T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
...
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2004/212 Esas
KARAR NO: 2022/90
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
MAHKEMEMİZ ASIL DAVA DOSYASINDA
DAVACILAR: 1-... - ...
...
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... ...
Av. ... - ...
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 25/03/2004
BİRLEŞEN ... 1.ATM'NİN 2004/740
ESAS SAYILI DAVA DOSYASINDA
DAVACI : ... ...
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... -
...
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 10/12/2004
BİRLEŞEN ...1.ASLİYE HUKUK
(TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA)
MAHKEMESİNİN 2005/582 ESAS SAYILI
DOSYASINDA
DAVACI :1- ... - ...
...
Av. ... - ...
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 07/06/2004
KARAR TARİHİ: 16/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan ) asıl ve birleşen davaların yapılan açık yargılaması sonucunda;
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE İSTEK :
Asıl davada davacı vekili sunduğu 06/02/2004 tarihli dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından yaptırılan Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Alt Yapı İnşaatı İşi %2l,25 tenzilat ile... inşaat Tur. San. Tic. A.Ş.'ye ihale edilerek 08/06/2000 tarihinde sözleşme imzalandığını. 17/05/2002 tarih ve 18/227 sayılı İller Bankası Yönetim Kurulu Karan ile üçlü devir sözleşmesi yapılarak... İnşaat Turizm Ticaret Sanayi A.Ş. - ... Ortak Girişimine işin devredildiğini ve 04/06/2002 tarihinde devir sözleşmesinin imzalandığını, ihale konusu İşin Ortak Girişimin taahhüdü altında tamamlanarak, 27-29/08/2003 tarihlerinde geçici kabulü yapıldığını, anılan kabulün 10/09/2003 tarih ve 6636 sayı ile onaylandığını, geçici kabul tutanağında taahhüt altındaki işlerin eksiksiz olarak tamamlandığının tutanak altına alınmasına rağmen, ... 12/01/2004 tarih ve B.09.2.İBG.0.14.00.18/184 sayılı yazısı ile Bankanın Teftiş Kurulu tarafından yapıldığı belirtilen (ancak içeriği, teknik niteliği ve hangi teknik verilere dayandığı anlaşılamayan) tahkikata istinaden sözleşme ve eki şartnameler seresi kesin depo mahalline taşınması şerçken kazı artısı malzemelerinin, yükleme boşaltma ve şantiye içi nakliye mesafesi kadar nakliye işleminin haricinde taşınmadığını, bir başka ifade ile kesin depoya nakli sereken kazı artığı malzemelerinin şantiye mahalline bırakıldığını, kazı nakli farkından 1.336.947.126.089-TL fazla ödeme yapıldığının tespit edildiğinden bahisle ve sözleşmenin 13. maddesine atıfla, söz konusu parayı 15 gün içerisinde bankaya yatırmalarının istenildiğini, yazılan yazıya "Taraflarından kazı artığı malzemenin kesin depoya nakledildiği, bu hususun davalı kontrol teşkilatınca tutanaklarla tespit edildiğini; dolayısıyla sözleşmenin 13. maddesinin uygulanmasının mümkün olmadığı” belirtilerek taraflarınca itiraz edildiğini; bir an için davalının iddiası doğru kabul edilse bile şantiyeye döküldüğü iddia edilen kazı artığı malzemenin şantiye içerisinde nereye döküldüğünün açık şekilde belirtilmesinin gerektiğini, Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin 23 ve sair maddeleri uyarınca, hafriyat toprağının şantiye sahasına dökülmesinin döküldü ise orada bırakılmasının mümkün olmadığını, taraflarından yapılan taahhüt konusu işlerin İBYİGŞ 12. maddesi uyarınca davalının kontrol teşkilatının denetimi altında yapılmakta olduğunu, kazı artığı malzemenin döküleceği kesin deponun ilgili valiliğe bağlı Çevre Müdürlüğünce veya ilgili belediyece gösterildiğini ve bankanın kontrol teşkilatınca tespiti yapılarak tutanak altına alındığım. Kazı artıklarının belirlenen kesin depoya nakledildiğinin kontrol teşkilatınca tutanakla tespit edildiğini ve yapılan işlemlerin şartnamenin 21 maddesinde belirtilen ataşman ve defterlerle de sabit olduğunu, müvekkili ortak girişim tarafından, nakledilen kazı artığı malzeme toplamının 584.007,161 m3 olduğunu, davalının anılan yazısına göre bu derece büyük kazı artığı malzemenin şantiye sahasında bırakıldığı iddiasının doğru olmadığının ispatı amacıyla, taraflarından ...Sulh Hukuk Mahkemesinin 2004/6 D.İş dosyasından şantiye mahallinde tespit yaptırıldığını, tespit sırasında sadece müvekkiline ait kısmın değil kalıcı konutların bütün alanının gezildiğini ve her hangi bir kazı artığı malzemeye rastlanılmadığını ve tespit tutanağına da aynen geçirildiğini beyanla kazı artığı malzemenin sözleşme gereği kesin depoya taşındığından, kazı artığı malzeme nakli farkı nedeniyle davalı bankaya 1.336.947.126.089.-TL borçlu olmadıklarının tespitine, davalı bankadaki 23 nolu kesin hesap hak ediş alacaklarının irat kaydedilmemesi ve 15 adet teminat mektuplarının nakde çevrümemesi için ihtiyatî tedbir karan verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ....ASHM'nin 2015/582 E.sayılı dava dosyasına sunulan dava dilekçesinde özetle; Davacı ... - Boy taş AŞ Ortak Girişimi vekili 04.06.2004 tarihli dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından yaptırılan Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Alt Yapı İnşaatı işinin % 21.25 tenzilat ile Aksal inşaat Tur. San. Tic. A.Ş. ne ihale edilerek 08.06.2000 tarihinde sözleşme imzaladığını, 17/05/2002 tarih ve 18/227 sayılı iller Bankası Yönetim Kurulu Karan ile üçlü devir sözleşmesi yapılarak. ...inşaat Turizm Ticaret Sanayi A.Ş. - ... Boyacı oğlu inşaat Sanayi Ticaret A.Ş. Ortak Girişimine devredildiğini ve 04/06/2002 tarihinde devir sözleşmesi yapıldığını, ihale konusu işin Ortak Girişimin taahhüdü altında tamamlanarak, 27-29/08/2003 tarihlerinde geçici kabulü yapıldığını ve kabulün 10/09/2003 tarih ve 6636 sayı ile onaylandığını, geçici kabul tutanağında taahhüt altındaki işlerin eksiksiz olarak tamamlandığı tutanak altına alınmasına rağmen, davalının kesin kabul sırasında imalat pozlarını ve kazı imalat kübajlannı değiştirerek haksız olarak hak ediş alacaklarını düşürdüğünü, kabulün, yol, içme suyu, kanalizasyon, yağmursuyu, ısı kanalı üniteleri için "geçici", peyzaj ünitesi için kesin kabul niteliğinde olduğunu; davalı kurumda onay aşamasındaki (son) 23 nolu kesin hesap hak edişinden dolayı 1.142.304.087.131- TL alacakları bulunduğunu, ancak davalının kazı nakli ihtilafı nedeniyle aleyhine dava açtıkları için hak edişlerini 258 milyar liraya düşürdüğünü ve hak edişi bu haliyle 27/05/2004 tarihinde onayladığını, davalı tarafından tek taraflı yapılan işlemlerle düşürülerek onaylanan kesin hesaba itiraz edildiğini, ada içi düzenleme kapsamında sözleşmeleri uhdesinde bulunmayan, üst yapıcıların bin temel kazılarından çıkan malzemeleri taşımayarak, ada içlerinde bırakıp gitmeleri nedeniyle idarenin üst yapıcılara taşıttıramadığı kazı malzemelerinin kesin depoya taşınması, işin aciliyeti nedeniyle idare tarafından bütün itirazlarına rağmen firmalarına yaptırıldığını, ödemenin de üstyapı kazı artıklarının, binalar arasında uzun süre kalmış olmasının üst yapıcıların nakliye ve servisleri esnasında sıkışmış olması nedeniyle, bu malzemelerin yüklenmesi işinin kazı niteliği taşıması ve binalar arasına nakliye aracının girememesi, makine ile öteleme gerektirmesinin idare tarafından müşahede edilmesiyle ada içi kazı pozu olan 14.16001 (Paçal Serbest Kazı) ve kesin depoya nakliye fiyatı ile yapılacağının belirtildiğini, bu kapsamda 15 ve 17 nolu hak edişlerde yapılan tespitlere göre müvekkili firmaya 14.16001 (İller Bankası B.F.) pozu ile nakliye (Karayolu B.F) bedeli ödendiğini, oysa imalatın sözleşme kapsamında olmaması nedeniyle ada içi kazı artığı nakliye fiyatının sözleşme gereği "keşif harici işlerin fiyat tespitinde İller Bankası fiyatlarının öncelikle uygulanması" gerekirken iş ile hiçbir ilgisi olmayan Türkiye Cumhuriyeti Karayolları fiyatlarının uygulandığını, ödemenin üzerinden yaklaşık iki yıl geçmesine ve 22 nolu hak edişte dâhil hiçbir tartışma olmamasına rağmen, davalı idarenin tek taraflı olarak, kesin hesapta 14.16001 pozu yerine, yapılan işle hiçbir ilgisi olmayan 2300 (TCK. B.F.) pozunu uygulayarak neredeyse 10 kat fiyatı düşürdüğünü, ada içi düzenleme kapsamındaki üst yapıcılara ait kazı ve nakliye fiyatının; idarenin taahhüdü olan 14.16001 (Paçal Serbest Kazı) pozu ile sözleşme gereği hakları olan İller Bankası nakliye birim fiyatları ile ödenmesi gerektiğini, Yol inşaatı kapsamında 40 nolu yolda km: 0+690,78 - 0+800,400 arasında; idarenin müvekkili firmaya vermiş olduğu tasdikli projeye göre imalatı yapılmasına rağmen yolun, zemin suyu nedeniyle göçtüğünü; göçen malzeme alt kotlarda bulunan sahipli arazilere dolduğundan ve araziye girilmeye müsaade edilmediğinden tekrar kullanılmak üzere alınamadığını, idarenin de kusurları olmadığım kabul ettiğini göçüğün olduğu km'lerde, idare tarafından yerinde ölçülerek tanzim edilen ataşmanla yeniden dolgunun taraflarına ödendiğini, idare tarafından ölçülerek 37.298,616 m3 olarak tespit edilen ve ödenen dolgu miktarının, kesin hesap incelemesinde hiçbir ölçüm ve tespite dayanmayan 10.542,17 m3 e düşürüldüğünü, hangi gerekçelerle yapıldığım ani ayanı adı kİ an kesintinin tekrar ödenmesi gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 1.000.000.000.- TL alacağın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... 1. ATM'nin 2004/740 esas sayılı dava dosyasına sunulan dava dilekçesinde ise özetle; müvekkiline hitaben yazılmış olan ... ve imzalı "İstanbul Bölge Müdürlüğü" adresli şikâyet dilekçesinde öne sürülen iddialar hakkında, Genel Müdürlük Makamının 20.12.2003 tarih ve 138 sayılı Olurları ile yapılan müfettişlik incelemesi ve soruşturması sonucunda düzenlenen Teftiş Kurulu Başkanlığının 16,12.2003 tarih ve 2868 sayılı Olurlarında; genel olarak kazı artığı malzemelerinin taşınmadığı veya cüzi bir miktar taşınarak taşınmış gibi gösterildiğini, kesin depo mahalline taşındığı iddia edilen kazı artığı miktarların milyon m3 (16.5 milyon m3) leri aşan boyutlara varması nedeniyle hazırlanan tahkikat raporunda müvekkili çalışanları hakkında görevlerini yerine getirmekte kusurlu davranmaları nedeniyle disiplin cezası verilmesi ve haklarında suç duyurusunda bulunulması, müvekkili yönünden de 28,373.543.001.570.-TL fazla ödemenin yasal faizi ile birlikte yüklenicilerden tahsil edilmesinin istenildiğini, haksız kazanç elde eden 44 yükleniciden söz konusu miktarları ödemeleri için süre verilerek yazı yazıldığını. Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Altyapı yüklenicisi ... + ITS Ortak Girişimi toplam 584.307,161 m3 kazı artığı malzemeyi kesin depoya taşımadığım 2.115.254.264.163 TL haksız kazanç elde ettiğini ve bunun iadesi için bu alacağın tahsilinin İstenildiğini ancak yüklenici tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığım; şartname ve sözleşme hükümleri gereği, 2.115.254.264.163 TL borcun 229.047.150.000 TL'sinin yüklenicinin kesin hesap istihkakından tutulduğunu beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalıya yapılan fazla ödemeden davalının hak ediş alacağının mahsubundan sonraki bakiye 1.886.207.04.163.-TL kesin hesap alacağı ile 2.115,254.264.163.-TL fazla ödenen kesin hesap alacağının 20/06/2003 tarihinden itibaren işleyecek Merkez Bankasının kısa vadeli avans kredilerine uyguladığı reeskont faizi ve faizin %5 BSMV’si ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini” talep etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Asıl davada davalı vekili İller Bankası vekili 10.03.2004 tarihli cevap dilekçesinde özetle; yapılan şikayet üzerine, banka Teftiş Kurulu Başkanlığının 16/12/2003 tarih ve 2868 sayılı Olurlarında; genel olarak kazı artığı malzemelerinin taşınmadığı veya cüzi bir miktar taşınarak taşınmış gibi gösterildiğini, kesin depo mahalline taşındığı iddia edilen kazı artığı miktarların milyon m3 (16.5 milyon m3) leri aşan boyutlara varması nedeniyle hazırlanan tahkikat raporunda müvekkili çalışanları hakkında görevlerini yerine getirmekte kusurlu davranmaları nedeniyle disiplin cezası verilmesi ve haklarında suç duyurusunda bulunulması, müvekkili yönünden de 28.373.543.001.570.-TL fazla ödemenin yasal faizi ile birlikte yüklenicilerden tahsil edilmesinin istenildiğini, haksız kazanç elde eden 44 yükleniciden söz konusu miktarları ödemeleri için süre verilerek yazı yazıldığını, Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Altyapı yüklenicisi ... + ...Ortak Girişimi toplam 584.107.161 m3 kazı artığı malzemeyi kesin depoya taşımadığını 2.115.254.264.163 TL haksız kazanç elde ettiğini ve bunun iadesi için bu alacağın tahsilinin istenildiğini ancak yüklenici tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını; şartname ve sözleşme hükümleri gereği, 2.115.254.264.163 TL borcun 229.047.150.000 TL'sinin yüklenicinin kesin hesap istihkakından tutulduğunu, İller Bankası Özel ve Teknik Şartnamelerinde hafriyat taşıma işlemlerinin ne şekilde gerçekleştirileceğinin, geçici ve kesin depoya nakliyelerinin hangi esaslarla yapılacağının açıkça belirtildiğini, sözleşme eki Kanalizasyon inşaatlarına ait Özel ve Teknik Şartnamenin 26. maddesinde ve içme suyu inşaatlarına Ait Özel ve Teknik Şartnamenin 9. Maddesinde İmalata kullanılmaya elverişli olmayan ve kazı artığı konumunda olan malzemelerin kesin depo yerlerine taşınmasının öngörüldüğünü; söz konusu maddelerde geçici ve kesin depo yerlerinin kontrol mühendisi tarafından müteahhide gösterileceği belirtildikten sonra "kontrol mühendisi tarafından gösterilen yerden başka (kesin depo yerinden başka) bir yere yapılan taşımaların bedeli ödenmez..." hükmüne yer verildiğini, bu hükümler doğrultusunda daha önce kesin depo yeri, yükleniciler ile birlikte kontrol teşkilatı tarafından yerel yönetimlerle irtibata geçilerek belirlendiği halde kazı artığı malzemelerin bu belirlenen yere (kesin depoya) taşınmadığının Teftiş heyetince tespit edilerek tutanaklara bağlandığım ve görüntüleri çekilerek CD'lere kaydedildiğini, konutların etrafına ve yakın civarına gelişigüzel yığınlar halinde döküldüğü ve düzenleme çalışmaları yapılmadan olduğu gibi bırakıldığının da heyetçe tespit edilerek tutanaklara bağlandığını, görüntülere çekilerek CD'lere aktarıldığım; söz konusu bu malzemenin kesin depoya dökülmediğinin ihtilaf olmayacak şekilde açıkça tespit edildiğini, 5.444.942 m3 kazı artığı malzemenin yerel yönetim yetkilileri ve kontrol teşkilatınca belirlenen kesin depo yerlerine taşınmaması hususunda kontrol teşkilatı üyeleri hakkında kontrollük görevlerini ihmal etmiş olmalarının Teftiş Kurulu Başkanlığının 15/12/2003 tarih ve 10-9-20 sayılı fezleke ile tespit edilmesi üzerine Genel Müdürlük Makamının 16/12/2003 tarih ve 2868 sayılı Onayı gereğince Adapazarı Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Birleşen ...1.ASHM'nin 2015/582 E.sayılı dava dosyasına sunulan davalı ...vekilinin 16.08.2004 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı ...-... AŞ. Ortak girişimi yükleniminde yapımı tamamlanarak Geçici Kabulü yapılan Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Altyapı inşaatında; Sözleşme eki yapım İşleri Genel Şartnamesi J-1 . madde esaslarında hazırlanan 22 (yirmiki) adet geçici hak ediş ve aynı şartnamenin 38, madde esaslarında hazırlanan Kesin Hesabm her iki tarafça imzalanarak tahakkuka bağlandığı, bu çerçevede tahakkuk eden kesin hesabın sonrasına kadar yüklenicinin bir itirazına rastlanmadığı, söz konusu Kesin Hesabın, Kontrol Mühendisleri ve Yüklenici tarafından 09/10/2003 tarihinde hazırlanarak müvekkiline verildiğini, kesin hesabın tahakkukunu müteakip, yüklenici firmanın itiraz ettiği; 14,16001 pozu paçal klaslı bir kazı olup, sözleşmenin eki Banka Birim Fiyatlarında tariflendirildiği, ancak ada içi düzenlemelerde üst yapı firmalarının kazarak çıkardığı ve saha içerisinde bırakmış olduğu malzemenin belirtilen birim fiyat tarifi kanal ve içme suyu kazı İnşaatı ile ilgili kazı ve taşıma işlemi dışında bir işlem olarak kazı bedeli için 2300 Karayolları Birim Fiyat Tariflerine uygun olduğu görülerek nakliye bedelinin de sözleşmesi gereğince Karayolları Birim Fiyatı ile yapıldığı, yüklenici firmanın 40 nolu yolda meydana gelen göçmeden dolayı ödenen dolgu miktarının 40 nolu yol ile 5 nolu yolun çakışmasından dolayı mükerrer ödenen dolgu miktarından dolayı düzenlenen kesit hesaplarına göre düzeltildiği belirterek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Birleşen ... 1. ATM'nin 2004/740 esas sayılı dava dosyasına sunulan cevap dilekçesinde ise özetle;Davalı ... AŞ-... AŞ Ortak Girişimi vekili 27/12/2004 tarihli cevap dilekçesinde özetle; siyasi iktidar değişimini takiben davacının da yönetiminin değiştiğini, davalının beyanı üzerine yeni yönetimin önceden yapılarak bitirilmiş olan işlerde eksiklikler aramaya başladığım ve müvekkili şirket tarafından yapılan işte (başkaca bir eksiklik bulunamadığından) kazı artığı malzemenin kesin depo mahalline taşınmadığı iddiasının öne sürüldüğünü; davacının iddiasının son derece belirsiz olduğunu, söz konusn sahada 12 ayrı iş alarak bu işleri yaptığını, davacı tarafın bilinçli olarak toptancı davrandığını, iddialarında bütün müteahhit firmaları bir arada değerlendirdiğini; müvekkili firmanın taahhüdü ve yaptığı işin belli olduğunu, bütün firmalar iie bir arada değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, davacı bankanın 12/01/2004 tarihli yazısında dava konusu iş için kendilerine 1 trilyon 336 milyar 947 milyon lira fazla ödeme yapıldığı iddiasıyla, fazla ödemenin iadesini istediğini; aym davacının 04/06/2004 tarihli yazısında kesin hesap sonrası alacağının 1 trilyon 257 milyar 412 milyon lira olduğunu beyan ederek bu miktarın Ladesini talep ettiğini, bilahare aynı iş nedeniyle 1,5 trilyon talep ettikten sonra bu davada kesin hesap sonrası 1 trilyon 886 milyar 207 milyon lira talep ettiğini, iddia konusu taşıma işinin ağırlığının ilk yıllarda olmak üzere yaklaşık 4 yıllık bir dönemi kapsadığını, müvekkili şirketin iş sahasındaki kazı artıklarım işveren davacı tarafından gösterilen kesin depoya taşıdığım; bu hususa ilişkin bizzat işveren davacı elemanlarınca her taşımada tanzim edilmiş tutanakların mevcut olduğunu, malzemenin kesin depoya taşınmasından sonraki akıbetinin müvekkili firmanın sorumluluğunda olmadığım, dolayısıyla, taşıma işleminden 4-5 yıl sonra, kesin depoda halihazır rezerv durumunun huzurdaki dava için anlam ifade etmeyeceğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
-Taraflar arasında imzalanan teknik altyapı inşaatı işine ait sözleşme ile hakediş tutanakları ile diğer tutanaklar
-...CBS'nin 2004/789 sor. sayılı dosyası
-...Sulh Hukuk Mahkemesinin 2004/6D.iş sayılı dosyası örneği
-Bilirkişi heyeti asıl ve ek raporları
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl dava, taraflar arasındaki ihale konusu kalıcı konutlar alanındaki teknik alt yapı işi nedeniyle kazı artığı malzemenin kesin depo mahalline yüklenici firma tarafından taşınması sebebiyle kazı artığı malzeme nakil farkı bedeli olarak talep edilen miktar sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Birleşen ....ASHM'nin (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) 2005/582 esas sayılı dava dosyasında açılan dava ise; aynı ihale konusu işin geçici kabulü sonrasında kesin hesap hak edişinden ödenmediği ileri sürülen kalemler sebebiyle alacak, birleşen ... ...ATM'nin 2004/740 esas sayılı dava ise; ihale konusu iş sebebiyle davalıya fuzulen ödendiği ileri sürülen kesin hesap alacağı miktarının istirdaden tahsili istemine ilişkindir.
Asıl ve birleşen davacı vekilleri duruşmada dava dilekçesini aynen tekrar ile istemi gibi karar verilmesini talep etmiştir.
Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiş, dosyamıza sunulan bilirkişi heyeti raporunda özetle; yüklenici... AŞ - ... AŞ Ortak Girişiminin Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Alt Yapı İnşaatı” işinde kazı artığı malzemeyi .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/55 Talimat dosyasına sunulan 23/11/2005 tarihli Bilirkişi Raporu ve ...Cumhuriyet Başsavcılığının 2004/789 nolu Hazırlık Dosyasına sunulan 16/09/2004 tarihli Bilirkişi Raporu ile tamamen kesin depo mahalline taşınmadığının kesin olarak belirlendiği, taraflar arasındaki sözleşmenin eki İBYİGŞ 38 ve 39. maddelerine göre, işin kabulünün yapılmış olmasının taraflar arasında bir ibralaşma anlamına gelmeyeceği, yüklenicinin kazı artığı malzemenin tamamının kesin depo mahalline taşımamış olması, yükleniciye hak edişlerle fazla ödeme yapılmış olduğu sonucunu doğurduğundan, İller Bankasının yükleniciden, yapmış olduğu fazla ödeme miktarını sözleşme ve ilgili mevzuat çerçevesinde talep etme hakkına sahip olduğu, Birlesen .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/582 E. Dava Yönünden ise; dava dilekçesinde yüklenicinin dava konusu ile ilgili tüm belgelerin ...Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/27 E. Sayılı dosyası içerisinde yer aldığı belirtilmişse de dosyaya tevdi edilen ...Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/27 E. Sayılı dosyası içerisinde dava konusu kesintiler, yapılan kesin hesap ve ekleri yer almadığından bu dava ile ilgili bir değerlendirme yapma imkanın olmadığı, birlesen ... .. .Asliye Ticaret Mahkemesi 2004/740 esas sayılı dava yönünden ise; yüklenici... AŞ - ... AŞ Ortak Girişiminin dava konusu Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Alt Yapı İnşaatı işinde kazı artığı malzemeyi tamamen kesin depo mahalline taşınmadığı kesin olarak belirlendiğinden, ...nce yükleniciye fazla ödeme yapılmış olup, ...nce yükleniciden fazla Ödeme miktarı karşılığını ve ödeme yapılan tarih itibariyle faizini talep etme hakkına sahip olduğu, yükleniciye yapılan fazla ödemeden yüklenicinin hak ediş alacağının mahsubundan sonraki bakiye 1.886.207.114.163.-TL kesin hesap alacağı ile 2.115.254.264.163.-TL fazla ödenen kesin hesap alacağının 20.06.2003 tarihinden itibaren işleyecek Merkez Bankasının kısa vadeli avans kredilerine uyguladığı reeskont faizi ve faizin %5 BSMV'si ile birlikte İller Bankasının yükleniciden tahsilini talep edebileceği mütalaa edilmiştir.
Bilirkişi heyeti raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, bilirkişi heyeti asıl davacı-birleşen davalı vekilinin itirazları üzerine sunduğu ek raporunda asıl rapordaki tespit ve değerlendirmelerini tekrar ile ilaveten ...1.ASHM'nin 2005/582 E.sayılı dava dosyasında asıl davacı ortak girişimi kesin hesap alacaklarından asıl davalı banka tarafından yapılan kesintilerin iadesi talebinin yerinde olmadığını belirtmiştir.
Mahkememizce asıl davacı- birleşen davalı şirket vekilinin gerekçeli itirazları ve dosya kapsamı doğrultusunda farklı bir bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiştir.
Dosyamıza sunulan ikinci bilirkişi heyeti raporunda ise birinci bilirkişi heyeti ek raporundaki tespit ve değerlendirmeler teyiden ve tekraren belirtilmiştir.
Dosyamız da asıl davacı ortak girişim şirketleri arasında yer alan ... İnş.San.Tic. A.Ş.aleyhine ... ... ATM'nin 16/05/2014 tarih, 2013/49 esas, 2014/192 karar sayılı kararı ile iflas kararı verilmesi üzerine iflas kararının kesinleşme şerhi temin edilmiş, kararın 01/07/2014 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Müflis davacı ... İnş.San.Tic. A.Ş.aleyhine iflas kararı verilmesi sebebiyle dosyamız yargılaması yönünden İİK 194 m.gereğince ikinci alacaklılar toplantısının yapılması beklenmiş, yargılamanın 23/12/2020 tarihli celse 1 nolu ara kararı ile yargılama usulünün farklılığı da gözetilerek anılan şirketin aleyhine açılan birleşen dava dosyasında bu şirket yönünden davanın tefriki ile Mahkememizin farklı bir esasına kaydına karar verilmiştir.
Asıl ve birleşen ...1.ASHM'nin 2005/582 esas sayılı dava dosyası yönünden müflis davacı şirket davacı konumunda olduğundan davayı takip edip etmeyeceğini bildirmesi için müflis şirketin iflas tasfiyesini yürüten ... 21.İcra (iflas) Müdürlüğüne müzekkere yazılmıştır.
Müzekkeremize cevaben iflas idaresine aday gösterilmediği için iflas idaresi oluşturulmadığı ve iflas tasfiye işlemlerinin müdürlükleri tarafından yürütülmekte olduğu, müflisi temsil yetkileri bulunmadığından duruşmalara katılmayacaklarının bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce verilen sürede birleşen davacı ...vekili birleşen dava konusu talebini açıklayarak birleşen ... ...ATM'nin 2004/740 E.sayılı dava dosyasında davalı ortak girişimden 1.886.207.114,163-TL alacak taleplerinin mevcut olduğunu bildirmiştir.
Bu bağlamda yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı ... tarafından yaptırılan Düzce (Merkez) 1. Kısım Kalıcı Konutlar Teknik Alt Yapı İnşaatı İşi %2l,25 tenzilat ile... inşaat Tur. San. Tic. A.Ş.'ye ihale edilerek 08/06/2000 tarihinde sözleşme imzalandığını. 17/05/2002 tarih ve 18/227 sayılı İller Bankası Yönetim Kurulu Karan ile üçlü devir sözleşmesi yapılarak... İnşaat Turizm Ticaret Sanayi A.Ş. - ... ... - ... Ortak Girişimine işin devredildiğini ve 04/06/2002 tarihinde devir sözleşmesinin imzalandığını, ihale konusu İşin Ortak Girişimin taahhüdü altında tamamlanarak, 27-29/08/2003 tarihlerinde geçici kabulü yapıldığını, anılan kabulün 10/09/2003 tarih ve 6636 sayı ile onaylandığı çekişmesizdir.
Asıl ve birleşen dava konusu uyuşmazlık, asıl davacı-birleşen davalı ortak girişimi oluşturan yüklenici şirketlerin kalıcı konutlar alanında yaptıkları alt yapı çalışması sonucu ortaya çıkan kazı malzemesi artığının taraflar arasındaki sözleşmenin kanalizasyon inşaatlarına ait özel ve teknik şartnamenin 26.maddesi ile içme suyu inşaatlarına ait özel ve teknik şartnamenin 9.maddesi kapsamında kontrol mühendisi tarafından gösterilen yerden (kesin depo mahalli) başka bir yere taşınıp taşınmadığı noktasında toplanmaktadır.
Asıl davalı-birleşen davacı ... kazı artığı malzemenin kesin depo mahalline taşınmadığını yükleniciler aleyhine teftiş heyeti tarafından tespit edilerek tutanaklara bağlandığını ve görüntülerinin çekilerek CD ortamına kaydedildiğini ileri sürmüştür.
Asıl davacı-birleşen davalı ortak girişim şirketleri vekili ise; işin kesin hesabının her iki tarafça imzalandığını, kesin depoya taşıma yapılmadığına yönelik iddianın belirsiz olduğunu, müvekkili şirketin iş sahasındaki kazı artıklarının kesin depo mahalline taşıdığının birleşen davacı banka yetkilileri tarafından düzenlenen tutanaklar ile sabit olduğunu iddia etmiştir.
Dosyamız arasına celp edilen .... Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/223 esas, 2017/164 karar sayılı ilamını incelendiğinde; yapılan kamu davası yargılaması sonucunda daha önce aynı mahkemenin 2005/99 esas, 2009/389 karar sayılı ilamı ile üzerilerine atılı nitelikli dolandırıcılık ve resmi evrakta sahtecilik suçlarından cezalandırılmalarına karar verilen bir kısmı asıl davalı banka çalışanı kamu görevlisi ve bir kısmı ise asıl davacı şirket çalışanları olan sanıklar hakkında açılan kamu davasının kararın temyizen bozulması üzerine 765 sayılı TCK 102 m.gereğince ortadan kaldırılmasına karar verildiği, söz konusu kararın temyizen Yargıtay ...C.D. Başkanlığı'nın 16/01/2018 tarih, 2017/16381 esas, 2018/333 karar sayılı ilamı ile düzeltilerek onanmakla kesinleştiği anlaşılmıştır.
Dosyamızda asıl davacı ortak girişim tarafından kazı artığı malzemenin kesin depo mahalline taşındığı konusunda asıl davalı kurum tutanakları dayanak gösterilmiş ise de; ...Sulh Hukuk Mahkemesinin 2004/4 D.iş sayılı dosyasına sunulan bilirkişi raporu ile değinilen Ağır Ceza Mahkemesinin dosyasında yer verilen tespitler ve dosyamıza sunulan davalı banka teftiş raporundaki tespitler birlikte dikkate alındığında; malzemenin nakline ilişkin olarak cevap dilekçelerinde tutanaklara dayalı iddia ileri sürmeleri nedeniyle ispat yükünün yer değiştirdiği ve asıl davacı yüklenici şirketlere geçtiği, asıl davacı şirketlerin dayandığı tutanakların ise; asıl davalı ... personelininde imzasını içermekle beraber sözkonusu tutanakların sahte olarak düzenlendiği ve bu nedenle ilgili kamu görevlileri ve asıl davacı şirketlerin bir kısım yetkilileri hakkında kamu davası açıldığı, açılan kamu davasında eylemleri sabit görülerek ve kesin depo mahalline kazı artığı malzemenin nakli hususunda düzenlenen tutanakların sahteliğinin kabul edilerek mahkumiyet hükmü kurulduğu, ancak kurulan hükmün subut yönünden değil zamanaşımı yönünden düşürülmesine karar verildiği dikkate alındığında her ne kadar ortada sabit maddi olgu ortaya koyan kesinleşmiş bir ceza mahkemesi kararı mevcut değil ise de; değinilen tutanakların içeriğindeki ölçüm ile kazı artığı malzemenin nakli tespitlerine başlıbaşına itibar edilemeyeceği, davacı şirketlerin bu tutanaklar haricinde depo mahalline nakil hususunda başlıca delil sunmadıkları dikkate alındığında ise; asıl davacı ortak girişim şirketlerinin kazı artığı malzemeyi Düzce/İstilli mevkiindeki kesin depo mahalline naklettiklerini usulüne uygun deliller ile kanıtlayamadıkları kanaatine varılmıştır.
Bu bağlamda, açıklanan gerekçelerle davacı müflis ... İnş.San.Tic.A.Ş. tarafından açılan asıl davanın ve birleşen Düzce ... ASHM'nin 2005/582 esas sayılı dava dosyasının iflas dairesi tarafından takip edilmemesi sebebiyle davanın açılmamış sayılmasına, her iki dava dosyasında diğer davacı ITS İnş.San. Ve Tic. A.Ş.tarafından açılan davanın reddine, Mahkememizce de benimsenen bilirkişi heyeti raporları hükme esas alınarak ... 1.ATM'nin 2004/740 E.sayılı dava dosyasında davanın kabulü ile dava konusu 1.886.207.114,63-TL alacağın davalı ITS İnş.San. Ve Tic. A.Ş.'den dava tarihinden itibaren TCMB'nin kısa vadeli kredilere ilişkin reeskont faizi ve faizin %5'i oranında BSMV ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN:
1-Asıl davacılardan Müflis ... İnş.San.Tic.A.Ş.tarafından açılan davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Diğer davacı ... İnş.San. ve Tic. A.Ş.tarafından açılan davanın REDDİNE.
3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80,70-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 18.048,78-TL (18.048.786.201-TL) harcın mahsubu ile bakiye 17.968,08-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
4-(Açılmamış sayılma kararı yönünden) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince maktu 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacı ... İnş.San.Tic.A.Ş.'den alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince hesaplanan nispi 79.593,15-TL vekalet ücretinin davacı ... İnş.San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde İADESİNE,
B-BİRLEŞEN DÜZCE ...ASLİYE HUKUK (TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA) MAHKEMESİNİN 2005/582 E.SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN:
1-Asıl davacılardan Müflis ... İnş.San.Tic.A.Ş.tarafından açılan davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Diğer davacı ... İnş.San. ve Tic. A.Ş.tarafından açılan davanın REDDİNE.
3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80,70-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 13.500,00-TL (13.500.000,00 TL) harcın mahsubu ile bakiye 13.419,30-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
4-(Açılmamış sayılma kararı yönünden) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince maktu 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacı ... İnş.San.Tic.A.Ş.'den alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince hesaplanan nispi 67.050,00-TL vekalet ücretinin davacı ... İnş.San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde İADESİNE,
C-BİRLEŞEN ... ...ATM’NİN 2004/740 E.SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN:
1-Davanın KABULÜ İLE; dava konusu 1.886.207.114,163-TL alacağın davalı ... İnş.San. ve Tic. A.Ş.’den dava tarihinden itibaren TCMB’nın kısa vadeli avans kredilerine uyguladığı reeskont faizi ve faizin %5’i oranında BSMV’si ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı nispi 128.846,80-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 25.475,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 103.371,10-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından 10,10-TL başvurma ve 25.475,70-TL peşin harç olmak üzere toplam 25.485,80-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince nispi 97.776,73-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Bu dava kapsamında davacı tarafından yatırılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 4.066,50-TL yargılama giderinin HMK 326/2.m. gereğince davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde İADESİNE,
Dair; asıl davacı ... İnş.San.Tic. A.Ş.ile birleşen davacı ... vekilinin yüzüne karşı diğer asıl davacının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/02/2022
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza
YARGILAMA GİDERLERİ DÖKÜMÜ:
1-Posta ve davetiye giderleri: 66,50-TL
2-Bilirkişi ücreti : + 4.000 ,00-TL
TOPLAM: 4.066,50-TL