu doğrultuda, 09.12.1998 tarihli “Arsa Tahsis Protokolü (2/A)” nün 1.4 üncü maddesi ve alınan Başkanlık Olur’u ve ... ile ... arasında imzalanan "Mutabakat Tutanağı"na istinaden, dava konusu taşınmazın S.S. Kanaryalılar Konut Yapı Kooperatifi’ne tahsis işleminin onaylandığını, davacı Kooperatif ile ... arasında herhangi bir hukuki ilişkinin söz konusu olmadığını, 09.12.1998 tarihli “Arsa Tahsis Protokolü (2/A)”nün, ... ile diğer davalı ... arasında akdedildiğini, davacı Kooperatifin bu protokolün tarafı olmadığını, dolayısıyla ...'nin muhatabı da olmadığını, ... tarafından, 09.12.1998 tarihli "Arsa Tahsis Protokolü (2/A)" çerçevesinde ve kamu yararı gözetilerek işlem tesis edildiğini ve tesis edilen işlemlerde, mevzuata ve protokol hükümlerine aykırı herhangi bir hususun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiş, ayrıca ihtiyati tedbirin, dava süreci başlamadan önce veya yargılama sırasında uyuşmazlık konusu üzerinde sonradan telafi edilmesi zor ya da imkansız olan zararların ortaya çıkmasını önlemek için başvurulan geçici hukuki koruma tedbiri olduğunu, ihtiyati tedbir talep eden tarafın, HMK'nın 390. maddesine göre davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğunu, oysa ki somut olayda davacı tarafça, davanın haklılığı hususunda somut herhangi bir delilin ortaya konulamadığını, öte yandan, ihtiyati tedbir talep eden tarafın, haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları zararlara karşılık teminat göstermek zorundad olduğunu, ancak teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verildiğini, somut olayda ihtiyati tedbirin yasal koşullarının mevcut olmadığını belirterek, koşulları mevcut olmayan ihtiyati tedbir kararının da kaldırılmasını savunmuştur.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı ..., cevap dilekçesinde özetle; Mahkemece 16/12/2022 tarihli ara kararı ile görevsizlik nedeni ile davanın usulden reddine karar verildiğini, mahkemenin görevsiz olması nedeni ile bu kararla birlikte 14/12/2022 tarihli ihtiyati tedbir kararının da resen kaldırılması gerektiğini, Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/4808 Esas 2021/1790 Karar sayılı ve 25/11/2021 tarihli Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin kararında da, davanın görevsizlik veya yetki dava şartı yönünden usulden reddi halinde görevsiz ve yetkisiz mahkemede yapılan tüm usul işlemlerinin kural olarak geçersiz olduğu kabul edilerek ihtiyati tedbir kararının da resen kaldırılması gerektiğine karar verildiğini, yine Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2012/13597 Esas 2023/688 Karar sayılı ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2012/12283 Esas 2013/16587 Karar sayılı kararlarında da aynı hususun hüküm altına alındığını, kaldı ki ihtiyati tedbir kararının HMK'nun 390/1. maddesine de aykırı olduğunu, zira ihtiyati tedbir talebinin ancak görevli ve yetkili mahkemeden istenebileceğini, ayrıca ihtiyati tedbir kararının HMK'nun 390/3. maddesi hükmünü de aykırı olduğunu, davacı tarafın dava konusuna ilişkin mülkiyetin tespitini gerektirir hiçbir belge, kanıt sunmadığını, dava dilekçesinde dava dışı SS Su Damlası Konut Yapı Kooperatifi ile bu Kooperatifin yüklenicisi olan ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki hukuken geçerliliği ve bağlayıcı olmayan işlemlerden bahsedildiğini, ancak bu işlemlerin ... ve ... 'ye bağlamayacağını, olayda yaklaşık ispat yükümlülüğünün yerine getirilemediğini, bu nedenle de ihtiyati tedbir kararı verilmesinin mümkün olmadığını, öte yandan olayda teminat alınmamasını gerektirir bir durum da söz konusu olmadığından ihtiyati tedbir kararının teminatsız olarak verilmesinin de yasaya aykırı olduğunu, yine mahkemece verilen adli yardım talebinin kabulüne ilişkin kararın da usul ve yasaya aykırı olduğunu, nitekim, davacı kooperatifin ... ve diğer davalı ...'den sözleşmeye dayalı herhangi bir talep hakkı bulunmadığının, daha önce verilen mahkeme kararlarında da belirtildiği üzere iş bu dava ve talebin ... ve ...'ye yöneltilemeyeceğinin, davacı Kooperatifin Eryaman 45712 ada 3 nolu parselin Kooperatife tahsis edileceğine yönelik bir taahhütname, sözleşme ya da ödeme belgesine dayanmadığının, dava dışı SS Su Damlası Konut Yapı Kooperatifinin yüklenicisi olan ... İnş.Mob. Dek. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne konut satın almak üzere kısmi para ödeyen kişilerin kesinleşmiş yargı kararları ile ayni hak taleplerinin söz konusu olmayacağının tespit edildiğini ileri sürerek, tüm bu nedenlerle 14/12/2022 tarihli ihtiyati tedbir kararının itirazen kaldırılmasına karar verilmesini savunmuştur.
...35.Asliye Hukuk mahkemesi 30/12/2022 tarihi ara karar ile davalı Kooperatif vekilinin ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişikin talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
ANKARA 35. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ 16/12/2022 TARİHLİ 2022/501 ESAS, 2022/623 KARAR SAYILI TÜKETİCİ MAHKEMESİNE YÖNELİK GÖREVSİZLİK KARARINDA: Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davacı kooperatifin yükleniciden gayrimenkul satış vaadi ile taşınmaz aldığını iddia edilen tüketici olduğu, böylelikle görevli mahkemenin Tüketici Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla davanın; 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c bendi uyarınca görevsizlik dava şartı yokluğunda aynı yasanın 115/2.maddesi uyarınca usulden reddi ile kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde taraflarca talep edilmesi halinde görevli ...Nöbetçi Tüketici Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermesi üzerine bu kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine
...BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4.HUKUK DAİRESİNİN 01/03/2023 TARİHLİ 2023/626 ESAS, 2023/624 KARAR SAYILI KARARI İLE ''Davanın 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c bendi uyarınca görevsizlik dava şartı yokluğunda aynı yasanın 115/2.maddesi uyarınca usulden reddine, Kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde taraflarca talep edilmesi halinde görevli ...Nöbetçi Tüketici Mahkemesi'ne gönderilmesine, Taraflarca talepte bulunulmaması durumunda davanın açılmamış sayılması ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin ek karar ile değerlendirilmesine,'' şeklinde karar verilmiş olup bu karar ...Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 2023/626 Esas, 2023/624 Karar sayılı 01/03/2023 tarihli '..Az yukarıda değinilen Yasa hükümleri gereğince, ihtiyati tedbir hakkında, görevli mahkemece karar verilmesi gerektiğinden, görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddi kararıyla birlikte mahkemece ara karar ile verilen ihtiyati tedbir kararının da kaldırılması gereklidir. (Bkz aynı yönde Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 22.01.2013 tarihli, 2012/13597 Esas, 2013/688 Karar sayılı; Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 25.09.2013 tarihli, 2013/12283 Esas, 2013/16587 Karar sayılı ilamları). Aksi halde kamu düzenine ilişkin olarak belirlenen görev ve yetki kurallarının dolanılması ile yetkisiz ve görevsiz mahkemeden geçici hukuki koruma alınmak suretiyle hakkın kötüye kullanılmasının önü açılmış olacaktır. (Bkz. Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/4808 Esas- 2021/1790 Karar sayılı ve 25/11/2021 tarihli kararı) O halde Mahkemece görevli mahkemenin, Asliye Ticaret Mahkemesi yerine Tüketici Mahkemesi olarak tespiti isabetli olmadığı gibi, görevsizlik kararı ile birlikte az yukarıda değinilen Yasa hükümleri ve Yargıtay kararları gereğince ihtiyati tedbir kararının da kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, bu husus göz ardı edilerek, dahası görevsizlik kararı ile dosyadan el çekilmiş olmasına rağmen, dosyanın tekrar ele alınarak tedbire itirazın reddine dair hüküm tesisi usul ve yasaya aykırıdır.
Açıklanan tüm bu nedenlerle; davalıların istinaf başvurularının kabulüne, 6100 sayılı HMK’nın 353/1/a/3. maddesi gereğince, mahkemenin, "görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğuna" dair 16/12/2022 tarihli kararının kaldırılarak yargılamanın Asliye Ticaret Mahkemesinde yapılması için dosyanın mahalline gönderilmesine, ihtiyati tedbir konusundaki talebin görevli mahkemece değerlendirilmesi gerektiğinden, "ihtiyati tedbire itirazın reddine" dair 30/12/2022 tarihli ve "ihtiyati tedbir" kararı verilmesine dair 14/12/2022 tarihli ara kararlarının kaldırılmasına, bu konudaki talebin görevli mahkemece değerlendirilmesine karar vermek gerekmiş;'' karar ilamı ile ...35.Asliye Hukuk Mahkemesinin 16/12/2022 tarihli 2022/501 ESAS, 2022/623 KARAR sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmesi üzerine ...35.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/105 Esas numarasına kaydı yapıldığı anlaşılmıştır.
...35. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ 10/03/2023 TARİHLİ 2023/105 ESAS, 2013/102 KARAR SAYILI GÖREVSİZLİK KARARI İLE; " ...Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 2023/626 Esas, 2023/624 sayılı kararı gereği Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğu anlaşılmakla davanın görev dava şartı yokluğundan 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c bendi ve 115/2. Maddesi uyarınca usulden reddi ile kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde talep halinde görevli ...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine " dair karar verildiği tespit edilmiştir.
...35. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararı sonrası dosya mahkememize tevzi edilerek mahkememizin 2023/200 Esas sırasına kaydı yapılmıştır.
Dosya incelendiğinde, dosya içinde bulunan Etimesgut İlçe Tapu Müdürlüğünden celp edilen tapu kayıtları incelendiğinde, davaya konu taşınmazın, ...ili, Etimesgut ilçesi, Eryaman Mah. (46512 ada 3 parsel eski parseli) yeni parseli 46512 ada 7 parsel, arsa niteliğinde taşınmaz olduğu tespit edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, ...ili, Etimesgut ilçesi , Eryaman Mahallesi, 46512 ada 1 parsel numaralı arsanın ifrazı ile oluşan 3 sayılı parselin (yeni parseli 46512 ada 7 parsel) davacı Kooperatif adına tahsis hakkının doğduğu iddiası ile mülkiyetinin tespiti ile Kooperatif adına tahsisi, mümkün olmaz ise alacak istemine ilişkindir.
HMK.nun 12.maddesine göre,"Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinin değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olarak bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir." şeklinde düzenlenmiş olup davacı Kooperatif adına tahsis hakkının doğduğunundan mülkiyetinin tespiti ile Kooperatif adına tahsisi, Eryaman Mah. (46512 ada 3 parsel eski parseli) yeni parseli 46512 ada 7 parselde bulunan taşınmazın taşınmazın Etimesgut/Ankara'da adresinde bulunduğu tapu kayıtlarından anlaşılmıştır.
Somut uyuşmazlakta, kıyasen uygulanması gereken HMK'nin 12. maddesi uyarınca davacı Kooperatif adına tahsis hakkının doğduğu iddiası ile mülkiyetinin tespiti ile Kooperatif adına tahsisi, mümkün olmaz ise alacak istemine ilişkindir. Talep yönünden HMK.nun 12.madesine göre, mülkiyetin tespiti ve tahsisi istenen taşınmaz; ...ili, Etimesgut ilçesi, Eryaman Mah. olup taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili bulunmuş olduğundan. Dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde, dava konu taşınmaz Etimesgut/Ankara'da bulunduğundan, ...Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetki sınırları içerisinde bulunduğundan, ...Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğu anlaşıldığından mahkememizin yetkisizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1) HMK'nun 116/1-a maddesi uyarınca KESİN YETKİ ilkesi gereğince MAHKEMEMİZİN YETKİSİZLİĞİNE,
2) HMK'nin 12. maddesi uyarınca davaya bakmakla kesin yetkili mahkemenin ...BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
3) Kararın kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içinde dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde dosyanın ...BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4) (a) Süresi içinde yapılan başvuru yapılması ve dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi halinde HMK'nin 331/2. maddesi uyarınca yargılama giderlerinin yetkili mahkeme tarafından hüküm altına alınmasına,
(b) Süresi içinde başvuru yapılmaması halinde ise HMK'nin 20/1-son cümlesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine ve yargılama giderlerinin verilecek ek kararda hüküm altına alınmasına,
5)...Bölge Adliye Mahkemesi 4.Hukuk Dairesinin 01/03/2023 tarihli 2023/626 Esas, 2023/624 Karar sayılı kaldırma kararına göre; davacı tarafın ihtiyati tedbir konusundaki talebin görevli ve yetkili mahkemece DEĞERLENDİRİLMESİNE,
Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/03/2023
Katip...
E-imzalıdır
Hakim ....
E-imzalıdır
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸