T.C.
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/409 Esas
KARAR NO: 2024/174
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/06/2021klanan)
DAVA TARİHİ: 27/10/2020
KARAR TARİHİ: 23/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 18/10/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı şirketten alacağının tahsili için ... Adliyesi 6. İcra Dairesinde ... Esas sayılı dosya ile takibin başlatıldığını, ilamsız takipte ödeme emri davalıya tebliğ edildiğini, davalıda süresinde icra takibine itiraz ettiğini, itiraz dilekçesinde alacaklı görünen tarafa davacının herhangi bir borcunun olmadığı ifadesinin kullanıldığını, davacının alacağı ile ilgili olarak ... 1. Noterliği ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalının vermiş olduğu cevabı ihtarnamenin 2. Maddesinde 11/06/2014 tarihli sözleşme gereğince muhatap tarafından talep edilen hak ediş bedelleri ile muhatap tarafından söz konusu taahhütnameler tamamlanıncaya kadar emanet olarak tutulduğunu, taahhütname belgelerinin eksiksiz olarak davacı şirkete teslim edilmesinin müteakiben ödenecektir dendiğini, alacaklarının olduğunu kabul ettiğini ve alacağın geciktirilmesinin haksız olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmede bahsedilen bazı belgelerin eksikliğini bahane ederek davacı tarafından yapılan imalatlar karşılığında kendi personelleri tarafından kontrol edilerek imzalandığını ve onaylandığını, hak edişler karşılığı kesilen faturalarla oluşturulan alacaklarından icra dosyasına konu alan kısmını ödemediğini ve itiraz ettiğini, davanın kabulünü borçlunun yaptığı itirazın iptalini takibin devamını davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan 22/11/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirket Türkiye çapında faaliyet gösteren inşaat sektörünün önde gelen firmalarından olduğunu, davalı şirket ile dava dışı ...Şirketi arasında ... inşaatlarının kat karşılığı hasılat paylaşımı usulü ile yapılması işine ait sözleşmenin akdedildiğini, davalı şirket söz konusu projenin ana yüklenicisi konumunda olduğunu, söz konusu proje kapsamında 456 adet daire sosyal donatı binaları inşaatları ile altyapı ve çevre düzenleme işlerinin yapılmasının kararlaştırıldığını, bu sebeplerle sözleşme kapsamında üstenilen işin bir bölümü olan ... işi davacı şirkete taşere edildiğini bu hususta... İnşaatı sözleşmesinin akdedildiğini, davacı şirket tarafından ... 1. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ... tarihli ihtarnamesi ile yapılmış imalatların karşılığı kesilmiş fatura bedelinin ödenmesinin talep edildiğini, davalı tarafça söz konusu ihtarnameye ilişkin o arak ... 27. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ... tarihli ihtarnamesi ile keşide edildiğini, davacı şirket tarafından taraflar arasında akdedilen sözleşme gereği bütün yükümlülüklerin yerine getirilmeden ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibinin ikame edildiğini, davacı şirket tarafından ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı ilamsız icra takibine itiraz edildiğini, davacı şirket cari hesap alacağına ilişkin talepte bulunabilme için sözleşme ile kararlaştırılan yükümlülüklerin tamamını ifa etmek zorunda olduğunu, davacı şirket tarafından yapılan eksik hatalı imalatlar davalı şirket tarafından yeniden yapılıp tamamlanmış olduğunu, bu nedenle davacı şirket cari hesap bakiyesi takip başlatılan tutardan daha düşük olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini ve usulden reddini, usuli itirazlarının kabul görülmemesi halinde davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacının üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
.... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası, Ticari defter kayıtları, Sözleşmeler, İhtarnameler, Kiptaş kesin ve geçici kabul raporları, Islah dilekçesi, Keşif zaptı, Bilirkişi raporları, Bilirkişi ek raporu ve tüm dosya kapsamı.
... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu (...) hakkında 08.12.2017 tarihinde 32.708,66TL alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği(12/12/2017), davalı borçlunun süresi içinde (13/12/2017) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itiraz ile birlikte 18/12/2017 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
... 36. İcra Müdürlüğünün ...Esas esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu (...) hakkında 09.07.2020 tarihinde 23.600,00TL alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği(16.07.2020), davalı borçlunun süresi içinde (17.07.2020) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itiraz ile birlikte 23.07.2020 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Restorasyon uzmanı bilirkişi ... ve Mali müşavir bilirkişi ...tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Davacı şirkate ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usülüne uygun yapıldığı, dolayısı ile sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin Ticari Defter kayıtlarına göre, takip tarihi olan 08.12.2017 itibariyle Davalı Şirketten 32.709,06 TL alacaklı olduğu, davalı şirkete ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usulüne uygun yapıldığı, dolayısı ile sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin Ticari Defter kayıtlarına göre, takip tarihi olan 08.12.2017 itibariyle Davacı şirkete 12.353,66 TL borçlu olduğu; davalı şirketin düzenlemiş olduğu 14.11.2016 tarih ve 390428 numaralı 20.355,00 TL miktarındaki fatura, davacı şirketin ticari defter kayıtlarında bulunmadığı, davalı tarafça “taraflar arasında akdedilen sözleşme gereği davacı şirketin tüm sorumluluğunu yerine getirmediğini, bu nedenle sözleşmede yazılı oları yükümlülüklerini yerine getirdikten sonra söz konusu alacaklarının ödenebileceğini” beyan ettiği anlaşılmakla birlikte, dosya kapsamında eksik yapılan işlere ilişkin bir bilgi, belge ya da tespit raporu yer almadığının görüş ve kanaatine varılmıştır.
Restorasyon uzmanı bilirkişi ..., Mali müşavir bilirkişi ...ve İnşaat Mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Davalı işverenin, sözleşmenin Hakediş ve Ödemeler başlıklı 26. Maddesinde bahsi geçen belgeleri hak ediş ekinde talep etme hakkına sahip olduğu, davalı kayıtlarında yer alan davacı kayıtlarırıda yer almayan 20,355,00 TL'lik faturanın davacı tarafa tebliğ edildiği, ancak davacı taraf iade ettiğine dair belge sunmadığı, TTK Madde 21.2 Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılacağı, takip tarihi olan 08.12.2017 itibariyle, Davacı şirketin davalı şirketten 12.351,66 TL alacaklı olduğunun görüş ve kanaatine varılmıştır.
İnşaat Mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Taraflar arasında imza altına alınmış sözleşme içeriği hükümler incelendiğinde taşeronun 5 yıl süre ile işi garanti ettiği yukarıda ilgili bölümlere eklenmiştir. 30.12.2015 tarihinde geçici kabulün yapıldığı dolayısıyla taşeron ...Limited Şirketi'nin meydana gelen zarardan 30.12.2020 tarihine kadar sorumlu olduğunu taahhüt ettiği, ...Şti.' nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ayıpların ve eksikliklerin giderilmesi ihtar edildiği,... firmasına yaptırılan çatıdaki kopma kaynaklı imalatların 19.02.2020 tarihli faturadan % 50 ... ŞİRKETİ” nin % 50 yüklenici ...Tic.Ltd.Şti.' nin eşit olarak sorumlu olacağı, Değerlendirme bölümünde detaylıca incelenen işçilik, malzeme ve garanti kaynaklı sorumluluk kapsamında taşeron ...Şirketi nin oluşan hasarın onarımı için gerekli olan bedelin malzeme, işçilik, iskele, nakliye ve KDV dahil 135.700,00 TL olduğu hesap ve tespit edildiğinin, tesisat işçilik kaynaklı imalat hatalarının ve onarımı için gerekli olan bedelin tespiti için alanında uzman Makine Mühendisince yaptırılması gerektiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Dava konusunun, esas dosyada, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen faturalardan kaynaklı oluşan 32.708,66 TL cari hesap bakiye alacağının davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, birleşen ... 8. ATM ...E. sayılı dosyasında, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı/karşı davalı tarafından yapılan sözleşme konusu işlerin eksikliği nedeniyle davalı/karşı davacı tarafından tanzim edilen 19.02.2020 tarihli 23.600,00 TL fatura alacağının davacı/karşı davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, birleşen ... 10. ATM ...E. sayılı dosyasında, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı/karşı davalı tarafından yapılan sözleşme konusu işlerin ayıplı, eksik, kusurlu olduğu iddiası ile eksikliklerin giderilmesi için gereken bedelin tespiti ile şimdilik 10.000,00 TL'nin davacı/karşı davalı yandan tahsili talebinden ibaret olduğu, davacının 2014-2015-2016-2017 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının incelenen ticari defterlerine göre; Davacının incelenen kendi ticari defterlerinde, davacının takip tarihi (08.12.2017) itibariyle davalı yandan 32.708,66 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, Davalının 2015-2016-2017 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, Davalının incelenen ticari defterlerine göre; Davalının incelenen kendi ticari defterlerinde, davalının takip tarihi (08.12.2017) itibariyle davacı yana 12.353,66 TL cari hesap bakiye borçlu olduğu, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının, rapor içeriğinde detayına yer verildiği üzere, davalı yan tarafından davacı taraf muhatap alınarak davacı yan tarafından yapılan eksik imalat nedeniyle düzenlediği, 14.11.2016 tarihli ... sayılı “eksik iş bedeli” açıklamalı 20.355,00 TL bedelli faturanın davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığından kaynaklandığı, taraflar arsında 11 Haziran 2014 tarihinde taşeron olarak ... İnşaat, işveren olarak ... yer aldığı,...İnşaatı İşi Sözleşmesi akdedildiği, Davalı ... Ltd. Şti. tarafından davacı adına tanzim edilen faturanın bedeli ödenmemiş (açık fatura) şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, söz konusu faturanın dava dışı... şirketi tarafından davalı adına düzenlenen... tarihli ... sayılı “ahşap tribon oturma yapımı” açıklamalı 20.355,00 TL faturaya istinaden davalı tarafından yansıtma faturası olarak düzenlenmiş olduğu, faturanın davacı şirket tarafından sözleşme konusu işlerin eksik yapıldığı iddiası kapsamında düzenlendiği, faturanın davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmasına karşın davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, bu hususta - iddiaların ve itirazların değerlendirilmesi teknik yönden yapılacak inceleme ile sübuta ereceği, Birleşen ... 8. ATM ... Esas Sayılı Dosyasında; Davalı/karşı davacı ...Ltd. Şti. Tarafından davacı/karşı davalı adına tanzim edilen faturanın e-Fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, faturanın davalı/karşı davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmasına karşın davacı/karşı davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, söz konusu faturanın dava dışı ....şirketi tarafından davalı/karşı davacı adına tadilat faaliyetlerine istinaden düzenlenen 19.02.2020 tarihli ... sayılı 23.600,00 TL faturaya istinaden davalı/karşı davacı tarafından davacı/karşı davalı adına yansıtma faturası olarak düzenlenmiş olduğu, faturanın davacı/karşı davalı şirket tarafından sözleşme konusu işlerin eksik, ayıplı yapıldığı iddiası kapsamında düzenlendiği, bu hususta iddiaların ve itirazların değerlendirilmesi açısından teknik yönden yapılacak inceleme ile sübuta ereceği, ... 10. ATM ...E. sayılı dava dosyasında, mali yönden bir ihtilaf bulunmayıp uyuşmazlık teknik konu üzerinde olduğundan mali yönden bir değerlendirme yapılamadığının görüş ve kanaatine varılmıştır.
Makine mühendisi bilirkişi ..., Mali müşavir bilirkişi ..., Hesap uzmanı bilirkişi ...ve İnşaat mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Asıl dosyada; Davacı tarafından eksik bırakıldığı ifade edilen Basketbol sahası beton tribünlerin oturma yerlerinin ahşap kaplanması imalatı ile ilgili olarak davalı ...'ın fatura dışında başkaca bilgi belge sunmamış olduğundan değerlendirilemediği, davacı ... cari hesap alacağı olarak 32.708,00 TL talep edebileceği, tespit edilen ayıpların imalattan kaynaklandığı iklim koşullarının etkisi olmadığı, ayıpların kısa bir zaman içerisinde ortaya çıkıp gerekli ihbarın yapıldığı, bu nedenle açık ayıp/gizli ayıp ayrımına gerek olmadığı, Birleşen dosya ... E (... 10. ATM) kapsamında; İşbu dosya davalısı ... inşaatı yaptığı imalatlarda çok sayıda mahalde su sızıntıları meydana geldiği, mekanik tesisattan kaçak olduğu, bu ayıplı imalatın giderimi için davacı ...'ın davalı ... İnşaattan KDV dahil 489.395,93 TL talep edebileceği, Birleşen dosya ... E (... 8. ATM) kapsamında; Çatı kaplamasının bir kısmının yerinden koparak yerlere düşmüş olduğu, davacı tarafından bu kısımların onarımının yaptırıldığı, yansıtma faturası karşılığı olarak davacı ...'ın davalı ... İnşaattan KDV dahil 23.600-TL talep edebileceği, Asıl dosya kapsamında; Usulüne uygun tutulan davacı şirket ticari defterlerine göre, 08.12.2017 takip tarihi itibariyle davalı şirketin 32.709,66 TL borç bakiyesi, usulüne uygun tutulan davalı şirket ticari defterlerine göre ise; 08.12.2017 tarihi itibariyle davacı şirketin 12.353,66 TL alacak bakiyesinin bulunduğu, Taraf defterleri arasındaki bakiye farkının 14.11.2016 tarih ve ... no.lu 20.355,00 TL tutarındaki faturadan kaynaklanıyor olup; davalı şirketin söz konusu yansıtma faturası içeriği yönünden borçlu kabul edilip edilmeyeceği hususunun teknik değerlendirmeyi gerektirdiği, Birleşen dosya ... E (... 10. ATM) kapsamında; İlgili dava dosyası kapsamında davacı şirket taleplerinin, mali değerlendirmelerle bağlantılı olmayıp, teknik değerlendirmeyi gerektirdiği,
Birleşen dosya 2020/605 E (... 8. ATM) kapsamında; Söz konusu dava dosyasında, taraflar arasında ihtilafa sebep olan 19.02.2020 tarihli, ... numaralı, 23.600,00 TL lık yansıtma faturası yönünden, davalı şirketin borçlu kabul edilip edilmeyeceği hususunun teknik değerlendirmeyi gerektirdiğinin görüş ve kanaatine varılmıştır.
Serbest Muhasebeci mali müşavir bilirkişi ...ve İnşaat mühendisi bilirkişi ...tarafından hazırlanan bilirkişi ek raporuna göre; Dava konusunun, esas dosyada, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen faturalardan kaynaklı oluşan 32.708,66 TL cari hesap bakiye alacağının davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, birleşen .... 8. ATM ... E. sayılı dosyasında, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı/karşı davalı tarafından yapılan sözleşme konusu işlerin eksikliği nedeniyle davalı/karşı davacı tarafından tanzim edilen 19.02.2020 tarihli 23.600,00 TL fatura alacağının davacı/karşı davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, birleşen .... 10. ATM ...E. sayılı dosyasında, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı/karşı davalı tarafından yapılan sözleşme konusu işlerin ayıplı, eksik, kusurlu olduğu iddiası ile eksikliklerin giderilmesi için gereken bedelin tespiti ile şimdilik 10.000,00 TL'nin davacı/karşı davalı yandan tahsili talebinden ibaret olduğu, Davacının 2014-2015-2016-2017 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının incelenen ticari defterlerine göre; Davacının incelenen kendi ticari defterlerinde, davacının takip tarihi (08.12.2017) itibariyle davalı yandan 32.708,66 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, davalının 2015-2016-2017 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davalının incelenen ticari defterlerine göre; Davalının incelenen kendi ticari defterlerinde, davalının takip tarihi (08.12.2017) itibariyle davacı yana 12.353,66 TL cari hesap bakiye borçlu olduğu, taraflar arasındaki cari hesap farklılığının, rapor içeriğinde detayına yer verildiği üzere, davalı yan tarafından davacı taraf muhatap alınarak davacı yan tarafından yapılan eksik imalat nedeniyle düzenlediği, 14.11.2016 tarihli ... sayılı “eksik iş bedeli” açıklamalı 20.355,00 TL bedelli faturanın davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığından kaynaklandığı, Taraflar arsında 11 Haziran 2014 tarihinde taşeron olarak ... İnşaat, işveren olarak ...yer aldığı, ...İnşaatı İşi Sözleşmesi akdedildiği, Davalı ...Şti. tarafından davacı adına tanzim edilen faturanın bedeli ödenmemiş (açık fatura) şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, söz konusu faturanın dava dışı ... şirketi tarafından davalı adına düzenlenen ... tarihli ... sayılı “ahşap tribon oturma yapımı” açıklamalı 20.355,00 TL faturaya istinaden davalı tarafından yansıtma faturası olarak düzenlenmiş olduğu, faturanın davacı şirket tarafından sözleşme konusu işlerin eksik yapıldığı iddiası kapsamında düzenlendiği, faturanın davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmasına karşın davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, bu hususta - iddiaların ve itirazların değerlendirilmesi teknik yönden yapılacak inceleme ile sübuta ereceği, birleşen dosya ...E (... 8. ATM) kapsamında; Davalı/karşı davacı ... Ltd. Şti. Tarafından davacı/karşı davalı adına tanzim edilen faturanın e-Fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, faturanın davalı/karşı davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmasına karşın davacı/karşı davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, söz konusu faturanın dava dışı ... şirketi tarafından davalı/karşı davacı adına tadilat faaliyetlerine istinaden düzenlenen 19.02.2020 tarihli ... sayılı 23.600,00 TL faturaya istinaden davalı/karşı davacı tarafından davacı/karşı davalı adına yansıtma faturası ” olarak düzenlenmiş olduğu, faturanın davacı/karşı davalı şirket tarafından sözleşme konusu işlerin eksik, ayıplı yapıldığı iddiası kapsamında düzenlendiği, bu hususta iddiaların ve itirazların değerlendirilmesi açısından teknik yönden yapılacak inceleme ile sübuta ereceği, ... 10. ATM ... E. sayılı dava dosyasında, mali yönden bir ihtilaf bulunmayıp uyuşmazlık teknik konu üzerinde olduğundan mali yönden bir değerlendirme yapılamadığı, Teknik Yönden Değerlendirmeler; ...LTD.ŞTİ. nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ayıpların ve eksikliklerin giderilmesi ihtar edildiği, Tesisat işçilik kaynaklı imalat hatalarının ve onarımı için gerekli olan bedelin tespiti için alanında uzman Makine Mühendisince yaptırılması gerektiği görüşü ve kanaatine varıldığı, açık teras kısmında yapmış olduğumuz incelemede çatı giderlerinin şap içerisinden geçirilerek teras köşesi su toplama çukuruna aktarıldığı görülmektedir. Şap içerisinden geçirilen çatı yağmur suyu borularından kaynaklı sızıntı olup olmadığı tespit edilememekte, süzgeç kısmından kaynaklı su kaçaklarından mı olduğu mevcut gözlemlerle tespiti mümkün değildir. Alanında uzman firmalar aracılığıyla gerek termal kameralar, gerekse farklı ekipmanlarla bu konunun iyi irdelenmesi gerekmektedir. Yukarıdaki dosya kapsamındaki bilgiler ışığında dosyasında kesin kabul tutanağı bulunmadığından kesin kabul onay tarihi net olarak bilinmemekle beraber; 13.04.2017 tarihine kadar kesin kabul eksiklerinin tamamlanmasına müteakip kesin kabulün yapılacağı taraflarca imza altına alınmış olmasından yola çıkılarak 5 yıl süre ile işi garanti ettiği 12.04.2022 tarihine kadar taşeron ... Şti. İşveren: ...Ltd. Şti.'ne karşı garanti kapsamında muhafazasından sorumlu olacaktır. Dolayısıyla henüz garanti süresi dolmadan oluşan bu hasarın giderilmesi için “..." şirketi ile anlaşarak 23.600,00-TL bedelle tadilat yaptırdığını, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre garanti süresi kapsamında oluşan hasar sebebiyle taşeron...Şti.'nin bu bedelden sorumlu olacağı değerlendirildiği, ... Ltd. Şti.'nin aşırı rüzgar kaynaklı bu hasarın oluşması ve mücbir sebep olarak değerlendirilmesi gerektiği hususu incelendiğinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi - mücbir hallerin hangi durumda ve ne - şekilde değerlendirileceğini anlatmaktadır. Mücbir sebeplerin tanımında yüklenicinin sözleşmenin ifasına ilişkin yükümlülüklerini yüklenicinin kusuru olmaksızın yerine getirmemesi durumundan bahsetmektedir. Bahse konu olayda sözleşme kapsamındaki tamamlanan işlerin doğal afet olarak değerlendirilmesi gereken aşırı rüzgarın işin kabul işlemlerinden sonraki yıllarda meydana gelmesi söz konusudur. Ayrıca bahsedilen aşırı rüzgarın Devletin ilgili birimleri tarafından doğal afet olarak ilan edilip edilmediği hususunun taraflarca ispatlanarak, doğal afet ilan edilen bölgelerde yayınlanan genelgelere göre hareket edilmesi hususunun hukuki olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Davalı ... Ltd. Şti. tarafından davacı adına tanzim edilen faturanın bedeli ödenmemiş (açık fatura) şeklinde düzenlenen söz konusu faturanın, dava dışı Konak Ahşap şirketi tarafından davalı adına düzenlenen ... tarihli ... sayılı “ahşap tribon oturma yapımı” açıklamalı 20.355,00 TL fatura değerlendirildiğinde; mahallinde basket sahası önünde bulunan beton tribünlerin üzerine ahşap tribün oturma imalatının yapılmış olduğu fakat bu imalatların dosya kapsamındaki bilgi belgelerden yapmış olduğumuz incelemede sözleşme kapsamında olup - olmadığı tespiti yapılamamaktadır. Bununla alakalı proje kesit detaylarının, teknik şartnamenin yada sözleşmenin ilgili kısımları ile ispatlanması gerektiği, Netice itibariyle kök raporumuzda yapmış olduğumuz inceleme, dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, ... “...” ile anlaşılarak 23.600,00-TL bedelle çatıda oluşan hasarın onarımının yaptırıldığını, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre garanti süresi kapsamında oluşan hasar sebebiyle taşeron .... Ltd. Şti.nin bu bedelden sorumlu olacağının görüş ve kanaatine varılmıştır.
Makine mühendisi bilirkişi ..., Mali müşavir bilirkişi ..., Hesap uzmanı bilirkişi ...ve İnşaat mühendisi bilirkişi ...tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Teknik Yönden Asıl Dosya kapsamında; Davacı tarafından eksik bırakıldığı ifade edilen Basketbol sahası beton tribünlerin oturma yerlerinin ahşap kaplanması imalatı ile ilgili olarak davalı ... İnşaat'ın fatura dışında başkaca bir bilgi/belge sunmamış olduğundan değerlendirilemediği, davacı ... İnşaatın cari hesap alacağı olarak 32.708,00 TL talep edebileceği, tespit edilen ayıpların imalattan kaynaklandığı iklim koşullarının etkisi olmadığı, ayıpların kısa bir zaman içerisinde ortaya çıkıp gerekli ihbarın yapıldığı, bu nedenle açık ayıp/gizli ayıp ayrımına gerek olmadığı, Birleşen dosya ... E (... 10. ATM) kapsamında; İşbu dosya davalısı ... inşaatı yaptığı imalatlarda çok sayıda mahalde su sızıntıları meydana geldiği, mekanik tesisattan kaçak olduğu, bu ayıplı imalatın giderimi için davacı ... İnşaat'ın davalı ... İnşaattan KDV dahil 489.395,93 TL, KOV hariç 414742,31 TL talep edebileceği, ancak davacının talebi gibi ihale bedelinin dava tarihine eskale edilmesi sonucunda giderim bedelinin KDV dahil 1.049.754,- TL , KDV siz karşılığın 889.622,03 TL olabileceği, ayıp gideriminden İşveren, Yüklenici ve Kontrol Teşkilatının kontrol görevini tam yapmamaları nedeni ile bir indirim yapılmasına karar verilip verilmemesi ve oranının sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Birleşen dosya... E (... 8. ATM) kapsamında; Çatı kaplamasının bir kısmının yerinden koparak yerlere düşmüş olduğu, davacı tarafından bu kısımların onarımının yaptırıldığı, yansıtma faturası karşılığı olarak davacı ... İnşaat'ın davalı ... İnşaattan KDV dahil 23.600-TL talep edebileceği, Asıl Dosya kapsamında; Usulüne uygun tutulan davacı şirket ticari defterlerine göre, 08.12.2017 takip tarihi itibariyle davalı şirketin 32.709,66 TL borç bakiyesi, usulüne uygun tutulan davalı şirket ticari defterlerine göre ise; 08.12.2017 tarihi itibariyle davacı şirketin 12.353,66 TL alacak bakiyesinin bulunduğu, taraf defterleri arasındaki bakiye farkının 14.11.2016 tarih ve ... no.lu 20.355,00 TL tutarındaki faturadan kaynaklanıyor olup; davalı şirketin söz konusu yansıtma faturası içeriği yönünden borçlu kabul edilip edilmeyeceği hususunun teknik değerlendirmeyi gerektirdiği, Birleşen ... E ( ... 10. ATM) dosyası kapsamında; ilgili dava dosyası kapsamında davacı şirket taleplerinin, mali değerlendirmelerle bağlantılı olmayıp, teknik değerlendirmeyi gerektirdiği, Birleşen dosya ... E (... 8. ATM) kapsamında; Söz konusu dava dosyasında, taraflar arasında ihtilafa sebep olan 19.02.2020 tarihli, ... numaralı, 23.600,00 TL lık yansıtma faturası yönünden, davalı şirketin borçlu kabul edilip edilmeyeceği hususunun teknik değerlendirmeyi gerektirdiğinin görüş ve kanaatine varılmıştır.
HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan asıl davada hakedişten kaynaklanan alacağın tahsili amacı ile başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkin olduğu, Birleşen ... 8. ATM ... esas sayılı dosyasında çatının 3. Kişiye yaptırılması sebebi ile bu bedeli tahsili için başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkin olduğu, Birleşen ... 10. ATM ... esas sayılı dosyasında ayıplı olan işlerin bedeline dair alacak talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştir. Mahkememiz taraflar tacir olduğundan görevli ve yetkili olup incelenen sözleşmeye, icra dosyalarına göre göre; tarafların taraf ve dava ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.
İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür. Dosya kapsamında davaların süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı).
Eser sözleşmesini düzenleyen TBK'nın 470. maddesi uyarınca yüklenicinin edimi bir eser meydana getirmeyi; iş sahibinin edimi ise, karşılığında bedel ödemeyi üstlenmesidir. Eser sözleşmelerini, diğer iş görme sözleşmelerinden ayıran önemli hususlardan birisi de sonuç sorumluluğu, yani tarafların iradeleri doğrultusunda yüklenici tarafından bir sonucun meydana getirilmesi taahhüdüdür. Burada, vekâlet akdindeki gibi sonuç taahhüt edilmeksizin sadece bir işin görülmesi taahhüdü bulunmamakta, bir eserin-sonucun yaratılıp teslim edilmesi borcu altına girilmektedir. Bu borcun altına giren taraf, yani yüklenici, BK'nun 356/1 (TBK'nın 471/1) maddesi ve işin mahiyeti gereği, işi sadakat ve özenle yerine getirmek zorundadır. Sadakat borcu, yüklenicinin iş sahibinin yararına olacak şeyleri yapma ve ona zarar verecek her türlü eylemden kaçınması anlamını taşır.
Eser, yüklenicinin sanat ve beceriyi gerektiren, bir emek sarfı ile gerçekleştirilen sonuçtur. Yüklenicinin eseri iş sahibinin yararına olacak şekilde ve ona hiçbir zarar vermeden meydana getirmesi, davalı yüklenicinin hem sadakat hem de özen borcunu kapsar. Burada belli bir sonucun ortaya çıkması amaçlanır. Meydana getirilen eserin iş sahibinin beklentisini karşılamaması halinde ise, sözleşmedeki yarar dengesi iş sahibi aleyhine bozulmuş olur. Bu bakımdan eserin fen ve sanat kurallarına uygun, iş sahibinin beklentilerini karşılar özellikleri taşıması aranır. Aksi halde eserin ayıplı olduğu kabul edilir. Ayıplı eseri meydana getiren yüklenici ise, ortaya çıkan ayıp ve eksiklerden sadakat ve özen borcu nedeniyle sorumludur. Yüklenici, hangi yöntemi kullanırsa kullansın eserin ayıpsız olarak ortaya çıkması gerekmekte olup, diğer bir deyişle eser sözleşmesinin niteliği gereği yüklenici sonucu garanti etmektedir.
Eser sözleşmesinde ayıba dair hükümler, 6098 sayılı TBK 474-478 maddeleri arasında düzenlenmiştir. İmâl edilen eserde ayıp varsa, iş sahibi tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulması şartıyla dava tarihinde yürürlükte bulunan Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde sayılan seçimlik haklarından birisini kullanabilir. TBK'nın 475. maddesinde ayıp halinde iş sahibine üç seçimlik hak tanınmıştır. Bunlar eserin kullanılamayacak ve kabule zorlanamayacak ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aykırı olması halinde sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedelden indirim isteme ve aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde onarımı isteme ya da onarım bedellerini talep etme hakkıdır.
TBK'nın 474. maddesi hükümlerine göre iş sahibi açık ayıplarda eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz (makul süre içerisinde) eseri muayene ve açık ayıpları ihbar etmek zorunda olduğu,TBK'nın 472/son maddesi hükümleri gereğince ayıbın gizli olup sonradan ortaya çıkması halinde gecikmeksizin (derhal) ayıbı yükleniciye bildirmek zorunda olduğu, aksi halde eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı hükümleri getirilmiştir. Bu hükümler uyarınca gerek açık ayıp ve gizli ayıplarda iş sahibinin ihbar zorunluluğu bulunmakta ise de yüklenici eserdeki işçilik, malzeme ve yapımla ilgili açık ve gizli ayıplardan dolayı sorumluluğu garanti ettiği süre için bunu önceden kabul ettiğinden yüklenici lehine olan iş sahibinin ihbar zorunluluğunu aramaktan vazgeçtiği ve garanti süresi içinde ortaya çıkan bu ayıpları ücretsiz olarak gidermeyi sözleşme tarihinde peşinen kabul ve taahhüt ettiği kabul edilir. İş sahibi ihbar zorunluluğu olmaksızın garanti süresi içinde ortaya çıkan açık ve gizli ayıplarla ilgili zamanaşımı süresi içinde seçimlik haklarını kullanarak yükleniciden ayıpların giderilmesini talep edebileceği gibi, aleyhine dava açabilecek ve iş bedelini ayıp giderim bedeli miktarınca ödemekten kaçınabilecektir (Yargıtay (Kapatılan) 15. H.D., 19.06.2014 gün, 2013/4976 E., 2014/4282 K. sayılı ilamı ile benzer uygulama ve içtihatları).
Taraflar arasında yapılan ve davaya konu 11.06.2014 tarihli sözleşmenin taşeron olarak ... şirketi ile İşveren olarak ... şirketi arasında imzalandığı, ... İnşaatı İşine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Sözleşmenin 9. Maddesinde: Taşeron, "...: İnşaatı işine İlişkin 2.maddede tariflenen İşi Sözleşme ile ekleri hüküm ve icaplarına, onaylı proje ve detaylarına, Özel İdari Şartnamelere, Teknik Şartnamelere, Bayındırlık Bakanlığı Tarif ve
Şartnamelerine ve ilgili diğer Resmi kuruluşların teknik şartnamelerine Fen ve sanat kurallarına iyi niyet esaslarına ve işin gereğine, birinci sınıf isçilik anlayışına, işverenin sözleşme kapsamı içindeki arzu ve direktiflerine uygun şekilde, sözleşmece kabul edilen süreler içinde ifa ve ikmal ile Sözleşme konusu işi süresi içinde kusursuz ve noksansız olarak işler vaziyette teslim etmeyi kabul ve taahhüt etmiştir. Aksi takdirde vuku bulacak hata zarar ve kazalardan doğacak hukuki cezai ve mali sorumlulukların kendisine ait olacağını, ayrıca teklif verirken işyerini gördüğünü, projeleri tetkik ettiğini, iş şartlarını bildiğini peşinen kabul eder. Taşeron işin yapılması için aksi belirtilmedikçe, işverenin gerekli gördüğü her türlü malzeme, tesis araç ve gereçleri yerinde hazır bulunduracaktır. Bu malzeme araç gereç ve tesisler işlerin tamamlanmasına kadar İŞVEREN ’in yazılı izni olmadan yerinden uzaklaştırılmayacaktır. Taşeron kullanacağı her türlü malzeme işverene onaylatmakla yükümlüdür . Şeklinde, 22. Maddesinde: Taşeron taahhüt ettiği işi sözleşme eki projelere ve şartnamelere, yapı tekniğine, fen ve sanat kurallarına uygun biçimde özenle ve bizzat yapmayı taahhüt etmiştir. Yapılacak işçiliğin 1. Sınıf işçilik olacağını, kullanılacak malzemenin anlaşmada öngörülen vasıflara uygun ve 1.sınıf olacağını, ana sözleşmedeki eklerinde ve teknik şartnamelerde belirtilen bütün şartlara ve istenen evsafa, aynen uyulacağını taşeron garanti etmiştir. Evsafa uygun olmadığı belirtilen malzeme imalat araç-gereç idarenin yazılı talimat üzerine taşeron tarafından derhal şantiyeden uzaklaştırılacaktır.
Taşeron işin bütün teknik gereklerini yerine getirmeye kapsamındaki uygulama ve imalat projelerimiz fenni sorumluluğu ile beraber üstlenmeye ve sözleşme konusu işin Teknik Uygulama sorumluluğunu almayı taahhüt etmiştir.
Taşeron, bu sözleşme çerçevesindeki yükümlülüklerini işverenin idareye karşı taahhütlerine yerine getirmesini hiçbir biçimde engellemeyecek şekilde yerine getirecektir.
Taşeron bu sözleşme konusu işlerdeki kusurlu imalat, fenne projelere ve şartnamelere aykırı uygulama, malzeme kusuru ve uygulama hatasından doğabilecek her türlü aksaklık, Kaza, gecikme ve zararlardan ve bunların neticelerinden kusurlu olup olmadığına ve/veya işverenin ayıp ihbarında bulunup bulunmadığına bakılmaksızın sorumludur. Bu hususlardan doğacak her türlü idari hukuki cezai sorumluluk Taşerona ait olduğu gibi taşeron, işverenin ve/veya idarenin kalabileceği zarar, tazminat, müeyyide, dava, masraf veya diğer hususlarda işvereni ve idareyi tazmin edecektir. Her türlü tamir, ıslah ve yeniden yapım işlerini TAŞERON, İDARE’nin kabulüne kadar bila bedel yapmak zorundadır, bu konuda süre ve bedel olarak TAŞERON hiçbir hak iddia edemez. Şeklinde, 34. Maddesinde: İşin tamamının kesin kabulü kesin hesabın tamamlanmasını müteakip, teminat süresinin sonunda ve geçici kabuldeki usule uygun bir şekilde yapılır. Kesin kabul işleminde görülen noksan ve kusurlu işler taşeron tarafından derhal ikmal ve telafi edilir. İdarenin kesin kabulünün yapmasını müteakip işveren tarafından düzenlenecek bir tutanak ile kesin-kabul istemi tamamlanır.
35. Maddesinde: İşin garanti süresi 5 yıldır taşeron kesin kabul tutanağının işveren tarafından imzalandığı tarihe kadar yaptığı imalatın bakim ve muhafazasından sorumludur. Geçici kabul döneminde taşeron bir müdahale ekibi bulunduracaktır. Sözleşme kapsamında ifa ettiği işlere ilişkin olarak kullandığı malzemenin kalitesinin uygun olmaması ve/veya hatalı imalat ve/veya işçilik nedeniyle bozulabilecek herhangi bir işin veya bölümlerin onarımını veya yeniden yapılmasını bedelsiz olarak gerçekleştirecektir.
36. Maddesinde: İşveren İşin Geçici kabulünün onaylanmasını müteakip idarenin işverene ödemesine paralel olarak gün içerisinde kesin teminatın (SSK dan ilişiksiz belgesi getirildikten sonra) ½ sini öder. Geri kalan bedel kesin kabulden sonra ödenir. Kalan teminat miktarı kadar taşeronun banka teminat mektubu getirmesi durumunda, nakit teminatın tamamı ödenir. İş bu sözleşme konusu işle ilgili kısmi kesin kabul yapılması durumunda bu sözleşme dışı işlerin kesin kabulü beklenmeden teminat iade edilir. Şeklinde, 26/2. maddesinde: Yapım işleri Genel Şartnamesinde düzenlenen esaslar çerçevesinde 5 (yüzde bes) geçici kabul kesintisi, kanuni kesintiler de yapılarak 30 günde bir düzenlenir ve işverence onaylandıktan sonra 15 gün içinde tahakkuka karşılıklı ödeme tipi anlaşması sağlanarak ödeme yapılır. Karşılıklı ödeme tipi anlaşması sağlanarak ödeme yapılır. Taşeron, her ay çalıştırmış olduğu işçi ve personelin bildirimlerine ait, işe giriş bildirgesi, işten çıkış bildirgesi, bordro, aylık prim ve hizmet belgesi, İşkur'a ait iş gücü çizelgesi ve prim ödeme makbuz suretlerini işverene ibraz edecektir. Ayrıca hakediş ödemesi yapılmadan önce, işçi alacağı olup olmadığına dair işçiler tarafından imzalı belge ibraz edilmesi şarttır. Şeklinde anlaştıkları görülmüştür.
Yapım İşlerinde Yüklenicilerin Ve Alt Yüklenicilerin Sorumluluğunun düzenlendiği 30. Madde de: Yapım işlerinde yüklenici ve alt yükleniciler, yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmaması, hileli malzeme kullanılması ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan, yapının tamamı için işe başlama tarihinden itibaren kesin kabul tarihine kadar sorumlu olacağı gibi, kesin kabul onay tarihinden itibaren de onbeş yıl süreyle müteselsilen sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre yüklenici ve alt yüklenicilere ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca haklarında 27 nci madde hükümleri uygulanır.
Yasaklar Ve Sorumluluklar Yasak Fiil Ve Davranışlar balıklı 25. Madde de: Sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır: c) Sözleşme konusu işin yapılması veya teslimi sırasında hileli malzeme, araç veya usuller kullanmak, fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak. f) Mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek. Şeklinde düzenleme bulunduğu görülmüştür.
Dosya kapsamında toplanan delillerden somut olayda; davacı ve davalı arasında .... işine ilişkin 11.06.2014 tarihli sözleşme düzenlendiği, sözleşme bedelinin 19.575.837,00TL olduğu, süresinin 520 gün olduğu, ... Şirketinin (alt)yüklenici, ... Şirketinin (asıl yüklenici) iş sahibi olduğu, sözleşmenin 35. Maddesine göre yapılan işlerin teslimden itibaren 5 yıl süre ile garanti verildiği ve garanti süresi içerisinde ayıp ihbarı yapılmış olup garanti süresinde yüklenici açık ve gizli ayıpları gidermeyi peşinen kabul ve taahhüt etmiş olmakla, dava açıldığı tarihte garanti süresi devam etmektedir. Geçici kabulün, 09.02.2016 onay tarihinde sözleşme, şartname ve projelerine uygun olarak yapıldığı belirtilerek geçici kabul tutanağı onaylanmış, 21.03.2017 tarihli kesin kabul süre tespit tutanağı oluşturularak 13.04.2017 tarihine kadar kesin kabul eksiklerinin tamamlanmasına müteakip kesin kabulün yapılacağı beyan edilmiş ise de dosyaya kesin kabul tutanağı sunulmamış, 23.06.2016 tarihli tutanak ile... tarafından ... bağış yöntemiyle teslim edildiği anlaşılmıştır. ... İnşaat şirketi ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ayıpların ve eksikliklerin giderilmesi ihtar edildiği görülmüş olup asıl dosyada davalı tarafından eksik (75 m ahşap tribün oturma) imalat yapıldığına dair bilgi ve belge bulunmadığı, 20.355,00TL tutarındaki faturanın asıl dosyada davacı alt yüklenicinin defterlerinde kayıtlı olmadığı, projede olup olmadığınında tespit edilemediği, davalı tarafından düzenlenen ve davalının kayıtlarında bulunmayan fatura bedelinin talep edilemeyeceği kabul edilmiş olup asıl dosyada davacının hakedişten kaynaklı alacağı yönünden yapılan değerlendirme de ise, sözleşmenin 26. maddesinde, karşılıklı ödeme tipi anlaşması sağlanarak ödeme yapılacağı, taşeron, her ay çalıştırmış olduğu işçi ve personelin bildirimlerine ait, işe giriş bildirgesi, işten çıkış bildirgesi, bordro, aylık prim ve hizmet belgesi, ...'a ait iş gücü çizelgesi ve prim ödeme makbuz suretlerini işverene ibraz edeceğinin ayrıca hakediş ödemesi yapılmadan önce, işçi alacağı olup olmadığına dair işçiler tarafından imzalı belge ibraz edilmesi şart olduğu konusunda anlaştıkları ancak dosya kapsamında bu belgelerin sunulduğuna dair bir kaydın bulunmadığı, iş sahibi tarafından ödeme yapılması yüklenicinin sonraki ödemelerinde bu şarttan muaf olduğu anlamına gelmeyeceğinden sözleşme ile düzenlenen ve asıl dosyada yüklenici davacının sunması gereken belgelerin sunulmaması sebebi ile sözleşme ile belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeden hakediş alacağı talep edemeyeceği değerlendirilmiş olup bu sebeple asıl davanın reddine karar verilmiştir. Dosya kapsamında keşif yapılarak alınan bilirkişi raporları ile tespit edildiği üzere sözleşme ile belirlenen işlerin, eserin fen ve sanat kurallarına uygun, iş sahibinin beklentilerini karşılar özellikleri taşımadığı, eserin ayıplı olduğu ve ayıplı eseri meydana getiren yüklenicinin ortaya çıkan ayıp ve eksiklerden sadakat ve özen borcu nedeniyle sorumlu olduğu, yüklenici ... şirketi, hangi yöntemi kullanırsa kullansın eserin ayıpsız olarak ortaya çıkması gerekmekte olup eser sözleşmesinin niteliği gereği yüklenici ... şirketi sonucu garanti etmektedir. Yapılan keşiflerde de tespit edildiği üzere binanın muhtelif yerlerinde su alma, su sızıntısı, rutubet, küflenme, boyalarda kalkmalar, kaplamalarda çökme, çatının bir kısmındaki kaplamanın yerinden kopması gibi ayıpların bulunduğu, binaların kullanım ömürleri ve binanın 2016 yılının 6. ayında teslim edildiği dikkate alındığında durumun bakım eksikliği, kullanıcı hatası gibi savunmalar ile açıklanamayacağı, çatının mahal şartlarına uygun olmadığı ve bu durumun iletildiği savunulmuş ise de dosyada ispata yarar bir yazılı delilin bulunmadığı, tacir ve yapım işlerinde profesyonel olan şirketin işin mahal şartlarına uygun olmadığı tespit edilmesi halinde iş sahibine bu durumu yazılı olarak bildirmesi gerektiği, eser sözleşmesinin niteliği gereği yüklenici ... şirketi sonucu garanti ettiği dikkate alındığında bu savunmasına itibar edilemeyeceği, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları ile Birleşen ... 8.ATM dosyasında talep edilen çatının yapım bedelinin kadri maruf olduğunun, yapılan iş ile bedelin uyumlu olduğunun tespit edildiği, davalıya durumun ihbar edilmesine rağmen sözleşme ile yükümlülüğü bulunmasına rağmen gerekli onarımı yapmadığı, dosya davacısının işi haklı olarak 3. kişiye yaptırmak durumunda kaldığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiş ve itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmiştir. Birleşen ... 10.ATM ... esas sayılı dosyasında ayıplı işlerin bedeli talep edilmiş olup alınan bilirkişi raporları ile ayıplı işlerin bedeli belirlenmiş olup mahkememizce yapılan değerlendirmede de, ayıpların muhtelif yerlerde ve muhtelif çeşitlerde olması dikkate alınarak götürü bir bedel ile yaptırılabileceği, ayıpların niteliği itibari ile birim fiyatlandırmanın dosya kapsamına uygun düşmeyeceği anlaşılmış ve dosya davacısı tarafından ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile ayıpların ve eksikliklerin giderilmesi ihtar edildiği, bu sebeple ayıplı iş bedellerinin ortaya çıktığı tarih olan 2020 yılı fiyatlarına göre belirlenmesi gerektiği, Bakanlık tarafından 2020 yılı için belirlenen inşaat eskalasyon katsayısı dikkate alınarak ve bilirkişi raporu ile belirlenen ve dosya kapsamına göre mahkememizce de uygun görülen %2,5 oranında kesinti yapılmasının uygun olacağı mahkememizce değerlendirilerek yapılan hesaplamada; 2020 yılı katsayısı olan 2.115*sözleşme bedeli olan 19.575.837,00TL=41.402.895,25TL*2,5 götürü bedel oranı/100=1.035.072,38TL olup kdv Hariç 848.759,35TL olarak hesaplanmış ve bu bedel üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilerek asıl ve birleşen dosyalar yönünden aşağıdaki gibi karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin 2019/409 esas sayılı asıl dosyası yönünden;
a-) Davanın REDDİNE,
b-) Koşulları oluşmadığından icra inkar ve kötü niyet tazminat taleplerinin reddine,
2-)... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden
DAVANIN KABULÜ ile;
a-) Davacı tarafın başlattığı ... 36. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden DEVAMINA,
b-) Hükmolunan asıl alacağın %20'si olan 4.720,00TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-)Birleşen 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası yönünden; davanın Kısmen KABULÜ ile; KDV hariç 848.759,35TL tazminatın 07.02.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
ASIL DOSYADA
4-Alınması gereken harç 427,60TL olmakla peşin alınan 558,59TL harçtan mahsubu ile artan 130,99TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde asıl dosya davacısına iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin asıl dosyada davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davalı tarafından bu dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00TL'nin asıl dosyada davacı ... şirketinden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
BİRLEŞEN 2020/605 ESAS SAYILI DOSYA YÖNÜNDEN
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.612,11-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 285,03TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.327,08-TL harcın davalı ... şirketinden tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
10-Davacı ... şirketi tarafından yapılan toplam 347,23TL yargılama giderinin davalı ... şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
11-Davacı ... şirketi yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
12-Davalı ... şirketi tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin kendi üzerinde bırakılmasına,
13-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00TL'nin davalı ... şirketinden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
BİRLEŞEN 2021/448 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN
14-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 57.978,75-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 170,78TL ve 15.500,00TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye kalan 42.307,97-TL harcın davalı ... şirketinden tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
15-Davacı tarafça yatırılan 15.670,78TL peşin ve tamamlama harcının davalı ... şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
16-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri toplam 27.032,73TL olmakla kabul oranına (%95,40) göre25.789,22TL sinin davalı ... şirketinden tahsili ile davacıya ödenmesine, artan kısmının üzerinde bırakılmasına,
17-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 123.363,52TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
18-Davalı ... şirketi yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
19-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.560,00 TL'nin 1.488,24TL sinin davalı ... şirketinden, 71,76TL sinin davacı ... şirketinden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
20-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 23/02/2024
Katip
¸e-imzalı
Hakim
¸e-imzalı
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.