T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
... "TÜRK MİLLETİ ADINA "
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/512 Esas
KARAR NO: 2023/673
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 31/07/2023
KARAR TARİHİ: 15/11/2023
KARAR YAZMA TARİHİ: 16/11/2023
Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; ... ... ... seri nolu, 200.000,00 TL bedelli çekin lehdarı olarak kaybolduğunu, ilgili çeklerle ilgili iptal ve zayi kararı almak istediğini ve çeklerin ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Talep, zayi nedeni ile kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, dava açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında yukarıda açıklanan prosedür gereğince, kararda üçüncü kişilerin hakkını zedeleyen hükümler bulunsa dahi karar onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer'i müdahale imkanı bulunmamakta, dolayısıyla davada taraf sıfatı olmayan üçüncü kişilerin hükmü istinaf etme imkanları da bulunmamaktadır. ( Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 2018/2811 Esas, 2019/4422 Kararı)
Çeklerin verdiği ...A.Ş. Ye yazılan müzekkereye verilen 18/08/2023 tarihli cevap dilekçesinde: 8875630- El seri nolu çek 07-08-2023 tarihinde ... BANKASINDAN ibraz edilmiş 97 kodla Mahkeme Tarafından Ödeme Yasağı Konulan Çeke ilişkin olarak Murat Yılmaz'ın son hamil olduğu, buna ilişkin ekran görüntüsü ile yine 8875629- E1 nolu çekin son hamil ... tarafından Şubeye ibraz edilmiş olup çek görüntüsü ve ibraz bilgileri yazı ekinde gönderilmiştir.
Davadışı İlgili ... isimli kişi çekin hamili olarak ...Etlik Şubesine ait keşidecisi Hakbilen Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti, keşide tarihi 29/07/2023 olan, E1-8875629 seri nolu, 200.000,00 TL bedelli çekin yetkili hamili olduğunu, tedbirin kaldırılmasına yönelik beyan dilekçesi sunduğu görüldü.
Bu kapsamda, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması nedeniyle çek iptali davasını açan davacı...vekiline mevcut çek hamiline karşı çek iadesi istirdadı davası açması konusunda 08/08/2023 tarihli muhtıra ile süre verilmiş olup çıkan çek hamiline karşı davacı...vekili tarafından dava açıldığına dair bir beyanda bulunulmadığı gibi UYAP üzerinden yapılan araştırma açılmış bir davaya rastlanmamıştır.
Davacı...asile karşı TTK'nun 763/1 maddesi uyarınca çek iadesi istirdat davası açması için muhtıranın çıkarıldığı, tebliğ mazbatasının dosya içerisine alındığı görüldü.
Bu kapsamda, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması nedeniyle çek iptali davasını açan davacıya mevcut çek hamilllerine karşı çek istirdadı davası açması konusunda 18/08/2023 tarihli muhtıralı davetiye tebliğ edilmiş olup çek hamiline karşı davacı...ve vekili tarafından çek istirdat davası açıldığına dair bir beyanda bulunmadıkları, sadece icra dosyasındaki davaların sonuçlarını beklediklerini 15/11/2023 tarihli duruşmada beyan etmiştir.
Bilindiği üzere, zayi nedeniyle çek iptaline karar verilebilmesi için çekin kimde ve nerede olduğunun bilinmemesi gerekmektedir. Çekin kimde olduğu biliniyor ise çekin iadesi istirdat davası açılması gerekir. Somut olayda ise, iptali talep edilen dava konusu çeklerin kimde olduğunun davacı tarafından bilindiği, verilen süre içindede davacı...tarafça dava açması gerektiğinden. Davacı...tarafından zayi istenen çeklere karşı hak sahipliğinde bulunan tarafa karşı verilen süre içinde gerekli dava açılmadığından yukarıda belirtilen Yargıtay ilamı da dikkate alınarak davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1)Davanın REDDİNE,
2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 269,85.TL red harcı dava açılırken peşin alınmış olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3) Davacı...tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4)Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
5) Ödeme yasağına ilişkin tedbir kararının karar kesinleşene kadar devamına,
Dair; davacı...vekilinin yüzene karşı olmak üzere, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 15/11/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸