Επίσημη Εφημερίδα
της Ευρωπαϊκής Ένωσης
EL
Σειρά L
2024/792
29.2.2024
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2024/792 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 29ης Φεβρουαρίου 2024
για τη θέσπιση του Μέσου Διευκόλυνσης για την Ουκρανία
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 212 και το άρθρο 322 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (1),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (2),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Από την έναρξη του απρόκλητου και αδικαιολόγητου επιθετικού πολέμου που εξαπέλυσε η Ρωσία κατά της Ουκρανίας στις 24 Φεβρουαρίου 2022, η Ένωση, τα κράτη μέλη της και τα ευρωπαϊκά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα έχουν κινητοποιήσει άνευ προηγουμένου στήριξη για την οικονομική, κοινωνική και χρηματοπιστωτική ανθεκτικότητα της Ουκρανίας. Η εν λόγω στήριξη συνδυάζει τη στήριξη από τον προϋπολογισμό της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της έκτακτης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής και της στήριξης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ), με πλήρη ή μερική εγγύηση από τον προϋπολογισμό της Ένωσης, καθώς και περαιτέρω χρηματοδοτική στήριξη από τα κράτη μέλη.
(2)
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 23ης Ιουνίου 2022 αποφάσισε να χορηγήσει το καθεστώς υποψήφιας χώρας στην Ουκρανία, η οποία εξέφρασε την ισχυρή βούληση να συνδέσει την ανασυγκρότηση με μεταρρυθμίσεις κατά την ευρωπαϊκή της πορεία. Η συνεχιζόμενη ισχυρή στήριξη προς την Ουκρανία αποτελεί βασική προτεραιότητα για την Ένωση και κατάλληλη απόκριση στην ισχυρή πολιτική δέσμευση της Ένωσης να στηρίξει την Ουκρανία για όσο διάστημα είναι αναγκαίο.
(3)
Η παροχή από την Ένωση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής ύψους έως 18 δισεκατομμύρια EUR για το 2023 δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2463 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) θεωρήθηκε κατάλληλη απόκριση στο χρηματοδοτικό κενό της Ουκρανίας για το 2023 και συνέβαλε στην κινητοποίηση σημαντικής χρηματοδότησης από άλλους δωρητές και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Αυτό αποτέλεσε σημαντικό παράγοντα που συνέβαλε στη μακροοικονομική και χρηματοπιστωτική ανθεκτικότητα της Ουκρανίας σε μια κρίσιμη περίοδο.
(4)
Η Ένωση έχει παράσχει επίσης σημαντική χρηματοδοτική στήριξη μέσω πρόσθετης δέσμης που συνδυάζει κονδύλια στο πλαίσιο του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη (NDICI-Global Europe) που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) και δάνεια από την ΕΤΕπ. Επιπλέον, παρέχεται συνεχής στήριξη από αρχές, κοινότητες, ΜΚΟ και ομάδες εθελοντών των κρατών μελών.
(5)
Επιπλέον, το Συμβούλιο αποφάσισε σχετικά με μέτρα συνδρομής εκτός προϋπολογισμού για τη στήριξη των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη που θεσπίστηκε με την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2021/509 του Συμβουλίου (5), ύψους 6,1 δισεκατομμυρίων EUR, και με την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2022/1968 του Συμβουλίου (6), συνέστησε αποστολή στρατιωτικής συνδρομής για την παροχή στήριξης στην Ουκρανία ύψους 0,1 δισεκατομμυρίου EUR για τις κοινές δαπάνες. Η Ένωση και τα κράτη μέλη της έχουν επίσης παράσχει άνευ προηγουμένου επείγουσα συνδρομή σε είδος μέσω του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης που θεσπίστηκε με την απόφαση αριθ. 1313/2013/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7), η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη επιχείρηση έκτακτης ανάγκης από τη δημιουργία του εν λόγω μηχανισμού.
(6)
Επιπλέον, οι λωρίδες αλληλεγγύης ΕΕ-Ουκρανίας που δημιουργήθηκαν τον Μάιο του 2022 έχουν συμβάλει στη δημιουργία εκτιμώμενης αξίας εξαγωγών ύψους 31 δισεκατομμυρίων EUR για την ουκρανική οικονομία έως τα τέλη Μαΐου 2023.
(7)
Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει προκαλέσει στην Ουκρανία ζημιές ύψους άνω των 270 δισεκατομμυρίων EUR από τις 24 Φεβρουαρίου 2023 και έπειτα, το δε κόστος ανασυγκρότησης εκτιμάται σε 384 δισεκατομμύρια EUR, καθώς και απώλεια πρόσβασης στις χρηματοπιστωτικές αγορές και σημαντική μείωση των δημόσιων εσόδων, ενώ οι δημόσιες δαπάνες για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κατάστασης και τη διατήρηση της συνέχειας των δημόσιων υπηρεσιών έχουν αυξηθεί σημαντικά. Οι εκτιμήσεις αυτές, καθώς και οι αναλυτικές πληροφορίες από όλες τις άλλες κατάλληλες και επακόλουθες πηγές, αποτελούν κατάλληλη βάση προκειμένου να καθοριστούν οι αντίστοιχες χρηματοδοτικές ανάγκες για τα επόμενα έτη, συμπεριλαμβανομένων περιφερειακών και τομεακών παραμέτρων.
(8)
Στις 30 Μαρτίου 2023 το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) εκτίμησε το κρατικό χρηματοδοτικό κενό έως το 2027 σε 75,1 δισεκατομμύρια EUR και συμφώνησε με την Ουκρανία σχετικά με ένα τετραετές πρόγραμμα ύψους 14,4 δισεκατομμυρίων EUR για την εδραίωση πολιτικών που θα διατηρήσουν τη δημοσιονομική, εξωτερική, τιμολογιακή και χρηματοπιστωτική σταθερότητα και θα στηρίξουν την οικονομική ανάκαμψη, ενισχύοντας παράλληλα τη διακυβέρνηση και ισχυροποιώντας τους θεσμούς για την προώθηση της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης στο πλαίσιο της μεταπολεμικής ανασυγκρότησης και της πορείας προσχώρησης της Ουκρανίας στην Ένωση.
(9)
Λόγω του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, εξακολουθεί να υπάρχει κενό στις χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας. Ως εκ τούτου, απαιτείται σημαντική και ευέλικτη στήριξη προς την ουκρανική κυβέρνηση προκειμένου αυτή να διατηρήσει τις λειτουργίες της, να παράσχει δημόσιες υπηρεσίες, καθώς και για να στηρίξει την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της χώρας.
(10)
Δεδομένης της βλάβης που έχει προκαλέσει ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας στην οικονομία, στην κοινωνία και στις υποδομές της Ουκρανίας, η Ουκρανία θα χρειαστεί σημαντική στήριξη και θεσμική ικανότητα για τη διατήρηση των λειτουργιών της, καθώς και βραχυπρόθεσμη αρωγή και συνδρομή για την ταχεία ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της χώρας. Η Ουκρανία θα χρειαστεί ολοκληρωμένη στήριξη για την «καλύτερη ανοικοδόμηση» μέσω μιας ανθρωποκεντρικής ανάκαμψης που δημιουργεί τα θεμέλια για μια ελεύθερη, πολιτιστικά ακμάζουσα και ευημερούσα χώρα με ανθεκτική οικονομία, η οποία είναι καλά ενσωματωμένη στην ευρωπαϊκή και παγκόσμια οικονομία, βασίζεται στις ενωσιακές αξίες και σημειώνει πρόοδο στην πορεία της προς την προσχώρηση στην Ένωση.
(11)
Στο πλαίσιο αυτό, είναι αναγκαίο να θεσπιστεί ένα έκτακτο μεσοπρόθεσμο ενιαίο μέσο που θα συγκεντρώνει τη διμερή στήριξη που παρέχει η Ένωση στην Ουκρανία, ώστε να διασφαλίζεται ο συντονισμός και η αποδοτικότητα. Για τον σκοπό αυτόν, είναι αναγκαίο να συσταθεί Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία (το «Μέσο Διευκόλυνσης») για την περίοδο 2024-2027, με το οποίο θα εξισορροπείται η ευελιξία και η δυνατότητα προγραμματισμού της απόκρισης της Ένωσης για την αντιμετώπιση του χρηματοδοτικού κενού και των αναγκών ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού της Ουκρανίας, ενώ ταυτόχρονα θα στηρίζονται οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της Ουκρανίας στο πλαίσιο της πορείας της προς την προσχώρηση στην Ένωση.
(12)
Δεδομένου του έκτακτου χαρακτήρα του Μέσου Διευκόλυνσης, είναι σημαντικό το εν λόγω Μέσο Διευκόλυνσης να υποστηρίζεται από ένα συνεκτικό και κατά προτεραιότητα σχέδιο για την ανασυγκρότηση της Ουκρανίας («σχέδιο για την Ουκρανία»), το οποίο θα πρέπει να καταρτιστεί από την κυβέρνηση της Ουκρανίας με τη δέουσα συμμετοχή του κοινοβουλίου της Ουκρανίας (Verkhovna Rada) και εκπροσώπων οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και θα παρέχει ένα δομημένο και προβλέψιμο πλαίσιο για την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της Ουκρανίας, σαφώς συνδεδεμένο με τις απαιτήσεις προσχώρησης στην Ένωση.
(13)
Η ενωσιακή στήριξη προς την Ουκρανία από το 2024 έως το 2027 θα πρέπει να παρέχεται πρωτίστως και κυρίως στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, αποφεύγοντας ενδεχόμενες αλληλοεπικαλύψεις με άλλα προγράμματα, ιδίως τον Μηχανισμό Προενταξιακής Βοήθειας που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1529 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8), και να διασφαλίζει μια συνεκτική προσέγγιση μέσω ενοποιημένου μέσου, με την αντικατάσταση ή, κατά περίπτωση, τη συμπλήρωση των δραστηριοτήτων στο πλαίσιο των υφιστάμενων μέσων. Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης δεν θα πρέπει να προδικάζει μελλοντική βοήθεια προς την Ουκρανία και τη δυνατότητά της να συμμετέχει σε προγράμματα της Ένωσης στο πλαίσιο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου μετά το 2027.
(14)
Εν προκειμένω, η ενωσιακή στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να αντικαταστήσει τη διμερή στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο του NDICI-Global Europe. Ωστόσο, είναι σημαντικό να διασφαλιστεί ότι η Ουκρανία μπορεί να συνεχίσει να επωφελείται από την περιφερειακή, θεματική, ταχεία ανταπόκριση και άλλες μορφές στήριξης στο πλαίσιο του NDICI-Global Europe, ιδίως από προγράμματα διασυνοριακής συνεργασίας, και γενικότερα μπορεί να συνεχίσει να προωθεί την περιφερειακή, μακροπεριφερειακή και διασυνοριακή συνεργασία και εδαφική ανάπτυξη, μεταξύ άλλων μέσω της εφαρμογής των μακροπεριφερειακών στρατηγικών της Ένωσης.
(15)
Η ανθρωπιστική βοήθεια, η άμυνα και η στήριξη στα κράτη μέλη που παρέχουν προστασία σε όσους προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόλεμο στην Ουκρανία θα πρέπει να παρέχεται σε επαρκή βαθμό και με συνέπεια εκτός του Μέσου Διευκόλυνσης. H Ουκρανία μπορεί να συνεχίσει να επωφελείται από σχετικά υφιστάμενα προγράμματα της Ένωσης που εντάσσονται στον προϋπολογισμό της Ένωσης, όπως είναι ο μηχανισμός NDICI-Global Europe για δράσεις που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 14, ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Διεθνούς Συνεργασίας για την Πυρηνική Ασφάλεια που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (Ευρατόμ) 2021/948 του Συμβουλίου (9), η ανθρωπιστική βοήθεια σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου (10), και οι δραστηριότητες στο πλαίσιο της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, καθώς και μέτρα στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη που δεν εντάσσονται στον προϋπολογισμό της Ένωσης.
Επιπλέον, οι ουκρανικές οντότητες μπορούν να συμμετέχουν σε προγράμματα εσωτερικής πολιτικής της Ένωσης, όπως το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/695 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11), το πρόγραμμα έρευνας και κατάρτισης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (Ευρατόμ) 2021/765 του Συμβουλίου (12), το πρόγραμμα «Ψηφιακή Ευρώπη» που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/694 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13), το πρόγραμμα «Fiscalis» για τη συνεργασία στον τομέα της φορολογίας που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/847 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (14),
το πρόγραμμα «Τελωνεία» για τη συνεργασία στον τομέα των τελωνείων (15), το Erasmus+ που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/817 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (16), το πρόγραμμα EU4Health που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/522 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (17), το πρόγραμμα «Δημιουργική Ευρώπη» που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/818 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (18),
το πρόγραμμα για το Περιβάλλον και τη Δράση για το Κλίμα (LIFE) που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/783 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19), το πρόγραμμα για την ενιαία αγορά που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/690 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (20), ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της Ένωσης, ο μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1153 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (21) και το πρόγραμμα της Ένωσης για την καταπολέμηση της απάτης που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/785 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (22), καθώς και άλλα σχετικά προγράμματα σύμφωνα με τους αντίστοιχους κανόνες και στόχους τους και τις σχετικές συμφωνίες σύνδεσης.
(16)
Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλει στη γεφύρωση του χρηματοδοτικού κενού της Ουκρανίας έως το 2027, με την παροχή μη επιστρεπτέας στήριξης και δανείων με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους κατά τρόπο προβλέψιμο, συνεχή, ομαλό και έγκαιρο. Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλλει στη διατήρηση της μακροοικονομικής σταθερότητας στην Ουκρανία και να αμβλύνει τους περιορισμούς εξωτερικής χρηματοδότησης που αντιμετωπίζει η Ουκρανία.
(17)
Είναι σημαντικό οι επενδύσεις για τη βιώσιμη ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της Ουκρανίας στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης να ξεκινήσουν επειγόντως να συμβάλουν στην εξασφάλιση αξιοπρεπών συνθηκών διαβίωσης για τον ουκρανικό πληθυσμό και την ανασυγκρότηση κρίσιμων υποδομών, όταν είναι δυνατόν, τη διασφάλιση της δημιουργίας θέσεων εργασίας και εσόδων και τη σταδιακή μείωση του όγκου της απαιτούμενης διεθνούς συνδρομής, μετριάζοντας παράλληλα την περιβαλλοντική βλάβη, στο μέτρο του δυνατού σε μία χώρα που σπαράσσεται από πόλεμο, και παρέχοντας στήριξη στην Ουκρανία για την πράσινη μετάβαση.
(18)
Η μεσοπρόθεσμη προοπτική που παρέχεται από το σχέδιο για την Ουκρανία μέσω ενός ενιαίου μέσου θα πρέπει επίσης να ενθαρρύνει την Ουκρανία να κατευθύνει τις επενδύσεις και τις μεταρρυθμίσεις προς τη μετάβαση σε μια πράσινη, αειφόρο, ψηφιακή και συμπεριληπτική οικονομία, και να συμβάλει στην κινητοποίηση ομονοούντων δωρητών, μεταξύ άλλων και από τον ιδιωτικό τομέα, για πολυετείς συνεισφορές προς στήριξη της Ουκρανίας. Οι επενδύσεις θα πρέπει να είναι ευθυγραμμισμένες, στον βαθμό που αυτό είναι δυνατό, με το κεκτημένο της Ένωσης για το κλίμα και το περιβάλλον, και θα πρέπει να συνάδουν με την εφαρμογή του ουκρανικού εθνικού σχεδίου για την ενέργεια και το κλίμα.
(19)
Οι προσπάθειες ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού θα πρέπει να βασίζονται στην ιδία ευθύνη της Ουκρανίας, στη στενή συνεργασία και στον συντονισμό με τις χώρες και τους οργανισμούς που την υποστηρίζουν, καθώς και στην πορεία της Ουκρανίας προς την προσχώρηση στην Ένωση. Οι τοπικές και περιφερειακές διοικήσεις της Ουκρανίας, καθώς και οι ουκρανικές οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, αναμένεται επίσης να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη διαδικασία αυτή, συμμετέχοντας στον σχεδιασμό και τον έλεγχό της. Η συνεργασία μεταξύ ομοτίμων και τα προγράμματα που εντάσσονται σε συμπράξεις μεταξύ πόλεων και περιφερειών της Ένωσης και της Ουκρανίας έχουν ήδη διευκολύνει την παράδοση ανθρωπιστικής βοήθειας, και άλλων μορφών αρωγής, στην Ουκρανία και έτσι παρέχουν μια βάση για τον εμπλουτισμό και την επιτάχυνση της διαδικασίας ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού.
(20)
Η Ένωση θα πρέπει επίσης να προάγει τη στενή διαβούλευση και τη σύνδεση των τοπικών και περιφερειακών αρχών, οι οποίες περιλαμβάνουν ευρύ φάσμα υποεθνικών επιπέδων και κλάδων διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων των περιφερειών, των δήμων, των διοικητικών διαμερισμάτων (rayons) και των υποδιαιρέσεών τους (hromadas) όπως επίσης και των ενώσεών τους, καθώς και τη στενή διαβούλευση και τη συμμετοχή ουκρανικών οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών. Η Ένωση θα πρέπει να ενθαρρύνει την ουσιαστική συμμετοχή τους στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της Ουκρανίας, με βάση τη βιώσιμη ανάπτυξη και μέσω της υλοποίησης των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Η Ένωση θα πρέπει να αναγνωρίσει και να υποστηρίξει τους πολλαπλούς ρόλους που διαδραματίζουν οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές ως φορείς προώθησης μιας συμπεριληπτικής εδαφικής προσέγγισης της τοπικής ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών αποκέντρωσης, της συμμετοχής των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών κοινοτήτων, της διαφάνειας και της λογοδοσίας, και θα πρέπει να ενισχύσει περαιτέρω τη στήριξή της για την ανάπτυξη των ικανοτήτων των τοπικών και περιφερειακών αρχών, μεταξύ άλλων για την υλοποίηση έργων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, σύμφωνα με την αρχή της τοπικής αυτοδιοίκησης, όπως ορίζεται στον Ευρωπαϊκό Χάρτη της Τοπικής Αυτονομίας, του οποίου η Ουκρανία είναι συμβαλλόμενο μέρος.
(21)
Η Ένωση θα πρέπει να στηρίξει τη μετάβαση προς την προσχώρηση προς όφελος της Ουκρανίας, αξιοποιώντας την πείρα των κρατών μελών. Η εν λόγω στήριξη θα πρέπει να επικεντρώνεται ιδίως στην ανταλλαγή των εμπειριών που απέκτησαν τα κράτη μέλη κατά τη διάρκεια των δικών τους μεταρρυθμιστικών διαδικασιών.
(22)
Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει επίσης να βασίζεται στις συνέργειες, τις οποίες και θα μεγιστοποιεί, με βασικούς οργανισμούς που υποστηρίζουν τις μεταρρυθμίσεις και την ανασυγκρότηση της Ουκρανίας, όπως ο Όμιλος της ΕΤΕπ, διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί, μεταξύ των οποίων η Παγκόσμια Τράπεζα, ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης και το ΔΝΤ και ευρωπαϊκοί πολυμερείς οικονομικοί οργανισμοί, μεταξύ των οποίων η ΕΤΑΑ και η Τράπεζα Ανάπτυξης του Συμβουλίου της Ευρώπης · και διμερείς οικονομικοί οργανισμοί, όπως τράπεζες ανάπτυξης και οργανισμοί εξαγωγικών πιστώσεων.
(23)
Δεδομένων των αβεβαιοτήτων που συνδέονται με τον πόλεμο, ενδείκνυται το Μέσο Διευκόλυνσης να είναι σε θέση να παρέχει στήριξη στην Ουκρανία σε δεόντως αιτιολογημένες εξαιρετικές περιστάσεις, ιδίως σε περίπτωση σημαντικής επιδείνωσης του πολέμου, και προκειμένου να διατηρηθεί η μακροοικονομική σταθερότητά της και να διασφαλιστεί η επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης. Η εν λόγω έκτακτη χρηματοδότηση θα πρέπει να παρέχεται για μεμονωμένες περιόδους που δεν θα υπερβαίνουν τους τρεις μήνες και επίσης θα πρέπει να παρέχεται μόνο μέσω εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, αν διαπιστωθεί ότι είναι αδύνατο για την Ουκρανία να εκπληρώσει τους όρους που συνοδεύουν τις μορφές στήριξης δυνάμει του Μέσου Διευκόλυνσης, όταν είναι ο δικαιούχος της στήριξης, και θα πρέπει να διακόπτεται μόλις καταστεί εκ νέου δυνατή η εκπλήρωση των εν λόγω όρων. Η έκτακτη αυτή χρηματοδότηση δεν θα πρέπει να επηρεάζει τη χρηματοδότηση από άλλα ειδικά μέσα της Ένωσης, τα οποία θα πρέπει να κινητοποιούνται σε περίπτωση φυσικών καταστροφών ή άλλων ανθρωπιστικών καταστάσεων έκτακτης ανάγκης ή καταστάσεων έκτακτης ανάγκης στον τομέα της πολιτικής προστασίας. Εφόσον κρίνεται αναγκαίο, θα μπορούσε να διατίθεται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης έκτακτη χρηματοδότηση πριν από την έγκριση του σχεδίου για την Ουκρανία και τη σύναψη της συμφωνίας-πλαισίου. Η έκτακτη χρηματοδότηση θα μπορεί να παρέχεται επιπλέον της έκτακτης ενδιάμεσης χρηματοδότησης, κατά περίπτωση.
(24)
Το πλαίσιο πολιτικής για τη διεύρυνση που καθορίζεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Συμβούλιο, η συμφωνία σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Ουκρανίας, αφετέρου (23) (η «συμφωνία σύνδεσης»), συμπεριλαμβανομένης μιας εκτενούς και ολοκληρωμένης ζώνης ελεύθερων συναλλαγών, οι πολυμερείς συμφωνίες στις οποίες η Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος και άλλες συμφωνίες που θεσπίζουν νομικά δεσμευτική σχέση με την Ουκρανία, καθώς και ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ανακοινώσεις της Επιτροπής και κοινές ανακοινώσεις της Επιτροπής και του Ύπατου Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας θα πρέπει να αποτελούν το γενικό πλαίσιο πολιτικής για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού. Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει τη συνοχή μεταξύ της στήριξης βάσει του Μέσου Διευκόλυνσης και του πλαισίου πολιτικής για τη διεύρυνση.
(25)
Το άρθρο 49 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) προβλέπει ότι κάθε ευρωπαϊκό κράτος που σέβεται τις αξίες του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες, και δεσμεύεται να προάγει τις εν λόγω αξίες, μπορεί να ζητήσει να γίνει μέλος της Ένωσης. Οι αξίες αυτές είναι κοινές στα κράτη μέλη σε μια κοινωνία που διέπεται από συμπεριληπτικότητα, πλουραλισμό, απαγόρευση των διακρίσεων, ανεκτικότητα, δικαιοσύνη, αλληλεγγύη και ισότητα των φύλων.
(26)
Ευρωπαϊκό κράτος που έχει υποβάλει αίτηση προσχώρησης στην Ένωση μπορεί να γίνει μέλος της Ένωσης μόνον όταν επιβεβαιωθεί ότι πληροί απολύτως τα κριτήρια προσχώρησης που καθορίστηκαν στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στην Κοπεγχάγη τον Ιούνιο του 1993 («κριτήρια της Κοπεγχάγης») και υπό την προϋπόθεση ότι η Ένωση έχει την ικανότητα να εντάξει το νέο μέλος. Τα κριτήρια της Κοπεγχάγης συνδέονται με τη σταθερότητα θεσμών που εγγυώνται τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τον σεβασμό και την προστασία των μειονοτήτων, την ύπαρξη λειτουργικής οικονομίας της αγοράς, καθώς και την ικανότητα αντιμετώπισης της ανταγωνιστικής πίεσης και των δυνάμεων της αγοράς εντός της Ένωσης, και την ικανότητα ανάληψης όχι μόνο των δικαιωμάτων αλλά και των υποχρεώσεων βάσει των Συνθηκών, συμπεριλαμβανομένης της επιδίωξης των στόχων της πολιτικής, οικονομικής και νομισματικής ένωσης.
(27)
Είναι προς το κοινό συμφέρον της Ένωσης και της Ουκρανίας να προωθηθούν οι προσπάθειες της Ουκρανίας για τη μεταρρύθμιση του πολιτικού, του νομικού και του οικονομικού της συστήματος, με σκοπό την ένταξή της στην Ένωση. Η χορήγηση καθεστώτος υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην Ουκρανία αποτελεί γεωστρατηγική επένδυση της Ένωσης για την ειρήνη, την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία στην Ευρώπη και βελτιώνει τη θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων. Παρέχει επίσης μεγαλύτερες αμοιβαία επωφελείς οικονομικές και εμπορικές ευκαιρίες για την Ένωση και την Ουκρανία, υποστηρίζοντας παράλληλα τον σταδιακό μετασχηματισμό της χώρας. Η προοπτική της προσχώρησης στην Ένωση έχει ισχυρό μετασχηματιστικό αντίκτυπο, διότι ενσωματώνει θετικές δημοκρατικές, πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές αλλαγές.
(28)
Η υιοθέτηση των βασικών αξιών της Ένωσης και η προσήλωση σε αυτές συνιστούν επιλογή και είναι απαραίτητες για την Ουκρανία που προσδοκά να προσχωρήσει στην Ένωση. Κατά συνέπεια, είναι σημαντικό η Ουκρανία να αναλάβει τις ευθύνες της και να δεσμευτεί πλήρως ότι θα ενστερνιστεί τις ενωσιακές αξίες, καθώς και ότι θα προασπίζεται μια παγκόσμια τάξη που βασίζεται σε κανόνες και αξίες και θα επιδιώξει σθεναρά τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις προς το συμφέρον του λαού της.
(29)
Η ανασυγκρότηση από τις ζημιές που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας δεν μπορεί να περιοριστεί μόνο την ανοικοδόμηση όσων καταστράφηκαν ώστε να γίνουν όπως ήταν πριν από τον πόλεμο. Η ανασυγκρότηση προσφέρει μια ευκαιρία στήριξης της Ουκρανίας όσον αφορά τη διαδικασία ένταξής της στην εσωτερική αγορά και την επιτάχυνση της βιώσιμης πράσινης και ψηφιακής μετάβασής της, σύμφωνα με τις πολιτικές της Ένωσης, ενώ παράλληλα προάγει την οικονομική ολοκλήρωση με την Ένωση και προωθεί την κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη και τη διασυνοριακή συνεργασία. Ως εκ τούτου, το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να προωθεί την ανασυγκρότηση κατά τρόπο που να εκσυγχρονίζει και να βελτιώνει την οικονομία της Ουκρανίας, με βάση τους κανόνες και τα πρότυπα της Ένωσης, επενδύοντας στη μετάβαση της Ουκρανίας προς μια αειφόρο, πράσινη, ψηφιακή και συμπεριληπτική οικονομία και ωφελώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την κοινωνία στο σύνολό της, με ιδιαίτερη προσοχή στις ανάγκες των ευάλωτων ομάδων. Η ανασυγκρότηση της πολιτιστικής κληρονομιάς θα πρέπει να βασίζεται σε εθνικές, διεθνείς και ευρωπαϊκές πρακτικές, σε κείμενα που ορίζουν πρότυπα, σε αρχές, όπως το Νέο Ευρωπαϊκό Μπάουχαους, και σε διδάγματα που αντλήθηκαν, και να συνάδει με τις ευρωπαϊκές αρχές ποιότητας για χρηματοδοτούμενες από την Ένωση παρεμβάσεις με δυνητικό αντίκτυπο στην πολιτιστική κληρονομιά. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη διασφάλιση της αειφορίας και της επαρκούς προστασίας των δραστηριοτήτων που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, δεδομένων των κινδύνων για την κυβερνοασφάλεια και του συνολικού τοπίου των απειλών.
(30)
Ευθυγραμμιζόμενο με την ανάγκη να υποστηριχτεί η ανάκαμψη και η ανασυγκρότηση της Ουκρανίας με βιώσιμο και μακρόπνοο τρόπο, το Μέσο Διευκόλυνσης δεν θα πρέπει να στηρίζει δραστηριότητες ή μέτρα που προωθούν επενδύσεις σε ορυκτά καύσιμα ή που δεν τηρούν την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης», μεταξύ άλλων στη βιοποικιλότητα ή στο κλίμα, εκτός εάν οι εν λόγω δραστηριότητες ή τα εν λόγω μέτρα επιβάλλονται αυστηρά για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης, στο μέτρο του δυνατού σε μια χώρα σπαρασσόμενη από πόλεμο. Οι εν λόγω δραστηριότητες ή τα εν λόγω μέτρα θα μπορούσαν να αφορούν, για παράδειγμα, τη συνέχιση οικονομικών δραστηριοτήτων ή την αντιμετώπιση επειγουσών αναγκών ανάκαμψης και ανασυγκρότησης. Θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη να ανοικοδομηθούν και να εκσυγχρονιστούν οι υποδομές και να αποκατασταθεί το φυσικό περιβάλλον που έχει πληγεί από τον πόλεμο με ανθεκτικό τρόπο. Θα πρέπει δε να συνοδεύονται, κατά περίπτωση, από κατάλληλα μέτρα για την αποφυγή, την πρόληψη ή τη μείωση και, ει δυνατόν, την αντιστάθμιση τυχών βλαβερών επιπτώσεων.
(31)
Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλει στην τήρηση της Σύμβασης-Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (24) και της συμφωνίας του Παρισιού που εγκρίθηκε στο πλαίσιο της εν λόγω Σύμβασης (25) (η «συμφωνία του Παρισιού»), της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τη βιολογική ποικιλότητα (26) και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της απερήμωσης στις χώρες που αντιμετωπίζουν σοβαρή ξηρασία ή/και απερήμωση, ιδιαίτερα στην Αφρική (27), και δεν θα πρέπει να συντελεί στην περιβαλλοντική υποβάθμιση ή να βλάπτει το περιβάλλον ή το κλίμα. Ειδικότερα, η χρηματοδότηση που διατίθεται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι συνεπής με τον μακροπρόθεσμο στόχο να συγκρατηθεί η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη αρκετά κάτω από τους 2 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα και να συνεχιστούν οι προσπάθειες για τον περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας στον 1,5 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα. Θα πρέπει επίσης να συνάδει με τον στόχο να αυξηθεί η ικανότητα προσαρμογής στις δυσμενείς επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, καθώς και με τη στήριξη της διατήρησης της βιοποικιλότητας, της κυκλικής οικονομίας και της μηδενικής ρύπανσης. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίδεται σε δράσεις που δημιουργούν παράλληλα οφέλη και επιτυγχάνουν πολλαπλούς στόχους, μεταξύ άλλων για το κλίμα, τη βιοποικιλότητα και το περιβάλλον. Δεδομένης της τεράστιας περιβαλλοντικής καταστροφής που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας, το Μέσο Διευκόλυνσης θα μπορούσε να συμβάλει στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που απορρέουν από αυτήν. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να συμβάλει στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, στην προστασία του περιβάλλοντος συμπεριλαμβανομένης της βιοποικιλότητας, και στην πράσινη μετάβαση, ή στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που απορρέουν από αυτήν. Η συμβολή αυτή θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού σε μια χώρα σπαρασσόμενη από πόλεμο, να ανέρχεται σε τουλάχιστον το 20 % του συνολικού ποσού που αντιστοιχεί στη στήριξη στο πλαίσιο του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία και στις επενδύσεις στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία. Το ποσό αυτό θα πρέπει να υπολογίζεται με βάση, εφόσον μπορούν να εφαρμοστούν και κατά περίπτωση, συντελεστές που χρησιμοποιούνται σε υφιστάμενες μεθοδολογίες για το κλίμα και τη βιοποικιλότητα, όπως ιδίως στο παράρτημα VI του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (28) και σε πρόσθετα πεδία παρέμβασης, όπως αυτά προσαρμόζονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
(32)
Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για τη βελτίωση της ευαισθητοποίησης για περιβαλλοντικά εγκλήματα στην Ουκρανία και την καταπολέμησή τους, υποστηρίζοντας την εφαρμογή του πρωτοκόλλου του Κιέβου περί των μητρώων έκλυσης και μεταφοράς ρύπων και διασφαλίζοντας τη συμμόρφωση με τους νόμους για την προστασία του περιβάλλοντος.
(33)
Τα μέτρα που χρηματοδοτούνται δυνάμει του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να συνάδουν, στο μέτρο του δυνατού σε μια χώρα σπαρασσόμενη από πόλεμο, με τα κλιματικά και περιβαλλοντικά πρότυπα της Ένωσης. Τα μέτρα αυτά θα πρέπει επίσης να ενσωματώνουν την κλιματική αλλαγή, την προστασία του περιβάλλοντος, τα ανθρώπινα δικαιώματα, την ειρήνη, τη δημοκρατία, την ισότητα των φύλων και την απαγόρευση των διακρίσεων και, κατά περίπτωση, τη μείωση του κινδύνου καταστροφών, καθώς και την πρόοδο προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης. Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει επίσης να καθοδηγείται από την αρχή «κανείς στο περιθώριο» και να επιδιώκει τη διασφάλιση ισόρροπης κατανομής και χρήσης των πόρων βάσει των αναγκών.
(34)
Η εφαρμογή του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να διέπεται από τις αρχές της ισότητας, της συμπερίληψης και της απαγόρευσης των διακρίσεων, όπως διευκρινίζονται στις στρατηγικές για την Ένωση ισότητας. Θα πρέπει να προλαμβάνει και να καταπολεμά τη βία κατά των γυναικών, την έμφυλη βία και την ενδοοικογενειακή βία. Θα πρέπει να ενθαρρύνει την ουσιώδη συμμετοχή των γυναικών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, να προωθεί και να ενισχύει την ισότητα των φύλων, τη χειραφέτηση γυναικών και κοριτσιών και την προστασία και προώθηση των δικαιωμάτων τους, λαμβάνοντας υπόψη τα σχέδια δράσης της ΕΕ για θέματα φύλου και τα σχετικά συμπεράσματα του Συμβουλίου, καθώς και τις διεθνείς συμβάσεις. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλει στην αντιμετώπιση των προκλήσεων στον τομέα της κοινωνικής υγείας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στον τομέα της ψυχικής υγείας, η οποία είναι απαραίτητη για μια υγιή μεταπολεμική κοινωνία, με ιδιαίτερη έμφαση στα παιδιά. Η υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να συνάδει με τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία (29) και να διασφαλίζει τη συμμετοχή σχετικών συμφεροντούχων στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων καθώς και την προσβασιμότητα στις επενδύσεις και την τεχνική συνδρομή που παρέχει. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι σύμφωνο με τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού και να στηρίζει τα παιδιά και τους νέους ως κύριους φορείς αλλαγής και ως παράγοντες που συμβάλλουν στην υλοποίηση της Ατζέντας του 2030 για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
(35)
Η ενίσχυση του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, η στήριξη των προσπαθειών αποολιγαρχοποίησης και της καταπολέμησης της διαφθοράς και ιδίως της διαφθοράς υψηλού επιπέδου, της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, της φοροαποφυγής, της φοροδιαφυγής, της φορολογικής απάτης και του οργανωμένου εγκλήματος, η ενίσχυση της διαφάνειας, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης του κοινού σε πληροφορίες, η χρηστή διακυβέρνηση σε όλα τα επίπεδα και η συμμετοχή των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα, η προάσπιση της ελευθερίας και της πολυφωνίας των μέσων ενημέρωσης και η ενίσχυση της μεταρρύθμισης της δημόσιας διοίκησης, μεταξύ άλλων στους τομείς των δημόσιων συμβάσεων, του ανταγωνισμού και των κρατικών ενισχύσεων, παραμένουν βασικές προκλήσεις και έχουν ζωτική σημασία προκειμένου να προσεγγίσει η Ουκρανία περαιτέρω την Ένωση και να προετοιμαστεί ώστε να αναλάβει πλήρως τις υποχρεώσεις της ως μέλος της Ένωσης. Λόγω του πιο μακροπρόθεσμου χαρακτήρα των μεταρρυθμίσεων που επιδιώκονται στους εν λόγω τομείς και της ανάγκης δημιουργίας ιστορικού επιδόσεων, η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να αντιμετωπίσει τα θέματα αυτά το συντομότερο δυνατόν.
(36)
Σύμφωνα με την αρχή της συμμετοχικής δημοκρατίας και για τον σκοπό της ενίσχυσης του συστήματος ελέγχων και ισορροπιών, η Ένωση θα πρέπει να ενθαρρύνει την ενίσχυση των κοινοβουλευτικών ικανοτήτων, την κοινοβουλευτική εποπτεία, τις δημοκρατικές διαδικασίες και τη δίκαιη εκπροσώπηση στην Ουκρανία, καθώς και την ουσιαστική συμμετοχή των περιφερειών και των δήμων και της κοινωνίας των πολιτών σε όλα τα επίπεδα της δημοκρατικής διαδικασίας, ώστε να είναι δυνατός ο ενισχυμένος δημοκρατικός έλεγχος. Το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να καταδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο η ουσιαστική συμμετοχή των συμφεροντούχων σχεδιάστηκε και εξασφαλίστηκε μέσω διαβουλεύσεων, με επαρκή χρονοδιαγράμματα και διαφάνεια, καθώς και σαφείς διαδικασίες παρακολούθησης για τα δεδομένα που δίνονται. Σύμφωνα με την ουκρανική συνταγματική τάξη, το κοινοβούλιο της Ουκρανίας (Verkhovna Rada) θα πρέπει να ενημερώνεται και να συμμετέχει σε διαβουλεύσεις σε όλα τα στάδια του κύκλου ζωής του Μέσου Διευκόλυνσης. Τα αποτελέσματα τυχόν συζητήσεων που πραγματοποιούνται ή γνωμοδοτήσεων που εκδίδονται σχετικά με το σχέδιο για την Ουκρανία από το κοινοβούλιο της Ουκρανίας θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη.
(37)
Η ενισχυμένη στρατηγική και επιχειρησιακή συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας στον τομέα της ασφάλειας είναι καθοριστική για την αποτελεσματική και αποδοτική αντιμετώπιση των απειλών κατά της ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένων των υβριδικών απειλών, όπως οι κυβερνοαπειλές, καθώς και για την ανθεκτικότητα κατά της παραπληροφόρησης, της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό, του οργανωμένου εγκλήματος και της τρομοκρατίας.
(38)
Οι δράσεις στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, ανταποκρινόμενες στο άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο γ) ΣΕΕ και σύμφωνα με τους σκοπούς και τις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, θα πρέπει να στηρίζουν, κατά περίπτωση, μέτρα και διαδικασίες οικοδόμησης εμπιστοσύνης που προωθούν τη δικαιοσύνη, την αναζήτηση της αλήθειας, τη συνολική ανασυγκρότηση μετά τις συγκρούσεις για μια συμπεριληπτική και ειρηνική κοινωνία, και τις επανορθώσεις και τις εγγυήσεις μη επανάληψης, καθώς και τη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων για εγκλήματα που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου και τη διάθεση των σχετικών πορισμάτων, κατά περίπτωση. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη στήριξη της τυπικής, της άτυπης και της μη τυπικής εκπαίδευσης για την ειρήνη.
(39)
Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να διατίθεται υπό την προϋπόθεση ότι η Ουκρανία εξακολουθεί να σέβεται τους ουσιαστικούς μηχανισμούς και θεσμούς της δημοκρατίας, συμπεριλαμβανομένου του πολυκομματικού κοινοβουλευτικού συστήματος και του κράτους δικαίου, και να εγγυάται τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες.
(40)
Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, μεταξύ άλλων υπέρ της πορείας προσχώρησης της Ουκρανίας, θα πρέπει να παρέχεται για την επίτευξη γενικών και ειδικών στόχων, βάσει καθορισμένων κριτηρίων και με σαφείς προϋποθέσεις.
(41)
Οι γενικοί στόχοι του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι, μεταξύ άλλων, να συνδράμουν την Ουκρανία στην αντιμετώπιση των κοινωνικών, οικονομικών, ψυχολογικών και περιβαλλοντικών συνεπειών του πολέμου· να συμβάλουν στην ανασυγκρότηση, συμπεριλαμβανομένης της ειρηνικής ανάκαμψης, ανασυγκρότησης, αποκατάστασης και εκσυγχρονισμού της χώρας· να προωθήσουν την κοινωνική και εδαφική συνοχή, τη δημοκρατική, οικονομική, περιβαλλοντική ανθεκτικότητα και μια σταδιακή ενσωμάτωση στην Ένωση και στην παγκόσμια οικονομία και στις αγορές, καθώς και μια ανοδική οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική σύγκλιση με τα ενωσιακά πρότυπα και να προετοιμάσουν την Ουκρανία για τη μελλοντική προσχώρησή της στην Ένωση, με τη στήριξη της διαδικασίας προσχώρησής της. Οι στόχοι αυτοί θα πρέπει να επιδιώκονται με αμοιβαία ενισχυτικό τρόπο.
(42)
Σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να στηρίζει την αλληλεγγύη, την ένταξη και την κοινωνική δικαιοσύνη με στόχο τη δημιουργία και τη διατήρηση ποιοτικής απασχόλησης και βιώσιμης και συμπεριληπτικής ανάπτυξης, τη διασφάλιση της ισότητας των ευκαιριών, της εκπαίδευσης και της κοινωνικής προστασίας και της πρόσβασης σε αυτές, την προστασία ομάδων που βρίσκονται σε ευάλωτη κατάσταση και τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει επίσης να συμβάλει στην καταπολέμηση της φτώχειας και στην αντιμετώπιση της ανεργίας και να οδηγήσει στη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας και στην ένταξη και ενσωμάτωση των μειονεκτουσών ομάδων. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να παρέχει ευκαιρίες επένδυσης σε δεξιότητες, μεταξύ άλλων μέσω της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, με στόχο την προετοιμασία του εργατικού δυναμικού για την ψηφιακή και την πράσινη μετάβαση. Θα πρέπει επίσης να καταστήσει δυνατή την ενίσχυση του κοινωνικού διαλόγου, των υποδομών και των υπηρεσιών.
(43)
Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να διασφαλίζει τη συνέπεια και τη συμπληρωματικότητα με τους γενικούς στόχους της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 21 ΣΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του σεβασμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων και αρχών, καθώς και της προστασίας και της προαγωγής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και των θεμελιωδών αρχών του κράτους δικαίου, μεταξύ άλλων όσον αφορά την καταπολέμηση της διαφθοράς, τη δικαιοσύνη, τη δημόσια διοίκηση, τη χρηστή διακυβέρνηση και τη διαφάνεια και τη λογοδοσία.
(44)
Δεδομένων των αβεβαιοτήτων που συνδέονται με τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας, το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι ένα ευέλικτο μέσο που θα παρέχει στην Ένωση τη δυνατότητα να αντιμετωπίζει τις ανάγκες της Ουκρανίας μέσω μιας διαφοροποιημένης εργαλειοθήκης που θα παρέχει χρηματοδότηση στο ουκρανικό κράτος, στήριξη των βραχυπρόθεσμων προτεραιοτήτων ανάκαμψης και ανασυγκρότησης, στήριξη των επενδύσεων και πρόσβαση σε χρηματοδότηση, καθώς και τεχνική βοήθεια και ανάπτυξη ικανοτήτων και άλλες σχετικές δραστηριότητες.
(45)
Η στήριξη της Ένωσης θα πρέπει να οργανωθεί γύρω από τρεις πυλώνες, και συγκεκριμένα έναν πυλώνα χρηματοδοτικής στήριξης προς την Ουκρανία για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, καθώς και για τη διατήρηση της μακροοικονομικής σταθερότητας της χώρας, όπως ορίζεται στο σχέδιο για την Ουκρανία· έναν πυλώνα επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία με σκοπό την κινητοποίηση επενδύσεων και την ενίσχυση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση και έναν πυλώνα ενταξιακής βοήθειας για την κινητοποίηση τεχνικής εμπειρογνωσίας και την ανάπτυξη ικανοτήτων.
(46)
Δεδομένου ότι οι ανάγκες ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού της Ουκρανίας είναι σημαντικές και δεν μπορούν να καλυφθούν από τον προϋπολογισμό της Ένωσης μόνον, θα πρέπει να διαδραματίσουν ρόλο στην αντιμετώπισή τους τόσο οι δημόσιες όσο και οι ιδιωτικές επενδύσεις. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να καθιστά δυνατή την κινητοποίηση τόσο δημόσιων όσο και ιδιωτικών επενδύσεων εγκαίρως και θα πρέπει να παρέχει τη δυνατότητα κλιμάκωσης της στήριξης για επενδύσεις σε μακροπρόθεσμη ανασυγκρότηση, όταν το επιτρέπουν οι συνθήκες, λαμβανομένης επίσης υπόψη της ικανότητας υλοποίησης και απορρόφησης της Ουκρανίας. Η κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων μέσω του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλει στη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα και στην ικανότητα καινοτομίας της Ουκρανίας.
(47)
Η Ρωσία πρέπει να λογοδοτήσει πλήρως και να πληρώσει για τις μαζικές καταστροφές που προκάλεσε ο επιθετικός της πόλεμος κατά της Ουκρανίας, ο οποίος συνιστά κατάφωρη παραβίαση του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Η Ένωση και τα κράτη μέλη της θα πρέπει, σε στενή συνεργασία με άλλους διεθνείς εταίρους, να συνεχίσουν να εργάζονται για την επίτευξη αυτού του στόχου, σύμφωνα με το ενωσιακό και το διεθνές δίκαιο, λαμβάνοντας υπόψη τη σοβαρή παραβίαση από τη Ρωσία της απαγόρευσης της χρήσης βίας, η οποία κατοχυρώνεται στο άρθρο 2 παράγραφος 4 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και της αρχής της ευθύνης των κρατών για διεθνώς παράνομες πράξεις, συμπεριλαμβανομένης της υποχρέωσης αποζημίωσης για την ζημιά που προκλήθηκε και που δύναται να υπολογιστεί με οικονομικούς όρους. Είναι σημαντικό, μεταξύ άλλων, να σημειωθεί πρόοδος, σε συντονισμό με τους διεθνείς εταίρους, όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο τα έκτακτα έσοδα που κατέχουν ιδιωτικές οντότητες και προέρχονται απευθείας από ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία θα μπορούσαν να κατευθυνθούν στη στήριξη της Ουκρανίας και της ανάκαμψης και ανοικοδόμησής της, κατά τρόπο ο οποίος είναι συνεπής με τις ισχύουσες συμβατικές υποχρεώσεις και σύμφωνα με το ενωσιακό και το διεθνές δίκαιο.
(48)
Το συνολικό μέγιστο ποσό για τη στήριξη της Ένωσης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να ανέρχεται σε 50 δισεκατομμύρια EUR σε τρέχουσες τιμές για την περίοδο από το 2024 έως το 2027 για όλα τα είδη στήριξης. Υπό το πρίσμα των εξελισσόμενων συνθηκών και των στόχων του ίδιου του Μέσου Διευκόλυνσης, η στήριξη της Ένωσης πρέπει να παρέχει ισορροπία μεταξύ ευελιξίας και δυνατότητας προγραμματισμού.
(49)
Όσον αφορά τη στήριξη της Ένωσης, εκτός από τη στήριξη υπό μορφή δανείων, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί από το αποθεματικό για την Ουκρανία και να εφαρμοστεί σε συνέπεια με αυτό, όπως προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 (30) του Συμβουλίου, με ποσό έως 17 δισεκατομμύρια EUR για την περίοδο 2024 έως 2027. Το εν λόγω μέγιστο ποσό δεν αποτελεί το ποσό προνομιακής αναφοράς, κατά την έννοια του σημείου 18 της διοργανικής συμφωνίας της 16ης Δεκεμβρίου 2020 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση καθώς και τους νέους ιδίους πόρους, συμπεριλαμβανομένου ενός οδικού χάρτη για την εισαγωγή νέων ιδίων πόρων (31), για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού. Ενδεχόμενα έσοδα θα μπορούσαν να προκύψουν στο πλαίσιο των σχετικών νομικών πράξεων, όσον αφορά τη χρήση των έκτακτων εσόδων που βρίσκονται στην κατοχή ιδιωτικών οντοτήτων και προέρχονται απευθείας από τα ακινητοποιημένα περιουσιακά στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας.
(50)
Σύμφωνα με το άρθρο 10β του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου, η κινητοποίηση του αποθεματικού για την Ουκρανία θα πρέπει να καθιστά δυνατή την παροχή ενός ετήσιου μέγιστου ποσού για στήριξη, εκτός από τη μορφή δανείων, ύψους 5 δισεκατομμυρίων EUR. Το μη χρησιμοποιηθέν μέρος του ετήσιου μέγιστου ποσού της στήριξης, εξαιρουμένων του ποσού υπό μορφή δανείων, θα πρέπει να παραμένει διαθέσιμο για την εναπομένουσα περίοδο για την οποία εφαρμόζεται το Μέσο Διευκόλυνσης.
(51)
Στο πλαίσιο των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης, που θεσπίζονται βάσει του άρθρου 29 ΣΕΕ και του άρθρου 215 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), δεν επιτρέπεται να διατίθενται κονδύλια ή οικονομικοί πόροι, άμεσα ή έμμεσα, σε κατονομαζόμενα νομικά πρόσωπα, οντότητες ή οργανισμούς ή προς όφελος αυτών. Τα εν λόγω νομικά πρόσωπα, οι οντότητες ή φορείς, καθώς και τα νομικά πρόσωπα, οι οντότητες ή φορείς που τελούν υπό την κυριότητα ή τον έλεγχό τους, δεν μπορούν συνεπώς να λαμβάνουν στήριξη από το Μέσο Διευκόλυνσης.
(52)
Οι πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και οι αντίστοιχες πιστώσεις πληρωμών από το αποθεματικό για την Ουκρανία θα πρέπει να κινητοποιούνται ετησίως στον προϋπολογισμό πέραν των ανώτατων ορίων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου.
(53)
Όσον αφορά το μέρος της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης που παρέχεται υπό μορφή δανείων, ενδείκνυται να επεκταθεί η δημοσιονομική εγγύηση της Ένωσης για να καλυφθεί η χρηματοδοτική συνδρομή που διατίθεται στην Ουκρανία, η οποία έχει εγκριθεί σύμφωνα με το άρθρο 220 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (32). Κατά συνέπεια, ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου κινητοποιεί τις αναγκαίες πιστώσεις στον προϋπολογισμό της Ένωσης πέραν των ανώτατων ορίων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τη χρηματοδοτική συνδρομή προς την Ουκρανία, οι οποίες είναι διαθέσιμες έως το τέλος του 2027.
(54)
Παράλληλα με την τήρηση της αρχής της ετήσιας διάρκειας του προϋπολογισμού της Ένωσης, θα πρέπει να προβλέπεται η δυνατότητα εφαρμογής των δυνατοτήτων ευελιξίας σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 για άλλες πολιτικές, και συγκεκριμένα για μεταφορές και εκ νέου δεσμεύσεις κονδυλίων, ώστε να διασφαλιστεί η αποδοτική χρήση των κονδυλίων της Ένωσης, με αποτέλεσμα τη μεγιστοποίηση των κονδυλίων της Ένωσης που διατίθενται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
(55)
Θα πρέπει να προβλέπονται περιορισμοί επιλεξιμότητας στις διαδικασίες ανάθεσης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης όπου αρμόζει δεδομένου του ειδικού χαρακτήρα της δραστηριότητας ή όταν η δραστηριότητα επηρεάζει την ασφάλεια ή τη δημόσια τάξη.
(56)
Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, η Ουκρανία χρειάζεται να παρέχει δημόσια πρόσβαση στις πληροφορίες σχετικά με τις ευκαιρίες χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και να διασφαλίσει τον ελεύθερο και δίκαιο ανταγωνισμό κατά τη διάρκεια των διαδικασιών υποβολής προσφορών και κατανομής των επιχορηγήσεων που διεξάγονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να συμβάλει στη διευκόλυνση της ενσωμάτωσης της Ουκρανίας στις ευρωπαϊκές αξιακές αλυσίδες πράγμα που θα έχει ως αποτέλεσμα ότι όλες οι προμήθειες και τα υλικά που χρηματοδοτούνται και αποτελούν αντικείμενο προμήθειας στο πλαίσιο του παρόντος Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να προέρχονται από κράτη μέλη, την Ουκρανία, τους εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων, τη Γεωργία και τη Μολδαβία, συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και χώρες που παρέχουν επίπεδο στήριξης στην Ουκρανία το οποίο είναι συγκρίσιμο με το επίπεδο στήριξης που παρέχει η Ένωση, λαμβανομένου υπόψη του μεγέθους της οικονομίας τους, και για τις οποίες η Επιτροπή καθιερώνει αμοιβαία πρόσβαση στην εξωτερική βοήθεια προς την Ουκρανία, εκτός εάν οι προμήθειες και τα υλικά δεν μπορούν να προέρχονται υπό εύλογους όρους από καμία από τις εν λόγω χώρες. Στην τελευταία περίπτωση, η Επιτροπή θα πρέπει να τηρεί το Συμβούλιο ενήμερο σχετικώς.
(57)
Η Ένωση θα πρέπει να επιδιώκει την αποδοτικότερη χρήση των διαθέσιμων πόρων προκειμένου να βελτιστοποιήσει τον αντίκτυπο της εξωτερικής δράσης της. Αυτό θα πρέπει να επιτευχθεί μέσω της συνοχής, της συνέπειας και της συμπληρωματικότητας με τα άλλα μέσα εξωτερικής χρηματοδότησης της Ένωσης, καθώς και μέσω συνεργειών με άλλες ενωσιακές πολιτικές και προγράμματα. Για να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος των συνδυασμένων παρεμβάσεων για την επίτευξη ενός κοινού στόχου, θα πρέπει να προβλεφθεί ότι το Μέσο Διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι σε θέση να συμβάλει σε δραστηριότητες στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων, χωρίς να προκαλείται αλληλοεπικάλυψη των μέτρων στήριξης.
(58)
Η Ένωση θα πρέπει να προωθεί την πολυμερή και βασιζόμενη σε κανόνες και αξίες προσέγγιση όσον αφορά τα παγκόσμια αγαθά και τις προκλήσεις και θα πρέπει να συνεργάζεται με τα κράτη μέλη, τις χώρες-εταίρους, τους διεθνείς οργανισμούς και άλλους δωρητές στον τομέα αυτόν.
(59)
Δεδομένης της ανάγκης συντονισμού της διεθνούς στήριξης για την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της Ουκρανίας, θα πρέπει να είναι δυνατόν τα κράτη μέλη, οι τρίτες χώρες, οι διεθνείς οργανισμοί, τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ή άλλες πηγές να συνεισφέρουν στην υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης. Οι συνεισφορές αυτές θα πρέπει να υλοποιούνται σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες και προϋποθέσεις και θα πρέπει να αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο α) σημείο ii) και στοιχεία δ) και ε) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να ενσωματώνεται στις διεθνείς προσπάθειες προς μια χρηματοδοτική αρχιτεκτονική για την ανάκαμψη της Ουκρανίας και να παρέχεται σε συντονισμό με σχετικούς δωρητές και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.
(60)
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν τη συνοχή, τη συνέπεια, τη συμπληρωματικότητα και τη διαφάνεια της στήριξής τους, ιδίως με τακτικές διαβουλεύσεις και συχνές ανταλλαγές πληροφοριών κατά τα διάφορα στάδια του κύκλου της στήριξης με σχετικούς συμφεροντούχους, μεταξύ άλλων σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Υπό το πρίσμα της παρουσίας διαφόρων διεθνών δωρητών, θα πρέπει επίσης να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες ώστε να εξασφαλιστεί η βελτίωση του συντονισμού και της συμπληρωματικότητας με τους άλλους δωρητές, μεταξύ άλλων μέσω τακτικών διαβουλεύσεων και στρατηγικής προσέλκυσης. Στο πλαίσιο αυτό, η πλατφόρμα συντονισμού των δωρητών από πολλαπλές πηγές για την Ουκρανία θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως ήδη καθιερωμένο φόρουμ για την εν λόγω ανταλλαγή.
(61)
Στον παρόντα κανονισμό εφαρμόζονται οι οριζόντιοι δημοσιονομικοί κανόνες που εγκρίνονται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο βάσει του άρθρου 322 ΣΛΕΕ. Οι εν λόγω κανόνες θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και καθορίζουν ιδίως τη διαδικασία κατάρτισης και εκτέλεσης του προϋπολογισμού μέσω επιχορηγήσεων, βραβείων, προμηθειών, έμμεσης διαχείρισης, χρηματοδοτικών μέσων, δημοσιονομικών εγγυήσεων, χρηματοδοτικής συνδρομής και της καταβολής των αμοιβών των εξωτερικών εμπειρογνωμόνων, προβλέπουν δε ελέγχους της ευθύνης των οικονομικών φορέων.
(62)
Οι τύποι χρηματοδότησης και οι μέθοδοι υλοποίησης δυνάμει του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να επιλέγονται με βάση την ικανότητά τους να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης και να αποφέρουν αποτελέσματα, λαμβανομένων υπόψη, ιδίως, του κόστους των ελέγχων, της διοικητικής επιβάρυνσης και του αναμενόμενου κινδύνου μη συμμόρφωσης. Στο εν λόγω πλαίσιο θα πρέπει να εξετάζεται το ενδεχόμενο χρήσης κατ’ αποκοπή ποσών, ενιαίων συντελεστών και μοναδιαίων δαπανών, καθώς και χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες που αναφέρονται στο άρθρο 125 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
(63)
Θα πρέπει να συναφθεί συμφωνία-πλαίσιο με την Ουκρανία για τον καθορισμό των αρχών της χρηματοδοτικής συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων των αναγκαίων μηχανισμών ελέγχου και λογιστικού ελέγχου των δαπανών, και για να εξασφαλιστεί η επίτευξη από την Ουκρανία υψηλού επιπέδου προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, συγκρίσιμου με αυτό που προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και άλλη σχετική ενωσιακή νομοθεσία (η «συμφωνία-πλαίσιο»). Θα πρέπει επίσης να συναφθούν συμφωνίες χρηματοδότησης και δανειακές συμβάσεις με την Ουκρανία, κατά περίπτωση, ανάλογα με τον σχετικό πυλώνα, ώστε να καθοριστούν οι όροι για την αποδέσμευση κεφαλαίων.
(64)
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 209 παράγραφος 3 πρώτο, δεύτερο και τέταρτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ενδείκνυται οι επιστροφές και τα έσοδα που προέρχονται από χρηματοδοτικό μέσο που υποστηρίζεται στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού να αποτελούν εσωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό του Μέσου Διευκόλυνσης ή του διάδοχου προγράμματός του.
(65)
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 213 παράγραφος 4 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ενδείκνυται τυχόν πλεόνασμα προβλέψεων όσον αφορά την εγγύηση για την Ουκρανία να αποτελεί εσωτερικό έσοδο για ειδικό προορισμό του Μέσου Διευκόλυνσης ή του διάδοχου προγράμματός του.
(66)
Στο πλαίσιο του πυλώνα Ι του Μέσου Διευκόλυνσης, θα πρέπει να παρασχεθεί χρηματοδότηση για τη στήριξη της εφαρμογής του σχεδίου για την Ουκρανία που καθορίζει το θεματολόγιο μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων της Ουκρανίας για την επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης, η οποία θα πρέπει επίσης να ενσωματωθεί σε ένα πλαίσιο οικονομικής και δημοσιονομικής πολιτικής. Η χρηματοδότηση στο πλαίσιο του πυλώνα Ι θα πρέπει να παρέχεται με την προϋπόθεση ότι πληρούνται ικανοποιητικά οι όροι που καθορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία.
(67)
Η Ουκρανία θα πρέπει να καταρτίσει το σχέδιο για την Ουκρανία ως μια συνεκτική, συνολική και επαρκώς ισορροπημένη απόκριση στην ανοικοδόμηση και στον εκσυγχρονισμό της Ουκρανίας, προς υποστήριξη της οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής της ανάκαμψης, της βιώσιμης ανάπτυξης και της προόδου της προς την κατεύθυνση της προσχώρησης στην Ένωση. Ως εκ τούτου, το σχέδιο για την Ουκρανία θα αποτελέσει επίσης τη βάση επί της οποίας άλλοι δωρητές θα προσδιορίσουν τους τομείς χρηματοδότησης κατά προτεραιότητα για την ανασυγκρότηση της Ουκρανίας, και θα προωθήσει την ανάληψη ιδίας ευθύνης, τη συνοχή και τις πρόσθετες συνεισφορές προς αυτήν την κατεύθυνση. Για τον σκοπό αυτόν, η Ουκρανία θα πρέπει να διασφαλίσει ότι το σχέδιο για την Ουκρανία, όπως θα καταρτιστεί, καλύπτει τις ανάγκες ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού της με ολοκληρωμένο τρόπο, προσδιορίζοντας σε ποιο βαθμό τα μέτρα του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να χρηματοδοτηθούν από την Ένωση μέσω του Μέσου Διευκόλυνσης. Κατά την κατάρτιση του σχεδίου για την Ουκρανία, η Ουκρανία θα πρέπει να λάβει υπόψη τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της Ένωσης, καθώς και στήριξη από άλλους δωρητές. Η Ουκρανία θα πρέπει να αναπτύξει το σχέδιό για την Ουκρανία της διασφαλίζοντας ότι άλλοι δωρητές είναι σε θέση να συμβάλουν στη στήριξη των μέτρων του σχεδίου για την Ουκρανία, μεταξύ άλλων με την αύξηση της χρηματοδότησης που διατίθεται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να διασφαλίζει τον κατάλληλο συντονισμό και τη συμπληρωματικότητα με σχετικούς δωρητές και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.
(68)
Ενώ το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να αποτελέσει τη βάση για τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο του πυλώνα Ι του Μέσου Διευκόλυνσης, θα πρέπει επίσης να λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο του των πυλώνων ΙΙ και ΙΙΙ του Μέσου Διευκόλυνσης. Τα μέτρα που θα χρηματοδοτηθούν στο πλαίσιο των πυλώνων ΙΙ και ΙΙΙ θα πρέπει να στηρίζουν τους στόχους και την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία.
(69)
Το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να περιλαμβάνει μεταρρυθμιστικά και επενδυτικά μέτρα, καθώς και τα ποιοτικά και ποσοτικά βήματα για την επίτευξη ικανοποιητικής εκπλήρωσης των εν λόγω μέτρων, καθώς και ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή τους. Τα μέτρα που έχουν αρχίσει από την 1η Ιανουαρίου 2023 και μετά θα πρέπει να είναι κατ’ εξαίρεση επιλέξιμα.
(70)
Το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να καθορίζει τους όρους που αντικατοπτρίζουν την πρόοδο που αναμένεται να σημειωθεί όσον αφορά την εφαρμογή των μέτρων που περιλαμβάνει. Οι όροι αυτοί θα πρέπει να λαμβάνουν τη μορφή ποιοτικών ή ποσοτικών βημάτων. Τα βήματα αυτά θα πρέπει να υλοποιηθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, παρότι θα πρέπει να είναι δυνατό να παραταθεί η συνολική ολοκλήρωση των μέτρων στα οποία αναφέρονται τα βήματα αυτά πέραν του 2027. Δεδομένης της ανάγκης να διασφαλιστεί η μακροοικονομική σταθερότητα της Ουκρανίας, ενώ παράλληλα θα στηρίζονται οι προσπάθειες ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού ενόψει της προσχώρησης στην Ένωση, το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει, ειδικότερα, να περιλαμβάνει όρους που συνδέονται με βασικές απαιτήσεις, όπως η μακροοικονομική σταθερότητα, η δημοσιονομική εποπτεία και η διαχείριση των δημόσιων οικονομικών, οι οποίοι μπορούν να καθοριστούν κατά τρόπον ώστε να αντικατοπτρίζουν την ικανοποιητική πρόοδο προς την εκπλήρωσή τους και τομεακές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις. Οι πληρωμές θα πρέπει, κατά συνέπεια, να διαρθρώνονται ανάλογα με αυτές τις κατηγορίες όρων, αντικατοπτρίζοντας τους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης.
(71)
Η κατάρτιση και η υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία από την Ουκρανία θα πρέπει να λαμβάνουν ιδιαίτερα υπόψη την κατάσταση στις περιφέρειες και στους δήμους της Ουκρανίας, λαμβανομένων υπόψη των ειδικών αναγκών τους για ανάκαμψη και ανασυγκρότηση, μεταρρύθμιση, εκσυγχρονισμό και αποκέντρωση, και θα πρέπει να πραγματοποιούνται σε ουσιώδη διαβούλευση με τις περιφερειακές, τοπικές, αστικές και άλλες δημόσιες αρχές, καθώς και με οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, σύμφωνα με την αρχή της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και με γνώμονα την προσέγγιση από τη βάση προς την κορυφή. Όταν είναι διαθέσιμα, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα τοπικά σχέδια ανάκαμψης. Στο πλαίσιο αυτό, το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει ιδίως να ενισχύσει την οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική και εδαφική ανάπτυξη των περιφερειών και των δήμων της Ουκρανίας και να στηρίξει τη μεταρρύθμιση της αποκέντρωσης σε ολόκληρη την Ουκρανία και τη σύγκλιση προς τα πρότυπα της Ένωσης. Το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει επίσης να διασφαλίζει τη συμμετοχή των υποεθνικών αρχών, ιδίως των δήμων, στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη χρήση της στήριξης στη διαδικασία ανασυγκρότησης σε τοπικό επίπεδο, και ότι τα έργα ανασυγκρότησης που επιλέγονται και υλοποιούνται από τις εν λόγω υποεθνικές αρχές αποτελούν επαρκώς σημαντικό μερίδιο της στήριξης.
(72)
Η ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης της αποκέντρωσης ως βιώσιμου και μη αναστρέψιμου στοιχείου της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης στην Ουκρανία αποτελεί σημαντική προτεραιότητα. Η εν λόγω μεταρρύθμιση θα πρέπει να περιλαμβάνει σαφή οριοθέτηση των εξουσιών σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο, κατάλληλες εσωτερικές δομές για τις δημοτικές διοικήσεις και αναλογικό πλαίσιο εποπτείας των τοπικών αρχών σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Χάρτη της Τοπικής Αυτονομίας, καθώς και συνέχιση των εργασιών για τη χορήγηση νομικής προσωπικότητας σε δήμους δυνάμει του δημόσιου δικαίου με βάση την ευρωπαϊκή πρακτική και σύμφωνα με τη συνταγματική τάξη της Ουκρανίας.
(73)
Στο σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνεται λεπτομερής επεξήγηση του συστήματος της Ουκρανίας και των προγραμματισμένων μέτρων για την αποτελεσματική πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση των παρατυπιών, της διαφθοράς και ιδίως της απάτης, όλων των μορφών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου, ή άλλων παράνομων δραστηριοτήτων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, και των συγκρούσεων συμφερόντων· λεπτομερής επεξήγηση του συστήματος της Ουκρανίας και των προγραμματισμένων μέτρων για την αποτελεσματική διερεύνηση και δίωξη ποινικών αδικημάτων που θίγουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και λεπτομερής επεξήγηση των ρυθμίσεων που αποσκοπούν στην αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Μέσο Διευκόλυνσης και άλλα ενωσιακά προγράμματα ή δωρητές. Τα μέτρα στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία θα πρέπει, κατά περίπτωση, να συμβάλλουν στη διασφάλιση ενός αποδοτικού και χαρακτηριζόμενου από διαφάνεια συστήματος διαχείρισης και ελέγχου. Η Ουκρανία θα πρέπει να εφαρμόσει τα εν λόγω μέτρα πριν από μια ενδεικτική ημερομηνία, η οποία θα πρέπει να καθοριστεί, κατά περίπτωση, ανάλογα με το κάθε μέτρο, κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής του Μέσου Διευκόλυνσης.
(74)
Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει το σχέδιο για την Ουκρανία με βάση τον κατάλογο κριτηρίων που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης του σχεδίου για την Ουκρανία, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει πρόταση για την έγκριση του σχεδίου για την Ουκρανία από το Συμβούλιο.
(75)
Δεδομένων των αβεβαιοτήτων και της ανάγκης για ευελιξία κατά την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, η Ουκρανία θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να υποβάλει αιτιολογημένο αίτημα στην Επιτροπή για την υποβολή πρότασης τροποποίησης της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου για την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου για την Ουκρανία, όταν η υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων, δεν είναι πλέον εφικτή από την Ουκρανία, εν μέρει ή εν όλω, λόγω αντικειμενικών συνθηκών. Η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση, σε συμφωνία με την Ουκρανία, να υποβάλει επίσης πρόταση τροποποίησης της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου, ιδίως για να ληφθούν υπόψη μεταβολές των συνθηκών που επιτρέπουν αύξηση της φιλοδοξίας ή μεταβολή των διαθέσιμων ποσών. Η Ουκρανία θα πρέπει επίσης να είναι σε θέση να υποβάλει αιτιολογημένο αίτημα τροποποίησης του σχεδίου για την Ουκρανία, μεταξύ άλλων προτείνοντας προσθήκες, κατά περίπτωση, ώστε να ληφθεί υπόψη η πρόσθετη χρηματοδότηση που διατίθεται από άλλους δωρητές ή άλλες πηγές.
(76)
Η χρηματοδοτική στήριξη για το σχέδιο για την Ουκρανία θα πρέπει να είναι δυνατή με τη μορφή δανείου. Στο πλαίσιο των επειγουσών χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας, ενδείκνυται η χρηματοδοτική συνδρομή να οργανωθεί βάσει της διαφοροποιημένης στρατηγικής χρηματοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 220α του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, όπου καθορίστηκε ως ενιαία μέθοδος χρηματοδότησης, και η οποία αναμένεται να ενισχύσει τη ρευστότητα των ομολόγων της Ένωσης, καθώς και την ελκυστικότητα και την οικονομική αποδοτικότητα της έκδοσης ομολόγων της Ένωσης.
(77)
Δεδομένης της κατάστασης που έχει προκαλέσει ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία και για να στηριχθεί η Ουκρανία στην πορεία της προς τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα, ενδείκνυται να χορηγηθούν στην Ουκρανία δάνεια με εξαιρετικά ευνοϊκούς όρους μέγιστης διάρκειας 35 ετών και η αποπληρωμή του κεφαλαίου να μην αρχίσει πριν από το 2034. Ενδείκνυται επίσης να προβλεφθεί παρέκκλιση από το άρθρο 220 παράγραφος 5 στοιχείο ε) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και να δοθεί στην Ένωση η δυνατότητα να καλύψει, για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, το κόστος επιτοκίου (κόστος χρηματοδότησης και κόστος διαχείρισης ρευστότητας) και να παραιτηθεί από τις διοικητικές δαπάνες (κόστος υπηρεσιών για γενικές διοικητικές δαπάνες) που διαφορετικά θα βάρυναν την Ουκρανία. Η επιδότηση του κόστους δανεισμού θα πρέπει να χορηγηθεί ως μέσο που κρίνεται κατάλληλο για τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης κατά την έννοια του άρθρου 220 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
(78)
Η Ουκρανία θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ζητά την επιδότηση του επιτοκίου και την απαλλαγή από τις διοικητικές δαπάνες σε ετήσια βάση.
(79)
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 31 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, η δημοσιονομική υποχρέωση από δάνεια δυνάμει του παρόντος κανονισμού δεν θα πρέπει να υποστηρίζεται από την εγγύηση εξωτερικής δράσης που θεσπίστηκε από τον εν λόγω κανονισμό. Η στήριξη υπό μορφή δανείων που χορηγούνται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να συνιστά χρηματοδοτική συνδρομή κατά την έννοια του άρθρου 220 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Κατά την εξέταση των χρηματοοικονομικών κινδύνων και της δημοσιονομικής κάλυψης, δεν θα πρέπει να συσταθεί πρόβλεψη για τη στήριξη με τη μορφή δανείων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, η οποία να είναι εγγυημένη πέραν των ανώτατων ορίων, και, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, δεν θα πρέπει να καθοριστεί συντελεστής προβλέψεων.
(80)
Είναι σημαντικό να διασφαλιστεί τόσο η ευελιξία όσο και η δυνατότητα προγραμματισμού, καθώς και η σταθερότητα όσον αφορά την παροχή στήριξης της Ένωσης στην Ουκρανία. Για τον σκοπό αυτόν, οι πληρωμές στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να πραγματοποιούνται σύμφωνα με σταθερό τριμηνιαίο χρονοδιάγραμμα, με την επιφύλαξη της διαθεσιμότητας χρηματοδότησης, βάσει των αιτημάτων πληρωμών που υποβάλλει η Ουκρανία και κατόπιν αξιολόγησης από την Επιτροπή της ικανοποιητικής εκπλήρωσης των σχετικών όρων. Σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλλει χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση πρόταση εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου για τον καθορισμό της ικανοποιητικής εκπλήρωσης των όρων πληρωμής. Βάσει της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου, η Επιτροπή θα πρέπει να εκδίδει απόφαση για την έγκριση της εκταμίευσης. Σε περίπτωση που ένας όρος δεν εκπληρωθεί σύμφωνα με το ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα που ορίζεται στην απόφαση έγκρισης του σχεδίου για την Ουκρανία, η Επιτροπή θα πρέπει να αφαιρέσει από την πληρωμή ποσό που αντιστοιχεί στους εν λόγω όρους, ακολουθώντας μια μεθοδολογία για μερική πληρωμή. Η εκταμίευση των αντίστοιχων παρακρατηθέντων κονδυλίων θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί κατά τη διάρκεια του επόμενου χρονικού διαστήματος πληρωμών και έως 12 μήνες μετά την αρχική προθεσμία που ορίζεται στο ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν εκπληρωθεί οι όροι.
(81)
Για να διασφαλιστεί ότι η Ουκρανία έχει πρόσβαση σε επαρκή χρηματοδότηση για να καλύψει τις ανάγκες της μακροοικονομικής σταθερότητας και να ξεκινήσει την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της χώρας, η Ουκρανία θα πρέπει να έχει πρόσβαση σε έως και 7 % της δανειακής στήριξης υπό μορφή προχρηματοδότησης, με την επιφύλαξη της διαθεσιμότητας χρηματοδότησης και της τήρησης της προϋπόθεσης για τη στήριξη προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
(82)
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 116 παράγραφοι 2 και 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ενδείκνυται να οριστεί η προθεσμία πληρωμής που αρχίζει από την ημερομηνία κοινοποίησης της απόφασης με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση προς την Ουκρανία και να αποκλειστεί η καταβολή τόκων υπερημερίας από την Επιτροπή στην Ουκρανία.
(83)
Δεδομένης της ανάγκης να διασφαλιστεί η συνεχιζόμενη μακροοικονομική σταθερότητα της Ουκρανίας, δέον είναι, εάν δεν υπογραφεί η συμφωνία-πλαίσιο ή δεν εγκριθεί το σχέδιο για την Ουκρανία, να παρασχεθεί έκτακτη στήριξη στην Ουκρανία για περίοδο έως έξι μηνών, αρχής γενομένης από την 1η Ιανουαρίου 2024. Η στήριξη θα πρέπει να εξαρτάται από το αν έχει επιτευχθεί από την Ουκρανία ικανοποιητική πρόοδος όσον αφορά την προετοιμασία του σχεδίου για την Ουκρανία και από τους όρους που θα συμφωνηθούν σε μνημόνιο συνεννόησης («μνημόνιο») μεταξύ της Επιτροπής και της Ουκρανίας. Με το μνημόνιο θα πρέπει να θεσπιστούν ιδίως όροι πολιτικής, ο ενδεικτικός οικονομικός προγραμματισμός και οι απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων, κατ’ αναλογία προς τη διάρκεια της χρηματοδότησης. Οι όροι πολιτικής θα πρέπει να περιλαμβάνουν την προσήλωση στις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης με έμφαση στην καταπολέμηση της διαφθοράς και της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, καθώς και μέτρα για τη βελτίωση της διαχείρισης των εσόδων, θα πρέπει δε να βασίζονται στα μέτρα που έχει ήδη εφαρμόσει η Ουκρανία στο πλαίσιο προηγούμενων προγραμμάτων μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής.
(84)
Η διαφάνεια κατά την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για την υποστήριξη από την Ένωση. Η Ουκρανία θα πρέπει να δημοσιεύει δύο φορές ετησίως δεδομένα σχετικά με τα πρόσωπα και τις οντότητες που λαμβάνουν ποσά χρηματοδότησης που σωρευτικά υπερβαίνουν το ισοδύναμο των 100 000 EUR για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που προσδιορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία. Τα εν λόγω δεδομένα δεν θα πρέπει να δημοσιεύονται, εάν αυτό αιτιολογείται δεόντως, όταν η κοινολόγηση ενδέχεται να απειλεί τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των εν λόγω προσώπων ή οντοτήτων ή να βλάπτει σοβαρά τα εμπορικά συμφέροντα των αποδεκτών. Η συμφωνία-πλαίσιο θα πρέπει να περιλαμβάνει ακριβείς κανόνες και χρονοδιάγραμμα για τη συλλογή δεδομένων από την Ουκρανία, για τον μορφότυπο των εν λόγω δεδομένων και για την πρόσβαση της Επιτροπής, της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου και, κατά περίπτωση, της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στα δεδομένα αυτά.
(85)
Στο πλαίσιο του πυλώνα II του Μέσου Διευκόλυνσης, θα πρέπει να θεσπιστεί ένα επενδυτικό πλαίσιο, με στόχο τη στήριξη των επενδύσεων για την ανάκαμψη και την ανασυγκρότηση που αναλαμβάνουν οι ουκρανικές αρχές, εταιρείες του ιδιωτικού τομέα, δήμοι, κρατικές επιχειρήσεις ή άλλοι φορείς (το «επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία»). Το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία θα πρέπει να καλύπτει τις προτεραιότητες που προσδιορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία και να στηρίζει τους στόχους του και την υλοποίησή του. Το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία θα πρέπει να περιλαμβάνει τις ουκρανικές αρχές στη διακυβέρνησή του, κατά περίπτωση.
(86)
Το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία θα πρέπει να αποτελέσει μια ολοκληρωμένη χρηματοδοτική δέσμη που θα παρέχει χρηματοδοτική ικανότητα με τη μορφή χρηματοδοτικών μέσων, δημοσιονομικών εγγυήσεων και συνδυαστικών πράξεων στην Ουκρανία. Η στήριξη βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία θα πρέπει να υλοποιηθεί με έμμεση διαχείριση, ιδίως με βάση τις χρηματοδοτικές και τεχνικές ικανότητες διεθνών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ευρωπαϊκών ιδρυμάτων αναπτυξιακής χρηματοδότησης, διμερών ευρωπαϊκών οικονομικών οργανισμών και οργανισμών εξαγωγικών πιστώσεων, συμπεριλαμβανομένης της συμμετοχής τους στον κίνδυνο που συνδέεται με επενδύσεις με ίδιους πόρους. Δεδομένης της κλίμακας των επενδύσεων για την ανάκαμψη και την ανασυγκρότηση στην Ουκρανία που θα απαιτήσουν επιμερισμό των κινδύνων, είναι αναγκαίο η Ένωση να δημιουργήσει ειδική εγγυοδοτική ικανότητα, την εγγύηση για την Ουκρανία. Οι πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία πρέπει να υλοποιηθούν σύμφωνα με το άρθρο 208 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Οι οργανισμοί εξαγωγικών πιστώσεων και άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που παρέχουν στήριξη για τη διευκόλυνση του εμπορίου μπορούν να ενεργούν ως ενδιάμεσοι φορείς χρηματοδότησης. Κατά την εφαρμογή και τη διαχείριση της εγγύησης για την Ουκρανία, η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει τον στενό συντονισμό με τη στήριξη που υλοποιείται στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη+ που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947. Η εγγύηση για την Ουκρανία αναμένεται να ωφελήσει τις κρατικές, υποκρατικές, μη εμπορικές και εμπορικές οντότητες και τον ιδιωτικό τομέα.
(87)
Δεδομένου του ρόλου της βάσει των Συνθηκών, η ΕΤΕπ θα πρέπει να αποτελεί εταίρο στην υλοποίηση πράξεων στο πλαίσιο της εγγύησης για την Ουκρανία. Για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να ανατεθεί στον Όμιλο ΕΤΕπ, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, η υλοποίηση ειδικού ενδεικτικού ελάχιστου ποσού της τάξης του 25 % της εγγύησης για την Ουκρανία για πράξεις με κρατικές και μη εμπορικές υποκρατικές οντότητες ως αντισυμβαλλόμενους. Μετά την εν λόγω ημερομηνία το μη χρησιμοποιηθέν μέρος των ειδικών ποσών θα πρέπει να καταστεί διαθέσιμο σε όλους τους επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους για όλα τα είδη πράξεων προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης αξιοποίηση της εγγύησης για την Ουκρανία,.
(88)
Οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι θα πρέπει να παρέχουν, κατόπιν αιτήματος, στην Επιτροπή τυχόν πρόσθετες πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Επιτροπής δυνάμει του παρόντος κανονισμού, καθώς και πληροφορίες σχετικά με τη συμμόρφωση με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα κοινωνικά, εργασιακά και περιβαλλοντικά πρότυπα.
(89)
Όλοι οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι και οι επιλέξιμες εντεταλμένες οντότητες θα πρέπει να αποδώσουν τη μέγιστη δυνατή προσοχή στην αποφυγή, την αναφορά και την αντιμετώπιση τυχόν πρακτικών διαφθοράς, ευνοιοκρατίας ή αθέμιτης περιφερειακής ή τομεακής συγκέντρωσης της κατανομής ή χρήσης των πόρων και να ζητούν ειδική υποβολή εκθέσεων και διενέργεια λογιστικών ελέγχων όσον αφορά αυτές τις πτυχές, κατά περίπτωση.
(90)
Η ευελιξία της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να ενισχυθεί με την πρόβλεψη ευέλικτης εφαρμογής της εγγύησης για την Ουκρανία, η οποία μπορεί να χορηγηθεί σταδιακά. Ενδείκνυται να προβλεφθεί παρέκκλιση από τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ώστε η σύσταση προβλέψεων έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027 να είναι ίση με το ποσό των προβλέψεων που αντιστοιχεί στη χορηγούμενη εγγύηση αντί του ποσού των συνολικών προβλέψεων. Στο πλαίσιο της παρέκκλισης, θα πρέπει επίσης να είναι δυνατή η σταδιακή σύσταση προβλέψεων ώστε να αποτυπώνεται η πρόοδος στην επιλογή και υλοποίηση των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που υποστηρίζουν τους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης.
(91)
Προκειμένου να χρησιμοποιηθούν αποδοτικά τα κεφάλαια στο πλαίσιο του πυλώνα ΙΙ, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ όσον αφορά την τροποποίηση του συντελεστή προβλέψεων για την εγγύηση για την Ουκρανία. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, οι οποίες να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου (33). Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να διασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
(92)
Για να διευκολυνθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις και η ανάπτυξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, είναι αναγκαίο να διατεθεί τουλάχιστον το 15 % των εγγυήσεων που παρέχονται από την εγγύηση για την Ουκρανία σε πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), όπως ορίζονται στο άρθρο 2 του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής (34), συμπεριλαμβανομένων των νεοφυών επιχειρήσεων, και να παρακολουθείται η κατανομή του εν λόγω μέρους των κονδυλίων και να υποβάλλεται έκθεση για αυτή.
(93)
Στο πλαίσιο του πυλώνα III του Μέσου Διευκόλυνσης, η στήριξη θα πρέπει να αποσκοπεί κυρίως στη σταδιακή ευθυγράμμιση με τους κανόνες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές της Ένωσης («κεκτημένο») ενόψει της μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση, με αποτέλεσμα τη συμβολή στην υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία. Στη διαδικασία αυτή θα πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη σχετικές συστάσεις διεθνών οργανισμών, όπως το Συμβούλιο της Ευρώπης και η Επιτροπή της Βενετίας. Η στήριξη θα πρέπει επίσης να αποσκοπεί στην ενίσχυση των δημοκρατικών και δικαστικών θεσμών, μεταξύ των οποίων τα δικαστήρια, και των ικανοτήτων των συμφεροντούχων, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών και περιφερειακών αρχών, των κοινωνικών εταίρων και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, συμπεριλαμβανομένου του ρόλου τους για τον δημόσιο έλεγχο.
(94)
Οι πόροι από τον πυλώνα III θα πρέπει επίσης να χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση του κόστους δανεισμού του Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και του προσδιορισμένου κόστους δανεισμού και της πρόβλεψης των δημοσιονομικών εγγυήσεων που απορρέουν από προηγούμενη στήριξη για την Ουκρανία.
(95)
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (35), τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και τους κανονισμούς (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 (36), (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 (37) και (ΕΕ) 2017/1939 (38) του Συμβουλίου, τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης πρέπει να προστατεύονται μέσω αποτελεσματικών μέτρων, συμπεριλαμβανομένων μέτρων σχετικά με την πρόληψη, τον εντοπισμό, την αντιμετώπιση και τη διερεύνηση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων, διπλής χρηματοδότησης, και με την ανάκτηση των απολεσθέντων, αχρεωστήτως καταβληθέντων ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων, καθώς και μέτρων για την αποτελεσματική διερεύνηση, δίωξη και παραπομπή ενώπιον της δικαιοσύνης των ποινικών αδικημάτων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διαθέτει την εξουσία, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, να διερευνά και να διώκει αξιόποινες πράξεις σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Οι ουκρανικές αρχές θα πρέπει να διεκπεραιώνουν, χωρίς καθυστέρηση, αιτήματα αμοιβαίας δικαστικής συνδρομής και αιτήματα έκδοσης που εκδίδονται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών και αφορούν ποινικά αδικήματα τα οποία επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
(96)
Ειδικότερα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 και (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, η OLAF θα πρέπει να είναι σε θέση να διενεργεί διοικητικές έρευνες, μεταξύ των οποίων επιτόπιους ελέγχους και εξακριβώσεις, με στόχο να διαπιστωθεί και να τεκμηριωθεί η ύπαρξη απάτης, διαφθοράς ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και να γνωστοποιηθεί κάθε εγκληματική ενέργεια στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1939.
(97)
Η Επιτροπή θα πρέπει να καταβάλει προσπάθειες να θέσει στη διάθεση της Ουκρανίας ένα ενιαίο ολοκληρωμένο και διαλειτουργικό σύστημα πληροφόρησης και παρακολούθησης, το οποίο θα περιλαμβάνει ένα ενιαίο εργαλείο εξόρυξης δεδομένων και βαθμολόγησης των κινδύνων, για την πρόσβαση στα σχετικά δεδομένα και την ανάλυσή τους, σύμφωνα με τις αρχές προστασίας των δεδομένων της Ένωσης και τους ισχύοντες κανόνες για την προστασία των δεδομένων. Όταν υπάρχει τέτοιο σύστημα, η Ουκρανία θα πρέπει να χρησιμοποιεί και να τροφοδοτεί το σύστημα με τα σχετικά δεδομένα, μεταξύ άλλων με χρησιμοποίηση στήριξης στο πλαίσιο του πυλώνα ΙΙΙ. Τα δεδομένα θα πρέπει να επιτρέπουν στην Επιτροπή και στις σχετικές ουκρανικές αρχές που είναι αρμόδιες για την εκτέλεση και τον έλεγχο των κονδυλίων να αξιολογούν τους κινδύνους και να προλαμβάνουν παρατυπίες.
(98)
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τα αναγκαία δικαιώματα και η πρόσβαση που απαιτείται θα πρέπει να χορηγούνται στην Επιτροπή, στην OLAF, στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και, κατά περίπτωση, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, μεταξύ άλλων και από τρίτους που συμμετέχουν στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης. Η Ουκρανία θα πρέπει επίσης να αναφέρει στην Επιτροπή παρατυπίες όσον αφορά τη χρήση των κονδυλίων.
(99)
Η ενίσχυση των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων των εκ των προτέρων ελέγχων, η καταπολέμηση κάθε είδους διαφθοράς, ευνοιοκρατίας ή απάτης, η προώθηση της διαφάνειας, η ισχυρή, υπεύθυνη και διαφανής διοίκηση και η αποδοτική διαχείριση των δημόσιων οικονομικών αποτελούν σημαντικές μεταρρυθμιστικές προτεραιότητες για την Ουκρανία και θα πρέπει να υποστηριχθούν από το Μέσο Διευκόλυνσης.
(100)
Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει την αποτελεσματική προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Θα πρέπει επομένως να συσταθεί ανεξάρτητη ελεγκτική επιτροπή, η οποία θα παρέχει στην Επιτροπή πληροφορίες σχετικά με την πιθανή κακοδιαχείριση των κονδυλίων. Οι πληροφορίες αυτές θα πρέπει να τίθενται στη διάθεση της OLAF και, κατά περίπτωση, των αρμόδιων ουκρανικών αρχών. Η Επιτροπή, με τη συνδρομή της αντιπροσωπείας της Ένωσης, θα πρέπει να έχει το δικαίωμα να διενεργεί τακτικούς ελέγχους σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η Ουκρανία εκτελεί τα κονδύλια καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του έργου. Η ελεγκτική επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει τον τακτικό διάλογο και τη συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, καθώς και με τη Λογιστική Υπηρεσία της Ουκρανίας.
(101)
Μολονότι αποτελεί πρωτίστως ευθύνη της Ουκρανίας να διασφαλίσει ότι το Μέσο Διευκόλυνσης υλοποιείται σύμφωνα με τα ισχύοντα πρότυπα, λαμβανομένων υπόψη της αρχής της αναλογικότητας και των ειδικών συνθηκών υπό τις οποίες θα λειτουργήσει το Μέσο Διευκόλυνσης, η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να λάβει επαρκείς εγγυήσεις από την Ουκρανία εν προκειμένω. Για τον σκοπό αυτόν, η Ουκρανία θα πρέπει να δεσμευτεί έναντι του σχεδίου για την Ουκρανία ότι θα βελτιώσει το ισχύον σύστημα διαχείρισης και ελέγχου και θα ανακτήσει τα μη ορθώς χρησιμοποιηθέντα ποσά. Η Ουκρανία θα πρέπει να θεσπίσει σύστημα παρακολούθησης που θα τροφοδοτεί την ετήσια έκθεση προόδου. Η Ουκρανία θα πρέπει να συλλέγει δεδομένα και πληροφορίες που επιτρέπουν την πρόληψη, τον εντοπισμό και τη διόρθωση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων, σε σχέση με τα μέτρα που υποστηρίζονται από το Μέσο Διευκόλυνσης. Η συμφωνία-πλαίσιο, οι συμφωνίες χρηματοδότησης και οι δανειακές συμβάσεις θα πρέπει να προβλέπουν τις υποχρεώσεις της Ουκρανίας να διασφαλίζει, σύμφωνα με τις ενωσιακές αρχές προστασίας των δεδομένων και τους ισχύοντες κανόνες για την προστασία των δεδομένων, τη συλλογή επαρκών δεδομένων και την πρόσβαση σε αυτά, όσον αφορά πρόσωπα και οντότητες που λαμβάνουν χρηματοδότηση, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών για τους πραγματικούς δικαιούχους, για την εφαρμογή των μέτρων του σχεδίου για την Ουκρανία.
(102)
Τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης θα πρέπει επίσης να προστατεύονται όταν τα κονδύλια εκτελούνται υπό καθεστώς άμεσης διαχείρισης μέσω επιχορηγήσεων και δημόσιων συμβάσεων και έμμεσης διαχείρισης με οντότητες που αξιολογούνται κατά πυλώνες, ιδίως στο πλαίσιο των πυλώνων ΙΙ και ΙΙΙ του Μέσου Διευκόλυνσης. Μόνον οντότητες που αξιολογούνται κατά πυλώνες θα πρέπει να επιλέγονται για την εκτέλεση ενωσιακής χρηματοδότησης υπό έμμεση διαχείριση στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
(103)
Η υποστήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης θα πρέπει να παρέχεται μέσω των προγραμμάτων εργασίας που αναφέρονται στο άρθρο 110 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
(104)
Θα πρέπει να ενισχυθούν οι ικανότητες επικοινωνίας της Ουκρανίας προκειμένου να εξασφαλιστεί η δημόσια υποστήριξη και κατανόηση των αξιών της Ένωσης και των οφελών και των υποχρεώσεων που συνεπάγεται η ιδιότητα της υποψήφιας χώρας προς προσχώρηση στην Ένωση, με παράλληλη αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό και με διαφύλαξη της ισχύος, της ελευθερίας και της πολυφωνίας των μέσων ενημέρωσης. Θα πρέπει επίσης να διασφαλιστεί η προβολή της ενωσιακής χρηματοδότησης.
(105)
Η Επιτροπή θα πρέπει να μεριμνήσει ώστε να υπάρχουν σαφείς μηχανισμοί παρακολούθησης και αξιολόγησης για την εξασφάλιση αποτελεσματικής λογοδοσίας και διαφάνειας στην εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης και για τη διασφάλιση αποτελεσματικής αξιολόγησης της προόδου όσον αφορά την επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού.
(106)
Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογεί κάθε χρόνο την υλοποίηση της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης για την Ουκρανία. Θα πρέπει να επιτρέπει στην επιτροπή που συστήνεται με τον παρόντα κανονισμό να διαθέτει επαρκείς πληροφορίες ώστε να επικουρεί την Επιτροπή. Για την αποτελεσματική παρακολούθηση της υλοποίησης, η Ουκρανία θα πρέπει να υποβάλλει ετήσια έκθεση προόδου σχετικά με την υλοποίηση. Η εν λόγω έκθεση θα πρέπει επίσης να καθίσταται διαθέσιμη στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. Οι εκθέσεις αυτές που θα εκπονεί η κυβέρνηση της Ουκρανίας θα πρέπει να αντικατοπτρίζονται δεόντως στο σχέδιο για την Ουκρανία. Θα πρέπει να επιβληθούν αναλογικές απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων από τους αποδέκτες της ενωσιακής χρηματοδότησης που υλοποιείται στο πλαίσιο των πυλώνων ΙΙ και ΙΙΙ του Μέσου Διευκόλυνσης.
(107)
Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (39).
(108)
Λόγω των σημαντικών δημοσιονομικών επιπτώσεων της στήριξης προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και των συνεπειών ορισμένων αποφάσεων που πρέπει να ληφθούν για την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης υπό το πρίσμα της ειδικής κατάστασης στην Ουκρανία, θα πρέπει να ανατεθούν κατ’ εξαίρεση στο Συμβούλιο εκτελεστικές αρμοδιότητες στις περιπτώσεις που προσδιορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
(109)
Η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει δεόντως υπόψη την απόφαση 2010/427/ΕΕ (40) του Συμβουλίου και τον ρόλο της Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης, κατά περίπτωση, και ιδίως κατά την παρακολούθηση της εκπλήρωσης της προϋπόθεσης για τη στήριξη της Ένωσης, κατά την αξιολόγηση του σχεδίου για την Ουκρανία και κατά τη συγκέντρωση συμβουλών σχετικά με το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία.
(110)
Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, η οποία διατυπώνεται στο άρθρο 5 ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των εν λόγω στόχων.
(111)
Για να εξασφαλιστεί η συνέχεια όσον αφορά την παροχή στήριξης στον σχετικό τομέα πολιτικής, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να αρχίσει να ισχύει επειγόντως την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΆΛΑΙΟ I
ΓΕΝΙΚΈΣ ΔΙΑΤΆΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Αντικείμενο
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία («Μέσο Διευκόλυνσης») για το χρονικό διάστημα 2024 έως 2027.
Καθορίζει τους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης, τη χρηματοδότησή του και τον προϋπολογισμό για την περίοδο 2024 έως το2027, τις μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και τους κανόνες για την παροχή της εν λόγω χρηματοδότησης.
2. Το Μέσο Διευκόλυνσης παρέχει στήριξη στην Ουκρανία στο πλαίσιο των ακόλουθων τριών πυλώνων:
α)
Πυλώνας Ι: χρηματοδοτική στήριξη που παρέχεται στην Ουκρανία για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων με σκοπό την εφαρμογή του σχεδίου για την Ουκρανία, καθώς και τη διατήρηση της μακροοικονομικής σταθερότητας της χώρας, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο III·
β)
Πυλώνας ΙΙ: ειδικό επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία με σκοπό τη στήριξη των επενδύσεων και την παροχή πρόσβασης σε χρηματοδότηση, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο IV·
γ)
Πυλώνας ΙΙΙ: τεχνική βοήθεια και συναφή στήριξη προς την Ουκρανία για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων που σχετίζονται με την προσχώρηση στην Ένωσης και για την ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας της Ουκρανίας, της επιδότησης του κόστους δανεισμού και των προβλέψεων, και άλλων σχετικών δραστηριοτήτων, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο V.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1)
«μέτρα»: μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία·
2)
«όροι»: ποιοτικά ή ποσοτικά βήματα που αφορούν τη διασφάλιση της διατήρησης της οικονομικής και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας ή την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που ορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία·
3)
«συνδυαστική πράξη»: πράξη που στηρίζεται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης, η οποία συνδυάζει μη επιστρεπτέες μορφές στήριξης, επιστρεπτέες μορφές στήριξης, ή και τις δύο, από τον προϋπολογισμό της Ένωσης με επιστρεπτέες μορφές στήριξης από αναπτυξιακά ή άλλα δημόσια ή εμπορικά χρηματοδοτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων των οργανισμών εξαγωγικών πιστώσεων, ή από επενδυτές.
Άρθρο 3
Στόχοι του Μέσου Διευκόλυνσης
1. Οι γενικοί στόχοι του Μέσου Διευκόλυνσης είναι η στήριξη της Ουκρανίας για:
α)
την αντιμετώπιση των κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών συνεπειών του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας, συμβάλλοντας έτσι στην ειρηνική ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση, στην αποκατάσταση και στον εκσυγχρονισμό της χώρας, καθώς και στη μεταπολεμική ανάκαμψη της ουκρανικής κοινωνίας, μεταξύ άλλων με τη δημιουργία των κατάλληλων κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών για την επιστροφή εκτοπισμένων στο εσωτερικό της χώρας και ατόμων που απολαμβάνουν προσωρινή προστασία·
β)
την προώθηση της κοινωνικής και εδαφικής συνοχής, της δημοκρατικής, οικονομικής, περιβαλλοντικής ανθεκτικότητας, της σταδιακής ενσωμάτωσης στην Ένωση και στην παγκόσμια οικονομία και στις αγορές, καθώς και της ανοδικής οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής σύγκλισης με τα πρότυπα της Ένωσης·
γ)
την έγκριση και υλοποίηση των πολιτικών, θεσμικών, νομικών, διοικητικών, κοινωνικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων που απαιτούνται για την ευθυγράμμιση με τις αξίες της Ένωσης και τη σταδιακή ευθυγράμμιση με τους κανόνες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές της Ένωσης («κεκτημένο») ενόψει της μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση, με αποτέλεσμα τη συμβολή στην αμοιβαία σταθερότητα, ασφάλεια, ειρήνη, ευημερία και βιωσιμότητα.
2. Οι ειδικοί στόχοι του Μέσου Διευκόλυνσης περιλαμβάνουν:
α)
τη συμβολή στη διατήρηση της μακροοικονομικής σταθερότητας της χώρας, καθώς και στην άμβλυνση των περιορισμών εξωτερικής και εσωτερικής χρηματοδότησης της Ουκρανίας, προκειμένου να διασφαλισθεί η συνέχιση της λειτουργίας του ουκρανικού κράτους·
β)
την ανοικοδόμηση και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών που έχουν πληγεί από τον πόλεμο, όπως οι ενεργειακές υποδομές, τα συστήματα ύδρευσης, τα εσωτερικά και διασυνοριακά δίκτυα μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των σιδηροδρόμων, των οδών και των γεφυρών και των σημείων διέλευσης των συνόρων, και των υποδομών εκπαιδευτικού και πολιτιστικού χαρακτήρα και την προώθηση σύγχρονων, βελτιωμένων και ανθεκτικών υποδομών·
γ)
τη συμβολή στις προσπάθειες αποναρκοθέτησης και σε άλλες δράσεις κατά των ναρκών· την αποκατάσταση της ικανότητας παραγωγής τροφίμων· τη συμβολή στην αντιμετώπιση των κοινωνικών προκλήσεων και των προκλήσεων στον τομέα της υγείας, συμπεριλαμβανομένης της ψυχικής υγείας, και στη βελτίωση και ενίσχυση των συστημάτων κοινωνικής πρόνοιας και της προσβασιμότητάς τους, ιδίως για συγκεκριμένες ομάδες, όπως οι βετεράνοι, οι εκτοπισμένοι στο εσωτερικό της χώρας, οι μονογονεϊκές οικογένειες, οι χήρες και οι χήροι πολέμου, τα παιδιά, ιδίως εκείνα που δεν απολαμβάνουν γονική φροντίδα, τα άτομα με αναπηρία, οι μειονότητες, οι νέοι και οι ηλικιωμένοι, και άλλα άτομα σε ευάλωτες καταστάσεις·
δ)
την ενίσχυση της ασφάλειας έναντι υβριδικών απειλών, όπως οι κυβερνοαπειλές, καθώς και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας έναντι της παραπληροφόρησης, της χειραγώγησης πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό·
ε)
την προώθηση της μετάβασης σε μια βιώσιμη, κλιματικά ουδέτερη και συμπεριληπτική οικονομία και σε ένα σταθερό επενδυτικό περιβάλλον·
στ)
τη στήριξη της ένταξης της Ουκρανίας στην εσωτερική αγορά· την επισκευή, την ανοικοδόμηση, τη διαφύλαξη και τη βελτίωση των κοινωνικών υποδομών, όπως η στέγαση, οι εγκαταστάσεις κοινωνικής πρόνοιας, οι εγκαταστάσεις που προορίζονται για τη νεολαία και οι εγκαταστάσεις υγειονομικής περίθαλψης, τα σχολεία και τα ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης· την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης και ένταξης, με ιδιαίτερη προσοχή στις γυναίκες, καθώς και στους νέους, μεταξύ άλλων μέσω ποιοτικής εκπαίδευσης, κατάρτισης, επανειδίκευσης και αναβάθμισης των δεξιοτήτων, καθώς και μέσω πολιτικών απασχόλησης, μεταξύ άλλων για τους ερευνητές· την προώθηση της επιστήμης και της έρευνας·
ζ)
την υποστήριξη του τομέα της δημιουργικότητας και των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης· τη στήριξη του πολιτισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών πολιτιστικού χαρακτήρα· την ενίσχυση στρατηγικών οικονομικών τομέων· την προώθηση ενός θεσμικού πλαισίου για τις επενδύσεις και τον ανταγωνισμό, ώστε να μπορούν τα άτομα και οι επιχειρήσεις, με έμφαση στις ΜΜΕ και την καινοτομία, να αναπτύξουν σύγχρονα, ανταγωνιστικά και βιώσιμα προϊόντα και υπηρεσίες, μεταξύ άλλων, με την προώθηση ίσων ευκαιριών πρόσβασης στη χρηματοδότηση, ανεξάρτητα από το μέγεθος των εταιρειών· τη στήριξη της βιώσιμης γεωργίας και αγροτικής ανάπτυξης, υδατοκαλλιέργειας και αλιείας, συμπεριλαμβανομένης της ευθυγράμμισης με τα πρότυπα και τα συστήματα ελέγχου της Ένωσης που αφορούν την επισιτιστική ασφάλεια, την υγεία ζώων και φυτών, καθώς και την καλή διαβίωση των ζώων· τη μεταρρύθμιση του χρηματοπιστωτικού και τραπεζικού τομέα της Ουκρανίας, με σκοπό τη βελτίωση της πρόσβασης σε δάνεια και ασφαλιστική κάλυψη·
η)
την περαιτέρω ενίσχυση του κράτους δικαίου, της δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, μεταξύ άλλων μέσω της ενίσχυσης των δημοκρατικών θεσμών, ιδίως του κοινοβουλίου της Ουκρανίας, καθώς και των περιφερειακών και δημοτικών φορέων εκπροσώπησης, και των εξουσιών εποπτείας και έρευνας που διαθέτουν σχετικά με την κατανομή των δημόσιων πόρων και την πρόσβαση σε αυτούς· την προώθηση μιας ανεξάρτητης δικαιοσύνης, με σκοπό τη στήριξη των προσπαθειών αποολιγαρχοποίησης, την ενίσχυση της καταπολέμησης της απάτης, όλων των μορφών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου, του οργανωμένου εγκλήματος, της φοροδιαφυγής και της φορολογικής απάτης, της φοροαποφυγής, και της παράνομης διακίνησης όπλων και πολιτιστικών αγαθών· την ενίσχυση της συμμόρφωσης προς το διεθνές δίκαιο·
θ)
την ενίσχυση της ελευθερίας και της ανεξαρτησίας των μέσων ενημέρωσης και της καλλιτεχνικής και ακαδημαϊκής ελευθερίας, καθώς και ενός ευνοϊκού περιβάλλοντος για την κοινωνία των πολιτών· την προαγωγή του κοινωνικού διαλόγου και της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών· την προώθηση της απαγόρευσης των διακρίσεων, ώστε να διασφαλιστεί και να ενισχυθεί ο σεβασμός των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε όλες τις μειονότητες, και να προωθηθεί η ισότητα των φύλων, η συνολική χειραφέτηση γυναικών και κοριτσιών, καθώς και τα δικαιώματα των παιδιών και των ατόμων με αναπηρία· την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης· την ενθάρρυνση της πρόσβασης στην πληροφόρηση και της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και στον δημόσιο έλεγχο, και την υποστήριξη της διαφάνειας, των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και της χρηστής διακυβέρνησης σε όλα τα επίπεδα, μεταξύ άλλων στους τομείς διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών και των δημόσιων συμβάσεων, του ανταγωνισμού και των κρατικών ενισχύσεων· τη στήριξη πρωτοβουλιών, φορέων και οργανισμών που συμμετέχουν στην υποστήριξη και στην επιβολή της δημοκρατίας, της διεθνούς δικαιοσύνης και των προσπαθειών για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Ουκρανία·
ι)
την ανάπτυξη και την ενίσχυση της προστασίας του περιβάλλοντος, της βιώσιμης και δίκαιης πράσινης μετάβασης σε όλους τους οικονομικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της μετάβασης της Ουκρανίας προς την κλιματική ουδετερότητα, σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού· τη βελτίωση της ευαισθητοποίησης σχετικά με το περιβαλλοντικό έγκλημα και την καταπολέμησή του· την προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού ως καταλύτη για τη βιώσιμη και τη συμπεριληπτική ανάπτυξη· τη στήριξη της οικολογικής αποκατάστασης μετά τις καταστροφές στο περιβάλλον που προκάλεσαν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις και τη συμβολή στην απορρύπανση, στην προσπάθεια αποναρκοθέτησης και στην εκκαθάριση άλλων εκρηκτικών καταλοίπων του πολέμου, καθώς και της ρύπανσης που προκάλεσε η στρατιωτική δραστηριότητα·
ια)
τη στήριξη της πολιτικής και διοικητικής αποκέντρωσης και της τοπικής ανάπτυξης, ιδίως με την υποστήριξη της ουσιαστικής διαβούλευσης και ίσων όρων ανταγωνισμού σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης κατά την πρόσβαση σε κονδύλια μέσω ανοικτών, δίκαιων, ουδέτερων και διαφανών διαδικασιών·
ιβ)
τη στήριξη της διασυνοριακής συνεργασίας με τα κράτη μέλη που συνορεύουν με την Ουκρανία σε τομείς όπως το εμπόριο, η προστασία του περιβάλλοντος και η καταπολέμηση της διεθνούς εγκληματικότητας, υπό την προϋπόθεση ότι η Ουκρανία θα παραμείνει ο αποκλειστικός αποδέκτης της χρηματοδότησης.
Άρθρο 4
Γενικές αρχές
1. Η συνεργασία στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης βασίζεται στις αρχές της αποτελεσματικότητας της ανάπτυξης και τις προωθεί, κατά περίπτωση, σε όλες τις εκφάνσεις της, δηλαδή την ιδία ευθύνη της Ουκρανίας για τις αναπτυξιακές προτεραιότητες, την εστίαση στα αποτελέσματα, τις εταιρικές σχέσεις για συμπεριληπτική ανάπτυξη, τη διαφάνεια και την αμοιβαία λογοδοσία. Στόχος του Μέσου Διευκόλυνσης είναι να διασφαλισθεί η ισορροπημένη και βασιζόμενη στις ανάγκες κατανομή και χρήση των πόρων και η δέουσα γεωγραφική ισορροπία των έργων.
2. Η στήριξη από το Μέσο Διευκόλυνσης παρέχεται επιπρόσθετα στη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων και μέσων της Ένωσης. Οι δραστηριότητες που είναι επιλέξιμες στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού μπορούν να λαμβάνουν στήριξη από άλλα προγράμματα και μέσα της Ένωσης, υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω στήριξη δεν καλύπτει τις ίδιες δαπάνες.
3. Για να προωθήσουν τη συμπληρωματικότητα, τη συνεκτικότητα και την αποδοτικότητα της δράσης και της πρωτοβουλίας τους, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη συνεργάζονται και προσπαθούν να αποφύγουν την αλληλοεπικάλυψη μεταξύ της στήριξης βάσει του παρόντος κανονισμού και άλλης στήριξης παρεχόμενης από την Ένωση, τα κράτη μέλη, τρίτες χώρες, πολυμερείς και περιφερειακούς οργανισμούς και οντότητες, όπως διεθνείς οργανισμοί και τα σχετικά διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, οργανισμοί και μη ενωσιακοί δωρητές, σύμφωνα με τις καθιερωμένες αρχές για την ενίσχυση του επιχειρησιακού συντονισμού στον τομέα της εξωτερικής βοήθειας, μεταξύ άλλων μέσω ενισχυμένης συνεργασίας με τα κράτη μέλη σε τοπικό επίπεδο, και μέσω της εναρμόνισης των πολιτικών και των διαδικασιών, ιδίως των διεθνών αρχών για την αποτελεσματικότητα της ανάπτυξης. Για την αποφυγή της αλληλοεπικάλυψης της στήριξης, την ενίσχυση της ανάληψης ιδίας ευθύνης από τις ουκρανικές αρχές και την απλοποίηση των διοικητικών εργασιών, η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης ενσωματώνεται, στο μέτρο του δυνατού, στις διεθνείς προσπάθειες για μια χρηματοδοτική αρχιτεκτονική για την ανάκαμψη της Ουκρανίας και διενεργείται σε συντονισμό με σχετικούς δωρητές και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.
4. Οι δραστηριότητες στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης συμμορφώνονται, στο μέτρο του δυνατού σε μια χώρα σπαρασσόμενη από πόλεμο, με τα κλιματικά και περιβαλλοντικά πρότυπα της Ένωσης. Οι δραστηριότητες αυτές ενσωματώνουν τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτή, την προστασία του περιβάλλοντος και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δημοκρατία, την ισότητα των φύλων και την απαγόρευση των διακρίσεων, κατά περίπτωση, τη μείωση του κινδύνου καταστροφών και την ασφάλεια των ενεργειακών υποδομών, και υποστηρίζουν την πρόοδο προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών, προωθώντας ολοκληρωμένες δραστηριότητες που μπορούν να δημιουργήσουν παράλληλα οφέλη και να επιτύχουν πολλαπλούς στόχους με συνεκτικό τρόπο, συμβάλλοντας στη μείωση της φτώχειας και προάγοντας ειρηνικές και συμπεριληπτικές κοινωνίες. Οι εν λόγω δραστηριότητες αποφεύγουν, στο μέτρο του δυνατού, τα μη αξιοποιήσιμα στοιχεία ενεργητικού, είναι συμβατές με τις αρχές του «μη βλάπτειν», καθώς και με την προσέγγιση της ενσωμάτωσης της βιωσιμότητας που διέπει την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, και καθοδηγούνται από την αρχή του «κανείς στο περιθώριο».
5. Το Μέσο Διευκόλυνσης δεν υποστηρίζει δραστηριότητες ή μέτρα που δεν συνάδουν με το εθνικό σχέδιο της Ουκρανίας για την ενέργεια και το κλίμα, εάν υπάρχει, ή με την εθνικά καθορισμένη συνεισφορά της Ουκρανίας στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού, που προωθούν επενδύσεις σε ορυκτά καύσιμα ή προκαλούν σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον ή στο κλίμα ή στη βιοποικιλότητα, εκτός εάν οι εν λόγω δραστηριότητες ή μέτρα είναι απολύτως αναγκαία για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης ανοικοδόμησης και εκσυγχρονισμού των υποδομών και αποκατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος που έχουν πληγεί από τον πόλεμο, με ανθεκτικό τρόπο, και εάν συνοδεύονται, κατά περίπτωση, από κατάλληλα μέτρα για την αποφυγή, την πρόληψη ή τη μείωση και, εάν είναι δυνατόν, την αντιστάθμιση αυτών των εν λόγω δυσμενών επιπτώσεων.
6. Σύμφωνα με την αρχή της συμπεριληπτικής εταιρικής σχέσης, η Επιτροπή επιδιώκει να διασφαλίσει, κατά περίπτωση, δημοκρατικό έλεγχο στο πλαίσιο του οποίου η ουκρανική κυβέρνηση θα ζητεί τη γνώμη του κοινοβουλίου της Ουκρανίας σύμφωνα με τη συνταγματική τάξη της χώρας, καθώς και των σχετικών συμφεροντούχων, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών και περιφερειακών αρχών, των κοινωνικών εταίρων και της κοινωνίας των πολιτών, μεταξύ άλλων των ευάλωτων ομάδων, ώστε αυτοί να μπορούν να συμμετέχουν στη διαμόρφωση του σχεδιασμού και στην υλοποίηση των δραστηριοτήτων που είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του παρόντος Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και στις σχετικές διαδικασίες παρακολούθησης, ελέγχου και αξιολόγησης, κατά περίπτωση. Με την εν λόγω διαβούλευση επιδιώκεται να αντικατοπτριστεί ο πλουραλισμός της ουκρανικής κοινωνίας και της επιχειρηματικής κοινότητας της χώρας και η συμπερίληψη των διαφόρων κοινοτήτων στην Ουκρανία. Όλες οι διαβουλεύσεις λαμβάνουν δεόντως υπόψη τη συμμετοχή των γυναικών. Η Επιτροπή ενθαρρύνει τον συντονισμό μεταξύ των σχετικών συμφεροντούχων και συμβάλλει στην ενίσχυση των ικανοτήτων των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών. Επιπλέον, η Επιτροπή διασφαλίζει ότι η κοινωνία των πολιτών στην Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των μη κυβερνητικών οργανώσεων, είναι σε θέση να αναφέρει απευθείας στην Επιτροπή τυχόν παρατυπίες που μπορεί να εντοπίσει μέσω κατάλληλων μόνιμων διαύλων, καθώς και να αποστείλει στην Επιτροπή γνωμοδοτήσεις σχετικά με την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία και την αξιολόγηση των μέτρων του από την ουκρανική κυβέρνηση.
7. Η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη και την Ουκρανία, διασφαλίζει την υλοποίηση των δεσμεύσεων της Ένωσης για μεγαλύτερη διαφάνεια και υποχρέωση λογοδοσίας όσον αφορά την παροχή της στήριξης, μεταξύ άλλων με την προώθηση της εφαρμογής και της ενίσχυσης των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και των πολιτικών καταπολέμησης της απάτης. Η Επιτροπή δημοσιοποιεί πληροφορίες σχετικά με το μέγεθος και την κατανομή της στήριξης μέσω ενιαίας διαδικτυακής πύλης και μεριμνά ώστε τα δεδομένα να είναι επικαιροποιημένα, εύκολα προσβάσιμα, διαθέσιμα σε μηχαναγνώσιμο μορφότυπο.
Άρθρο 5
Προϋπόθεση για την ενωσιακή στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης
1. Προϋπόθεση για τη στήριξη της Ουκρανίας στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης είναι να εξακολουθήσει η Ουκρανία να προασπίζεται και να σέβεται τους ουσιαστικούς μηχανισμούς της δημοκρατίας, συμπεριλαμβανομένου του πολυκομματικού κοινοβουλευτικού συστήματος και του κράτους δικαίου, και να εγγυάται τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες.
2. Η Επιτροπή παρακολουθεί την εκπλήρωση της προϋπόθεσης που ορίζεται στην παράγραφο 1 πριν από την πραγματοποίηση των εκταμιεύσεων προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και καθ’ όλη τη διάρκεια της στήριξης που παρέχεται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη την τακτική έκθεση της Επιτροπής για τη διεύρυνση. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη σε αυτήν τη διαδικασία τις σχετικές συστάσεις διεθνών οργανισμών, όπως το Συμβούλιο της Ευρώπης και η Επιτροπή της Βενετίας. Η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο για την εκπλήρωση της προϋπόθεσης που ορίζεται στην παράγραφο 1 πριν από την πραγματοποίηση των εκταμιεύσεων προς την Ουκρανία. Όταν η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η προϋπόθεση δεν εκπληρώνεται ή δεν εκπληρώνεται πλέον, υποβάλλει στο Συμβούλιο πρόταση εκτελεστικής απόφασης για την αναστολή των πληρωμών που αναφέρονται στο άρθρο 26, ανεξάρτητα από την εκπλήρωση των όρων που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 2. Κατά την εκτίμησή της, η Επιτροπή λαμβάνει επίσης υπόψη το πλαίσιο στην Ουκρανία και τις συνέπειες της εφαρμογής στρατιωτικού νόμου στην Ουκρανία. Η αξιολόγηση της Επιτροπής διαβιβάζεται ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Όταν η Επιτροπή φρονεί, κατόπιν αιτήματος της Ουκρανίας ή με δική της πρωτοβουλία, ότι η προϋπόθεση εκπληρώνεται και πάλι, υποβάλλει στο Συμβούλιο πρόταση εκτελεστικής απόφασης για την άρση της αναστολής πληρωμών. Στις περιπτώσεις στις οποίες εφαρμόζεται η παρούσα παράγραφος, το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός ενός μηνός από την παραλαβή της πρότασης της Επιτροπής.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ II
ΧΡΗΜΑΤΟΔΌΤΗΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΊΗΣΗ
Άρθρο 6
Προϋπολογισμός
1. Οι πόροι για την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης διατίθενται μέσω του αποθεματικού για την Ουκρανία που θα κινητοποιηθεί στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού σύμφωνα με το άρθρο 10β του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093, με την ακόλουθη ενδεικτική κατανομή:
α)
31 % με τη μορφή μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης σύμφωνα με το κεφάλαιο III·
β)
41 % για δαπάνες σύμφωνα με το κεφάλαιο IV·
γ)
26 % για δαπάνες σύμφωνα με το κεφάλαιο V·
δ)
2 % για δαπάνες σύμφωνα με την παράγραφο 5, οι οποίες μπορούν να αυξηθούν σε εξαιρετικές περιπτώσεις, αλλά σε καμία περίπτωση δεν υπερβαίνουν το 2,5 %.
Οι συνολικοί πόροι που διατίθενται δυνάμει του πρώτου εδαφίου ανέρχονται σε ποσό έως 17 000 000 000 EUR.
Η κατανομή των διαθέσιμων πόρων βάσει του πρώτου εδαφίου της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου λαμβάνει ιδίως υπόψη την ανάγκη κάλυψης των δαπανών σύμφωνα με το άρθρο 23.
2. Η χρηματοδοτική στήριξη δυνάμει του κεφαλαίου III με τη μορφή δανείου είναι διαθέσιμη για ποσό έως 33 000 000 000 EUR για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
3. Το άθροισμα των πόρων που διατίθενται σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2 δεν υπερβαίνει τα 50 000 000 000 EUR για την περίοδο 2024 έως 2027.
4. Πρόσθετες συνεισφορές για τη χρηματοδότηση της στήριξης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου μπορούν να παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 7.
5. Τα ποσά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) και στην παράγραφο 4 μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τεχνική και διοικητική βοήθεια με σκοπό την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, όπως για προπαρασκευαστικές ενέργειες, δραστηριότητες παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, οι οποίες απαιτούνται για την επίτευξη των στόχων του, ιδίως μελέτες, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων, διαβουλεύσεις με τις ουκρανικές αρχές, συνέδρια, διαβουλεύσεις με τους συμφεροντούχους, δραστηριότητες πληροφόρησης και επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένων δραστηριοτήτων πολυδεκτικής προβολής και εταιρικής επικοινωνίας για τις πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης, στον βαθμό που αφορούν τους στόχους του παρόντος κανονισμού, δαπάνες για δίκτυα ΤΠ που επικεντρώνονται στην επεξεργασία και την ανταλλαγή πληροφοριών, εταιρικά εργαλεία τεχνολογίας πληροφοριών, και κάθε άλλη δαπάνη τεχνικής και διοικητικής βοήθειας την οποία πραγματοποιεί η Επιτροπή για τη διαχείριση και το κόστος του Μέσου Διευκόλυνσης στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Ένωσης. Οι δαπάνες μπορούν επίσης να καλύπτουν το κόστος άλλων υποστηρικτικών δραστηριοτήτων, όπως ο έλεγχος ποιότητας και η παρακολούθηση έργων επιτόπου και το κόστος της παροχής συμβουλών από ομοτίμους και από εμπειρογνώμονες για την αξιολόγηση και την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων.
6. Οι πόροι που δεν έχουν κατανεμηθεί ή χρησιμοποιηθεί για δαπάνες στο πλαίσιο της παραγράφου 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) του παρόντος άρθρου και του άρθρου 23 διατίθενται για άλλες επιχειρησιακές δαπάνες δυνάμει της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, με την επιφύλαξη των προνομίων της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής και με την επιφύλαξη του τρίτου εδαφίου της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 7
Πρόσθετοι χρηματοδοτικοί πόροι για το Μέσο Διευκόλυνσης
1. Τα κράτη μέλη, οι τρίτες χώρες, οι διεθνείς οργανισμοί, τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ή άλλες πηγές μπορούν να παρέχουν πρόσθετες χρηματοδοτικές συνεισφορές στο Μέσο Διευκόλυνσης, χωρίς να δεσμεύονται από την ενδεικτική κατανομή που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1. Οι συνεισφορές αυτές αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο α) σημείο ii) και στοιχεία δ) και ε) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
Πρόσθετα ποσά που εισπράττονται ως εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 δυνάμει των σχετικών νομικών πράξεων της Ένωσης προστίθενται στους πόρους που αναφέρονται στο άρθρο 6 του παρόντος κανονισμού.
2. Οι συνεισφορές που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου υλοποιούνται σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες και όρους με το ποσό που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1.
3. Οι συνεισφορές στην εγγύηση για την Ουκρανία και στα χρηματοδοτικά μέσα δυνάμει του κεφαλαίου IV πραγματοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 29.
Άρθρο 8
Υλοποίηση και μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης
1. Το Μέσο Διευκόλυνσης υλοποιείται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, είτε υπό άμεση είτε υπό έμμεση διαχείριση με οποιαδήποτε από τις οντότητες που αναφέρονται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) του εν λόγω κανονισμού.
2. Η ενωσιακή χρηματοδότηση μπορεί να παρέχεται σε οποιαδήποτε από τις μορφές που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ιδίως επιχορηγήσεις, βραβεία, δημόσιες συμβάσεις, δημοσιονομική στήριξη, χρηματοδοτικά μέσα, δημοσιονομικές εγγυήσεις, συνδυαστικές πράξεις και χρηματοδοτική συνδρομή.
3. Τα χρηματοδοτικά μέσα, οι δημοσιονομικές εγγυήσεις και οι συνδυαστικές πράξεις που συνδυάζουν στήριξη από χρηματοδοτικά μέσα ή δημοσιονομικές εγγυήσεις στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης υλοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στον τίτλο X, και ιδίως στο άρθρο 208 και στο άρθρο 209 παράγραφοι 1, 2 και 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Ανάλογα με την απαιτούμενη επιχειρησιακή και χρηματοδοτική ικανότητα, ο αντισυμβαλλόμενος της δημοσιονομικής εγγύησης ή η εντεταλμένη οντότητα που υλοποιεί χρηματοδοτικά μέσα μπορεί να είναι ο όμιλος της ΕΤΕπ, έναν πολυμερή ευρωπαϊκό οικονομικό οργανισμό, όπως η ΕΤΑΑ, ή έναν διμερή ευρωπαϊκό οικονομικό οργανισμό, όπως οι τράπεζες ανάπτυξης ή ο Όμιλος της Παγκόσμιας Τράπεζας. Όποτε είναι δυνατό, μη ευρωπαϊκοί πολυμερείς οικονομικοί οργανισμοί μπορούν να συμμετέχουν στο Μέσο Διευκόλυνσης μέσω κοινών πράξεων με ευρωπαϊκούς οικονομικούς οργανισμούς. Η εφαρμογή των χρηματοδοτικών μέσων, των δημοσιονομικών εγγυήσεων και των συνδυαστικών πράξεων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης μπορεί να συμπληρώνεται από πρόσθετες μορφές χρηματοδοτικής στήριξης, είτε από κράτη μέλη είτε από τρίτους.
Άρθρο 9
Συμφωνία-πλαίσιο
1. Η Επιτροπή συνάπτει συμφωνία-πλαίσιο με την Ουκρανία (η «συμφωνία-πλαίσιο») για την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, η οποία καθορίζει ειδικές ρυθμίσεις για τη διαχείριση, τον έλεγχο, την εποπτεία, την παρακολούθηση, την αξιολόγηση, την υποβολή εκθέσεων και τον λογιστικό έλεγχο των κονδυλίων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, συμπεριλαμβανομένης της αποφυγής διπλής χρηματοδότησης, καθώς και για την πρόληψη, τον εντοπισμό, τη διερεύνηση και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας που θίγει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης και συγκρούσεων συμφερόντων, συμπεριλαμβανομένης της αποτελεσματικής διερεύνησης και δίωξης αδικημάτων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Η συμφωνία-πλαίσιο συμπληρώνεται από συμφωνίες χρηματοδότησης που αναφέρονται στο άρθρο 10 και δανειακή σύμβαση που αναφέρεται στο άρθρο 22, οι οποίες καθορίζουν ειδικές διατάξεις για τη διαχείριση και την εκτέλεση της χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Η εν λόγω συμφωνία-πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων τυχόν σχετικών εγγράφων, τίθεται, κατόπιν αιτήματος, στη διάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ταυτόχρονα και χωρίς καθυστέρηση.
2. Με εξαίρεση την ενδιάμεση χρηματοδότηση που αναφέρεται στο άρθρο 25, η χρηματοδότηση χορηγείται στην Ουκρανία μόνο μετά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας-πλαισίου και των εφαρμοστέων συμφωνιών χρηματοδότησης και δανειακής σύμβασης.
3. Η συμφωνία-πλαίσιο, οι συμφωνίες χρηματοδότησης και η δανειακή σύμβαση που συνάπτονται με την Ουκρανία, στο σύνολό τους, καθώς και οι συμβάσεις και οι συμφωνίες που υπογράφονται με πρόσωπα ή οντότητες που είναι αποδέκτες κονδυλίων της Ένωσης, διασφαλίζουν ότι μπορούν να εκπληρωθούν οι υποχρεώσεις που ορίζονται στο άρθρο 129 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
4. Η συμφωνία-πλαίσιο διασφαλίζει τη δέσμευση της Ουκρανίας να επιτύχει υψηλό επίπεδο προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και θεσπίζει λεπτομερείς διατάξεις που αφορούν ειδικότερα:
α)
τη δέσμευση της Ουκρανίας να σημειώσει αποφασιστική πρόοδο προς ένα εύρωστο πλαίσιο για την καταπολέμηση της απάτης και να θεσπίσει αποδοτικότερα και αποτελεσματικότερα συστήματα εσωτερικού ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων κατάλληλων μηχανισμών για την προστασία των πληροφοριοδοτών δημοσίου συμφέροντος καθώς και κατάλληλων μηχανισμών και μέτρων για την αποτελεσματική πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς και συγκρούσεων συμφερόντων, καθώς και να στηρίξει τις προσπάθειες αποολιγαρχοποίησης και να ενισχύσει την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και του οργανωμένου εγκλήματος, να ενισχύσει την καταπολέμηση της κατάχρησης δημόσιων κονδυλίων, της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, της φοροαποφυγής, της φορολογικής απάτης ή της φοροδιαφυγής και άλλων αξιόποινων πράξεων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης·
β)
τις δραστηριότητες που σχετίζονται με τον έλεγχο, την εποπτεία, την παρακολούθηση, την αξιολόγηση, την υποβολή εκθέσεων και τον λογιστικό έλεγχο της χρηματοδότησης της Ένωσης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και με τις εξακριβώσεις, τις έρευνες, τις διώξεις, τα μέτρα καταπολέμησης της απάτης και τη συνεργασία, συμπεριλαμβανομένων της αμοιβαίας δικαστικής συνδρομής σε ποινικές υποθέσεις και της έκδοσης·
γ)
τις απαιτήσεις ελέγχου για την αποδέσμευση της χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης στην Ουκρανία·
δ)
τους κανόνες σχετικά με τους φόρους, τους δασμούς και τις επιβαρύνσεις σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφοι 9 και 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947·
ε)
την αναγνώριση των αρμοδιοτήτων της ελεγκτικής επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 36 και τις λεπτομέρειες της συνεργασίας της Ουκρανίας με την εν λόγω επιτροπή·
στ)
την υποχρέωση των προσώπων ή των οντοτήτων που συμμετέχουν στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης να κοινοποιούν αμελλητί στην ελεγκτική επιτροπή, στην Επιτροπή, στην OLAF και, κατά περίπτωση, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία εικαζόμενες ή πραγματικές περιπτώσεις παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων και άλλες αξιόποινες πράξεις που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και τη συνέχεια που δίνεται σε αυτές·
ζ)
το δικαίωμα της Επιτροπής να παρακολουθεί τις δραστηριότητες που διεξάγουν οι ουκρανικές αρχές στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου των έργων, συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, των διαδικασιών επιλογής και ανάθεσης έργων, καθώς και των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων, να συμμετέχει σε τέτοιες δραστηριότητες ως παρατηρήτρια, κατά περίπτωση, και να διατυπώνει συστάσεις για τη βελτίωση των εν λόγω δραστηριοτήτων και την ενίσχυση της δέσμευσης των ουκρανικών αρχών να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για την εφαρμογή των εν λόγω συστάσεων της Επιτροπής και να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με την εν λόγω εφαρμογή·
η)
τις υποχρεώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 35 παράγραφος 2, συμπεριλαμβανομένων των ακριβών κανόνων και του χρονοδιαγράμματος σχετικά με τη συλλογή δεδομένων από την Ουκρανία και την πρόσβαση της Επιτροπής, της OLAF, του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου και, κατά περίπτωση, της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας·
θ)
την υποχρέωση της Ουκρανίας να διαβιβάζει ηλεκτρονικά στην Επιτροπή τα δεδομένα που αναφέρονται στο άρθρο 27·
ι)
τις υποχρεώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 43 παράγραφος 2 σχετικά με δραστηριότητες επικοινωνίας και την προβολή της ενωσιακής χρηματοδότησης.
Άρθρο 10
Συμφωνίες χρηματοδότησης
1. Συμφωνίες χρηματοδότησης συνάπτονται για τα κεφάλαια III και V. Οι συμφωνίες αυτές καθορίζουν τις αρμοδιότητες και τις υποχρεώσεις της Ουκρανίας κατά την εκτέλεση των κονδυλίων της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των υποχρεώσεων που ορίζονται στο άρθρο 129 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Καθορίζουν επίσης τους όρους για την καταβολή της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης, μεταξύ άλλων σε σχέση με την εφαρμογή της συμφωνίας-πλαισίου, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 4 στοιχεία α) και γ). Οι συμφωνίες χρηματοδότησης καθορίζουν επίσης τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της Ένωσης. Τίθενται κατόπιν αιτήματος ταυτόχρονα στη διάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
2. Οι συμφωνίες χρηματοδότησης περιλαμβάνουν κανόνες για την υποβολή εκθέσεων στην Επιτροπή σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο διεξάγονται οι δραστηριότητες και σχετικά με το αν πληρούνται οι όροι που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 2.
Άρθρο 11
Κανόνες σχετικά με την επιλεξιμότητα προσώπων και οντοτήτων, την προέλευση των προμηθειών και των υλικών και τους περιορισμούς στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης
1. Η συμμετοχή σε διαδικασίες σύναψης συμβάσεων και χορήγησης επιδοτήσεων ή απονομής βραβείων για δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης είναι ανοικτή σε διεθνείς και περιφερειακούς οργανισμούς και σε όλα τα φυσικά πρόσωπα που είναι υπήκοοι ή στα νομικά πρόσωπα που είναι πράγματι εγκατεστημένα σε:
α)
κράτη μέλη, την Ουκρανία, εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων, τη Γεωργία, τη Μολδαβία και συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο·
β)
χώρες οι οποίες παρέχουν επίπεδο στήριξης στην Ουκρανία συγκρίσιμο με αυτό που παρέχει η Ένωση, λαμβανομένου υπόψη του μεγέθους της οικονομίας τους, και για τις οποίες η Επιτροπή καθορίζει αμοιβαία πρόσβαση σε εξωτερική βοήθεια στην Ουκρανία.
2. Η αμοιβαία πρόσβαση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχείο β) μπορεί να χορηγηθεί για περιορισμένη περίοδο τουλάχιστον ενός έτους, όταν μια χώρα παρέχει επιλεξιμότητα με ίσους όρους σε οντότητες από την Ένωση και από χώρες επιλέξιμες σύμφωνα με το Μέσο Διευκόλυνσης.
Η Επιτροπή αποφασίζει μέσω εκτελεστικών πράξεων σχετικά με την αμοιβαία πρόσβαση κατόπιν διαβούλευσης με την Ουκρανία. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 42.
3. Όλες οι προμήθειες και τα υλικά που χρηματοδοτούνται και αποτελούν αντικείμενο προμήθειας στο πλαίσιο του παρόντος Μέσου Διευκόλυνσης προέρχονται από οποιαδήποτε χώρα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχεία α) και β), εκτός εάν οι εν λόγω προμήθειες και τα υλικά δεν μπορούν να εξασφαλιστούν με εύλογους όρους από οποιαδήποτε από τις εν λόγω χώρες. Επιπλέον, εφαρμόζονται οι κανόνες της παραγράφου 7 σχετικά με τους περιορισμούς. Η Επιτροπή περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου στην ετήσια έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 39 παράγραφος 4.
4. Οι κανόνες επιλεξιμότητας που ορίζονται στο παρόν άρθρο δεν εφαρμόζονται στα φυσικά πρόσωπα που απασχολούνται ή έχουν άλλως συνάψει νόμιμη σύμβαση με επιλέξιμο ανάδοχο ή, κατά περίπτωση, με επιλέξιμο υπεργολάβο, ούτε δημιουργούν περιορισμούς όσον αφορά την ιθαγένεια για τα εν λόγω πρόσωπα, εκτός εάν οι περιορισμοί όσον αφορά την ιθαγένεια βασίζονται στους κανόνες που προβλέπονται στην παράγραφο 7.
5. Για δραστηριότητες που συγχρηματοδοτούνται από κοινού από οντότητα ή υλοποιούνται υπό καθεστώς άμεσης ή έμμεσης διαχείρισης με οντότητες, όπως αναφέρονται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ή για δραστηριότητες που υλοποιούνται από ουκρανικές οντότητες δυνάμει του κεφαλαίου III του παρόντος κανονισμού, οι κανόνες επιλεξιμότητας των εν λόγω οντοτήτων ή της Ουκρανίας εφαρμόζονται επίσης επιπλέον των κανόνων που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος άρθρου, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, των περιορισμών που προβλέπονται στην παράγραφο 7 του παρόντος άρθρου και αντικατοπτρίζονται δεόντως στις συμφωνίες χρηματοδότησης και στα συμβατικά έγγραφα που υπογράφονται με τις εν λόγω οντότητες.
6. Όταν παρέχονται πρόσθετες συνεισφορές σύμφωνα με το άρθρο 7 μέσω εξωτερικών εσόδων για ειδικό προορισμό, οι κανόνες επιλεξιμότητας στη συμφωνία με το πρόσωπο που παρέχει την πρόσθετη συνεισφορά εφαρμόζονται μαζί με τους κανόνες σχετικά με τους περιορισμούς που προβλέπονται στην παράγραφο 7 του παρόντος άρθρου.
7. Οι κανόνες επιλεξιμότητας και οι κανόνες για την προέλευση των προμηθειών και των υλικών όπως ορίζονται στις παραγράφους 1 και 3, καθώς και τους κανόνες για την ιθαγένεια των φυσικών προσώπων όπως ορίζονται στην παράγραφο 4 μπορούν να περιορίζονται όσον αφορά την ιθαγένεια, τη γεωγραφική θέση ή τη φύση των νομικών οντοτήτων που συμμετέχουν σε διαδικασίες σύναψης συμβάσεων, καθώς και όσον αφορά τη γεωγραφική προέλευση των προμηθειών και των υλικών, στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α)
όταν απαιτούνται τέτοιοι περιορισμοί λόγω της ειδικής φύσης ή των στόχων της δραστηριότητας ή της ειδικής διαδικασίας ανάθεσης ή όταν οι εν λόγω περιορισμοί αυτοί είναι αναγκαίοι για την αποτελεσματική υλοποίηση της δραστηριότητας·
β)
όταν η δραστηριότητα ή οι ειδικές διαδικασίες ανάθεσης θίγουν την ασφάλεια ή τη δημόσια τάξη, ιδίως όσον αφορά στρατηγικούς πόρους και συμφέροντα της Ένωσης, των κρατών μελών της ή της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας της ακεραιότητας των ψηφιακών υποδομών, των συστημάτων επικοινωνιών και πληροφοριών και των σχετικών αλυσίδων εφοδιασμού.
8. Οι υποβάλλοντες προσφορά και οι υποψήφιοι από μη επιλέξιμες χώρες είναι δυνατόν να θεωρηθούν επιλέξιμοι σε περίπτωση επείγουσας ανάγκης ή όταν οι υπηρεσίες δεν είναι διαθέσιμες στις αγορές των οικείων χωρών ή εδαφών, ή σε άλλες δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις στις οποίες η εφαρμογή των κανόνων επιλεξιμότητας θα καθιστούσε την πραγματοποίηση μιας δραστηριότητας αδύνατη ή εξαιρετικά δυσχερή.
Άρθρο 12
Μεταφορές στο επόμενο οικονομικό έτος, ετήσιες δόσεις, πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων, πλεονάσματα από τη δημοσιονομική εγγύηση,επιστροφές και έσοδα προερχόμενα από χρηματοδοτικά μέσα
1. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι μη χρησιμοποιηθείσες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και πιστώσεις πληρωμών στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης μεταφέρονται αυτόματα και μπορούν να δεσμεύονται και να χρησιμοποιούνται, αντίστοιχα, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του επόμενου οικονομικού έτους. Το ποσό που μεταφέρεται είναι το πρώτο που χρησιμοποιείται στο επόμενο οικονομικό έτος.
2. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πληροφορίες σχετικά με τις μεταφερόμενες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ποσών, σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
3. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 15 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που αντιστοιχούν στο ποσό των αποδεσμεύσεων λόγω μη εκτέλεσης, εν όλω ή εν μέρει, δραστηριοτήτων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης ανασυστήνονται προς όφελος της γραμμής προϋπολογισμού από την οποία προέρχονται.
4. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 209 παράγραφος 3 πρώτο, δεύτερο και τέταρτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τυχόν έσοδα και επιστροφές από χρηματοδοτικά μέσα που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού αποτελούν εσωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, για το Μέσο Διευκόλυνσης ή το διάδοχο πρόγραμμά του.
5. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 213 παράγραφος 4 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τυχόν πλεόνασμα των προβλέψεων σχετικά με την εγγύηση για την Ουκρανία συνιστά εσωτερικό έσοδο για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του εν λόγω κανονισμού για το Μέσο Διευκόλυνσης ή το διάδοχο πρόγραμμά του.
6. Οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις για την ανάληψη δραστηριοτήτων των οποίων η υλοποίηση εκτείνεται σε περισσότερα του ενός οικονομικά έτη μπορούν να κατανέμονται σε περισσότερα οικονομικά έτη με ετήσιες δόσεις, σύμφωνα με το άρθρο 112 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
Το άρθρο 114 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 δεν εφαρμόζεται στις δραστηριότητες που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.
Άρθρο 13
Έκτακτη χρηματοδότηση
1. Σε δεόντως αιτιολογημένες εξαιρετικές περιστάσεις, ιδίως όταν η σημαντική επιδείνωση του πολέμου καθιστά αδύνατο για την Ουκρανία να εκπληρώσει τους όρους που συνοδεύουν τις μορφές στήριξης δυνάμει του παρόντος κανονισμού, το Μέσο Διευκόλυνσης μπορεί να παράσχει έκτακτη χρηματοδότηση στην Ουκρανία ώστε να διατηρήσει τη μακροοικονομική της σταθερότητα και να προωθήσει την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3. Η εν λόγω έκτακτη χρηματοδότηση χορηγείται για μεμονωμένα χρονικά διαστήματα έως και τριών μηνών και παύει μόλις καταστεί εκ νέου δυνατή η εκπλήρωση των όρων. Η χρηματοδότηση δυνάμει του παρόντος άρθρου μπορεί να χορηγείται επιπλέον της έκτακτης ενδιάμεσης χρηματοδότησης που χορηγείται δυνάμει του άρθρου 25 και κατά το ίδιο χρονικό διάστημα με αυτήν.
2. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, όταν η Επιτροπή διαπιστώνει ότι είναι αδύνατο για την Ουκρανία να εκπληρώσει τους όρους που συνοδεύουν τις μορφές στήριξης που προβλέπονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού λόγω τέτοιων δεόντως αιτιολογημένων εξαιρετικών περιστάσεων, μπορεί να υποβάλει στο Συμβούλιο πρόταση εκτελεστικής απόφασης για τη χορήγηση έκτακτης χρηματοδότησης στην Ουκρανία στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός ενός μηνός από την παραλαβή της πρότασης της Επιτροπής.
3. Η έκτακτη χρηματοδότηση υπόκειται στην προϋπόθεση που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 και χρηματοδοτείται από τους πόρους που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) και παράγραφος 2.
4. Η εκτελεστική απόφαση της παραγράφου 2 καθορίζει τους κανόνες όσον αφορά τον λογιστικό έλεγχο, τον έλεγχο, την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων, καθώς και τις προϋποθέσεις και τις λεπτομέρειες για την έκτακτη χρηματοδότηση.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ III
ΠΥΛΏΝΑΣ I: ΣΧΈΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΊΑ
Άρθρο 14
Κατάρτιση και υποβολή του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Για να λάβει στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, η Ουκρανία προετοιμάζει και υποβάλλει στην Επιτροπή σχέδιο για την Ουκρανία.
2. Το σχέδιο για την Ουκρανία καταρτίζεται από την κυβέρνηση της Ουκρανίας με τη δέουσα συμμετοχή του ουκρανικού κοινοβουλίου σύμφωνα με τη συνταγματική τάξη της Ουκρανίας. Η Ουκρανία επιδιώκει να υποβάλει το σχέδιο για την Ουκρανία στην Επιτροπή έως τις 2 Μαΐου 2024. Η Ουκρανία μπορεί να υποβάλει προσχέδιο για την Ουκρανία στην Επιτροπή. Η Επιτροπή κοινοποιεί το εν λόγω προσχέδιο ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
3. Κατά την κατάρτιση του σχεδίου για την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 17, η Ουκρανία λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη την κατάσταση στις περιφερειακές, τοπικές και αστικές περιοχές της, με γνώμονα τις ιδιαίτερες ανάγκες τους για ανάκαμψη και ανασυγκρότηση, μεταρρύθμιση, εκσυγχρονισμό και αποκέντρωση.
4. Η κατάρτιση και η υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία γίνεται σε διαβούλευση με τις περιφερειακές, τοπικές, αστικές και άλλες δημόσιες αρχές, καθώς και με κοινωνικούς εταίρους και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, σύμφωνα με την αρχή της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και με γνώμονα μια προσέγγιση από τη βάση προς την κορυφή. Επιπλέον, σύμφωνα με το εθνικό νομικό της πλαίσιο, η Ουκρανία διασφαλίζει ότι το κοινοβούλιό της διαδραματίζει τον ρόλο του στην υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία αφού ενημερωθεί δεόντως, σύμφωνα με τις προνομίες του, συμπεριλαμβανομένων των εξουσιών του να νομοθετεί, να εγκρίνει τον κρατικό προϋπολογισμό και να επιβλέπει την εκτέλεσή του, καθώς και να επιβλέπει την εκτελεστική εξουσία.
Άρθρο 15
Σχέση του σχεδίου για την Ουκρανία με τους πυλώνες του Μέσου Διευκόλυνσης
1. Το σχέδιο για την Ουκρανία («σχέδιο») προβλέπει ένα γενικό πλαίσιο για την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3.
2. Το σχέδιο για την Ουκρανία αποτελεί τη βάση για τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο του πυλώνα Ι του Μέσου Διευκόλυνσης, όπως ορίζεται στο άρθρο 1 παράγραφος 2 στοιχείο α) και όπως αναφέρεται στο παρόν κεφάλαιο. Η στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο των πυλώνων II και III του Μέσου Διευκόλυνσης είναι συνεκτική και αποφεύγει επικαλύψεις με τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο του πυλώνα Ι, η οποία καλύπτεται από το σχέδιο για την Ουκρανία, καθοδηγείται δε ιδίως από τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 16.
Άρθρο 16
Αρχές χρηματοδότησης στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Το σχέδιο για την Ουκρανία καθορίζει το θεματολόγιο μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων της Ουκρανίας, ενσωματωμένο σε πλαίσιο οικονομικής και δημοσιονομικής πολιτικής, για την επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3. Το σχέδιο για τη Ουκρανία περιλαμβάνει μέτρα για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και δημόσιων επενδύσεων μέσω μιας ολοκληρωμένης και συνεκτικής δέσμης, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει και δημόσια προγράμματα που αποσκοπούν στην παροχή κινήτρων για ιδιωτικές επενδύσεις. Στο σχέδιο για την Ουκρανία προσδιορίζονται τα ποιοτικά και ποσοτικά βήματα, όπως αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, τα οποία, στην περίπτωση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων, είναι μετρήσιμα.
2. Το Μέσο Διευκόλυνσης παρέχει χρηματοδότηση στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου μετά την ικανοποιητική εκπλήρωση της προϋπόθεσης που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1, καθώς και των όρων που ορίζονται από το σχέδιο για την Ουκρανία, με τη μορφή ποιοτικών ή ποσοτικών βημάτων. Οι εν λόγω όροι αντικατοπτρίζουν τους διάφορους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3, και περιλαμβάνουν όρους που σχετίζονται με βασικές απαιτήσεις, όπως η διατήρηση της οικονομικής και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, η δημοσιονομική εποπτεία και η διαχείριση των δημόσιων οικονομικών, καθώς και όρους που σχετίζονται με την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που καθορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία.
3. Οι όροι που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου αντικατοπτρίζουν τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) και παράγραφος 2 και τις σχετικές συνεισφορές σύμφωνα με την παράγραφο 4 του εν λόγω άρθρου.
4. Ποσό που ισοδυναμεί τουλάχιστον με το 20 % της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) διατίθεται για τις ανάγκες ανάκαμψης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού των υποεθνικών αρχών της Ουκρανίας, ιδίως της τοπικής αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με το άρθρο 17.
5. Κατ’ εξαίρεση, τα μέτρα που έχουν αρχίσει από την 1η Ιανουαρίου 2023 και μετά είναι επιλέξιμα, υπό την προϋπόθεση ότι συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Τα εν λόγω μέτρα είναι δεόντως αιτιολογημένα και τεκμηριωμένα.
6. Το σχέδιο για την Ουκρανία συμβάλλει στις σχετικές μεταρρυθμιστικές προτεραιότητες που προσδιορίζονται στο πλαίσιο της πορείας προσχώρησης της Ουκρανίας, όπως περιγράφεται στη γνώμη της Επιτροπής για την αίτηση προσχώρησης της Ουκρανίας στην Ένωση (η «γνώμη της Επιτροπής») και στην αναλυτική έκθεση σε συνέχεια της γνώμης αυτής (η «αναλυτική έκθεση»), στην τακτική έκθεση της Επιτροπής για τη διεύρυνση και στα επακόλουθα συμπεράσματα του Συμβουλίου, καθώς και στη συμφωνία σύνδεσης, συμπεριλαμβανομένης μιας σφαιρικής και σε βάθος ζώνης ελεύθερων συναλλαγών, και συνάδει με αυτές. Συμβάλλει επίσης στην εθνικά καθορισμένη συνεισφορά της Ουκρανίας στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού, στις δεσμεύσεις της Ουκρανίας στο πλαίσιο της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τη βιοποικιλότητα και, εάν είναι διαθέσιμο, στο εθνικό σχέδιο της Ουκρανίας για την ενέργεια και το κλίμα, και συνάδει με αυτά.
7. Το σχέδιο για την Ουκρανία τηρεί τις γενικές αρχές που ορίζονται στο άρθρο 4.
Άρθρο 17
Περιεχόμενο του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Το σχέδιο για την Ουκρανία καθορίζει ιδίως τα ακόλουθα στοιχεία, τα οποία είναι δεόντως αιτιολογημένα και τεκμηριωμένα:
α)
μέτρα που συνιστούν βασιζόμενη στις ανάγκες, συνεκτική, ολοκληρωμένη και επαρκώς ισορροπημένη απόκριση στους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 3, συμπεριλαμβανομένων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και μέτρων για την προώθηση της σύγκλισης με την Ένωση, την ενίσχυση του κράτους δικαίου, της δημοκρατίας και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, καθώς και της εφαρμογής των προϋποθέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 2, ώστε το σχέδιο για την Ουκρανία στο σύνολό του να αυξήσει τον ρυθμό ανάπτυξης της ουκρανικής οικονομίας, να μειώσει τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες και να διασφαλίσει την πρόοδο της Ουκρανίας προς τα κοινωνικά, οικονομικά και περιβαλλοντικά πρότυπα της Ένωσης·
β)
επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο για την Ουκρανία συμβάλλει στην αντιμετώπιση των σχετικών προκλήσεων που προσδιορίζονται στο πλαίσιο της πορείας προσχώρησης της Ουκρανίας, όπως περιγράφεται στη γνώμη της Επιτροπής και στην αναλυτική έκθεση, καθώς και στη συμφωνία σύνδεσης, συμπεριλαμβανομένης μιας σφαιρικής και σε βάθος ζώνης ελεύθερων συναλλαγών, και συνάδει με αυτήν·
γ)
επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο για την Ουκρανία και τα μέτρα του συνάδουν με τις γενικές αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 4, καθώς και με τις απαιτήσεις, τα σχέδια και τα προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 16·
δ)
ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα και τα προβλεπόμενα ποιοτικά και ποσοτικά βήματα, τα οποία, στην περίπτωση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων, είναι μετρήσιμα, που πρέπει να εφαρμοστούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027·
ε)
τις ρυθμίσεις για την αποτελεσματική υλοποίηση και παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων για το σχέδιο για την Ουκρανία από την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των προτεινόμενων ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων, τα οποία, στην περίπτωση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων, είναι μετρήσιμα, και των σχετικών δεικτών, καθώς και για τη δέουσα συμμετοχή του κοινοβουλίου της Ουκρανίας·
στ)
επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο για την Ουκρανία ανταποκρίνεται στις ανάγκες ανάκαμψης στις περιφέρειες και στους δήμους της Ουκρανίας, αποκατάστασης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού που απορρέουν από τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας και, ως εκ τούτου, ενισχύει τη συμπεριληπτική και βιώσιμη οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική και εδαφική ανάπτυξή τους, ενδυναμώνει την κοινωνική συνοχή, υποστηρίζει τη μεταρρύθμιση της αποκέντρωσης σε ολόκληρη την Ουκρανία και τη σύγκλιση προς τα πρότυπα της Ένωσης· αυτή η επεξήγηση λαμβάνει υπόψη τις εξουσίες, τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες που ανατίθενται στα διάφορα επίπεδα διακυβέρνησης·
ζ)
επεξήγηση της μεθοδολογίας και των διαδικασιών που χρησιμοποιούνται για την επιλογή και την υλοποίηση έργων, καθώς και των μηχανισμών για τη συμμετοχή των υποεθνικών αρχών, ιδίως των δήμων, καθώς και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη χρήση της στήριξης στη διαδικασία ανασυγκρότησης σε τοπικό επίπεδο και στη διαδικασία δημοκρατικού ελέγχου, ιδίως στην έγκαιρη και ισότιμη πρόσβαση σε πληροφορίες και κονδύλια για τις σχετικές υποεθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένης της μεθοδολογίας που χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση των σχετικών δαπανών·
η)
επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο για την Ουκρανία διασφαλίζει ότι τα έργα ανασυγκρότησης που επιλέγονται και υλοποιούνται από τις εν λόγω υποεθνικές αρχές αποτελούν επαρκώς σημαντικό μερίδιο της στήριξης· η επεξήγηση αυτή καλύπτει επίσης τις αδελφοποιήσεις και τις συμπράξεις πόλεων, καθώς και τη συνεργασία μεταξύ ομοτίμων και τα προγράμματα που εντάσσονται σε συμπράξεις μεταξύ πόλεων και περιφερειών στην Ένωση και την Ουκρανία, κατά περίπτωση·
θ)
για την κατάρτιση και την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, λεπτομερή επεξήγηση της διεξαχθείσας σύμφωνα με το εθνικό νομικό πλαίσιο διαδικασίας διαβούλευσης και της συμμετοχής και των διαβουλεύσεων που προβλέπονται κατά τη διάρκεια της υλοποίησης, με το κοινοβούλιο της Ουκρανίας καθώς και με τους σχετικούς συμφεροντούχους, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών και περιφερειακών φορέων εκπροσώπησης και αρχών, των κοινωνικών εταίρων, των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, και τον τρόπο με τον οποίο η συμβολή των εν λόγω συμφεροντούχων αντικατοπτρίζεται στο σχέδιο για την Ουκρανία·
ι)
επεξήγηση του βαθμού στον οποίο τα μέτρα στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να συμβάλουν:
i)
στην επίτευξη των στόχων για το περιβάλλον και το κλίμα, συμπεριλαμβανομένης της διατήρησης της βιοποικιλότητας, ιδίως τα μέτρα εκείνα που σχετίζονται με σχετικές πρωτοβουλίες και μεταρρυθμίσεις, και στον τρόπο με τον οποίο διασφαλίζεται, στο μέτρο του δυνατού, η συμβατότητα με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» στο πλαίσιο πολέμου ή μεταπολεμικής ανάκαμψης και ανασυγκρότησης·
ii)
στην προώθηση του κράτους δικαίου·
iii)
στην επίτευξη στόχων κοινωνικού χαρακτήρα, συμπεριλαμβανομένης της ένταξης ομάδων σε ευάλωτες καταστάσεις, και στη διασφάλιση των βέλτιστων συμφερόντων των παιδιών· και
iv)
στην ισότητα των φύλων και τη χειραφέτηση γυναικών και κοριτσιών, και στην προώθηση των δικαιωμάτων των γυναικών και των κοριτσιών·
ια)
λεπτομερή επεξήγηση του συστήματος της Ουκρανίας και των προγραμματισμένων μέτρων για την αποτελεσματική πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, όλων των μορφών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, και συγκρούσεων συμφερόντων, καθώς και για την αποτελεσματική διερεύνηση και δίωξη αδικημάτων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και των ρυθμίσεων που αποσκοπούν στην αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Μέσο Διευκόλυνσης και άλλα προγράμματα της Ένωσης ή δωρητές, και τη διασφάλιση ταχείας δικαστικής συνεργασίας με τις αρμόδιες αρχές της Ένωσης και των κρατών μελών της·
ιβ)
επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο το σχέδιο για την Ουκρανία διασφαλίζει ότι άλλοι δωρητές μπορούν να συνεισφέρουν στη στήριξη των μέτρων του·
ιγ)
κάθε άλλη σχετική πληροφορία.
2. Το σχέδιο για την Ουκρανία βασίζεται στα αποτελέσματα και στις επιπτώσεις και περιλαμβάνει μετρήσιμους δείκτες, όπως οι κύριοι δείκτες επιδόσεων, κατά περίπτωση, για την αξιολόγηση της προόδου προς την επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3.
Άρθρο 18
Αξιολόγηση του σχεδίου για την Ουκρανία από την Επιτροπή
1. Η Επιτροπή αξιολογεί τη συνάφεια, την πληρότητα και την καταλληλότητα του σχεδίου για την Ουκρανία ή, κατά περίπτωση, της τροποποίησης σχεδίου για την Ουκρανία που αναφέρεται στο άρθρο 20, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, και υποβάλλει πρόταση για εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 1. Κατά τη διενέργεια της εν λόγω αξιολόγησης, η Επιτροπή ενεργεί σε στενή συνεργασία με την Ουκρανία και τους διεθνείς εταίρους οι οποίοι συμβάλλουν στην υλοποίησή του. Η Επιτροπή μπορεί να διατυπώνει παρατηρήσεις, να ζητεί πρόσθετες πληροφορίες ή να αιτείται την τροποποίηση του προσχεδίου της Ουκρανίας που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 2.
2. Κατά την αξιολόγηση του σχεδίου για την Ουκρανία και κατά τον καθορισμό του ποσού που θα διατεθεί στη χώρα, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις σχετικές διαθέσιμες αναλυτικές πληροφορίες για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένης της μακροοικονομικής της κατάστασης και της βιωσιμότητας του χρέους της, την αιτιολόγηση και τα στοιχεία που παρέχει η Ουκρανία, σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 1, καθώς και κάθε άλλη σχετική πληροφορία, όπως, ειδικότερα, οι πληροφορίες που απαριθμούνται στο άρθρο 16 παράγραφος 6.
3. Κατά την αξιολόγησή της, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:
α)
αν το σχέδιο για την Ουκρανία συνιστά βασιζόμενη στις ανάγκες, συνεκτική, ολοκληρωμένη και επαρκώς ισορροπημένη απάντηση στους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 3, συμπεριλαμβανομένων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και μέτρων για την προώθηση της σύγκλισης με την Ένωση, την ενίσχυση του κράτους δικαίου, της δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, καθώς και της εφαρμογής των προϋποθέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 2, ώστε το σχέδιο για την Ουκρανία στο σύνολό του να αυξήσει τον ρυθμό ανάπτυξης της ουκρανικής οικονομίας, να μειώσει τις οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες και να διασφαλίσει την πρόοδο της Ουκρανίας προς τα κοινωνικά, οικονομικά και περιβαλλοντικά πρότυπα της Ένωσης·
β)
αν το σχέδιο για την Ουκρανία συμβάλλει στην αντιμετώπιση των σχετικών προκλήσεων που προσδιορίζονται στο πλαίσιο της πορείας προσχώρησης της Ουκρανίας, όπως περιγράφεται στη γνώμη της Επιτροπής και στην αναλυτική έκθεση, καθώς και στη συμφωνία σύνδεσης, συμπεριλαμβανομένης μιας σφαιρικής και σε βάθος ζώνης ελεύθερων συναλλαγών, και συνάδει με αυτήν·
γ)
αν το σχέδιο για την Ουκρανία και τα μέτρα του συνάδουν με τις γενικές αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 4, καθώς και με τις απαιτήσεις, τα σχέδια και τα προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 16·
δ)
αν το σχέδιο για την Ουκρανία ανταποκρίνεται στις ανάγκες ανάκαμψης, αποκατάστασης, ανασυγκρότησης και εκσυγχρονισμού που απορρέουν από τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας στις περιφέρειες και στους δήμους της Ουκρανίας και, ως εκ τούτου, ενισχύει τη συμπεριληπτική και βιώσιμη οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική και εδαφική ανάπτυξή τους, ενδυναμώνει την κοινωνική συνοχή και υποστηρίζει τη μεταρρύθμιση της αποκέντρωσης σε ολόκληρη την Ουκρανία και τη σύγκλιση προς τα πρότυπα της Ένωσης· αν λαμβάνει υπόψη τις εξουσίες, τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες που ανατίθενται στα διάφορα επίπεδα διακυβέρνησης· αν είναι κατάλληλες η μεθοδολογία και οι διαδικασίες που χρησιμοποιούνται για την επιλογή και την υλοποίηση των έργων, καθώς και οι μηχανισμοί για τη συμμετοχή των υποεθνικών αρχών, ιδίως των δήμων, καθώς και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη χρήση της στήριξης στη διαδικασία ανασυγκρότησης σε τοπικό επίπεδο και στη διαδικασία δημοκρατικού ελέγχου, ιδίως στην έγκαιρη και ισότιμη πρόσβαση σε πληροφορίες και κονδύλια για τις σχετικές υποεθνικές αρχές· αν η μεθοδολογία που χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση των σχετικών δαπανών για τα έργα ανασυγκρότησης που επιλέγονται και υλοποιούνται από τις εν λόγω υποεθνικές αρχές είναι κατάλληλη και αν τα εν λόγω έργα αποτελούν επαρκώς σημαντικό μερίδιο της στήριξης·
ε)
αν τα μέτρα του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να συμβάλουν στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και στην προσαρμογή σε αυτήν, στην προστασία του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της διατήρησης της βιοποικιλότητας, και στην πράσινη μετάβαση, ή στην αντιμετώπιση των προκλήσεων που απορρέουν από αυτήν· αν τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο σχέδιο για την Ουκρανία είναι συμβατά με την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης», στο μέτρο του δυνατού, στο πλαίσιο πολέμου ή μεταπολεμικής ανάκαμψης και ανασυγκρότησης·
στ)
αν τα μέτρα του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να συμβάλουν στην προώθηση του κράτους δικαίου·
ζ)
αν τα μέτρα του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να συμβάλουν στην επίτευξη κοινωνικών στόχων, συμπεριλαμβανομένης της ένταξης ομάδων σε ευάλωτες καταστάσεις, και να διασφαλίσουν τα βέλτιστα συμφέροντα των παιδιών·
η)
αν τα μέτρα του σχεδίου για την Ουκρανία αναμένεται να προωθήσουν την ισότητα των φύλων και τη χειραφέτηση γυναικών και κοριτσιών·
θ)
αν οι ρυθμίσεις που προτείνει η Ουκρανία αναμένεται να εξασφαλίσουν την υλοποίηση και αποτελεσματική παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων για το σχέδιο για την Ουκρανία και τυχόν επικαιροποιήσεις αυτού, ιδίως η δέουσα συμμετοχή του κοινοβουλίου της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων των μετρήσιμων ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων, καθώς και των σχετικών δεικτών·
ι)
αν οι ρυθμίσεις που προτείνει η Ουκρανία αναμένεται να διασφαλίσουν με αποτελεσματικό τρόπο επαρκές επίπεδο προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, ιδίως με την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, όλων των μορφών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου, συγκρούσεων συμφερόντων ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης· αν οι προτεινόμενες ρυθμίσεις στηρίζουν την αποτελεσματική διερεύνηση και δίωξη αδικημάτων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και διασφαλίζουν ταχεία δικαστική συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές της Ένωσης και των κρατών μελών της· αν οι ρυθμίσεις που προτείνει η Ουκρανία αναμένεται να καθιστούν δυνατή την αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης από το Μέσο Διευκόλυνσης και άλλα προγράμματα της Ένωσης, καθώς και από άλλους δωρητές·
ια)
αν ζητήθηκε με δέοντα τρόπο η γνώμη του κοινοβουλίου της Ουκρανίας και αν το σχέδιο για την Ουκρανία λαμβάνει υπόψη, κατά περίπτωση, τη συμβολή των συμφεροντούχων, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών και περιφερειακών φορέων εκπροσώπησης και αρχών, των κοινωνικών εταίρων και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, σύμφωνα με το εθνικό νομικό πλαίσιο·
ιβ)
αν το σχέδιο για την Ουκρανία διασφαλίζει ότι άλλοι δωρητές μπορούν να στηρίξουν τους στόχους του.
4. Για τους σκοπούς της αξιολόγησης του σχεδίου για την Ουκρανία που υποβάλλεται από την Ουκρανία, η Επιτροπή μπορεί να επικουρείται από εμπειρογνώμονες.
Άρθρο 19
Εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου
1. Σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης, το Συμβούλιο, κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, εγκρίνει με εκτελεστική απόφαση την αξιολόγηση του σχεδίου για την Ουκρανία που υποβλήθηκε από την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 2 ή, κατά περίπτωση, την τροποποίησή του που υποβλήθηκε σύμφωνα με το άρθρο 20 παράγραφος 1 ή 2. Το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός ενός μηνός από την παραλαβή της πρότασης της Επιτροπής. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να τροποποιεί την πρόταση της Επιτροπής και να εκδίδει την τροποποιημένη πρόταση μέσω εκτελεστικής απόφασης.
2. Η πρόταση της Επιτροπής για εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου καθορίζει, για το μέρος που θα χρηματοδοτηθεί από το Μέσο Διευκόλυνσης:
α)
τις μεταρρυθμίσεις και τις επενδύσεις που θα υλοποιηθούν από την Ουκρανία, τους όρους που ορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων αυτών που έχουν τη μορφή μετρήσιμων ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων που αντιστοιχούν στις σχετικές μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, όπως αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 2, συμπεριλαμβανομένου του ενδεικτικού χρονοδιαγράμματος·
β)
τα συνολικά ετήσια μέγιστα ποσά για μη επιστρεπτέα χρηματοδοτική στήριξη και τα συνολικά ετήσια ενδεικτικά μέγιστα ποσά για δανειακή στήριξη, που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) και παράγραφος 2, καθώς και τις σχετικές συνεισφορές δυνάμει της παραγράφου 4 του εν λόγω άρθρου·
γ)
τις δόσεις, διαρθρωμένες σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 2 και με το στοιχείο β) της παρούσας παραγράφου, που πρέπει να καταβληθούν μόλις η Ουκρανία επιτύχει ικανοποιητική εκπλήρωση των σχετικών ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων που έχουν προσδιοριστεί σε σχέση με την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία·
δ)
το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα για την εκταμίευση της στήριξης και το πρόγραμμα πληρωμών της·
ε)
το ποσό της δανειακής στήριξης που καταβάλλεται με τη μορφή προχρηματοδότησης σύμφωνα με το άρθρο 24·
στ)
η προθεσμία, η οποία λήγει το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2027, μέσα στην οποία πρέπει να υλοποιηθούν τα τελικά ποιοτικά και ποσοτικά βήματα τόσο των επενδυτικών έργων όσο και των μεταρρυθμίσεων·
ζ)
οι ρυθμίσεις και το χρονοδιάγραμμα παρακολούθησης και υλοποίησης του σχεδίου για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων της δέουσας συμμετοχής του κοινοβουλίου της Ουκρανίας και, κατά περίπτωση, των μέτρων που απαιτούνται για τη συμμόρφωση με το άρθρο 35·
η)
οι δείκτες για την αξιολόγηση της προόδου προς την επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3·
θ)
οι ρυθμίσεις για την παροχή πλήρους πρόσβασης της Επιτροπής στα σχετικά δεδομένα τεκμηρίωσης·
ι)
πληροφορίες σχετικά με τις πραγματικές και τις προγραμματισμένες συνεισφορές άλλων δωρητών και επεξήγηση σχετικά με τα μέτρα συντονισμού τα οποία, κατά την ανάπτυξη και υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, θα διασφαλίσουν την επίτευξη των στόχων που τίθενται σε αυτό·
ια)
ανάλυση του αντίκτυπου του σχεδίου για την Ουκρανία στην μακροοικονομική κατάσταση, λαμβανομένης υπόψη της βιωσιμότητας του χρέους της Ουκρανίας.
Άρθρο 20
Τροποποιήσεις του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Σε περίπτωση που η υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων, δεν είναι πλέον εφικτή από την Ουκρανία, εν μέρει ή εν όλω, λόγω αντικειμενικών περιστάσεων, οι ουκρανικές αρχές, αφού ζητήσουν τη γνώμη του κοινοβουλίου της χώρας μπορούν, κατά περίπτωση, να προτείνουν τροποποιήσεις στο σχέδιο για την Ουκρανία.
2. Η Επιτροπή μπορεί, σε συμφωνία με την Ουκρανία, να υποβάλει πρόταση τροποποίησης της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου, που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1, ιδίως για να ληφθούν υπόψη αλλαγές στις περιστάσεις που επιτρέπουν αύξηση της φιλοδοξίας ή μεταβολή των διαθέσιμων ποσών, κυρίως λόγω πρόσθετων συνεισφορών από τα κράτη μέλη ή από άλλες πηγές, όπως αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 4. Το Συμβούλιο μπορεί να αιτηθεί στην Επιτροπή να αξιολογήσει αν οι προϋποθέσεις που ορίζονται στην παρούσα παράγραφο πληρούνται και να υποβάλει, κατά περίπτωση, τη σχετική πρόταση.
3. Όταν η Επιτροπή κρίνει ότι οι λόγοι που επικαλείται η Ουκρανία δικαιολογούν τροποποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, αξιολογεί το τροποποιημένο σχέδιο για την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 18 και υποβάλλει πρόταση τροποποίησης της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1 χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός ενός μηνός από την παραλαβή της πρότασης της Επιτροπής. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να τροποποιεί την πρόταση της Επιτροπής και να εκδίδει την τροποποιημένη πρόταση μέσω εκτελεστικής απόφασης.
Άρθρο 21
Πίνακας αποτελεσμάτων του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Η Επιτροπή καταρτίζει πίνακα αποτελεσμάτων του σχεδίου για την Ουκρανία («πίνακας αποτελεσμάτων»), στον οποίο αποτυπώνεται η πρόοδος που έχει σημειωθεί όσον αφορά την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία.
2. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη σύμφωνα με το άρθρο 41 για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τον καθορισμό των λεπτομερών στοιχείων του πίνακα αποτελεσμάτων με σκοπό την αποτύπωση της προόδου όσον αφορά την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
3. Ο πίνακας αποτελεσμάτων τίθεται σε εφαρμογή έως την 1η Ιανουαρίου 2025 και επικαιροποιείται από την Επιτροπή δύο φορές ετησίως. Ο πίνακας αποτελεσμάτων δημοσιοποιείται στο διαδίκτυο.
Άρθρο 22
Δανειακή σύμβαση και δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις
1. Για τη χρηματοδότηση της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης με τη μορφή δανείων, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται, εξ ονόματος της Ένωσης, να δανείζεται τα αναγκαία κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σύμφωνα με το άρθρο 220α του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
2. Μετά την έκδοση της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1, η Επιτροπή συνάπτει δανειακή σύμβαση με την Ουκρανία για το ποσό που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2. Η δανειακή σύμβαση καθορίζει την περίοδο διαθεσιμότητας και τους λεπτομερείς όρους της στήριξης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης με τη μορφή δανείων, μεταξύ άλλων σε σχέση με τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 4 στοιχεία α) και γ). Τα δάνεια έχουν μέγιστη διάρκεια 35 ετών. Εκτός από τα στοιχεία που προβλέπονται στο άρθρο 220 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η δανειακή σύμβαση περιλαμβάνει το ποσό της προχρηματοδότησης και τους κανόνες για την εκκαθάριση των προχρηματοδοτήσεων.
3. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 31 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, η χρηματοδοτική συνδρομή που παρέχεται στην Ουκρανία με τη μορφή δανείων στο πλαίσιο το παρόντος Μέσου Διευκόλυνσης δεν υποστηρίζεται από την εγγύηση εξωτερικής δράσης.
4. Δεν συνιστώνται προβλέψεις για τα δάνεια βάσει του παρόντος κανονισμού και, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, δεν καθορίζεται συντελεστής προβλέψεων ως ποσοστό του ποσού που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού.
5. Η δανειακή σύμβαση τίθεται, κατόπιν αιτήματος, ταυτόχρονα στη διάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
Άρθρο 23
Επιδότηση του κόστους δανεισμού
1. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 220 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και ανάλογα με τους διαθέσιμους πόρους, το Μέσο Διευκόλυνσης μπορεί να αναλάβει το κόστος χρηματοδότησης, το κόστος διαχείρισης της ρευστότητας και το κόστος υπηρεσιών για γενικές διοικητικές δαπάνες που σχετίζονται με τη δανειοληψία και τη δανειοδότηση («επιδότηση του κόστους δανεισμού»), με εξαίρεση τις δαπάνες που σχετίζονται με την πρόωρη αποπληρωμή του δανείου. Για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, η επιδότηση του κόστους δανεισμού καλύπτεται με βάση το κεφάλαιο V.
2. Η Ουκρανία μπορεί να ζητεί την επιδότηση του κόστους δανεισμού που αναφέρεται στην παράγραφο 1 κάθε έτος. Η Επιτροπή μπορεί να χορηγεί την επιδότηση του κόστους δανεισμού για ποσό που δεν υπερβαίνει τα όρια των πιστώσεων που διατίθενται στον ετήσιο προϋπολογισμό.
Άρθρο 24
Προχρηματοδότηση
1. Με την επιφύλαξη της έκδοσης από το Συμβούλιο της εκτελεστικής απόφασης που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1, η Ουκρανία μπορεί να ζητήσει, στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία, προχρηματοδότηση ύψους έως 7 % της δανειακής στήριξης που παρέχεται βάσει του κεφαλαίου III.
2. Η Επιτροπή μπορεί να καταβάλει την προχρηματοδότηση μετά την έγκριση του σχεδίου για την Ουκρανία που αναφέρεται στο άρθρο 19 και την έναρξη ισχύος της δανειακής σύμβασης που αναφέρεται στο άρθρο 22. Οι πληρωμές πραγματοποιούνται με την επιφύλαξη της διαθέσιμης χρηματοδότησης στις κεφαλαιαγορές κατά τα αναφερόμενα στο άρθρο 22 παράγραφος 1 και της εκπλήρωσης της προϋπόθεσης που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1.
3. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με το χρονοδιάγραμμα εκταμίευσης της προχρηματοδότησης, η οποία μπορεί να εκταμιευθεί σε μία ή περισσότερες δόσεις.
Άρθρο 25
Έκτακτη ενδιάμεση χρηματοδότηση
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 24, αν η συμφωνία-πλαίσιο δεν έχει υπογραφεί ή το σχέδιο για την Ουκρανία δεν έχει εγκριθεί έως τις 2 Μαρτίου 2024, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να παράσχει περιορισμένη έκτακτη στήριξη στην Ουκρανία υπό μορφή δανείων για περίοδο έως έξι μηνών αρχής γενομένης από την 1η Ιανουαρίου 2024, εφόσον έχει σημειωθεί ικανοποιητική πρόοδος στην προετοιμασία του σχεδίου για την Ουκρανία, προκειμένου να στηριχθεί η μακροοικονομική σταθερότητα της χώρας, και με την επιφύλαξη των όρων που θα συμφωνηθούν σε μνημόνιο συνεννόησης (μνημόνιο) μεταξύ της Επιτροπής και της Ουκρανίας, της εκπλήρωσης της προϋπόθεσης που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1, της συμμόρφωσης με το άρθρο 6 και της διαθέσιμης χρηματοδότησης.
2. Με το μνημόνιο θεσπίζονται ειδικότερα όροι πολιτικής, ο ενδεικτικός οικονομικός προγραμματισμός και οι απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων, κατ’ αναλογία προς τη διάρκεια της χρηματοδότησης. Οι όροι πολιτικής περιλαμβάνουν την προσήλωση στις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης με έμφαση στην καταπολέμηση της διαφθοράς και της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, καθώς και μέτρα για τη βελτίωση της διαχείρισης των εσόδων.
Το μνημόνιο εκδίδεται και τροποποιείται μέσω εκτελεστικών πράξεων. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 42.
3. Το ποσό της στήριξης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 δεν υπερβαίνει τα 1 500 000 000 EUR σε μηνιαία βάση. Η Επιτροπή συνάπτει συμφωνία χρηματοδότησης ή δανειακή σύμβαση με την Ουκρανία, η οποία συμμορφώνεται, κατά περίπτωση, με τα άρθρα 22 και 23.
Άρθρο 26
Κανόνες σχετικά με τις πληρωμές, την παρακράτηση και τη μείωση της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και των δανείων
1. Οι πληρωμές της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και του δανείου προς την Ουκρανία δυνάμει του παρόντος άρθρου πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις πιστώσεις του προϋπολογισμού και ανάλογα με τη διαθέσιμη χρηματοδότηση. Οι πληρωμές πραγματοποιούνται σε δόσεις. Μια δόση μπορεί να εκταμιευθεί σε ένα ή περισσότερα τμήματα.
2. Κάθε τρίμηνο, η Ουκρανία υποβάλλει δεόντως αιτιολογημένο αίτημα για την καταβολή της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και της δανειακής στήριξης με σκοπό η Επιτροπή να καταβάλλει την εν λόγω μη επιστρεπτέα χρηματοδοτική στήριξη και να παρασχεθεί δανειακή στήριξη βάσει της αξιολόγησης που περιγράφεται στην παράγραφο 3.
3. Η Επιτροπή αξιολογεί χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση αν η Ουκρανία πληροί την προϋπόθεση που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 και αν έχει επιτύχει ικανοποιητική εκπλήρωση των ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1. Η ικανοποιητική εκπλήρωση των ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων προϋποθέτει ότι τα μέτρα που σχετίζονται με τα βήματα για τα οποία η Ουκρανία είχε επιτύχει ικανοποιητική εκπλήρωση δεν έχουν αναιρεθεί από την Ουκρανία. Η Επιτροπή μπορεί να επικουρείται από εμπειρογνώμονες κατά τη διενέργεια της αξιολόγησής της.
4. Όταν η Επιτροπή προβεί σε θετική αξιολόγηση της ικανοποιητικής εκπλήρωσης των ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων, υποβάλλει στο Συμβούλιο χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση πρόταση εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου με την οποία διαπιστώνεται ότι εκπληρώνονται ικανοποιητικά οι όροι για τις πληρωμές που αναφέρονται στην παράγραφο 3. Το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός τριών εβδομάδων από την παραλαβή της εν λόγω πρότασης. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να τροποποιεί την πρόταση της Επιτροπής και να εκδίδει την τροποποιημένη πρόταση μέσω εκτελεστικής απόφασης. Με βάση την εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου, η Επιτροπή εκδίδει απόφαση με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση του μέρους της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και του δανείου που αντιστοιχεί στα εν λόγω βήματα.
5. Όταν η Επιτροπή προβεί σε αρνητική αξιολόγηση της εκπλήρωσης των ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων σύμφωνα με το ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα, ενημερώνει το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και η πληρωμή της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και του δανείου που αντιστοιχεί στα εν λόγω βήματα παρακρατείται. Η παρακράτηση της πληρωμής εκταμιεύεται, σύμφωνα με την παράγραφο 4, μόνον όταν η Ουκρανία αιτιολογήσει δεόντως, στο πλαίσιο μεταγενέστερου αιτήματος πληρωμής, ότι έχει λάβει τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσει την ικανοποιητική εκπλήρωση των ποιοτικών και ποσοτικών βημάτων. Η Επιτροπή αναπτύσσει μεθοδολογία για τον χειρισμό της μερικής εκπλήρωσης των βημάτων ως καθοδήγηση.
6. Όταν η Επιτροπή κρίνει ότι η Ουκρανία δεν έχει λάβει τα αναγκαία μέτρα εντός περιόδου 12 μηνών από την αρχική αρνητική αξιολόγηση που αναφέρεται στην παράγραφο 5, η Επιτροπή ενημερώνει σχετικά την Ουκρανία. Η Ουκρανία μπορεί να υποβάλει τις παρατηρήσεις της εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της ενημέρωσης της Επιτροπής. Όταν η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Ουκρανία δεν έχει λάβει τα αναγκαία μέτρα, υποβάλλει πρόταση εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου με την οποία μειώνεται το ποσό της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης και του δανείου αναλογικά με το μέρος που αντιστοιχεί στα σχετικά ποιοτικά και ποσοτικά βήματα. Το Συμβούλιο ενεργεί, κατά κανόνα, εντός ενός μηνός από την παραλαβή της πρότασης της Επιτροπής. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να τροποποιεί την πρόταση της Επιτροπής και να εκδίδει την τροποποιημένη πρόταση μέσω εκτελεστικής απόφασης.
7. Σε περίπτωση διαπιστωμένων περιπτώσεων ή σοβαρών ανησυχιών σε σχέση με παρατυπίες, απάτη, διαφθορά και συγκρούσεις συμφερόντων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης που δεν έχουν αντιμετωπιστεί από την Ουκρανία, ή σοβαρής αθέτησης υποχρέωσης που απορρέει από συμφωνίες που αναφέρονται στα άρθρα 9, 10 και 22 του παρόντος κανονισμού, μεταξύ άλλων βάσει των εκθέσεων της ελεγκτικής επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 36 του παρόντος κανονισμού ή βάσει των πληροφοριών που παρέχει η OLAF, η Επιτροπή μπορεί να μειώσει το ποσό της μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης, και να ανακτήσει κάθε ποσό οφειλόμενο στον προϋπολογισμό της Ένωσης, μεταξύ άλλων με συμψηφισμό σύμφωνα με το άρθρο 102 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ή να μειώσει το ποσό του δανείου που πρόκειται να εκταμιευθεί στην Ουκρανία, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου, ή να ζητήσει την έγκαιρη αποπληρωμή του δανείου.
8. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 116 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η προθεσμία πληρωμής που αναφέρεται στο άρθρο 116 παράγραφος 1 στοιχείο α) του εν λόγω κανονισμού αρχίζει από την ημερομηνία κοινοποίησης της απόφασης με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση στην Ουκρανία σύμφωνα με την παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου.
9. Το άρθρο 116 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 δεν εφαρμόζεται στις πληρωμές που πραγματοποιούνται δυνάμει του παρόντος άρθρου και του άρθρου 24 του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 27
Διαφάνεια όσον αφορά τα πρόσωπα και τις οντότητες που λαμβάνουν χρηματοδότηση για την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία
1. Η Ουκρανία δημοσιεύει επικαιροποιημένα δεδομένα σχετικά με τα πρόσωπα και τις οντότητες, συμπεριλαμβανομένων των αναδόχων, που λαμβάνουν ποσά χρηματοδότησης που υπερβαίνουν το ισοδύναμο των 100 000 EUR, σωρευτικά για περίοδο τεσσάρων ετών, για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που προσδιορίζονται στο σχέδιο για την Ουκρανία.
2. Όσον αφορά τα πρόσωπα και τις οντότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι ακόλουθες πληροφορίες δημοσιεύονται σε μηχαναγνώσιμο μορφότυπο σε ιστοσελίδα, σύμφωνα με το σύνολο των κονδυλίων που ελήφθησαν, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των απαιτήσεων εμπιστευτικότητας και ασφάλειας, ιδίως όσον αφορά την προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα:
α)
εάν πρόκειται για νομικό πρόσωπο, η πλήρης νόμιμη επωνυμία του αποδέκτη και ο αριθμός φορολογικού μητρώου ΦΠΑ ή ο αριθμός φορολογικού μητρώου του, όταν υπάρχει, ή άλλος μοναδικός αναγνωριστικός κωδικός που καθορίζεται σε εθνικό επίπεδο·
β)
εάν πρόκειται για φυσικό πρόσωπο, το όνομα ή ονόματα και το επώνυμο ή επώνυμα του αποδέκτη·
γ)
το ποσό που έλαβε ο αποδέκτης και οι μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία, στις οποίες συμβάλλει το εν λόγω ποσό.
3. Οι πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 δεν δημοσιεύονται όταν η κοινολόγηση ενέχει τον κίνδυνο να απειληθούν τα δικαιώματα και οι ελευθερίες των εν λόγω προσώπων ή οντοτήτων ή να θιγούν σοβαρά τα εμπορικά συμφέροντα των αποδεκτών. Οι πληροφορίες αυτές τίθενται στη διάθεση της Επιτροπής και της ελεγκτικής επιτροπής.
4. Η Ουκρανία διαβιβάζει ηλεκτρονικά στην Επιτροπή τουλάχιστον μία φορά ετησίως τα δεδομένα σχετικά με τα πρόσωπα και τις οντότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, σε μηχαναγνώσιμο μορφότυπο που θα καθοριστεί στη συμφωνία-πλαίσιο, όπως αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 4 στοιχείο θ).
ΚΕΦΆΛΑΙΟ IV
ΠΥΛΏΝΑΣ IΙ: ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΌ ΠΛΑΊΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΊΑ
Άρθρο 28
Πεδίο εφαρμογής και δομή
1. Βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία, η Επιτροπή παρέχει ενωσιακή στήριξη στην Ουκρανία με τη μορφή χρηματοδοτικών μέσων, δημοσιονομικής εγγύησης ή συνδυαστικών πράξεων, συμπεριλαμβανομένης τεχνικής βοήθειας που συνδέεται με την υλοποίηση του πυλώνα ΙΙ.
2. Η Επιτροπή υποστηρίζεται από διοικητικό συμβούλιο κατά την υλοποίηση του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία (το «διοικητικό συμβούλιο»). Το διοικητικό συμβούλιο εγκρίνει τον εσωτερικό του κανονισμό.
3. Το διοικητικό συμβούλιο απαρτίζεται από εκπροσώπους της Επιτροπής και κάθε κράτους μέλους. Οι ουκρανικές αρχές καλούνται να παρίστανται σε συνεδριάσεις του διοικητικού συμβουλίου, κατά περίπτωση. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το κοινοβούλιο της Ουκρανίας έχουν καθεστώς παρατηρητή. Στους αντισυμβαλλομένους που υλοποιούν την εγγύηση για την Ουκρανία και τα χρηματοδοτικά μέσα που υποστηρίζονται από το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία μπορεί να δοθεί καθεστώς παρατηρητή. Η Επιτροπή προεδρεύει του διοικητικού συμβουλίου.
4. Το διοικητικό συμβούλιο παρέχει στρατηγική και επιχειρησιακή καθοδήγηση και στήριξη στην Επιτροπή σχετικά με διάφορες πτυχές, μεταξύ άλλων τα προφίλ κινδύνου, την επιλογή των τρόπων στήριξης, τον σχεδιασμό των προς ανάπτυξη χρηματοδοτικών προϊόντων και τους μη επιλέξιμους τομείς. Διατυπώνει γνώμες σχετικά με τη χρήση της ενωσιακής στήριξης μέσω της εγγύησης για την Ουκρανία, των χρηματοδοτικών μέσων και των συνδυαστικών πράξεων, συμπεριλαμβανομένων των επιπέδων ευνοϊκών όρων, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εκτιμήσεων κινδύνου. Το διοικητικό συμβούλιο εγκρίνει, όταν είναι εφικτό, γνώμες με ομοφωνία.
5. Η Επιτροπή διασφαλίζει ότι η ενωσιακή στήριξη που παρέχεται βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία συνάδει με το σχέδιο για την Ουκρανία, συμβάλλει στην υλοποίησή του και συμπληρώνει την ενωσιακή στήριξη προς την Ουκρανία που έχει χορηγηθεί στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων και μέσων της Ένωσης, λαμβανομένης υπόψη της προώθησης της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και της υπεύθυνης επιχειρηματικής συμπεριφοράς, ιδίως μέσω του σεβασμού των διεθνώς συμφωνηθεισών κατευθυντήριων γραμμών, αρχών και συμβάσεων για τις επενδύσεις.
6. Τουλάχιστον το 15 % των εγγυήσεων που παρέχονται στο πλαίσιο του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία χρησιμοποιείται για την παροχή στήριξης σε πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ, συμπεριλαμβανομένων των νεοφυών επιχειρήσεων, μεταξύ άλλων μέσω χρηματοδοτικών εργαλείων που έχουν ως στόχο τη μείωση του κινδύνου που ενέχουν οι δανειοδοτικές πράξεις των ουκρανικών τραπεζών.
7. Για τους σκοπούς του άρθρου 209 παράγραφος 2 στοιχείο η) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η απαίτηση για εκ των προτέρων αξιολογήσεις των χρηματοδοτικών μέσων και των δημοσιονομικών εγγυήσεων ικανοποιείται από τις θετικές αξιολογήσεις του σχεδίου για την Ουκρανία από την Επιτροπή, που αναφέρονται στο άρθρο 19 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού.
8. Η στήριξη βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία εξυπηρετεί ιδίως την υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία, ενώ παράλληλα συμπληρώνει τις πηγές χρηματοδότησης που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
9. Τουλάχιστον το 20 % του συνολικού ποσού που αντιστοιχεί στη στήριξη στο πλαίσιο του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία και στις επενδύσεις στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία συμβάλλει, στο μέτρο του δυνατού σε σπαρασσόμενη από πόλεμο χώρα, στον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και στην προσαρμογή σε αυτήν, στην προστασία του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της διατήρησης της βιοποικιλότητας, και στην πράσινη μετάβαση.
10. Η Επιτροπή υποβάλλει σε ετήσια βάση έκθεση σχετικά με την υλοποίηση της στήριξης βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 41 παράγραφοι 4 και 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Για τον σκοπό αυτόν, κάθε αντισυμβαλλόμενος της εγγύησης για την Ουκρανία και κάθε εντεταλμένη οντότητα που εκτελεί χρηματοδοτικά μέσα παρέχει σε ετήσια βάση τις πληροφορίες που είναι αναγκαίες ώστε να μπορέσει η Επιτροπή να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων που υπέχει.
Άρθρο 29
Πρόσθετες συνεισφορές στην εγγύηση για την Ουκρανία και στα χρηματοδοτικά μέσα
1. Τα κράτη μέλη, τρίτες χώρες και τρίτα μέρη μπορούν να συνεισφέρουν στην εγγύηση για την Ουκρανία και στα χρηματοδοτικά μέσα που έχουν συσταθεί βάσει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία. Οι συνεισφορές προς την εγγύηση για την Ουκρανία πραγματοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
2. Οι συνεισφορές προς την εγγύηση για την Ουκρανία αυξάνουν το ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία χωρίς να συνεπάγονται πρόσθετες ενδεχόμενες υποχρεώσεις για την Ένωση.
3. Για όλες τις συνεισφορές που αναφέρονται στην παράγραφο 1, συνάπτεται συμφωνία συνεισφοράς μεταξύ της Επιτροπής, εξ ονόματος της Ένωσης, και του συνεισφέροντος. Περιλαμβάνει, ιδίως, διατάξεις σχετικά με τους όρους πληρωμής. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ταυτόχρονα και χωρίς καθυστέρηση σχετικά με τις συμφωνίες συνεισφοράς που συνάπτονται.
Άρθρο 30
Υλοποίηση της εγγύησης για την Ουκρανία και εκτέλεση των χρηματοδοτικών μέσων
1. Η εγγύηση για την Ουκρανία και τα χρηματοδοτικά μέσα που υποστηρίζονται από το επενδυτικό πλαίσιο για την Ουκρανία εκτελούνται με έμμεση διαχείριση σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
2. Οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι για τους σκοπούς της εγγύησης για την Ουκρανία και οι επιλέξιμες εντεταλμένες οντότητες για τους σκοπούς των χρηματοδοτικών μέσων είναι εκείνοι που προσδιορίζονται στο άρθρο 208 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, συμπεριλαμβανομένων εκείνων από τρίτες χώρες που συνεισφέρουν στην εγγύηση για την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 29 του παρόντος κανονισμού. Επιπλέον, και κατά παρέκκλιση από το άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι φορείς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή τρίτης χώρας που έχει συνεισφέρει στην εγγύηση για την Ουκρανία σύμφωνα με το άρθρο 29 του παρόντος κανονισμού και οι οποίοι παρέχουν επαρκή διασφάλιση της χρηματοοικονομικής και επιχειρησιακής ικανότητάς τους είναι επιλέξιμοι για τους σκοπούς της εγγύησης για την Ουκρανία.
3. Η Επιτροπή μεριμνά για την αποτελεσματική, αποδοτική, βασιζόμενη στις ανάγκες και δίκαιη χρήση των διαθέσιμων πόρων μεταξύ των επιλέξιμων αντισυμβαλλoμένων και, κατά περίπτωση, των επιλέξιμων εντεταλμένων οντοτήτων, στο πλαίσιο μιας συμπεριληπτικής προσέγγισης, προωθώντας παράλληλα τη συνεργασία μεταξύ τους και λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις ικανότητες, την προστιθέμενη αξία, την πείρα και την ικανότητά τους για ανάληψη κινδύνων.
4. Η Επιτροπή εξασφαλίζει δίκαιη και διαφανή μεταχείριση όλων των επιλέξιμων αντισυμβαλλόμενων και όλων των επιλέξιμων εντεταλμένων οντοτήτων και μεριμνά για την πρόληψη των συγκρούσεων συμφερόντων κατά την περίοδο υλοποίησης του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία. Για να διασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει σχετικές πληροφορίες από επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους για τους σκοπούς της εγγύησης για την Ουκρανία ή από επιλέξιμες εντεταλμένες οντότητες για τους σκοπούς των χρηματοδοτικών μέσων σχετικά με τις πράξεις τους που δεν στηρίζονται από την ΕΕ.
Άρθρο 31
Εγγύηση για την Ουκρανία
1. Θεσπίζεται εγγύηση για την Ουκρανία ύψους 7 800 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές για την εγγύηση πράξεων που στηρίζουν τους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης. Η εγγύηση για την Ουκρανία είναι ανεξάρτητη και αυτόνομη από την εγγύηση εξωτερικής δράσης και χορηγείται ως ανέκκλητη, άνευ όρων και εκτελεστή κατόπιν αιτήσεως εγγύηση σύμφωνα με το άρθρο 219 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.
2. Η εγγύηση για την Ουκρανία χρησιμοποιείται με σκοπό την κάλυψη των κινδύνων για τις ακόλουθες πράξεις που αποσκοπούν στη στήριξη κρατικών, υποκρατικών, μη εμπορικών και εμπορικών οντοτήτων, και του ιδιωτικού τομέα:
α)
δάνεια, συμπεριλαμβανομένων των δανείων σε τοπικό νόμισμα·
β)
εγγυήσεις·
γ)
αντεγγυήσεις·
δ)
μέσα της κεφαλαιαγοράς·
ε)
κάθε άλλη μορφή χρηματοδότησης ή μέσο πιστωτικής ενίσχυσης, ασφάλειες και συμμετοχές μετοχικού ή οιονεί μετοχικού κεφαλαίου.
3. Εξ ονόματος της Ένωσης, η Επιτροπή συνάπτει με επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους συμφωνίες εγγύησης για την Ουκρανία έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027. Η εγγύηση για την Ουκρανία μπορεί να χορηγηθεί σταδιακά.
Η Επιτροπή παρέχει πληροφορίες σχετικά με την υπογραφή κάθε συμφωνίας εγγύησης για την Ουκρανία στις εκθέσεις που αναφέρονται στο άρθρο 28 παράγραφος 10. Κατόπιν αιτήματός τους, οι εν λόγω συμφωνίες καθίστανται διαθέσιμες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, λαμβανομένης υπόψη της προστασίας των εμπιστευτικών και εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών.
4. Κατά τη σύναψη συμφωνιών εγγύησης για την Ουκρανία, η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως υπόψη τις συμβουλές και την καθοδήγηση της ομάδας τεχνικής αξιολόγησης κινδύνων που αναφέρεται στο άρθρο 33 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 και του διοικητικού συμβουλίου.
5. Οι συμφωνίες εγγύησης για την Ουκρανία περιλαμβάνουν, ειδικότερα:
α)
λεπτομερείς κανόνες σχετικά με την κάλυψη της εγγύησης για την Ουκρανία, τις εκτιμώμενες ετήσιες επενδύσεις, τις απαιτήσεις, την επιλεξιμότητα και τις διαδικασίες·
β)
λεπτομερείς κανόνες σχετικά με την παροχή της εγγύησης για την Ουκρανία, όπως, μεταξύ άλλων, τις ρυθμίσεις της σχετικά με την κάλυψη και την καθορισμένη κάλυψη των χαρτοφυλακίων και των έργων συγκεκριμένων ειδών μέσων, καθώς και ανάλυση κινδύνου των έργων και των χαρτοφυλακίων έργων, μεταξύ άλλων σε τομεακό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο·
γ)
μνεία των στόχων και του σκοπού του Μέσου Διευκόλυνσης, εκτίμηση των αναγκών και αναφορά των αναμενόμενων αποτελεσμάτων·
δ)
το τίμημα της εγγύησης για την Ουκρανία, που καθορίζεται με ευνοϊκούς όρους ώστε να αντικατοπτρίζεται η ειδική κατάσταση της σπαρασσόμενης από τον πόλεμο Ουκρανίας, ενώ παράλληλα λαμβάνονται υπόψη τα αντίστοιχα προφίλ κινδύνου των επενδυτικών προγραμμάτων, προκειμένου να εξασφαλίζονται ισότιμοι όροι ανταγωνισμού·
ε)
απαιτήσεις για τη χρήση της εγγύησης για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των όρων πληρωμής, όπως συγκεκριμένες προθεσμίες, τόκοι επί των οφειλόμενων ποσών, δαπάνες και έξοδα ανάκτησης και ενδεχόμενες αναγκαίες ρυθμίσεις ρευστότητας·
στ)
διαδικασίες απαίτησης, συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, των γεγονότων ενεργοποίησης και των περιόδων αναμονής, και διαδικασίες που συνδέονται με την είσπραξη των απαιτήσεων·
ζ)
υποχρεώσεις παρακολούθησης, αναφοράς, διαφάνειας και αξιολόγησης·
η)
σαφείς και προσιτές διαδικασίες υποβολής καταγγελιών για τρίτους που ενδέχεται να επηρεάζονται από την υλοποίηση έργων που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία.
6. Ο Όμιλος ΕΤΕπ εκτελεί πράξεις στην Ουκρανία, με στόχο την παροχή στήριξης σε ουκρανικές κρατικές οντότητες και μη εμπορικές υποκρατικές οντότητες, οι οποίες καλύπτονται από ενδεικτικό ειδικό ελάχιστο ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία που ανέρχεται στο 25 % του ποσού που αναφέρεται στην παράγραφο 1, το οποίο χορηγείται σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό.
7. Το ειδικό ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία που αναφέρεται στην παράγραφο 6 διατίθεται για την στήριξη πράξεων του Ομίλου ΕΤΕπ που έχουν εγκριθεί από το αρμόδιο συμβούλιο του Ομίλου ΕΤΕπ έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025. Μετά την ημερομηνία αυτή, το εναπομένον ειδικό ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία διατίθεται για όλα τα είδη πράξεων που αναφέρονται στην παράγραφο 6 σε όλους τους επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους που υπόκεινται στην παράγραφο 3.
8. Η Επιτροπή μπορεί να χρησιμοποιήσει έως και το 30 % του ποσού που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου για να αυξήσει τα ποσά της εγγύησης που χορηγούνται μέσω συμφωνιών εγγύησης εξωτερικής δράσης οι οποίες συνάπτονται σύμφωνα με το άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, με την επιφύλαξη των κατωτέρω:
α)
για τους σκοπούς της παρούσας παραγράφου, η εγγύηση για την Ουκρανία υλοποιείται με τροποποίηση ή προσθήκη σε συμφωνίες που συνάπτονται σύμφωνα με το άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 με τους επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους που επιλέγονται σύμφωνα με το άρθρο 35 του εν λόγω κανονισμού, αυξάνοντας το ποσό της εγγύησης στο πλαίσιο των εν λόγω συμφωνιών, η οποία πρέπει να υπογραφεί εντός τεσσάρων μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού·
β)
οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι χρησιμοποιούν την εγγύηση για την Ουκρανία δυνάμει της παρούσας παραγράφου αποκλειστικά για τη στήριξη της εκτέλεσης των πράξεων στην Ουκρανία και μόνο οι καταπτώσεις εγγυήσεων από πράξεις στην Ουκρανία είναι επιλέξιμες για κάλυψη από την εγγύηση για την Ουκρανία δυνάμει της παρούσας παραγράφου·
γ)
κατά παρέκκλιση από το άρθρο 36 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, οι πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία δυνάμει της παρούσας παραγράφου αποτελούν χωριστό χαρτοφυλάκιο της εγγύησης για την Ουκρανία και δεν λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της κάλυψης του 65 % που αναφέρεται στο άρθρο 36 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947·
δ)
ο επιμερισμός του κινδύνου στο χωριστό χαρτοφυλάκιο της εγγύησης για την Ουκρανία διασφαλίζει την ευθυγράμμιση συμφερόντων μεταξύ της Επιτροπής και του επιλέξιμου αντισυμβαλλομένου σύμφωνα με το άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο ε) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και ο αντισυμβαλλόμενος συνεισφέρει με ίδιους πόρους στο εν λόγω χαρτοφυλάκιο σύμφωνα με το άρθρο 219 παράγραφος 4 του εν λόγω κανονισμού·
ε)
οι αντισυμβαλλόμενοι προβαίνουν σε χωριστό καταλογισμό και υποβολή εκθέσεων για την εκτέλεση της εγγύησης για την Ουκρανία δυνάμει της παρούσας παραγράφου·
στ)
το άρθρο 32 του παρόντος κανονισμού εφαρμόζεται στις προβλέψεις της εγγύησης για την Ουκρανία δυνάμει της παρούσας παραγράφου, οι οποίες χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την κάλυψη ζημιών στο πλαίσιο της εγγύησης για την Ουκρανία· οι προβλέψεις που θεσπίζονται βάσει του άρθρου 31 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 δεν χρησιμοποιούνται για την κάλυψη των πράξεων στο πλαίσιο της εγγύησης για την Ουκρανία.
9. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις εγκρίνονται από τον επιλέξιμο αντισυμβαλλόμενο σύμφωνα με τους δικούς του κανόνες και διαδικασίες και τηρουμένης της συμφωνίας εγγύησης για την Ουκρανία.
10. Η μέγιστη περίοδος που παρέχεται στους επιλέξιμους αντισυμβαλλόμενους για την υπογραφή συμβάσεων με ενδιάμεσους φορείς χρηματοδότησης ή τελικούς αποδέκτες είναι τρία έτη μετά τη σύναψη της σχετικής συμφωνίας εγγύησης για την Ουκρανία, με πιθανές παρατάσεις όταν χορηγείται πρόσθετο ποσό εγγύησης για την Ουκρανία και τροποποιείται η συμφωνία εγγύησης.
11. Η εγγύηση για την Ουκρανία μπορεί να καλύπτει:
α)
για τα χρεωστικά μέσα, το αρχικό κεφάλαιο και όλους τους τόκους και τα ποσά που οφείλονται στον επιλέξιμο αντισυμβαλλόμενο που επελέγη αλλά δεν έχουν εισπραχθεί από αυτόν σύμφωνα με τους όρους των πράξεων χρηματοδότησης μετά την επέλευση του γεγονότος που συνιστά αθέτηση υποχρέωσης·
β)
για τις επενδύσεις μετοχικού κεφαλαίου, τα ποσά που επενδύονται και το συνδεόμενο με αυτά κόστος χρηματοδότησης·
γ)
για άλλες χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2, τα ποσά που χρησιμοποιούνται και το συνδεόμενο με αυτά κόστος χρηματοδότησης·
δ)
όλες τις σχετικές δαπάνες και τα έξοδα ανάκτησης που σχετίζονται με το γεγονός αθέτησης υποχρέωσης, εκτός αν αυτά αφαιρούνται από τα έσοδα ανάκτησης.
12. Για τους σκοπούς του καταλογισμού και της ετήσιας υποβολής εκθέσεων από την Επιτροπή σχετικά με τους κινδύνους που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο και σύμφωνα με το άρθρο 209 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι με τους οποίους έχει συναφθεί συμφωνία εγγύησης για την Ουκρανία διαβιβάζουν ετησίως στην Επιτροπή και στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο οικονομικές καταστάσεις, ελεγμένες από ανεξάρτητο εξωτερικό ελεγκτή, οι οποίες περιέχουν, μεταξύ άλλων, πληροφορίες σχετικά με:
α)
την εκτίμηση κινδύνου των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων των επιλέξιμων αντισυμβαλλομένων, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών για τις ενωσιακές υποχρεώσεις που μετρούνται σύμφωνα με τους λογιστικούς κανόνες που αναφέρονται στο άρθρο 80 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα του Δημόσιου Τομέα·
β)
τις εναπομένουσες χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις για την Ένωση που εγείρονται από την εγγύηση για την Ουκρανία η οποία παρέχεται για τους επιλέξιμους αντισυμβαλλομένους και τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις τους, κατανεμημένες ανά επιμέρους πράξη.
13. Ο όρος που προβλέπεται στο άρθρο 219 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 όσον αφορά τις συνεισφορές με ίδιους πόρους εφαρμόζεται σε κάθε επιλέξιμο αντισυμβαλλόμενο στον οποίο χορηγείται δημοσιονομική εγγύηση δυνάμει του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία βάσει χαρτοφυλακίου.
14. Το πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων του Ευρωπαϊκού Ταμείου για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη+ (ΕΤΒΑ+) που αναφέρεται στο άρθρο 33 παράγραφος 7 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, συμπεριλαμβανομένης της ομάδας τεχνικής αξιολόγησης κινδύνων που αναφέρεται στο άρθρο 33 παράγραφος 8 του εν λόγω κανονισμού, χρησιμοποιούνται στην εγγύηση για την Ουκρανία λαμβανομένων υπόψη των στόχων και των αρχών του Μέσου Διευκόλυνσης. Οι αξιολογήσεις κινδύνου που αφορούν την εγγύηση για την Ουκρανία είναι ανεξάρτητες από τις αξιολογήσεις κινδύνων του ΕΤΒΑ+. Το συνολικό προφίλ κινδύνου των πράξεων που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία μπορεί να διαφέρει από το συνολικό προφίλ κινδύνου της εγγύησης εξωτερικής δράσης. Η Επιτροπή διασφαλίζει ότι ο κίνδυνος που ενέχουν οι εγγυημένες πράξεις δεν υπερβαίνει την ικανότητα του προϋπολογισμού της Ένωσης να αναλάβει τους εν λόγω κινδύνους, όπως καθορίζεται από τους διαθέσιμους δημοσιονομικούς πόρους και τον συντελεστή προβλέψεων που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού. Στο πλαίσιο της υποβολής εκθέσεων που αναφέρεται στο άρθρο 28 παράγραφος 10 του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή υποβάλλει σε ετήσια βάση έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τα μέτρα που ελήφθησαν εν προκειμένω.
Άρθρο 32
Προβλέψεις
1. Ο συντελεστής προβλέψεων για την εγγύηση για την Ουκρανία ανέρχεται αρχικά σε 70 %.
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 σε σχέση με την περίοδο για την οποία συστήνονται συνολικές προβλέψεις, οι προβλέψεις συστήνονται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, ισούνται με το ποσό των προβλέψεων που αντιστοιχεί στην χορηγούμενη εγγύηση για την Ουκρανία και μπορούν να συσταθούν σταδιακά ώστε να αντικατοπτρίζουν την πρόοδο στην επιλογή και στην εκτέλεση των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που υποστηρίζουν τους στόχους του Μέσου Διευκόλυνσης.
2. Ο συντελεστής προβλέψεων επανεξετάζεται τουλάχιστον μία φορά ανά έτος μετά την έναρξη ισχύος του κανονισμού. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με το αποτέλεσμα της εν λόγω επανεξέτασης.
3. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη σύμφωνα με το άρθρο 41 του παρόντος κανονισμού για την τροποποίηση του συντελεστή προβλέψεων, παράλληλα με την εφαρμογή των κριτηρίων που ορίζονται στο άρθρο 211 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, και, κατά περίπτωση, για την αύξηση ή μείωση του μέγιστου ποσού της εγγύησης για την Ουκρανία που αναφέρεται στο άρθρο 31 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού έως και κατά 30 %. Η Επιτροπή μπορεί να αυξήσει το μέγιστο ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία μόνον εάν μειωθεί ο συντελεστής προβλέψεων. Με την επιφύλαξη του άρθρου 31 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή μπορεί να προβλέψει ότι το αυξημένο ποσό της εγγύησης για την Ουκρανία είναι διαθέσιμο για την υπογραφή συμφωνιών εγγύησης σταδιακά σε διάστημα τριών ετών.
4. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 213 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ο πραγματικός συντελεστής προβλέψεων δεν εφαρμόζεται στις προβλέψεις που τηρούνται χωριστά στο κοινό ταμείων προβλέψεων σε σχέση με την εγγύηση για την Ουκρανία.
Άρθρο 33
Μηχανισμός υποβολής αναφορών και προσφυγών
1. Ενόψει πιθανών αναφορών από τρίτους, συμπεριλαμβανομένων κοινοτήτων και ατόμων που επηρεάζονται από έργα που λαμβάνουν στήριξη από την εγγύηση για την Ουκρανία, η Επιτροπή και η αντιπροσωπεία της Ένωσης στην Ουκρανία δημοσιεύουν στους δικτυακούς τόπους τους απευθείας παραπομπές στους μηχανισμούς καταγγελιών των οικείων αντισυμβαλλομένων που έχουν συνάψει συμφωνίες εγγύησης για την Ουκρανία με την Επιτροπή. Η Επιτροπή παρέχει επίσης τη δυνατότητα να δέχεται άμεσα καταγγελίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι χειρίζονται τις αναφορές. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις πληροφορίες που λαμβάνονται μέσω οποιωνδήποτε μηχανισμών καταγγελίας ενόψει μελλοντικής συνεργασίας με τους εν λόγω αντισυμβαλλόμενους.
2. Όποτε είναι εφικτό, λαμβανομένης υπόψη της προστασίας των εμπιστευτικών και εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών, η Επιτροπή δημοσιεύει στη δικτυακή της πύλη πληροφορίες σχετικά με τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις και τα ουσιώδη στοιχεία των συμφωνιών εγγύησης για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τη νομική ταυτότητα των επιλέξιμων αντισυμβαλλομένων, τα αναμενόμενα αναπτυξιακά οφέλη και τις διαδικασίες καταγγελιών.
3. Σύμφωνα με τις οικείες πολιτικές για τη διαφάνεια και τους κανόνες της Ένωσης σχετικά με την προστασία των δεδομένων και την πρόσβαση σε έγγραφα και πληροφορίες, οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι δημοσιοποιούν στους δικτυακούς τους τόπους πληροφορίες σχετικά με όλες τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία, ιδίως πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι εν λόγω πράξεις συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων και των απαιτήσεων του παρόντος κανονισμού. Όπου είναι δυνατόν, οι πληροφορίες αυτές αναλύονται σε επίπεδο έργου. Στις πληροφορίες αυτές λαμβάνεται υπόψη η προστασία των εμπιστευτικών και εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών. Οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι δημοσιοποιούν επίσης την ενωσιακή στήριξη σε όλες τις πληροφορίες που δημοσιεύουν σχετικά με τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση για την Ουκρανία σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ V
ΠΥΛΏΝΑΣ IΙΙ: ΒΟΉΘΕΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕΤΙΚΆ ΜΈΤΡΑ ΣΤΉΡΙΞΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΏΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΈΝΩΣΗ
Άρθρο 34
Βοήθεια και σχετικά μέτρα στήριξης για την προσχώρηση στην Ένωση
1. Η βοήθεια βάσει του παρόντος κεφαλαίου στηρίζει την Ουκρανία για την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3. Ειδικότερα, η βοήθεια που παρέχεται δυνάμει του παρόντος κεφαλαίου αποσκοπεί στη στήριξη της σταδιακής ευθυγράμμισης της Ουκρανίας με το κεκτημένο της Ένωσης ενόψει της μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση, συμβάλλοντας έτσι στην αμοιβαία σταθερότητα, ασφάλεια, ειρήνη και ευημερία. Η στήριξη αυτή περιλαμβάνει την ενίσχυση του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, της δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, την καταπολέμηση της διαφθοράς, την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, των θεσμικών ικανοτήτων, της αποκέντρωσης, τη στήριξη της διαφάνειας, των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, των τομεακών πολιτικών και της χρηστής διακυβέρνησης σε όλα τα επίπεδα και τη συμβολή στην υλοποίηση του σχεδίου για την Ουκρανία.
2. Η βοήθεια δυνάμει του παρόντος κεφαλαίου παρέχεται επίσης για να διασφαλιστεί η ενίσχυση των ικανοτήτων των συμφεροντούχων, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών εταίρων, των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών και περιφερειακών αρχών, μεταξύ άλλων μέσω αδελφοποιήσεων και αδελφοποιήσεων πόλεων, καθώς και μέσω της προώθησης της συνεργασίας μεταξύ ομοτίμων και των προγραμμάτων που εντάσσονται σε συμπράξεις μεταξύ πόλεων και περιφερειών στην Ένωση και αντίστοιχων στην Ουκρανία, κατά περίπτωση.
3. Η βοήθεια στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου ενισχύει επίσης τις ικανότητες πρόληψης των συγκρούσεων, οικοδόμησης της ειρήνης και κάλυψης των αναγκών πριν από την εκδήλωση κρίσης και μετά το πέρας αυτής, μεταξύ άλλων με μέτρα και διαδικασίες οικοδόμησης εμπιστοσύνης που προωθούν τη δικαιοσύνη, την αναζήτηση της αλήθειας, τη συνολική ανασυγκρότηση μετά τις συγκρούσεις για μια συμπεριληπτική και ειρηνική κοινωνία, καθώς και τη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων για εγκλήματα που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου. Στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου μπορεί να παρέχεται χρηματοδότηση για πρωτοβουλίες και φορείς που συμμετέχουν στην υποστήριξη και στην επιβολή της διεθνούς δικαιοσύνης στην Ουκρανία.
4. Η βοήθεια στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου στηρίζει τη δημιουργία και την ενίσχυση των ουκρανικών αρχών που είναι υπεύθυνες για τη διασφάλιση της κατάλληλης χρήσης των κονδυλίων, τον λογιστικό έλεγχο και την αποτελεσματική καταπολέμηση της κακοδιαχείρισης της δημόσιας χρηματοδότησης, ιδίως της απάτης, όλων των μορφών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου, των συγκρούσεων συμφερόντων και των παρατυπιών σε σχέση με κάθε ποσό που δαπανάται για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης, καθώς και για τη στήριξη των προσπαθειών αποολιγαρχοποίησης.
5. Η επιδότηση του κόστους δανεισμού που αναφέρεται στο άρθρο 23 χρηματοδοτείται βάσει του παρόντος κεφαλαίου.
6. Για τα έτη 2024 έως 2027, η στήριξη, στο πλαίσιο του παρόντος κεφαλαίου, χρηματοδοτεί:
α)
τις προβλέψεις των δημοσιονομικών εγγυήσεων, οι οποίες δεν καλύπτονται από το χρηματοδοτικό κονδύλιο που αναφέρεται στο άρθρο 50 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται στο άρθρο 31 παράγραφος 8 του εν λόγω κανονισμού, για τις καλυπτόμενες χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις της εντολής εξωτερικής δανειοδότησης στην Ουκρανία βάσει του άρθρου 12 παράγραφος 1 της απόφασης (ΕΕ) 2022/1628 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (41) που σχετίζονται με ποσά δανείων που εκταμιεύθηκαν μετά τις 15 Ιουλίου 2022 ύψους έως 1 586 δισεκατομμυρίων EUR·
β)
την επιδότηση επιτοκίου για δάνεια μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής δυνάμει
i)
της απόφασης (ΕΕ) 2022/1201 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (42), κατά παρέκκλιση από το άρθρο 1 παράγραφος 3 αυτής·
ii)
της απόφασης (ΕΕ) 2022/1628, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 6 παράγραφος 3 αυτής·
γ)
κατά παρέκκλιση από το άρθρο 31 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, τις καταβεβλημένες προβλέψεις ύψους 9 % για τη χρηματοδοτική βοήθεια που δεν έχει ακόμα δεσμευτεί στα τέλη του 2023, η οποία αναφέρεται στο άρθρο 11 παράγραφος 1 της απόφασης (ΕΕ) 2022/1628.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ VI
ΠΡΟΣΤΑΣΊΑ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΏΝ ΣΥΜΦΕΡΌΝΤΩΝ ΤΗΣ ΈΝΩΣΗΣ
Άρθρο 35
Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης
1. Κατά την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, η Επιτροπή και η Ουκρανία λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της αναλογικότητας και τους ειδικούς όρους υπό τους οποίους θα λειτουργεί το Μέσο Διευκόλυνσης, την προϋπόθεση που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 και τους όρους που καθορίζονται στη συμφωνία-πλαίσιο και στις ειδικές συμφωνίες χρηματοδότησης ή δανειοδότησης, ιδίως όσον αφορά την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας που θίγει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, συγκρούσεων συμφερόντων και παρατυπιών, καθώς και της διερεύνησης και της δίωξης αδικημάτων που επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης. Η Ουκρανία δεσμεύεται να σημειώσει πρόοδο προς την κατεύθυνση αποτελεσματικών και αποδοτικών συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και να διασφαλίσει ότι τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντα ποσά μπορούν να ανακτηθούν. Η Ουκρανία δεσμεύεται επίσης να διασφαλίσει ότι οι αρμόδιες ουκρανικές αρχές διεκπεραιώνουν, χωρίς καθυστέρηση, αιτήματα αμοιβαίας δικαστικής συνδρομής και αιτήματα έκδοσης που υποβάλλονται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών και αφορούν ποινικά αδικήματα τα οποία επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
2. Οι συμφωνίες που αναφέρονται στα άρθρα 9, 10 και 22 προβλέπουν τις υποχρεώσεις της Ουκρανίας:
α)
να ελέγχει τακτικά ότι η παρεχόμενη χρηματοδότηση χρησιμοποιήθηκε σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, ιδίως όσον αφορά την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, συγκρούσεων συμφερόντων και παρατυπιών ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας που θίγει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης·
β)
να προστατεύει τους πληροφοριοδότες δημοσίου συμφέροντος·
γ)
να λαμβάνει ενδεδειγμένα μέτρα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και παρατυπιών, καθώς και για τη διερεύνηση και τη δίωξη ποινικών αδικημάτων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, για τον εντοπισμό και την αποφυγή της διπλής χρηματοδότησης και για την κίνηση δικαστικών διαδικασιών με σκοπό την ανάκτηση μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων, μεταξύ άλλων σε σχέση με οποιοδήποτε μέτρο ελήφθη για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδυτικών έργων στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία και να λαμβάνει, χωρίς καθυστέρηση, ενδεδειγμένα μέτρα για τη διεκπεραίωση αιτημάτων αμοιβαίας δικαστικής συνδρομής που υποβάλλονται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, σχετικά με ποινικά αδικήματα τα οποία επηρεάζουν τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης·
δ)
να συνοδεύει το αίτημα πληρωμής, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο III, με δήλωση διασφάλισης ότι τα κονδύλια χρησιμοποιήθηκαν σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και για τον σκοπό για τον οποίο προορίζονταν και ότι η διαχείρισή τους ήταν κατάλληλη, ιδίως σύμφωνα με τους ουκρανικούς κανόνες που συμπληρώνονται από διεθνή πρότυπα, σχετικά με την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς και συγκρούσεων συμφερόντων·
ε)
για τους σκοπούς της παραγράφου 1, ιδίως για τους ελέγχους της χρήσης των κονδυλίων σε σχέση με την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων στο πλαίσιο του σχεδίου για την Ουκρανία, να διασφαλίζει, σύμφωνα με τις ενωσιακές αρχές προστασίας των δεδομένων και τους ισχύοντες κανόνες για την προστασία των δεδομένων, τη συλλογή επαρκών δεδομένων, και την πρόσβαση σ’ αυτά, σχετικά με τα πρόσωπα και τις οντότητες που λαμβάνουν χρηματοδότηση, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τους πραγματικούς δικαιούχους, για την εφαρμογή των μέτρων του σχεδίου για την Ουκρανία·
στ)
να εξουσιοδοτήσει ρητά την Επιτροπή, την OLAF και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο να ασκήσουν τα δικαιώματά τους, όπως προβλέπεται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, κατ’ εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας·
ζ)
να διασφαλίσει ότι οι αρμόδιες αρχές της Ουκρανίας αναφέρουν στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία οποιαδήποτε εγκληματική συμπεριφορά επηρεάζει τα κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και ενδέχεται να εμπίπτει στην αρμοδιότητά της.
3. Η Επιτροπή καταβάλει προσπάθειες να θέσει στη διάθεση της Ουκρανίας ένα ολοκληρωμένο και διαλειτουργικό σύστημα πληροφόρησης και παρακολούθησης, το οποίο θα περιλαμβάνει ένα ενιαίο εργαλείο εξόρυξης δεδομένων και βαθμολόγησης των κινδύνων, για την πρόσβαση στα σχετικά δεδομένα και την ανάλυσή τους, σύμφωνα με τις ενωσιακές αρχές προστασίας των δεδομένων της και τους ισχύοντες κανόνες για την προστασία των δεδομένων, συμπεριλαμβανομένων των δεδομένων που παρατίθενται στην παράγραφο 2 στοιχείο ε). Όταν υπάρχει τέτοιο σύστημα, η Ουκρανία χρησιμοποιεί και τροφοδοτεί το σύστημα με τα σχετικά δεδομένα, μεταξύ άλλων με τη στήριξη που παρέχεται σύμφωνα με το κεφάλαιο V.
4. Οι συμφωνίες που αναφέρονται στα άρθρα 9, 10 και 22 προβλέπουν επίσης το δικαίωμα της Επιτροπής να μειώσει κατ’ αναλογία τη στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και να ανακτήσει τυχόν ποσά που δαπανήθηκαν για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης ή να ζητήσει την πρόωρη αποπληρωμή του δανείου, σε περιπτώσεις παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς ή συγκρούσεων συμφερόντων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης που δεν αντιμετωπίστηκαν από την Ουκρανία ή σοβαρής αθέτησης υποχρέωσης που απορρέει από τις εν λόγω συμφωνίες. Κατά τη λήψη απόφασης σχετικά με το ποσό που πρέπει να ανακτηθεί και να μειωθεί ή το ποσό που πρέπει να αποπληρωθεί πρόωρα, η Επιτροπή τηρεί την αρχή της αναλογικότητας και λαμβάνει υπόψη τη σοβαρότητα της παρατυπίας, της απάτης, της διαφθοράς ή των συγκρούσεων συμφερόντων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης ή της αθέτησης υποχρέωσης. Η Ουκρανία έχει τη δυνατότητα να υποβάλει τις παρατηρήσεις της πριν από την πραγματοποίηση της μείωσης ή προτού ζητηθεί η πρόωρη αποπληρωμή.
5. Τα πρόσωπα και οι οντότητες που εκτελούν κονδύλια που παρέχονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης αναφέρουν αμελλητί κάθε ύποπτο ή πραγματικό κρούσμα απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και παρατυπιών ή οποιεσδήποτε άλλες παράνομες δραστηριότητες σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, στην ελεγκτική επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 36, στην Επιτροπή, στην OLAF και, κατά περίπτωση, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Τα εν λόγω πρόσωπα και οντότητες είναι σε θέση να καταγγέλλουν αποτελεσματικά τα εν λόγω κρούσματα μέσω των κατάλληλων διαύλων.
Άρθρο 36
Ελεγκτική επιτροπή
1. Η Επιτροπή συγκροτεί ελεγκτική επιτροπή πριν από την υποβολή του πρώτου αιτήματος πληρωμής από την Ουκρανία.
2. Η ελεγκτική επιτροπή απαρτίζεται από ανεξάρτητα μέλη που διορίζει η Επιτροπή. Η Επιτροπή μπορεί να καλέσει εκπροσώπους των κρατών μελών και άλλους δωρητές να συμμετάσχουν στις δραστηριότητες της ελεγκτικής επιτροπής. Άλλοι δωρητές που συνεισφέρουν στο Μέσο Διευκόλυνσης μπορεί να κληθούν από την Επιτροπή να διορίσουν παρατηρητές στην ελεγκτική επιτροπή.
3. Η ελεγκτική επιτροπή ασκεί τα καθήκοντά της με πλήρη αντικειμενικότητα και λειτουργεί σύμφωνα με τις βέλτιστες εφαρμοστέες διεθνείς πρακτικές και πρότυπα. Ενεργεί με την επιφύλαξη των εξουσιών της Επιτροπής, της OLAF, του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου και της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
4. Η ελεγκτική επιτροπή διασφαλίζει τακτικό διάλογο και συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, καθώς και με τη Λογιστική Υπηρεσία της Ουκρανίας και άλλων θεσμικών οργάνων, κατά περίπτωση.
5. Κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, η ελεγκτική επιτροπή, τα μέλη και το προσωπικό της δεν ζητούν ούτε δέχονται εντολές από την ουκρανική κυβέρνηση ή από οποιοδήποτε θεσμικό ή άλλο όργανο ή οργανισμό. Ισχύουν ισχυρές εγγυήσεις ανεξαρτησίας για την επιλογή του προσωπικού, της διοίκησης και του προϋπολογισμού της.
6. Η ελεγκτική επιτροπή επικουρεί την Επιτροπή στην καταπολέμηση της κακοδιαχείρισης της ενωσιακής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και, ιδίως, της απάτης, της διαφθοράς, των συγκρούσεων συμφερόντων και των παρατυπιών σε σχέση με τυχόν ποσά που δαπανώνται για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης.
7. Για τον σκοπό αυτόν, η ελεγκτική επιτροπή υποβάλλει τακτικά έκθεση στην Επιτροπή και της διαβιβάζει αμελλητί κάθε πληροφορία που περιέρχεται στην κατοχή ή στη γνώση της όσον αφορά εντοπισθείσες περιπτώσεις ή σοβαρές ανησυχίες σχετικά με την κακοδιαχείριση της δημόσιας χρηματοδότησης σε σχέση με ποσά που δαπανώνται για την επίτευξη των στόχων του Μέσου Διευκόλυνσης. Η Επιτροπή ενημερώνει εγκαίρως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τα πορίσματα και τις συστάσεις της ελεγκτικής επιτροπής.
Επιπλέον, η ελεγκτική επιτροπή εκδίδει συστάσεις προς την Ουκρανία σχετικά με όλες τις περιπτώσεις στις οποίες, κατά την άποψή της, οι αρμόδιες ουκρανικές αρχές δεν έχουν λάβει τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και παρατυπιών που έχουν επηρεάσει ή απειλούν σοβαρά να επηρεάσουν τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση των δαπανών που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και σε όλες τις περιπτώσεις στις οποίες εντοπίζει αδυναμίες που επηρεάζουν τον σχεδιασμό και τη λειτουργία του συστήματος ελέγχου που εφαρμόζουν οι ουκρανικές αρχές. Η Ουκρανία εφαρμόζει τις εν λόγω συστάσεις χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή αιτιολογεί τους λόγους για τους οποίους δεν το έπραξε.
Οι εκθέσεις και οι πληροφορίες της ελεγκτικής επιτροπής διαβιβάζονται επίσης στην OLAF και μπορούν να κοινοποιούνται στις αρμόδιες ουκρανικές αρχές, ιδίως σε περίπτωση που οι εν λόγω αρχές χρειάζεται να λάβουν μέτρα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, συγκρούσεων συμφερόντων, παρατυπιών ή οποιασδήποτε άλλης παράνομης δραστηριότητας σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, καθώς και για τη διερεύνηση και τη δίωξη αδικημάτων σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.
8. Η ελεγκτική επιτροπή έχει πρόσβαση στις πληροφορίες, στις βάσεις δεδομένων και στα μητρώα που απαιτούνται για την εκτέλεση των καθηκόντων της. Η συμφωνία-πλαίσιο καθορίζει τους κανόνες και τις λεπτομέρειες για την πρόσβαση της ελεγκτικής επιτροπής στις σχετικές πληροφορίες και στην παροχή σχετικών πληροφοριών από την Ουκρανία στην ελεγκτική επιτροπή.
9. Η λειτουργία της ελεγκτικής επιτροπής χρηματοδοτείται βάσει του κεφαλαίου V.
Άρθρο 37
Διάλογος σχετικά με το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία
1. Η Επιτροπή διεξάγει, τουλάχιστον ανά τέσσερις μήνες, διάλογο με τις αρμόδιες επιτροπές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κατά περίπτωση, προκειμένου να συζητηθούν:
α)
η πρόοδος όσον αφορά την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης, ιδίως του σχεδίου για την Ουκρανία και των σχετικών επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων, συμπεριλαμβανομένων των μεταρρυθμίσεων για τη στήριξη της σταδιακής ευθυγράμμισης της Ουκρανίας με τους κανόνες, τις αξίες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές της Ένωσης («κεκτημένο»)·
β)
η αξιολόγηση του σχεδίου για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένης πιθανής αρνητικής αξιολόγησης·
γ)
τα κύρια πορίσματα των εκθέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 36 παράγραφος 7·
δ)
τα κύρια πορίσματα των εκθέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 39 παράγραφος 4·
ε)
οι διαδικασίες πληρωμής, παρακράτησης και μείωσης, κατά περίπτωση, συμπεριλαμβανομένων τυχόν παρατηρήσεων που υποβάλλονται προκειμένου να εξασφαλιστεί η ικανοποιητική εκπλήρωση των όρων· και
στ)
κάθε άλλη σχετική πληροφορία που παρέχει η Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε σχέση με την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης.
2. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μπορεί να εκφράζει τις απόψεις του σε ψηφίσματα σχετικά με τα θέματα που αναφέρονται στην παράγραφο 1.
3. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τυχόν στοιχεία που προκύπτουν από τις απόψεις που εκφράζονται μέσω του διαλόγου σχετικά με το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των ψηφισμάτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπου αρμόζει.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ VII
ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΊΑΣ, ΠΑΡΑΚΟΛΟΎΘΗΣΗ, ΥΠΟΒΟΛΉ ΕΚΘΈΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΌΓΗΣΗ
Άρθρο 38
Προγράμματα εργασίας
1. Η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης υλοποιείται μέσω των προγραμμάτων εργασίας που αναφέρονται στο άρθρο 110 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Τα προγράμματα εργασίας εγκρίνονται μέσω εκτελεστικών πράξεων. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 42 του παρόντος κανονισμού, εξαιρουμένων πράξεων που εκτελούνται βάσει του άρθρου 23 παράγραφος 2 και του άρθρου 34 παράγραφος 6 του παρόντος κανονισμού.
2. Η βοήθεια βάσει του κεφαλαίου V του Μέσου Διευκόλυνσης μπορεί επίσης να υλοποιηθεί μέσω ειδικών προγραμμάτων εργασίας, όταν η εκτέλεση της εν λόγω βοήθειας δεν απαιτεί τη σύναψη συμφωνιών που αναφέρονται στα άρθρα 9 και 10.
Άρθρο 39
Παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων
1. Η Επιτροπή παρακολουθεί την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης και αξιολογεί την επίτευξη των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 3. Η παρακολούθηση της εν λόγω υλοποίησης είναι στοχευμένη και αναλογική προς τις δραστηριότητες που διεξάγονται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης.
2. Οι συμφωνίες χρηματοδότησης που αναφέρονται στο άρθρο 10 και η δανειακή σύμβαση που αναφέρεται στο άρθρο 22 καθορίζουν τους κανόνες και τις διαδικασίες υποβολής εκθέσεων από την Ουκρανία στην Επιτροπή για τους σκοπούς της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου. Για τους σκοπούς της εν λόγω υποβολής εκθέσεων, οι αρμόδιες ουκρανικές αρχές θα πρέπει να στηρίζονται στην τακτική διαβούλευση με το κοινοβούλιο της Ουκρανίας και άλλους συμφεροντούχους, συμπεριλαμβανομένων των περιφερειακών, τοπικών, αστικών και άλλων δημόσιων αρχών, καθώς και τους κοινωνικούς εταίρους και τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, όπως ορίζονται στο άρθρο 14.
3. Η έκθεση σχετικά με τη στήριξη που παρέχεται από την Ένωση στο πλαίσιο του επενδυτικού πλαισίου για την Ουκρανία υποβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 10.
4. Η Επιτροπή υποβάλλει ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ετήσια έκθεση σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, η οποία συμπληρώνεται από τριμηνιαίες παρουσιάσεις σχετικά με την κατάσταση υλοποίησης του Μέσου Διευκόλυνσης.
5. Η Επιτροπή υποβάλλει την έκθεση που αναφέρεται στην παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου στην επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 42.
Άρθρο 40
Αξιολόγηση του Μέσου Διευκόλυνσης
1. Η Επιτροπή παρέχει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ανεξάρτητη έκθεση ενδιάμεσης αξιολόγησης σχετικά με την υλοποίηση του Μέσου Διευκόλυνσης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, και παρέχει ανεξάρτητη έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2031.
2. Στην έκθεση αξιολόγησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1, εκτιμώνται ιδίως ο βαθμός στον οποίο έχουν επιτευχθεί οι στόχοι του Μέσου Διευκόλυνσης, η αποδοτικότητα της χρήσης των πόρων που παρέχονται από το Μέσο Διευκόλυνσης, η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και η ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία. Επίσης εξετάζεται κατά πόσο εξακολουθούν να είναι συναφείς όλοι οι στόχοι και οι δραστηριότητες.
3. Κατά περίπτωση, η Επιτροπή υποβάλλει προτάσεις λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα της έκθεσης αξιολόγησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1.
4. Η έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης συνίσταται σε συνολική αξιολόγηση του Μέσου Διευκόλυνσης και, στο μέτρο του δυνατού, περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τον μακροπρόθεσμο αντίκτυπό του.
5. Στη συγκεκριμένη εκ των υστέρων αξιολόγηση εφαρμόζονται οι αρχές ορθής πρακτικής της Επιτροπής Αναπτυξιακής Βοήθειας του ΟΟΣΑ, προκειμένου να διαπιστωθεί αν επιτεύχθηκαν οι στόχοι και να διατυπωθούν συστάσεις για τη βελτίωση μελλοντικών δραστηριοτήτων.
Η Επιτροπή κοινοποιεί τα πορίσματα και τα συμπεράσματα των αξιολογήσεων, μαζί με τις παρατηρήσεις της και τη συνέχεια που δίνεται, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο και στα κράτη μέλη. Οι εν λόγω αξιολογήσεις μπορούν να συζητηθούν κατόπιν αιτήματος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου ή των κρατών μελών. Τα αποτελέσματα αξιοποιούνται για την κατάρτιση προγραμμάτων και δραστηριοτήτων και την κατανομή πόρων. Οι εν λόγω αξιολογήσεις και η συνέχεια που δίνεται σε αυτές δημοσιοποιούνται.
Η Επιτροπή μεριμνά ώστε να συμμετέχουν, σε κατάλληλο βαθμό, όλοι οι σχετικοί συμφεροντούχοι, συμπεριλαμβανομένων των δικαιούχων, των κοινωνικών εταίρων, των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών και περιφερειακών αρχών, στη διαδικασία αξιολόγησης της ενωσιακής χρηματοδότησης που παρέχεται στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης και μπορεί, κατά περίπτωση, να αναλάβει τη διενέργεια από κοινού αξιολογήσεων με κράτη μέλη και άλλους εταίρους, με τη στενή συμμετοχή της Ουκρανίας.
ΚΕΦΆΛΑΙΟ VIII
ΤΕΛΙΚΈΣ ΔΙΑΤΆΞΕΙΣ
Άρθρο 41
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η προβλεπόμενη στα άρθρα 21 και 32 εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για αόριστο χρονικό διάστημα, αρχής γενομένης επτά ημέρες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού.
3. Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στα άρθρα 21 και 32 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν θίγει το κύρος των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ισχύουν ήδη.
4. Πριν από την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξης, η Επιτροπή διεξάγει διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες που ορίζουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις αρχές της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου.
5. Μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτοχρόνως στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
6. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται δυνάμει των άρθρων 21 και 32 τίθεται σε ισχύ μόνον αν δεν διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα που η πράξη κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, προτού λήξει αυτή η περίοδος, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η προθεσμία αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 42
Διαδικασία επιτροπής
1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή είναι επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
2. Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
3. Για τις εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2, εάν η επιτροπή δεν διατυπώσει γνώμη, η Επιτροπή δεν εκδίδει το σχέδιο εκτελεστικής πράξης και εφαρμόζεται το άρθρο 5 παράγραφος 4 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
4. Αν η γνώμη της επιτροπής πρέπει να ληφθεί με γραπτή διαδικασία, η εν λόγω διαδικασία περατώνεται χωρίς αποτέλεσμα, εάν, εντός της προθεσμίας για την έκδοση γνώμης, ο πρόεδρος της επιτροπής το αποφασίσει ή το ζητήσει απλή πλειοψηφία των μελών της επιτροπής.
Άρθρο 43
Πληροφόρηση, επικοινωνία και δημοσιότητα
1. Η Επιτροπή μπορεί να συμμετέχει σε δραστηριότητες επικοινωνίας για να εξασφαλίσει την προβολή της ενωσιακής χρηματοδότησης για τη χρηματοδοτική στήριξη που προβλέπεται στο σχέδιο για την Ουκρανία, μεταξύ άλλων μέσω κοινών δραστηριοτήτων επικοινωνίας με την Ουκρανία. Η Επιτροπή μπορεί, κατά περίπτωση, να μεριμνά ώστε η στήριξη στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης να κοινοποιείται και να αναγνωρίζεται μέσω δήλωσης χρηματοδότησης.
2. Οι αποδέκτες ενωσιακής χρηματοδότησης μνημονεύουν ρητά την προέλευση της εν λόγω χρηματοδότησης και εξασφαλίζουν την προβολή της, μεταξύ άλλων, κατά περίπτωση, με την εμφάνιση του εμβλήματος της Ένωσης και κατάλληλης δήλωσης χρηματοδότησης που περιέχει την ένδειξη «Με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης — Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία» ή «Με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης — Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία», ιδίως κατά την προώθηση των δραστηριοτήτων και των αποτελεσμάτων τους, παρέχοντας συνεκτική, αποτελεσματική και αναλογική στοχευμένη πληροφόρηση σε πολλαπλά ακροατήρια, συμπεριλαμβανομένων των μέσων ενημέρωσης και του κοινού.
3. Η Επιτροπή προβαίνει σε δραστηριότητες πληροφόρησης και επικοινωνίας σχετικά με το Μέσο Διευκόλυνσης, δραστηριότητες που πραγματοποιήθηκαν δυνάμει του Μέσου Διευκόλυνσης και τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν. Οι χρηματοδοτικοί πόροι που διατίθενται στο Μέσο Διευκόλυνσης συμβάλλουν επίσης στη θεσμική επικοινωνία των πολιτικών προτεραιοτήτων της Ένωσης, στον βαθμό που αυτές είναι συναφείς με τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3.
4. Η πληροφόρηση, η επικοινωνία και η δημοσιότητα παρέχονται σε προσβάσιμο μορφότυπο.
Άρθρο 44
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Στρασβούργο, 29 Φεβρουαρίου 2024.
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
H Πρόεδρος
R. METSOLA
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος
M. MICHEL
(1) Δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα.
(2) Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 27ης Φεβρουαρίου 2024 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) και απόφαση του Συμβουλίου, της 28ης Φεβρουαρίου 2024.
(3) Κανονισμός (ΕΕ) 2022/2463 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2022, σχετικά με τη θέσπιση μέσου για την παροχή στήριξης στην Ουκρανία το 2023 (μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή +) (ΕΕ L 322 της 16.12.2022, σ. 1).
(4) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/947 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη, για την τροποποίηση και κατάργηση της απόφασης αριθ. 466/2014/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1601 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου (ΕΕ L 209 της 14.6.2021, σ. 1).
(5) Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2021/509 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 2021, για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη, και για την κατάργηση της απόφασης (ΚΕΠΠΑ) 2015/528 (ΕΕ L 102 της 24.3.2021, σ. 14).
(6) Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2022/1968 του Συμβουλίου, της 17ης Οκτωβρίου 2022, σχετικά με αποστολή για τη στρατιωτική συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης με σκοπό τη στήριξη της Ουκρανίας (EUMAM Ukraine) (ΕΕ L 270 της 18.10.2022, σ. 85).
(7) Απόφαση αριθ. 1313/2013/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, περί μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 924).
(8) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1529 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Σεπτεμβρίου 2021, για τη θέσπιση του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας (ΜΠΒ ΙΙΙ) (ΕΕ L 330 της 20.9.2021, σ. 1).
(9) Κανονισμός (Ευρατόμ) 2021/948 του Συμβουλίου, της 27ης Μαΐου 2021, για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Διεθνούς Συνεργασίας για την Πυρηνική Ασφάλεια που συμπληρώνει τον Μηχανισμό Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη βάσει της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας και για την κατάργηση του κανονισμού (Ευρατόμ) αριθ. 237/2014 (ΕΕ L 209 της 14.6.2021, σ. 79).
(10) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου, της 20ής Ιουνίου 1996, σχετικά με την ανθρωπιστική βοήθεια (ΕΕ L 163 της 2.7.1996, σ. 1).
(11) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/695 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Απριλίου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος-πλαισίου έρευνας και καινοτομίας «Ορίζων Ευρώπη», τον καθορισμό των κανόνων συμμετοχής και διάδοσής του, και για την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1290/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 (ΕΕ L 170 της 12.5.2021, σ. 1).
(12) Κανονισμός (Ευρατόμ) 2021/765 του Συμβουλίου, της 10ης Μαΐου 2021, σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος έρευνας και κατάρτισης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας για την περίοδο 2021-2025, με το οποίο συμπληρώνεται το πρόγραμμα-πλαίσιο για την έρευνα και την καινοτομία «Ορίζων Ευρώπη» και σχετικά με την κατάργηση του κανονισμού (Ευρατόμ) 2018/1563 (ΕE L 167 I της 12.5.2021, σ. 81).
(13) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/694 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος Ψηφιακή Ευρώπη και την κατάργηση της απόφασης (ΕΕ) 2015/2240 (ΕΕ L 166 της 11.5.2021, σ. 1).
(14) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/847 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2021, σχετικά με τη θέσπιση του προγράμματος «Fiscalis» για τη συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1286/2013 (ΕΕ L 188 της 28.5.2021, σ. 1).
(15) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/444 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαρτίου 2021, σχετικά με τη θέσπιση του προγράμματος «Τελωνεία» για τη συνεργασία στον τομέα των τελωνείων και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1294/2013 (ΕΕ L 87 της 15.3.2021, σ. 1).
(16) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/817 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος «Erasmus+»: το πρόγραμμα της Ένωσης για την εκπαίδευση και την κατάρτιση, τη νεολαία και τον αθλητισμό, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1288/2013 (ΕΕ L 189 της 28.5.2021, σ. 1).
(17) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/522 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Μαρτίου 2021, για τη θέσπιση Προγράμματος σχετικά με τη δράση της Ένωσης στον τομέα της υγείας [Πρόγραμμα «Η ΕΕ για την υγεία» (EU4Health)] για την περίοδο 2021-2027 και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 282/2014 (ΕΕ L 107 της 26.3.2021, σ. 1).
(18) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/818 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος «Δημιουργική Ευρώπη» (2021-2027) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1295/2013 (ΕΕ L 189 της 28.5.2021, σ. 34).
(19) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/783 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2021, για τη θέσπιση Προγράμματος για το Περιβάλλον και τη Δράση για το Κλίμα (LIFE) και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1293/2013 (ΕΕ L 172 της 17.5.2021, σ. 53).
(20) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/690 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Απριλίου 2021, για τη θέσπιση προγράμματος για την εσωτερική αγορά, την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, συμπεριλαμβανομένων των μικρομεσαίων, τον τομέα των φυτών, των ζώων, των τροφίμων και των ζωοτροφών, και τις ευρωπαϊκές στατιστικές (Πρόγραμμα για την ενιαία αγορά) και για την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 99/2013, (ΕΕ) αριθ. 1287/2013, (ΕΕ) αριθ. 254/2014 και (ΕΕ) αριθ. 652/2014 (ΕΕ L 153 της 3.5.2021, σ. 1).
(21) Κανονισμός (EE) 2021/1153 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 2021, για τη σύσταση του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 και (ΕΕ) αριθ. 283/2014 (ΕΕ L 249 της 14.7.2021, σ. 38).
(22) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/785 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2021, για τη θέσπιση του Προγράμματος της Ένωσης για την καταπολέμηση της απάτης και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 250/2014 (ΕΕ L 172 της 17.5.2021, σ. 110).
(23) ΕΕ L 161 της 29.5.2014, σ. 3.
(24) ΕΕ L 33 της 7.2.1994, σ. 13.
(25) ΕΕ L 282 της 19.10.2016, σ. 4.
(26) ΕΕ L 309 της 13.12.1993, σ. 3.
(27) ΕΕ L 83 της 19.3.1998, σ. 3.
(28) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17).
(29) ΕΕ L 23 της 27.1.2010, σ. 35.
(30) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2020, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τα έτη 2021 έως 2027 (ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 11).
(31) ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 28.
(32) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουλίου 2018, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης, την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1296/2013, (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) αριθ. 1304/2013, (ΕΕ) αριθ. 1309/2013, (ΕΕ) αριθ. 1316/2013, (ΕΕ) αριθ. 223/2014, (ΕΕ) αριθ. 283/2014 και της απόφασης αριθ. 541/2014/ΕΕ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 (ΕΕ L 193 της 30.7.2018, σ. 1).
(33) ΕΕ L 123 της 12.5.2016, σ. 1.
(34) Σύσταση της Επιτροπής, της 6ης Μαΐου 2003, σχετικά με τον ορισμό των πολύ μικρών, των μικρών και των μεσαίων επιχειρήσεων (ΕΕ L 124 της 20.5.2003, σ. 36).
(35) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Σεπτεμβρίου 2013, σχετικά με τις έρευνες που πραγματοποιούνται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (Ευρατόμ) αριθ. 1074/1999 του Συμβουλίου (ΕΕ L 248 της 18.9.2013, σ. 1).
(36) Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1995, σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΕΕ L 312 της 23.12.1995, σ. 1).
(37) Κανονισμός (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου, της 11ης Νοεμβρίου 1996, σχετικά με τους ελέγχους και εξακριβώσεις που διεξάγει επιτοπίως η Επιτροπή με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων από απάτες και λοιπές παρατυπίες (ΕΕ L 292 της 15.11.1996, σ. 2).
(38) Κανονισμός (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 2017, σχετικά με την εφαρμογή ενισχυμένης συνεργασίας για τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (ΕΕ L 283 της 31.10.2017, σ. 1).
(39) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή (ΕΕ L 55 της 28.2.2011, σ. 13).
(40) Απόφαση 2010/427/ΕΕ του Συμβουλίου, της 26ης Ιουλίου 2010, για τον καθορισμό της οργάνωσης και της λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης (ΕΕ L 201 της 3.8.2010, σ. 30).
(41) Απόφαση (ΕΕ) 2022/1628 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Σεπτεμβρίου 2022, για τη χορήγηση έκτακτης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην Ουκρανία, την ενίσχυση του κοινού ταμείου προβλέψεων με εγγυήσεις από τα κράτη μέλη και ειδικές προβλέψεις για ορισμένες χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις που σχετίζονται με την Ουκρανία, εγγυημένες βάσει της απόφασης αριθ. 466/2014/ΕΕ, και για την τροποποίηση της απόφασης (ΕΕ) 2022/1201 (ΕΕ L 245 της 22.9.2022, σ. 1).
(42) Απόφαση (ΕΕ) 2022/1201 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2022, για τη χορήγηση έκτακτης μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην Ουκρανία (ΕΕ L 186 της 13.7.2022, σ. 1).
ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/792/oj
ISSN 1977-0669 (electronic edition)
Top