T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/25 Esas - 2023/723
T.C.
...
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/25 Esas
KARAR NO: 2023/723
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/01/2023
KARAR TARİHİ: 01/12/2023
KARAR YAZMA TARİHİ: 29/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilin 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, yüklenici firma nezdinde çalışmakta iken işten ayrılan Genel müdürlüğe Karacabey Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün hizmet personeli alımını 2015-2016 tarihleri arasında davalının üstlendiğini yüklenici firma nezdinde Çalışan ... ... ... müvekkili idareye başvurarak kıdem tazminatının ödenmesini talep ettiğini, ödenen meblağın 49.268,21 TL'si dava dışı işçilerin diğer işverenleri tarafından arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ödendiğini bakiye kalan 4582 TL'nin yüklenici davalıdan rücuen tahsili gerektiğini, dava dışı ...'un talebi üzerine 24.06.2020 tarihinde 13.627,09 TL Kıdem tazminatı ödendiği, ödenen Tazminattan dava dışı işçinin 11.07.2015- 29.02.2016 tarihleri arasında işvereni davalı ...1.784,00 TL nin dava dışı Salih Demir'in talebi üzerine 24.06.2020 tarihinde 12.042,73 TL kıdem tazminatı ödendiği, ödenen tazminattan dava dışı işçinin 07.08.2015 - 29.02.2016 tarihleri arasında işvereni davalı ...1.624,00 TL nin dava dışı ... in talebi üzerine 24.06.2020 tarihinde 15.953,62 TL kıdem tazminatı ödendiği, ödenen Tazminattan dava dışı işçinin 07.12.2015 - 29.02.2016 tarihleri arasında işvereni davalı .... .... 790,00 TL nin Dava dışı ... in talebi üzerine 24.06.2020 tarihinde 12.226,77 TL kıdem tazminatı ödendiği, ödenen Tazminattan dava dışı işçinin 14.101.2016 - 29.02.2016 tarihleri arasında işvereni davalı Remzi soldan 384,00 TL nin Dava dışı işçi ... müvekkil İdare iş yerinde çalıştırıldığı 03.01.2014- 28.05.2015 tarihleri arasında işvereni davaları ... firmasında geçen çalışmasına karşılık gelen meblağı olan 3.532,05 TL işveren tarafından müvekkil idareye ödendiğinden Bu meblağ hariç tutularak bakiye kalan 18.618,68 TL'nin ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/242 Esas sayılı dosyası ile işçinin diğer işverenleri aleyhine dava açıldığını yapılan yargılama sonucunda mahkemenin 2021/242 Esas 2022-700 Karar sayılı ilamı ile 18.475,52 TL yönünden davanın kabulüne, 143,16 TL yönünden reddine karar verildiğini, reddedilen kısmın davalarının sorumluluğunda bulunduğundan bakiye 143,16 TL'nin davalıdan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak ödemelerini talep ettiklerini, söz konusu ödemenin davalı yüklenici firmalardan rücuen tahsili gerektiğini, yükleniciler ile idare arasında imzalanan idari ve teknik şartnamelerde yüklenicinin hak ve yükümlülüklerinin ayrıntılı olarak düzenlendiğini, idari ve teknik şartnameler ile sözleşmeler incelendiğinde dava dışı işçiye Müvekkil İdare tarafından yapılan ödemelerden davalı yüklenici firmaların sorumlu bulunduğunu belirterek bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla 4.582,00 TL'nin ödeme tarihi olan 24.06.2020 tarihinden itibaren, bakiye 143,16 TL'nin ödeme tarihi olan 14.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte olmak üzere toplam 4.725,16 TL'nin davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı, davaya cevap vermemiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK: Dava; davacının davalı tarafından çalıştırılan dava dışı işçiler ... , ..., ..., ... ve ...'a ödemiş olduğu işçilik alacaklarının davalının sorumluluğu oranında tahsili için açtığı alacak istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı tarafından cevap dilekçesi verilmemiş olduğundan dava dilekçesindeki tüm hususlar uyuşmazlık konusu olmakla birlikte, davacının yapmış olduğu ödemelerin mevzuata uygun olup olmadığı, davacının yapmış olduğu ödemelerin davalıdan rücuen tahsil edilip edilemeyeceği, edilebilmesi halinde miktarları, sorumluluklarının oranı, niteliği, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu tespit edildi.
DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK: Dava; davacının taraflar arasındaki hizmet sözleşmeleri uyarınca davalılar tarafından çalıştırılan dava dışı işçiler... ... ... 'ye ödemiş olduğu işçilik alacaklarının (kıdem tazmintanın) davalılardan sorumlulukları oranında rücuen tahsili için açtığı alacak istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir. Görev itirazı yapılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı ... .. Ltd Şti vekili hariç diğer davalılar tarafından cevap dilekçesi verilmemiş olduğundan dava dilekçesindeki tüm hususlar uyuşmazlık konusu olmakla birlikte, mahkememizin görevli olup olmadığı, arabuluculuk dava şartının ikmal edilmediğine ilişkin itirazı, davacının yapmış olduğu ödemenin mevzuata ve taraflar arasındaki sözleşmeye uygun olup olmadığı, davacının yapmış olduğu ödemenin davalılardan rücuen tahsil edilip edilemeyeceği, edilebilmesi halinde miktarları, sorumluluklarının oranı, niteliği, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu tespit edildi.
DELİLLER: Uyuşmazlığa konu dava dışı işçilerin sicil dosyası ve SGK kayıtları ile ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/242 Esas
2022/700 Karar sayılı dosyası dosyamıza kazandırılmıştır.
Davalı ile imzalanan sözleşme ve ekleri, dava dışı işçilere yapılan ödemeye dair belge suretleri davacı vekili tarafından dosyamıza delil olarak sunulmuştur.
Tüm deliller toplandıktan sonra dosya hesap uzmanı bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişi ...09/10/2023 tarihli raporunda; Davacı talebinin, 4.582,00 TL'nin ödeme tarihi olan 24.06.2020
tarihinden itibaren, Bakiye 143,16 TL'nin ödeme tarihi olan 14.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte olmak üzere toplam
4.725,16 TL'nin davalıdan tahsili olduğu, Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü ile davalı ... Şirketi arasında
Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi
alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer
aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm
bulunmadığı,
Dava dışı işçi ..., ... ... ın hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan
14.maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiği,
Mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketin
kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda: Dava dışı ..., ... ... e davacı Tarım
İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 24.06.2020 tarihinde ödenen toplam
53.850,21 TL kıdem tazminatının, 4.582,00 TL'nin davalı ...dan
rücuan tazminini talep edebileceği hesaplanmış olup, dava dışı ... ile ilgili tarafımızdan yapılan hesaplamada, kıdem
tazminatından davalı Remzi Solun 405 hizmet gününe düşen sorumluluğu
3.380 TL olduğu, dosya kapsamında Davalı ...'un bu işçi için 3.532,05
TL ödeme yaptığı anlaşıldığından ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/242 Esas
2022/700 Karar sayılı ilamından bakiye kalan 143,16 TL'nin davalının
sorumluluğu bulunmadığı mütalaa edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalılar tarafından çalıştırılan işçiler yönünden, sorumlu oldukları tazminatın rücuen ödenmesi isteminde bulunmuş olup, Dava Hizmet Alım Sözleşmelerine istinaden açıldığından, iş alacaklarından sorumluluk hizmet alım sözleşmesi hükümleri çerçevesinde belirlenir, hizmet alım sözleşmesinde hüküm bulunmaması halinde İş hukuku mevzuatına göre yüklenici ve işveren işçiye karşı işçilik alacaklarından müteselsilen sorumludurlar. Ancak işçinin yüklenici işçisi olması nedeniyle işçilik alacaklarından hizmet sözleşmesi kapsamında nihai olarak yüklenici sorumludur. İş kanunda, alt işveren tarafından çalıştırılan işçiye karşı asıl işverenin de sorumlu kılınması, asıl işverenin iç ilişki açısından da, asıl sorumlu konuma geldiği şeklinde değerlendirilmez. Bu çerçevede davalılar ile imzalanan sözleşmelerde, işçilik alacaklarından sorumluluğa ilişkin düzenlenmelerin yer almadığı, davalıların İş hukuku mevzuatı uyarınca tam sorumlu olduğu dikkate alınmakla ve davalılarla akdedilen sözleşmelerde belirtildiği üzerine işçi alacaklarından alt işverenlerin sorumluluğu kararlaştırıldığından, davacı işçi alacakları çerçevesinde yapmış olduğu ödemeleri ödeme yapılan işçiyi çalıştıran alt işverenlerden, ihbar tazminatından son alt işveren sorumlu olacak şekilde, kıdem tazminatından ise çalıştırdıkları süreye isabet eden pay çerçevesinde ve diğer tazminat kalemleri yönünden ise kendi dönemleri ile sınırlı olarak alt işverenlere yaptığı ödeme tarihinden itibaren faizi ile rücu edebilir. Bu kapsamda bilirkişi raporunda yapılan ve mahkememizce davalıların dava dışı işçileri çalıştırdığı dönemlerde tam sorumlu olduğu dikkate alınarak yapılan hesaplamaya ve dava dışı ... ile ilgili tarafımızdan yapılan hesaplamada, kıdem
tazminatından davalı Remzi Solun 405 hizmet gününe düşen sorumluluğu
3.380 TL olmasına ve dosya kapsamında Davalı ...'un bu işçi için 3.532,05
TL ödeme yaptığı anlaşıldığından ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/242 Esas
2022/700 Karar sayılı ilamından bakiye kalan 143,16 TL'nin davalının
sorumluluğu bulunmadığı göre; Davanın kısmen kabulü ile, Davacının Dava dışı işçilere yapmış olduğu ödemeler kapsamında toplam 4.582,00 TL alacağının 24/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin ise reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davacının 4.582,00 TL alacağının 24/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 313,00 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 133,10 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle, suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL zorunlu alabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre 1.280,00 TL'sinin davalıdan, 40,00 TL sinin ise davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı taraf kendini bir vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap edilip takdir edilen 4.582,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, red edilen miktar üzerinen hesap ve takdir edilen 143,16 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Karar ve ilam harcından mahsup edilen 179,90 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri 179,90 TL başvuru harcı, 25,60 TL vekalet harcı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 316,00 TL tebligat ve müzekkere posta gideri olmak üzere toplam 3.521,50 TL'nin, davada red ve kabul oranına göre 3.414,80 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişikin giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
01/12/2023