T.C. ...2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/339 Esas - 2024/64
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/339 Esas
KARAR NO: 2024/64
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/04/2022
KARAR TARİHİ: 05/02/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olup, bina ve eklentilerinin güvenliğinin sağlanması hizmetinin ihale yöntemiyle özel güvenlik şirketlerinden satın alındığını, her bir yüklenici firmanın ihale konusu güvenlik hizmetini yürütmek üzere çalıştıracağı işçileri kendilerinin belirlediğini, söz konusu firmalarla yapılan sözleşmeler gereği işe alma ve işten çıkarma yetkileri ile bundan doğacak sorumlulukların da bu firmalara ait olduğunu, dava dışı.... ... ... .. . daha ödeme yapılmış olduğunu, müvekkili tarafından dava dışı işçiye yürürlükte bulunan TİS hükümleri gereğince ödenen kıdem tazminatı farkının davalı şirketlerden tahsilinin gerektiğini, davalı şirketler ile davacı müvekkil arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin 22. maddesinde “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin 6. Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.” hükmünün yer aldığını ve bununla birlikte söz konusu sözleşmeler ve sözleşmelerin eki niteliğinde bulunan teknik şartnamelerin ilgili maddelerinde; “Sosyal Sigortalar Mevzuatı ile her türlü işçi ve işveren hakkındaki mevzuata göre işçi alınması, işçi haklarının ödenmesi, işçi çıkarılması ve benzeri konularda tüm sorumluluk Yükleniciye ait olup, İdare (TMO) sorumlu tutulmayacaktır.” ve “Yüklenici çalıştırdığı elemanların her türlü özlük haklarını karşılamak ve ödemek zorundadır. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tüm yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirileceği” hususlarına da yer verildiği, dolayısı ile imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve eki niteliğinde bulunan teknik şartnamelerin ilgili maddeleri göz önüne alındığında taraflar arasında imzalanan sözleşmeler gereğince sözleşme konusu işlerin yapılması ve çalıştırılan işçiler bakımından iş kanunu veya benzer mevzuatın işverenlere yüklediği yükümlülüklerin yerine getirmekten yüklenici firmaların sorumlu olduğunu ve davacı müvekkilin bir sorumluluğu olmadığını belirterek, davacı müvekkili tarafından dava dışı işçi Şevket EVCİ'ye ödenen brüt 3.061,34-TL kıdem tazminatı farkının ödeme tarihlerinden itibaren davalı şirketlerden imzaladıkları sözleşmeler gereği sözleşme faizleri ile birlikte sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde avans faizi ile sorumlulukları oranında tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında imzalanan hizmet sözleşmelerinde yetkili yerin belirlendiğini ve yetkili yer sözleşmesi yapıldığını, buna göre taraflar arasında çıkacak herhangi bir uyuşmazlıkta yetkili yer mahkemesi olarak ...mahkemelerinin belirlendiğini, yetkisiz yerde açılan iş bu davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, Özel Güvenlik Hizmeti Sayın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartnamenin 14. Maddesinin 6. Fıkrasında kıdem tazminatı hariç olmak üzere çalıştırılan işçilerin sayılan haklarından yüklenicinin sorumlu olduğuna yer verildiği dikkate alınarak bu cihette yapılacak inceleme ve değerlendirmenin sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğini, İş Kanunu 2. Maddesi'nde;"Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." hükmü amir olup, asıl işverenin alt işveren ile birlikte sorumlu olduğunu gösterdiğini, ayrıca asıl işverenin alt işverene rücu etmesine imkan veren bir kanun maddesi de olmadığını, ayrıca alacakların zamanaşımına uğradığını ve rücu imkanı da bulunmadığını, davacının TİS farkı talebi hukuka aykırı olup toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan ek ödemelerin idarenin yükümlülüğünde olduğunu belirterek, açıklanan nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
31/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dışı işçiye davacı tarafından ödenen net 3.061,24 TL tutarındaki kıdem tazminatından; ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti’den 3.057,81 TL’nin (Sayın Mahkemece yarı yarıya sorumlu olunduğuna kanaat getirilirse 2.458,765 TL) 17.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte, ... Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti.’den ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti. ile birlikte sorumlu olduğu 2.923,69 TL’nin (Sayın Mahkemece yarı yarıya sorumlu olunduğuna kanaat getirilirse 1.461,845 TL) 17.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte, ...Güv. Sis. Özel Güv. Tic. Ltd. Şti.’den ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti. ile birlikte sorumlu olduğu 929,86 TL’nin (Sayın Mahkemece yarı yarıya sorumlu olunduğuna kanaat getirilirse 464,93 TL) 17.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte, rücu talebinde bulunulabileceği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
11/12/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; dava dışı işçiye davacı tarafından ödenen net 3.061,24 TL tutarındaki kıdem tazminatından; ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti’nin 3 yıl 5 ay 5 günlük hizmet süresi karşılığında sorumlu olduğu tutarın 2.208,42 TL, ... Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti.’nin 3 yıl 5 ay 5 günlük hizmet süresi karşılığında ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti. ile birlikte sorumlu olduğu tutarın 2,208,42 TL, ...Güv. Sis. Özel Güv. Tic. Ltd. Şti.’nin 1 yıl 5 ay 10 günlük hizmet süresi karşılığında ...Özel Güv. Danış. Eğ. Alarm Cih. ve S.T. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti. ile birlikte sorumlu olduğu tutarın 929,86 TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dava rücuen alacak istemine ilişkindir.
Dava dışı işçi ... 'ye ilişkin hizmet döküm cetveli, işyeri ünvan listesi celp edilerek incelenmiştir.
Rücu alacağına ilişkin olarak 6098 sayılı Kanunun 73. maddesinde yapılan düzenlemeye göre, “rücu istemi, tazminatın tamamının ödendiği ve birlikte sorumlu kişinin öğrenildiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde tazminatın tamamının ödendiği tarihten başlayarak 10 yılın geçmesi ile zamanaşımına uğrar” hükmü uyarınca iki yılık ve 10 yıllık zamanaşımı süreleri uygulanacaktır. Somut davada, ödeme tarihi olan 17/01/2018 tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından, davalı tarafın ileri sürdüğü zamanaşımı def'i yerinde görülmemiştir.
Sözleşmeye dayalı para alacağının tahsili istemi ile açılan davalarda, davacı alacaklının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesi de yetkili olduğundan, davalı tarafın yetki itirazı da yerinde görülmemiş ve davanın esası incelenmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur,” hükmü bulunmaktadır.
Öte yandan, 6552 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112.maddesine eklenen 8. maddenin gerekçesinden, alt işveren işçilerinin hak kazandıkları kıdem tazminatının alamamalarının büyük sorun olduğu, alt işverenlerin her yıl değişmesinin bu şirketlerde çalışan işçilerin bir yıllık çalışma şartını sağlamalarını zorlaştırdığı, aynı şekilde kıdem şartını yerine getirse dahi işçilerin kıdem tazminatlarının birçok alt işveren tarafından ödenmediği, herhangi bir uyuşmazlık durumunda alt işverene ulaşılamadığı, özellikle kamu sektöründe iş alan alt işverenlerin işçilerinin hak ettiği kıdem tazminatlarının ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından doğrudan işçinin banka hesabına aktarılarak sorunun çözümleneceğinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır.
4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre, alt ve üst işverenin, işçiye karşı dış ilişkide birlikte sorumlu olmasına, hatta İş Kanunu'nun 6552 sayılı Yasa ile değişik 112.maddesi uyarınca işçinin kıdem tazminatını üst işveren kamu kurumunun ödemesi gerekmesine rağmen, iç ilişkide tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacaktır. Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi, tarafların birbirlerine karşı hak, borç ve yükümlülüklerini düzenlemekte olup, işçiye karşı yükümlülüklerin düzenlendiği İş Kanunu hükümlerine aykırılığının ileri sürülmesi mümkün değildir.
Bu açıklamalar ışığında; TMO Genel Müdürlüğü 01/01/2012 (Dahil) - 31/12/2013 (Dahil) Dönemi Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 15. maddesinde,
"Madde 15 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin olarak; 4857 sayılı İş Kanunu ile İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Mevzuatının gereklerini yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yüklenici özel güvenlik şirketi yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6…… Hizmet personelinin maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku kanunlarında, yönetmelik ve tüzüklerde belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 01/01/2014 - 31/12/2015 Dönemi 1.796 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 15. maddesinde,
"Madde 15 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin olarak; 4857 sayılı İş Kanunu ile İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Mevzuatının gereklerini yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm özel güvenlik personelinin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6…… Hizmet personelinin maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku kanunlarında, yönetmelik ve tüzüklerde belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 01/01/2016 - 15/03/2016 Dönemi 2.103 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 16/03/2016 - 31/05/2016 Dönemi 2.136 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 14/06/2016 - 31/07/2016 Dönemi 2.045 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 01.08.2016-31.08.2016 Dönemi 2.045 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 01.09.2016-31.10.2016 Dönemi 1.814 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır."
TMO Genel Müdürlüğü 01.09.2016-31.08.2017 Dönemi 1.835 Kişilik Özel Güvenlik Hizmeti Satın Alımı İhalesine Ait Teknik Şartname'nin 14. maddesinde,
"Madde 14 – Yüklenicinin Sorumluluk Esasları
4. Yüklenici, görevlendireceği özel güvenlik görevlilerine ilişkin; 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 Sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu ve alt mevzuatının yürütmek ve gerekli tüm önlemleri almakla, yükümlü ve sorumludur.
5. İş, sosyal güvenlik ve diğer ilgili mevzuat uyarınca yüklenici istihdam edilen hizmet personelinin işvereni olarak kabul edilir edilecek ve mevzuattan doğan bütün borç ve yükümlülükler ile istihdam edilen tüm Personelin özlük, yıllık ücretli izine ilişkin hakları ile ilgili Kanun ve bunlara ilişkin tüzük, yönetmelik ve tebliğlerle belirlenmiş tük yükümlülükler, yüklenici tarafından yerine getirilecektir.
6……Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır." hükmünün yer aldığı görülmektedir.
Bu kapsamda 01.01.2016-15.03.2016 / 16.03.2016-31.05.2016 / 16.06.2016-31.07.2016 / 01.08.2016-31.08.2016 / 01.09.2016-31.10.2016 ve 01.11.2016 - 09.05.2017 dönemlerine ait Teknik Şartnameler'in Yüklenicinin Sorumluluk Esasları başlıklı 14. maddesinin 6. fıkrasında "Hizmet personelinin (kıdem tazminatı hariç olmak üzere) maaşları, yol, yemek, ödül, ceza, maaş artışı ve buna benzer tüm sosyal hakları ile iş hukuku mevzuatında belirtilen her türlü sorumluluk, vergi, harcama işlemleri yüklenici tarafından sözleşme kapsamında yapılacaktır." hükmüne yer verilmiştir. Bahse konu dönemlere ilişkin olarak davalı yükleniciler kıdem tazminatından sorumlu tutulmadığından, davacının belirtilen dönemlere ilişkin rücu istemi yerinde görülmemiş, hükme esas alınan 11/12/2023 tarihli ek bilirkişi raporunda hesaplandığı gibi, belirtilen dönemler hariç tutulmak suretiyle davalı yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları süre ile orantılı olarak sorumlu oldukları tutar belirlenmiş olup, buna göre 929,86 TL tutarında ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalının, bakiye kalan 1.278,56 TL tutarında ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nin sorumlu oldukları belirlenmiş, hükme esas alınan ek bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Rücuen tazminat talebi, başkasına ait bir borcu yerine getiren kişinin mal varlığında meydana gelen kaybı gidermeye yönelen tazminat niteliğinde olup, davacının mal varlığındaki eksilme ödeme tarihinde gerçekleştiğinden ödeme gününden itibaren, avans faizi ile birlikte(tarafların tacir olduğu gözetilerek) davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 13/04/2016 tarih ve 2016/2239-2016/4044 E.-K. Sayılı emsal kararı)
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, 2.208,42 TL'nin (iş bu tutarın 929,86 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 1.278,56 TL'nin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile) ödeme tarihi olan 17/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 427,60 TL harcın, peşin olarak yatırılan 80,70 TL harçtan mahsubu ile, bakiye kalan 346,90 TL harcın, 146,04 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 200,86 TL'nin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın, 33.97 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 46.73 TL'nin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 2.208,42 TL vekalet ücretinin, 929,86 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 1.278,56 TL'nin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Asgari Avukatlık Ücret Tarifesinin 3/2 maddesi ("Müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, red sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, red sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunur,)" kapsamında red sebebi ortak olduğundan, davalılar vekili lehine tek avukatlık ücretine hükmolunmak suretiyle, reddedilen tutar üzerinden hesaplanan 852,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara müştereken verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 1.302,95 TL yargılama giderinin, kabul ve red oranına göre hesaplanan 939,95 TL'sinin; 395,71 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 544,24 TL'sinin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Bakiye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
8-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.360,00 TL arabuluculuk giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan, 981.11 TL'sinin; 413,04 TL'sinin ...-...-...iş ortaklığına istinaden her üç davalıdan müteselsilen, bakiye kalan 568.07 TL'sinin ...-... iş ortaklığına istinaden davalılar ... ... Ltd. Şti. ve ... ... Ltd. Şti.'nden müteselsilen tahsili ile,
Davacıdan ise 378,89 TL alınmak sureti ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde iş bu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/02/2024
YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:
Bilirkişi Ücreti: 1.000,00 TL
Posta Masrafı: 210,75 TL
Başvurma Harcı: 80,70 TL
Vekalet Harcı: 11,50 TL