T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/266 Esas - 2022/213
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
...
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/266 Esas
KARAR NO: 2022/213
HAKİM...
KATİP:...
MAHKEMEMİZİN İŞBU 2021/266 E. SAYILI DOSYASI BAKIMINDAN;
DAVACILAR :...
DAVALILAR: ...
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/04/2021
BİRLEŞEN ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2021/674 E. SAYILI DOSYASI BAKIMINDAN:
DAVACI : ... MÜH.MÜŞ.İNŞ.VE TAAHHÜT
LİMİTEDŞİRKETİ- 0074002118100015 Cevizlidere
Mah. Gökkuşağı Cad. No:21/4 Çankaya/...
VEKİLİ: Av. ALİ TÜPTÜK - [16618-16674-61609] UETS
DAVALILAR: 1- ...- TCN: 11719042342 Sancak Mah.
543 Sok. No: 8/2 Çankaya/...
VEKİLİ: Av....
2- ...MÜHENDİSLİK İNŞAAT SANAYİ VE
TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - Öveçler Mah. 1330
Sok. No: 7/6 Çankaya/...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/11/2021
KARAR TARİHİ: 29/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
MAHKEMEMİZİN İŞ BU 2021/266 ESAS SAYILI ASIL DOSYASINDA:
TALEP:
Davacı vekili 15.04.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; keşidecisİ dava dışı ...İnş. Pey. Gıda Taah. Tic. AŞ. olan Albaraka Bank AŞ. Keçiören Şubesi'ne ait 19/04/2018 vade tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çekin ... İnş. San. ve Tic. AŞ tarafindan ciro edilerek aralarındaki ticari ilişkiye istinaden davalı şirkete devir ve teslim edildiğini, çekin davalı ...Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından vadesinde bankaya ibraz edildiğinde karşılığı olmadığı için muhatap banka tarafından karşılıksız şerhinin çekin arkasına yazıldığını, ciro silsilesi İçerisinde yer alan tüm cirantaların söz konusu çekten kaynaklanan borçlarını birbirlerine karşı ibra ettiklerini, son ciranta durumunda bulunan ... İnş. A.Ş.'nin de çeki elinde bulunduran davalı ...Ltd. Şti’ ne aralarındaki ticari ilişki kapsamında herhangi bir borcu bulunmadığı halde o tarihte aralarındaki ticari ilişkin devam ediyor olması ve güven ilişkisinin bozulmamış olması nedeniyle çekin keşidecisine karşı icra takibinin ...Ltd. Şti. tarafindan başlatılmasında bir sakınca görülmediğini, taraflar arasındaki anlaşma kapsamında çek bedelinin tahsili için ... ... Müdürlüğü'nün 2018/5819 E. Sayılı dosyasına istinaden icra takibinin ...Ltd. Şti. tarafindan başlatıldığını, icra takibinde anlaşmaya uygun biçimde borçlu olarak yalnızca çekin keşidecisi olan ...A.Ş.'nin borçlu olarak gösterildiğini, başlatılan icra takibinden sonra davalı firmanın ... ... Müdürlüğü'nün 2018/5819 E. Sayılı dosyasındaki alacağını ve takibe müstenit çekteki alacağını diğer davalıya ... ... Noterliğinin 19/03/2021 tarih ve 05531 yevmiye numaralı temliknamesi ile temlik ettiğini, davalı firmanın bu şekilde taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı davrandığı gibi alacağmı üçüncü kişiye devretmek suretiyle mevcudunu eksilterek alacaklılarını zarara uğratma suçunu da işlediğini, temlik alan diğer davalı ...'ün ... ... Müdürlüğü'nün 2021/3868 E. Sayılı dosyası ile müvekkili şirketlerine karşı haksız biçimde icra takibine başlandığını, davalıların bedelsiz kalan çeki daha önceki anlaşmalara ve ticari ilişkiye aykırı biçimde temlik işlemine konu ettiklerini, bu şekilde kendilerine haksız kazanç sağlama yoluna gittiklerini, müfısli halde bulunan davalı firmanın icra takip dosyasında yapılan mal varlığı araştırmasında herhangi bir menkul ve/veya gayrimenkul kaydına rastlanamadığını, davalı tarafın mal kaçırma kastıyla hareket ettiğini, davalıların kötü niyetli olarak bedelsiz kalmış bir çeki müvekkillerini zarara uğratmak kastıyla takibe koyduklarını, müvekkili şirketlerin davalılara herhangi bir borcu bulunmadığı gibi ... A.Ş.'nin davalı firmadan alacaklı olduğunu belirterek, haksız icra takibi nedeniyle davacı şirketlerin uğradıkları zararlar nedeniyle davalılar aleyhine % 20'den az olmamak kaydıyla tazminata hükmedilmesini ve davanın sonuna kadar takibin durdurulmasını ve icra dosyasına yatırılan paranın alacaklıya ödenmemesi konusunda ihtiyati tedbir uygulanmasını talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Mühendislik İnşaat Ltd. Şti. Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava dışı ...înş. Pey. Gıda Taah. Tic. A.Ş. tarafından keşide edilip davacı ... A.Ş.’ye verilen, ardından ...-... İş Ortaklığına ciro edilen çekin, davacı ... A.Ş.’ye ciro edildikten sonra müvekkili şirket ...Mühendislik Ltd. Şti. tarafından Albaraka Türk Katılım Bankası Ulus Şubesine verildiğinde karşılıksız çıkarak karşılıksız şerhi vurulduğunu,
Müvekkilinin taraflarla kurmuş olduğu ticari ilişki ve davacı ... A.Ş. ile bir taşeronluk sözleşmesi mevcut olduğundan; ticari teamüller gereği bahsi geçen çeki icra takibine koyarken yalnızca ticari ilişkisi olmayan dava dışı ...AŞ’ye karşı takip başlattığını,
Zira müvekkil şirket ile muhatap ... A.Ş. arasında Elektrik Tesisatı Taşeronu Sözleşmesi ile; müvekkil şirket tarafından ... Belediyesi arasında yapılan protokol kapsamında ... arazilerine yapılacak site ve sosyal tesis projesi yapılması işi tüm elektrik tesisatı İşleri üstlenildiğini,
Ancak müvekkili şirket tarafından işlerin tam ve zamanında yapılmasına karşılık 21 ay boyunca düzenli ödemenin ardından 2018 Kasım ayından sonra bu ödemelerin haksız şekilde kesildiğini, müvekkili şirketin hak ediş Ödemelerinin yapılmadığını, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin davacı şirket tarafından ihlal edildiğini, Bu ihlal nedeniyle öncelikle 14.11,2019 tarihinde hak ediş ödemeleri, pursantaj listesinde değişiklik yapılması suretiyle yapılan hukuka aykırı eylemlerin sona erdirilmesi gerektiği ihtarının yapıldığını,
İhtarnamemize karşılık haksız ve gerçeğe aykırı pek çok gerekçe ile aykırılığı gidermemekte ısrar eden davacı şirket ile gerek ekte sunulan ihtarnameler gerekse şirket yetkilileri aracılığıyla anlaşma şeklinde bir çözüm yolu bulunmaya çalışılmışsa da davacı şirketlerin iyi niyet çerçevesinde hareket etmemesinden ötürü anlaşılamadığını, Bunun üzerine müvekkili şirket adına ... ... Asliye Ticaret Mahkemesinde 2021/136 esas sayılı dosyasında bahsi geçen taşeronluk sözleşmesinden kaynaklanan herhangi bir borçlarının bulunmadığı tespiti ve belirsiz alacağımızın hesaplanması ile müvekkili şirkete ödenmesi için dava açıldığını, Müvekkili şirketin elinde mevcut olan çek/senetler yoluyla en azından maddi durumunu bir nebze olsun düzeltmeye yönelik olarak alacak tahsili yollarına başladığını, sözleşme kapsamında hak edişlerini dahi alamayan müvekkili şirketi ticari olarak sekteye uğrattıklarım,
Bu nedenle ... ... Müdürlüğü’nde 2018/5819 Esas sayılı dosyada başlatmış olduğu takibe dayanak alacağı ve çeki borçlu olduğu diğer davalı ... e temlik ettiğini, Tarafların ... ... Noterliğinde 05531 Yevmiye Numaralı 19.03.2021 tarihli Temlik Sözleşmesini imzaladıklarını,
Temlik sözleşmesi de taraflara tek tek noter aracılığı ile tebliğ edildiğini, Sözleşmeyi öğrenen tarafların herhangi bir itirazı veya hukuki başvurusu olmadığını, müvekkili şirketin dava açtıktan sonra konu çekten dolayı kötü niyetli davranılarak işbu davanın açıldığını, Müvekkilinin haksız açılan bu dava ile temlik alana tekrar borçlu duruma düşerek zarara uğradığım,
Bahsi geçen alacağın temliki sözleşmesi İle; çekin keşidecisi ve cirantaları nezdinde temlik eden müvekkili şirketin lehine doğmuş;
- ... ... müdürlüğü 2018/5819 Esas sayılı icra dosya alacağı,
- 19.04.2018 keşide tarihli ... keşide yerli; keşidecisi ...A.Ş., lehtarı ... A.Ş. cirantaları ...-... İş Ortaklığı, ... A.Ş. olan 1184778 Çek seri nolu çekin tüm feriyleriyle beraber temellük eden diğer davalı Yakup GüPe temlik edildiğini,
Müvekkili şirketin bu çeki ve icra dosya alacağını, 155.000 TL bedelle devir temlik ettiğini ve bunu da alacağın temliki sözleşmesinde belirtildiğini, bu aşamadan sonra muhataplar tarafından açılacak veya muhataplara karşı temlik alan tarafından açılacak dava ve icra takipleri ile ilgili olarak tüm sorumluluk ve yetki, temlik alana geçtiğinden bu nedenle huzurda görülen davada müvekkili şirketin herhangi bir taraf sıfatı dahi bulunmadığından davanın müvekkili şirket adına husumetten reddinin gerektiğini,
Davacılar vekili tarafından dilekçe ve ekinde sunulan protokol ve ibranamedeki tarafların ...-... İş Ortaklığı ile ... İnş. San. ve Tic. A.Ş. olduğunu, bu tarafların düzenlediği evrak ile kendi aralarındaki ticari ilişkiden kaynaklanan alacak ve borçların sona ermesinin müvekkili şirketi ilgilendirmediğini,
Müvekkilinin çeki ve alacağım temlik etmeden önce ve bahsi geçen taşeronluk sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarını hala davacı şirketten alamadığını, bu nedenle davacı vekilinin dava dilekçesinde madde 3 ve 4. maddede ileri sürmüş olduğu hususların gerçeği yansıtmadığını, müvekkiline Ödemenin yapılmadığını,
Dava dilekçesinin 7. Maddesinde müvekkilin kötü niyeti nedeniyle takibe koyduklarını iddia ettikleri 200.000,00 TL bedelli senedin, taraflarınca ... ... asliye ticaret mahkemesinde açılan davadan sonra adeta bir misilleme olarak kötü niyetle takibe konulduğunu, tarafınca davanın 03.03.2021 tarihinde açıldığını davacılar tarafından alman İhtiyati haciz karannın 15.03.2021 tarihli olduğunu,
Senedin taşeronluk sözleşmesine konu olan bir teminat senedi okluğunu, ... ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açtıkleri davada bu senet hakkında ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu,
Davacının 7. Maddesindeki beyanlarından da açıkça; taraflar arasında ticari ilişkiden kaynaklanan alacak ve borçlar olduğunun kabul edildiğini, Bu maddeki beyanların da, davacının çeki davalı müvekkiline tahsilat amacıyla değil borç-alacak ilişkisine dayanarak verdiğini kanıtladığım, Davacı cevap dilekçesinin 4 ve 5. Maddelerinde ileri sürdüğü hususları kendi beyanlarıyla 7. Maddede çürüttüklerini,
Dava dilekçesinde müvekkili tarafından ticari ilişki ve anlaşmaya aykırı şekilde temlik işlemi yapılarak müvekkili şirketin haksız kazanç sağlama yoluna gittiği iddia edilse de; konuyla ilgili müve Temlik sözleşmesinde temlik alana karşı müvekkili şirketin borcu bulunduğunu, ayrıca temlik sözleşmesi hukuka uygun şekilde noter aracılığı ile yazılı olarak yapıldığını, Müvekkili şirketin ile diğer davalı arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan borcun belgesinin ekte sunulduğunu,
Müvekkili şirketin menkul/gayrimenkul kaydı çıkmamasıyla alakalı davacı vekili tarafından yapılan yorumlar bu davanın konusu olmadığı gibi müvekkili şirketin de bu davada esasen konusu ve husumetin de olmadığını,
Davacılar vekilinin dosyaya sunmuş olduğu protokol ve ibraname incelendiğinde görülecektir ki taraflar ...-... îş Ortaklığı ile ... İnş. San. ve Tic. A.Ş.’dir. Bu tarafların düzenlediği evrak ile kendi aralarındaki ticari ilişkiden kaynaklanan alacak ve borçların sona ermesi müvekkili şirketi ilgilendirmediğini,
Dava dilekçesinde; çekin bedelsiz kaldığını, anlaşmalara aykırı şekilde temlik edildiğini belirtilmiş ise de davada İleri sürülen savlan kanıtlar bir yasal dayanak sunulmadığını, Taraflar arasında geçerli bir alacağın temliki sözleşmesi bulunmasına karşın; İddiasını ispatlayamayan davacılar aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini,
Yukarıda ayrıntılı şekilde arz ve izah edildiği üzere ve resen göz önüne alınacak hususlar doğrultusunda; Davanın müvekkili şirket bakımından husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, sayın mahkeme aksi kanaatteyse davanın esastan reddine, haksız açılan işbu dava nedeni ile davacılar aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraflar üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu çekin müvekkili tarafından diğer davalı ...Mühendislik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından temlik alındığını, temlik alan olarak sözleşme keşideci ve cirantalara usulüne uygun olarak tebliğ edilerek bildirildiğini, Temlik Sözleşmesi 19.03.2021 tarihinde 05531 yevmiye numarası ile ... ... Noterliğinde yapıldığım, Alacağın temliki sözleşmesinin konusunun 1184778 Çek seri numaralı çek ve ... ... Müdürlüğünün 2018/5819 esas sayılı dosyası olduğunu, bu icra dosyasında ise bahsi geçen çek keşideci ...İnş. Pey. Gıda Taah. Tic. AŞ. Aleyhine ...Mühendislik tarafından kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını,
Çekin keşidecisinin “...İnş. Pey. Gıda Taah. Tic. A.Ş.”, cirantalarının ise “... İnş. San. Tur. Tic. A.Ş.”, “...-... İş Ortaklığı”, “... İnş. San. ve Tic. AŞ”, ve temlik eden “...Müh, İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.”' olduğunu, temlik sözleşmesi ile müvekkilinin muhataplar nezdinde doğmuş icra takip dosyası alacağı ve çeki ferileri ile birlikte gayrikabili rücu olarak devir ve temlik aldığım, Böylece temlik edenin bu alacaklar üzerinde herhangi bir hakkı kalmadığını ve tüm hakların talep, tahsil ve ahzükabz yetkisinin müvekkiline geçtiğini,
Müvekkilinin çeki ve icra dosyası alacağını temlik yoluyla aldıktan sonra, çeke dayalı icra takibinin tüm diğer cirantalara karşı devam ettirilmesi maksadıyla ... ... müdürlüğü dosyasına devam etmeyerek, yeni bir icra takibi açılması yoluna gidilmesini tercih ettiğini, bu şekilde ... ... müdürlüğünde taraflarınca 2021/3868 esas sayılı takip başlatıldığını,
Ancak davacıların bu takibe karşı, şikâyet yoluna başvurduklarım ve takibin iptali ile yargılama sonuna kadar takibin durdurulmasını ve tedbir uygulanmasını talep ettiklerini, davanın ... 15. İcra Hukuk Mahkemesi 2021/466 Esas sayılı dosyasında görüldüğünü,
Huzurda görülmekte olan davada da ... 15. İcra Hukuk Mahkemesinde görülmekte olan davada olduğu üzere davanın tarafları, konusu, müddeabihleri ve dava sebepleri aynı olduğunu, bu nedenle davanın derdesttik nedeniyle usulden reddinin gerektiğini,
Dava dilekçesinde davacı vekilinin; "protokol ve ibraname" başlıklı belge ile ... ve ...-... Ortaklığı arasında karşılıklı borç-alacak ilişkisinin sona erdiğini beyan etmiş ise de bu sözleşmenin hiçbir şekilde müvekkili ile dava arasında doğrudan bir bağlantısı bulunmadığını, çekin geçerliliğini etkilemediğini,
Ayrıca davacılar bir borcu bulunmadığı halde çeki diğer davalı temlik edene ciro ettiğini öne sürdüğünü, bu iddianın da çekin vasfına, geçerliliğine ve tahsil edilebilirliğine bir etkisi olmayacağını, davacı ... AŞ. ile ...Ltd. Şti. arasındaki ticari İlişkinin müvekkili ile ve takibe konulan çek ile hiçbir ilgili bulunmadığını, Kambiyo vasfındaki bono, çek, poliçe kayıtsız şartsız bir borç ilişkisi içerdiğini, davacı şirketler arasındaki ticari ilişki sonucu alınıp verilen bonoların ve aradaki ihtarnamelerin müvekkilinin bir tarafı dahi olmadığını,
Konu çek kambiyo vasfım taşımakta olduğunu yapılan temlikte usulünce yapıldığı halde müvekkilinin tarafı dahi olmadığı davacılarca bahsi geçen ilişkilerden dolayı tedbir karan verilmesi ile müvekkilin mağdur edildiğini, müvekkilinin bu karar ile alacağına kavuşamadığını, davacıların icra takibine de itiraz etmiş bulunduklarım, bu nedenle haklı olarak açmış olduğu takip nedeni ile alacağının ödenmemesi sonucu müvekkilinin maddi ve manevi zararının gün geçtikçe arttığını,
Davacılar vekili dilekçesinde çekin bedelsiz kaldığını, anlaşmalara aykırı şekilde temlik edildiğini belirttiklerini, dava dilekçesi ekleri incelendiğinde davacıların bu iddialarını kanıtlar bir anlaşma, sözleşme, ödeme belgesi vs. bulunmadığının görüldüğünü, Çek evrakında çekin ciro edilemeyeceğine dair bir ibarenin de bulunmadığını,
Yukarıda ayrıntılı şekilde arz ve izah edildiği üzere ve resen göz önüne alınacak hususlar doğrultusunda; Hukuka aykırı açılan davanın derdestlik nedeniyle usulden reddine, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, haksız açılan işbu dava nedeni ile davacılar aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraflar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN ... ...ATM'NİN 2021/674 ESAS SAYILI DOSYASINDA:
TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu çekin son ciranta Davalı ...Müh. .. Ltd.Şti. tarafından 25.04.2018 tarihinde bankaya ibraz edildiğini, ancak karşılığı olmadığı için muhatap banka tarafından karşılıksız şerhi düşüldüğünü, ciro silsilesi içinde yer alan tüm cirantaların karşılıklı borç-alacak yükümlülüklerini yerine getirdiklerini, çekten dolayı birbirlerine ibra ettiklerini, ancak çekin bedelsiz kaldığını, davalı ...Müh. İnş. San. Ltd. Şirketinin, çekin bedelsiz kaldığını bilmesine rağmen iade etmediğini, bunu yerine kötüniyetli olarak tekrar tahsile yöneldiğini, çekten kaynaklı tüm haklarını ... ... Noterliği 19/03/2021 tarih, 5531 yevmiye sayılı Alacağın Temliki Sözleşmesi kapsamında bir nevi kötüniyetli 3. Kişi yaratarak diğer davalı ...'ün temellük ettiğini, temlik sözleşmesinden sonra davalı ...'ün dava konusu çeki, ... ... Müdürlüğü 2021/3868 esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine koyduğunu, keşideci ve ciranta olan ...A.Ş., ... İnş. A.Ş., ... İnş. A.Ş. ve müvekkili şirket ... Müh. Ltd. Şirketi hakkında icra takibi ve sonrasında haciz işlemleri yapıldığını, icra takibinden sonra Ciranta/Borçlullardan ... İnş. A.Ş. İle ... İnş... A.Ş. ... ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/266 E. Sayılı dosyası üzerinden takip konusu çekin Menf-i Tespiti ile İptali istemli dava açıldığını, davanın halen derdest olduğunu, dosyaya, davalılar dahil tüm tarafların ticari kayıtları incelenerek bilirkişi raporu sunulduğunu, davacıların davalılara takip konusu çekten dolayı borçlu olmadıklarına dair tespit yapıldığını, davaların her ikisi de aynı sebepten doğduğunu veya biri hakkında verilecek hüküm diğerini de etkileyecek nitelikte olduğunu, tarafları da birebir aynı olduğunu belirterek ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde E. 2021/ 266 sayılı dosya ile bu dava arasında bağlantı olduğundan bu iki davanın birleştirilmesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:
Birleşen dosyada davalı ...Mühendislik vekili, cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin taraflarla kurmuş olduğu ticari ilişki ve asıl dava davacısı ...... A.Ş. İle bir taşeronluk sözleşmesi mevcut olduğundan ticari teammüller gereğince bahsi geçen çeki icra takibine koyarken yalnızca ticari ilişkisi olmayan dava dışı ...A.Ş.'ye karşı takip başlatıldığını, müvekkili şirketin diğer davalılardan olan tamamen dava dışı diğer alacakları nedeniyle maddi olarak sıkıntıya düştüğünü, bu nedenle ... ... Müdürlüğünün 2018/5819 E. Sayılı dosyası ile başlatmış olduğu takibe dayanak alacağı ve çeki borçlu olduğu diğer davalı ...'e temlik ettiğini, temlik sözleşmesine ilişkin noter evrakının da tek tek taraflara noter aracılığı ile tebliğ edildiğini, bu nedenle huzurda görülen davada müvekkili şirketin herhangi bir taraf sıfatı dahi bulunmadığından davanın husumetten reddi gerektiğini, hiçbir somut delil, anlaşma, protokol vs veya kanuni bir dayanak olmaksızın müvekkili şirket hakkında ileri sürülen hususların kabulünün mümkün olmadığını, çekin hukuki mahiyeti itibariyle bir ödeme aracı olduğunu ve havale mahiyeti taşıdığını, ispat yükünün davacı tarafta olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davalı ... vekili, cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin çeki ve icra dosyası alacağını temlik yoluyla aldıktan sonra çeke dayalı icra takibinin tüm diğer cirantalara karşı devam ettirilmesi maksadıyla ... ... İcra Müdürlüğü dosyasına devam etmeyerek ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası ile takip başlattığını, asıl davada davacıların bir borcu bulunmadığı halde çeki diğer davalı temlik edene ciro ettiğini öne sürdüğü, bu iddianın da çekin vasfına, geçerliliğine ve tahsil edilebilirliğine bir etkisinin olmayacağını, davacı ... A.Ş. İle davalı ...Mühendislik... Ltd. Şti. Arasındaki ticari ilişkinin müvekkili ile hiçbir ilgisinin bulunmadığını, kambiyo vasfındaki bono, çek, poliçenin kayıtsız şartsız bir borç ilişkisi içerdiğini, davacı tarafın çekin bedelsiz kaldığını anlaşmaya aykırı şekilde temlik edildiğini belirtmiş ise de; Davacı tarafın tıpkı asıl davada olduğu gibi bu hususu kanıtlar bir anlaşma, sözleşme, ödeme belgesi vs sunmadığını, çek evrakında ciro edilemeyeceğine dair bir ibare bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
Tarafların ticari defter ve belgeleri, ... ... İcra Müdürlüğünün 2018/5819 E. Sayılı dosyası, ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası, ... ... ATM'nin 2021/136 E. Sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Dava, asıl dosyada çekten kaynaklanan alacak nedeniyle başlatılan icra takibi dolayısıyla İİK'nın 72 vd. Maddelerine göre borçlu olmadığının tespiti istemli olarak açılmış menfi tespit davasıdır.
Davacı vekili, asıl dosya bakımından dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında; Davalı tarafça başlatılan ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası bakımından bedelsiz kalan çekin daha önceki anlaşmalara ve ticari ilişkiye aykırı biçimde temlik işlemine konu edildiğini, senedin bedelsiz kaldığını, bu şekilde haksız kazanç sağlama yoluna gidildiğini belirterek davacıların davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... 10. ATM'nin 2021/674 E. Sayılı dosyasında ise; Davacı ... Mühendislik İnşaat... Ltd. Şti. Tarafından davalılar ... ve ...Mühendislik İnşaat San. Ltd. Şti.ne karşı açılan davada; davacının ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası bakımından davalılara borçlu olmadığının tespiti bedelsiz kalan çekin iptaline karar verilmesi istemli olarak İİK'nın 72 vd. Maddelerine göre açılmış menfi tespit davası olduğu anlaşılmaktadır.
Davaya konu teşkil eden ... ... Müdürlüğü 2021/3868 E. Sayılı dosyası incelendiğinde, davalı ... tarafından birleşen dosyanın davacısı ... Mühendislik... Ltd. Şti., asıl dosyanın davacıları ... İnşaat... A.Ş., ... İnşaat... A.Ş. Ve ayrıca dava dışı ...İnşaat... A.Ş. Aleyhine ''19/04/2018 tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çek'' dayanak gösterilerek, 75.000,00-TL çek bedeli asıl alacak, 35.976,37-TL takip tarihine kadar ki faiz alacağı olmak üzere toplam 110.976,37-TL alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı ve takibin kesinleştiği, asıl dosya ve birleşen dosya bakımından söz konusu takip ile kesinleşen borç bakımından menfi tespit istemli işbu asıl ve birleşen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Takibe konu 19/04/2018 tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çek incelendiğinde; keşidecisinin dava dışı ...İnşaat A.Ş. Lehtarının davacı ... İnşaat A.Ş. Olduğu, çekin lehtar tarafından ... - ... İş Ortaklığı'na ciro edildiği, ondan ... İnşaat... A.Ş.'ye ciro edildiği, ondan ...Mühendislik... Ltd. Şti.ne ciro edildiği, ...İnşaat... Ltd. Şti. Tarafından çekin muhatap banka olan ... Katılım Bankası Ulus Şubesi'ne ibraz edildiği, çekin karşılıksız çıkması üzerine ... ... İcra Müdürlüğünün 2018/5819 E. Sayılı dosyası ile alacaklı ...Mühendislik İnşaat... Ltd. Şti. Tarafından 11/05/2018 tarihinde; borçlu / keşideci ...İnşaat A.Ş. Aleyhine söz konusu çek dayanak gösterilerek asıl alacak ve işlemiş faiz, komisyon, tazminat olmak üzere toplam 83.113,87-TL alacak için genel haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, anlaşılmıştır.
Daha sonra, ...Mühendislik İnşaat... Ltd. Şti. Tarafından 19/03/2021 tarih ve 05531 yevmiye numaralı ... ... Noterliği'nin ''Alacağın Temliki Sözleşmesi'' ile ... ... Müdürlüğünün 2018/5819 E. Sayılı icra dosyası ile takibe konulan söz konusu çekin tüm fer'ileri ile birlikte temellük eden ...'e temlik edildiği, anlaşılmıştır.
... tarafından ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası ile asıl dosyanın davacıları, birleşen dosyanın davacısı ve dava dışı ...İnşaat... A.Ş. Aleyhine bahse konu çek dayanak gösterilerek, kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, asıl dosya ve birleşen dosyanın da söz konusu takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.
... ...İcra Hukuk Mahkemesinin 2021/430 Esas sayılı dosyasında; Birleşen dosya davacısı ... Mühendislik... Ltd. Şti. Tarafından davalı ...'e karşı şikayet yoluna başvurulduğu, yapılan yargılama sonucunda 12/04/2021 tarih ve 2021/430-556 E. K. Sayılı kararı ile ''Somut olayda, takibe dayanak senedin vade tarihinin 19.04.2018 olduğu, temlik sözleşmesi tarihinin ve takip başlangıç tarihinin 19.03.2021 olduğu, haliyle senedin zamanaşımına uğradığından bahsedilemeyeceği, usulünce düzenlenen temlik sözleşmesi sonrası temlik alanın kambiyo senetlerine mahsus takip yapmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, ancak 6102 sayılı TTK'nun 714. ve 730. maddeleri uyarınca, belirli bir günde veya düzenlenme gününden ya da görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şartını içeren bir çeke dayanarak hamilin lehtara ve cirantalara müracaat edebilmesi, ödeme gününü takip eden iki iş günü içinde senet keşidecisinin protesto edilmesine bağlı ise de alacaklı hamil, anılan madde koşullarında protesto keşide etmeksizin, lehtar ve cirantaları takip edemez. Takip dosyasında protesto edildiğine ilişkin bir belge bulunmamakla birlikte alacaklının davacıya karşı kambiyo takibi yapamayacağı anlaşılmış ve şikayetin kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-ŞİKAYETİN KABULÜNE, ... ...İcra Müdürlüğünün 2021/3868 sayılı dosyasında davacı aleyhine yürütülen TAKİBİN İPTALİNE, '' şeklinde karar verildiği, kararın istinaf aşamasında olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
... ... ATM'nin 2021/136 E. Sayılı dosyası celbedilmiş olup, incelendiğinde; Davacısı ...Mühendislik... Ltd. Şti. Tarafından davalısı ... İnşaat... A.Ş. Aleyhine ... İle Kırıkkale Belediyesi arasında yapılan protokol kapsamında ... arazilerine uygulama projelerine göre tünel kalıp sistemiyle 564 konutluk site ve ... arazilerine... parsel de uygulama projelerine göre sosyal tesis yapılması işine ait elektrik tesisatına ait işlerin yapımını üstlenen müvekkili şirketin davalıdan bahsi geçen işten kaynaklanan bedelsiz alacağının hesaplanarak davacıya ödenmesine ve bahsi geçen sözleşmeye dair verilen teminat senetlerinden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, bu kapsamda sözleşme işvereninin taşeron müvekkili şirket namı hesabına yapılan işlerin malzeme alımları için teminat olarak verilen 222.000,00-TL değerindeki 07/01/2017 düzenleme tarihli senet nedeniyle ayrıca müvekkili şirket tarafından davalı şirkete imalat işlerinden kullanılan malzemelere istinaden verilen 11/09/2020 düzenleme tarihli 25/01/2021 ödeme günlü 200.000,00-TL miktarlı senet bakımından davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesinin talep edildiği, dosyanın halen derdest olduğu, anlaşılmıştır.
Taraflarca sunulan deliller, tarafların ticari defter ve belgeleri ile diğer tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle rapor düzenlenmesi için dosya Mali Müşavir bilirkişi... 'a tevdi edilmiş olup, bilirkişi tarafından 23/09/2021 tarihli asıl rapor ile 13/12/2021 tarihli ek rapor dosyaya sunulmuştur.
Alınan bilirkişi raporu ve ek raporuna göre; Dava dosyası ile Dava dışı ...İnşaat Peyzaj Gıda Taahhüt AŞ. tarafından “... İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. AŞ” emrine keşide edilen, ... Katılım Bankası AŞ, Keçiören ... Şube. Cl- 1184778 no.lu 10.04,2018 keşide tarihli, 75.000,00 TL bedelli çekin ciro silsilesinde yer alan “... İnş. San. Tur. Tic. A.Ş.”, “...-... İş Ortaklığı”, “... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ”. “...Müh. İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.” ve temlik alan “...” ün ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda;
''1-Davacı ... İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. AŞ’ nin 2018 yılı yevmiye defterinde yapılan inceleme neticesinde;
a)Davacıya ait 2018 yılına ilişkin ticari defterlerinin e-defter olduğu, defterlerin açılış ve kapanış berat onaylarının süresinde yapıldığı, envanter defterinin ibraz edilmediği,
b)Dava dışı “...İnşaat Peyzaj Gıda Taahhüt AŞ.“den aralarındaki ticari ilişki nedeniyle davacıya keşide edilen dava ve takip konusu çekin dava dışı ...İnşaat Peyzaj Gıda Taahhüt AŞ ‘ den alındığına ve çekin ciro silsilesinde yer alan ‘‘...-... İş Ortaklığı” na ciro edilmesine ilişkin işlemlerin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,
2-“...-... İş Ortaklığının 2018 yılı ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde;
a)İş Ortaklığına ait 2018 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin noter marifetiyle yasal süresi içinde yaptırıldığı, envanter defterinin işlenmediği,
b)Davacı “... İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. AŞ.” tarafından ciro edilen dava ve takip konusu çekin; davacı ... İnşaat Sanayi Turizm ve Tic. AŞ ‘den alındığına ve çekin ciro silsilesinde yer alan “... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ” na ciro edilmesine ilişkin işlemlerin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,
3-Davacı “... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ’ nin 2017, 2018, 2019 ve 2020 yılları ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde;
a) Davacının 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin noter açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yaptırıldığı, 2017 ve 2018 yılı envanter defterleri ibraz edilmediği,
b) “...-... İş Ortaklığı.” davacıya taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle ciro edilen dava ve takip konusu çekin ...-... İş Ortaklığı ‘ dan alındığına ve çekin ciro silsilesinde yer alan davalı “...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti” ne ciro edilmesine ilişkin işlemlerin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,
c)Davacı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ’ nin ticari defterlerinde dava ve takip konusu çekin davalıya ciro edildiği 11.04.2018 tarihinde davacının davalı “...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti” ne 3.316.253,27 TL tutarında borçlu gözüktüğü,
d)31.12.2019 tarihi itibariyle bu kez davacının davalı ...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti’ den 897.628,34 TL alacaklı gözüktüğü,
4-Davalı ...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti.’ nin ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde;
a) Davalıya ait 2017,2018,2019,2020 ve 2021 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin e-defter olduğu, 2017 yılı açılış beratın yasal süresinde yapılmış olduğu, 2017 yılı kapanış beratının bulunmadığı, 2018, 2019, 2020 yıllan defterlerin açılış ve kapanış berat onaylanmn süresinde yapıldığı, 2021 yılı defterlerin açılış beratlarının süresinde yapıldığı, envanter defterlerinin ibraz edilmediği,
b) Davacı “... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ.” tarafından davalıya taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle ciro edilen dava ve takip konusu çekin; davalı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ ‘ dan alındığına ilişkin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,
c) Davalı ...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti, nin ticari defterlerinde çekin davalıya ciro edildiği 11.04.2018 tarihinde davalının davacı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ ‘den 3.719,053,24 TL alacaklı gözüktüğü,
d) 31.01.2021 tarihi itibariyle Davalı “...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti.’ nin davacı “... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.”’ ne 996.580,80 TL tutarında borçlu gözüktüğü,
e) Davalı “...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti” nin diğer davalı “...” e aralarındaki ticari İlişki nedeniyle 12.03.2021 tarihi itibariyle 155.007,16 TL tutarında borçlu olduğu gözükmektedir. Yapılan temlik işlemine ait kayıtlara alınmadığı görülmüştür.
5-Davalı ...’ ün nin ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde;
a) Davalı ... ’e ait 2020 yılına ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içinde noter marifetiyle yasal süresi içinde yaptırıldığı, 2021 yılma ait ticari defterlerin açılış tasdiklerinin süresi içinde noter marifetiyle yasal süresi içinde yaptırıldığı,
b) Davalı ... ile davalı ...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti arasında ticari olduğu, Davalı “...” ün diğer davalı “...Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti “ den dava ve takip konusu 75.000,00 TL bedelli çekin temlikinden önce 259.757,16 TL tutarında alacaklı olduğu,
c) Temlik alacağını tahsil edemeyen davalı alacaklının bu kez 155.000,00 TL tutarındaki temlik alacağını 128- Şüpheli Alacaklar Hesabına devrederek bu hesapta takip ettiği,'' hususlarının tespit edildiği anlaşılmış olup, mahkememizce bilirkişi raporu ve ek rapor hükme dayanak yapılmıştır.
Buna göre, somut olay incelendiğinde; Asıl dosyada ve birleşen dosyada davanın İİK 72. Maddesine göre açılmış menfi tespit davası olduğu, davalı ... tarafından asıl dosya ve birleşen dosyanın davacıları aleyhine davaya konu ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası ile davaya konu 19/04/2018 tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çek dayanak gösterilerek kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, davacı ...'ün söz konusu çeki 19/03/2021 tarihinde diğer davalı ...Mühendislik İnşaat... Ltd. Şti.nden temlik aldığı, buna istinaden icra takibini başlattığı, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 31/01/2021 tarihi itibariyle davalı ...Mühendislik İnşaat... Ltd. Şti.nin davacı ... İnşaat A.Ş.'ye 996.580,80-TL tutarında borçlu gözüktüğü, bu haliyle temlikten ve icra takibinden önce çeki davalı ...İnşaat'a ciro eden ... İnşaat'ın çek dolayısıyla olan borcunun sona erdiği, bu nedenle temlik ve icra takip tarihi itibariyle davacı ... İnşaat'ın davalı ...Mühendislik... Ltd. Şti.ne borçlu olmadığı, öte yandan davalı ...'ün de bu çeki noter aracılığı ile alacağın temliki sözleşmesi ile temlik aldığından davacı tarafın temlik edene karşı ileri sürebileceği tüm itiraz ve def'ilerini, temlik alan davalı ...'e karşı da ileri sürebileceğinden davaya konu çek ve buna istinaden başlatılan ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyası bakımından asıl dosya davacılarının ve birleşen dosya davacısının davalılar ... ve ...Mühendislik... Ltd. Şti.ne borçlu olmadığı sonuç ve kanaatine varılarak, davanın asıl dosya ve birleşen dosya yönünden kabulüne karar verilerek ayşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-a)Mahkememizin işbu 2021/266 E. Sayılı asıl dosyası yönünden; Davanın KABULÜ ile; ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyasında takibin dayanağını oluşturan 19/04/2018 tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çek yönünden davacıların davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE,
b)Çek bedeli olan 75.000,00-TL'nin % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
c)Alınması gereken 5.123,25-TL harçtan dava açılırken peşin olarak yatırılan 1.280,82-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.842,43-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
d)Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 1.280,82-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE,
e)Davacı tarafça yapılan 826,00-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE,
f)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 10.550,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE,
2-a)Birleşen ... ... ATM'nin 2021/674 E. Sayılı dosyası yönünden; Davanın KABULÜ ile; ... ... Müdürlüğünün 2021/3868 E. Sayılı dosyasında takibin dayanağını oluşturan 19/04/2018 tarihli 1184778 seri numaralı 75.000,00-TL bedelli çek yönünden davacının davalılara borçlu olmadığının TESPİTİNE,
b)Çek bedeli olan 75.000,00-TL'nin % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
C)Alınması gereken 5.123,25-TL harçtan dava açılırken peşin olarak yatırılan 1.280,82-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.842,43-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
d)Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 1.280,82-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
f)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 10.550,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/03/2022
Katip...
¸
Hakim...
¸