T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/662 Esas - 2022/850
T.C.
... TÜRK MİLLETİ ADINA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/662 Esas
KARAR NO: 2022/850
HAKİM:....
KATİP:....
DAVACI ....
DAVALI ...
DAVA: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/12/2020
KARAR TARİHİ: 03/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan tazminat ve Men (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dilekçesinde özetle; Müvekkil Firma "...Gıda San. Tic. Turz. İnş. Tarım Hayvancılık Tekstil İth. İhr. Ltd.Ş.ti" 05.10.1995 tarihinde kurulmuş olup, ... Ticaret Odasına kayıtlı olarak, "işlenmiş zeytin, zeytinyağı üretimi ve toptan ticareti" alanında faaliyette bulunduğunu, müvekkilinin Türk Patent Enstitüsü tarafından 29.12.1999 tarihinden itibaren tescil edilen "ÇÖMDEN ÇİFTLİĞİ" markasıyla zeytin ve zeytinyağı üretip sattığını, müvekkil firmaya ait olan bu marka daha sonra "ÇÖMDEN" olarak yenilenmiş olup, 29.12.2019 tarihinden geçerli olmak üzere Türk Patent Enstitüsü tarafından ON YIL süreli Marka Yenileme Belgesi verildiğini, müvekkil firma faaliyetlerini, AYDIN Valiliği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından verilen İşletme Kayıt Belgesine istinaden "TR-09-K-005970" Kayıt Numarası ile, "...Gıda San. Tic. Turz. İnş. Tarım Hayvancılık Tekstil İth. İhr. Ltd.Ş.ti" ticaret unvanıyla ve "Azizabat Yol Kavşağı Devlet Yolu Altı Pamukören Beldesi KUYUCAK/AYDIN" adresinde bulunan fabrika adresinde sürdürdüğünü, ancak ... İli ve çevresinde ticari faaliyette bulunan bir takım işletmelerin satış reyonlarında "...Gıda San. ve Tic. Ltd.Şti." adı ve "Devlet Yolu Altı Azizabat Yol Kavşağı Pamukören- KUYUCAK/AYDIN" adres bilgileri basılmak suretiyle, 5 (beş) kg.lık teneke ambalajlarda "EGEM EDREMİT" sahte markası adı altında zeytinyağının satıldığını belirlendiğini, başka bir anlatımla, müvekkile ait ürünün İşletme kayıt numarası, Ticari Unvanı ve adresini kullanarak başka bir marka adıyla ve sahte olarak piyasaya sürüldüğünü, müvekkil firmaya telefonla yağ siparişi verilmeye çalışılması ve ürüne ait şikayetler sonunda öğrenilen bu durum karşısında, müvekkil firma yetkilisi öncelikle AYDIN Valiliği Tarım ve Orman İl Müdürlüğüne başvuruda bulunarak, "Farklı markayla satılan bu ürünün incelenmesini, kimin tarafından üretildiğinin belirlenmesini vs." talebinde bulunulduğunu, bu suretle haksız rekabet eylemi subuta erdiğini, davalı şirket, müvekkilin ticari bilgilerini ihtiva eden bu yağları satarak haksız rekabet hükümlerine aykırı davrandığını; haksız rekabet faili bir tacirse ve haksız rekabet bir ihmal neticesinde işlenmişse, failin ağır ihmali ve kusuru söz konusudur olduğunu, bu nedenle, bilmeden satın alındığı yönünde bir savunma Ankapet A.Ş.yi sorumluluktan kurtaramayacağını beyan ederek fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla Haksız rekabetin men'ine, 100,00 TL maddi tazminatın ve 15.000 TL manevi tazminatın, haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin, iddia etmiş olduğu haksız rekabet eylemi müvekkil şirket tarafından gerçekleştirilmediğini, müvekkil şirket bu eylemin deyim yerindeyse faili değil mağduru konumunda olan iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu, husumet itirazlarının bulunduğunu, müvekkil şirkete ait iş yerinde yapılan keşif işlemine konu 5 Lt. Teneke içerisinde mevcut zeytinyağları tarafımıza dava dışı... TEKSTİL GIDA SAN. VE TİC. LTD. şirketi tarafından 08/11/2019 tarihli, A Seri ve 049471 numaralı 1116.05 TL Bedelli Fatura karşılığı satıldığını, fatura konusu ürünler iş yerimize satıcı şirket çalışanı Tuğrul ERYILMAZ adlı kişi tarafından teslim edildiğini, haksız rekabetin men-i talebi bakımından davanın konusu bulunmadığından reddi gerektiğini, TTK. 56/1-d maddesi uyarınca haksız rekabet nedeniyle maddi tazminat koşulları oluşmadığını, davacı şirketin haksız rekabet nedeninden kaynaklanan zararı bulunmadığını, müvekkil şirkette tespit edilen ürünler nedeniyle davacı şirketin zarara uğraması bakımından illiyet bağı olmadığını, manevi tazminat koşullarının da oluşmadığını beyan ederek öncelikle davanın... TEKSTİL GIDA SAN. VE TİC. LTD. Şirketine ihbar edilmesine ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, davacıya ait tescilli marka konusu ürünün davalı Şirket tarafından davacının ticaret ünvanı ve işletme adı ile adresi kullanılarak farklı ve sahte olduğu ileri sürülen marka üzerinden piyasada satışının gerçekleştirilmesi nedeni ile 6102 sayılı TTK’nın 54 v.d.m. gereğince haksız rekabet olgusunun men’i ile uğranıldığı ileri sürülen maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.
Dava dosyasına sunulmuş belgelerin tetkikinde davacı şirket kuruluşunun 05.10.1995, Nazilli Ticaret Odasına kayıt tarihinin 06.10.1995, Ticaret Sicil Numarasının 640-KUYUCAK, Oda Sicil Numarasının 008946, 25.12.2014 tarihli Sanayi Sicil Belge Numarasının 668372, Sanayi Sicil Belgesine göre Üretim konusunun, Zeytinyağı, Yağlı Prina olduğu, şirket yetkilisinin ise ... olduğu tespit edilmiştir.
Davacı şirketin 29.03.2016 tarihinde tescil ettirdiği ve 04.05.2015 tarihinden itibaren On Yıl müddetle geçerli olan Çömden Çiftliği 2015 38421 Ticaret-Hizmet numaralı Marka Tescil Belgesinde; şirket adresinin Devlet Yolu Altı, Azizabat Yol Kavşağı Pamukören Kuyucak/AYDIN olduğu, Emtiasının 03,29,30,31,35 numaralı emtialar olduğu belirtilmiş olup, ekli listede; Zeytin, Zeytin Yağı, Zeytin Ezmeleri, hayvansal ve gıda maddeleri ile temizlik-kozmetik ....malların yer aldığı tespit edilmiştir.
Davacı şirketin 29.12.1999 tarihinde tescil ettirdiği, 29.12.2019 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile geçerli olan Marka Yenileme Belge numarasının 99 023185-Ticaret numaralı belgede şirket adresinin Devlet Yolu Altı, Azizabat Yol Kavşağı Pamukören Kuyucak/AYDIN olduğu, emtia numarasının 29, emtiaların Zeytir Yağı, Zeytin, Turşu ve İncir olduğu tespit edilmiştir.
Davacı şirket ticari defterlerini inceleyen bilirkişi raporunda özetle; Davacı ...Gıda San. Tic. Turz. İnş. Hayv. Teks. İth. İhr. Ltd. Şti. ne ait 2019 ve 2020 yılı ticari defter ve kayıtları, kanuna uygun olarak tutulduğunu, dava dışı... Tekstil Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı şirket Ankapet Gayrimenkul San. Tic. A,Ş. ye ait düzenlenen herhangi bir belge ve kayıt bulunmadığından, dava konusu ürünlerin satışına ilişkin aralarında ticari bir ilişkiye rastlanmadığını, davacının bu faaliyetinden, tüm diğer alıcılarda dâhil olmak üzere, 2019 yılında 120 594,81 TL. net Zarar, 2020 yılında 27.485,14 TL net Zarar oluştuğunu, 2019 yılında satışı yapılan zeytinyağı miktarı 11598 kg, 2020 yılında satışı yapılan zeytin yağı miktarı 17478 kg. olarak tespit edildiği mütalaa olunmuştur.
Davalı şirket ticari defterlerini inceleyen 14.03.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı tarafa ait Ticari Defterlerin usulüne uygun tutulmuş olduğu, defterlerin sahibi lehine delil olma özelliğine haiz olduğunu, dava dışı firma tarafından davalı firmaya 8 adet fatura karşılığında 323 Adet (5 Lt. Tenekeler içinde) zeytinyağı sattığı, bedelinin KDV dâhil 20.942,35 TL olduğu, davalı şirket tarafından fatura karşılığı bedellerin Kredi Kartı ve nakit ödemeler yaparak borcunu kapattığı, taraflar arası Borç-Alacak bakiyesinin bulunmadığı, davalı şirket kayıtlarına giren 323 adet zeytinyağının 202 adedinin satışının yapıldığı, 121 adedinin imha edilerek stok kaydından çıkartıldığı mütalaa olunmuştur.
Dava 6102 sayılı TTK’nın 54 v.d.m. gereğince haksız rekabet olgusunun men’i ile uğranıldığı ileri sürülen maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.
TTK m. 55/1.a.4. hükmüne göre “ Aşağıda sayılan hâller haksız rekabet hâllerinin başlıcalarıdır:
a) Dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar
ve özellikle;
……………
4. Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak”.
Bu hüküm dikkate alındığında, söz konusu fiili işleyen/işlediği iddia edilen kişinin işbu davanın davalısı olmadığı, söz konusu fiilin dava dışı üçüncü kişi... Tekstil Gıda San. Ve Tic. Ltd. ve çalışanı Tuğrul ERYILMAZ tarafından işlediğini ileri sürülmüştür. Davalının ise söz konusu ürünleri üretmediği, TTK m. 55.1.a.4'de sözü edilen haksız rekabet fiilini işlemediği, sadece ürünleri ticari amaçla elinde bulundurduğu hususu dosya kapsamından sabittir.
Bu durumda davalının durumunun TTK m. 56/4 hükmü kapsamına girdiği, söz konusu hükümde ise “(4) Bir kimse aleyhine birinci fıkranın (b) ve (c) bentleri gereğince verilmiş olan hüküm, haksız rekabete konu malları, doğrudan veya dolaylı bir şekilde ondan ticari amaçla elde etmiş olan kişiler hakkında da icra olunur.” şeklinde düzenleme yer almaktadır. Bu hükümden de açıkça anlaşılacağı üzere “haksız rekabete konu malları, doğrudan veya dolaylı şekilde ondan ticari amaçla elde etmiş olmak” bir haksız rekabet fiili değildir. Bu kişilerin durumu, Kanun'da sadece fail aleyhine alınmış hükmün, davanın tarafı olmayan üçüncü kişiye icra edilebileceğine ilişkin bir özellik gösterdiği için ele alınmıştır.
Yine doktrinde bir kısım yazarlar tarafından haksız rekabet ile ilgili alınan bir kararın ancak davanın taraflarını bağlayacağını, haksız rekabetin önlenmesine ilişkin men ve ref hallerinin uygulanabilmesi için haksız rekabeti işleyen davalının yanında, malları ticari amaçla bulunduran kişiler hakkında da uygulanacağını, ancak, bunlara karşı tespit davası açılamayacağı gibi, maddi ve manevi tazminat da talep edilemeyeceği kabul edilmektedir. (Poroy, Reha /Yasaman, Hamdi: Ticari İşletme Hukuku, 18. Baskı, İstanbul: Vedat 2019, s. 490).
Toplanan deliller ve tüm bu açıklamalar çerçevesinde davalının haksız rekabete konu malları ticari amaçla elinde bulundurduğu anlaşıldığından TTK m. 56.4 hükmü uyarınca davalının pasif husumet itirazının yerinde olduğu kanaatine varılmakla davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80,70-TL olup, peşin ve ıslah ile alınan 257,88 TL’den mahsubu ile geriye kalan 177,18TL harcın istek halinde davacıya iadesine
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine,
5-Maddi tazminat davası bakımından davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T.maddesi uyarınca hesaplanan 100,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
6-Manevi tazminat davası bakımından davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T.maddesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
7-Arabulucu ücreti olarak yatırılan 1.320,00 TL’nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır