T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
...TÜRK MİLLETİ ADINA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/191 Esas
KARAR NO: 2022/427
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/03/2021
KARAR TARİHİ: 26/05/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/05/2022
Mahkememizin yukarıdaki esasına kayden açılan alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE İSTEK :
Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı arasında 21.10.2013 tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu çerçevesinde “35 Adet Düz Tabanlı Çelik Silo Tesisi Yapım İşi” sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereği müvekkil şirket işin yapılma yeri olan Ceylanpınar TİM Şanlıurfa/Ceylanpınar ve Altınova TİM Konya/Kadınhanı’nda Çelik Silo Tesisi yapımı işini üstlendiğini, davalının müvekkil şirkete verilmesi gereken ek süreleri vermediğini, bununla da yetinmeyip sözleşmeyi “işin zamanında bitirilmemiş” olduğundan bahisle feshettiğini, müvekkil şirketin kaybı ve zararı telafi edilemeyecek boyutlarda olması nedeniyle menfi ve müspet zararımızın davalıdan tahsili için ... 13.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, ... 13.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonunda, mahkemece 26.11.2020 tarih 2020/584 karar sayılı karar ile öncelikle sözleşmenin davalı tarafından haksız olarak fesih edilmiş olduğu tespit edildiğini ve bilirkişi incelemesine de bağlı olarak toplam 242.327,51.-TL yoksun kalınan kar, toplam 73.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedelinin davalıdan tahsiline karar verildiğini, ancak davanın kısmi açılmış olması nedeni ile ve taleple bağlı kalınarak 50.000 TL yoksun kalınan kar, 50.000 TL karar pulu bedeli olmak üzere toplam 100.000,00 TL alacağa hükmedildiğini, bu dava ile aradaki fark olan (242.327,51-50.000=)192.327,51 TL yoksun kalınan kar bedeli, (73.381,00-50.000=) 23.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedeli olmak üzere toplam 215.708,51 TL nin avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep zorunluluğu doğduğunu, davalı tarafından sözleşmenin haksız olarak fesih edilmiş olması nedeni ile tazminat istemli açılmış ... ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı dava dosyasına ek dava niteliğinde olan işbu dava ile 192.327,51 TL yoksun kalınan kar, 23.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedeli olmak üzere toplam 215.708,51 TL nin davalıdan avans faizi ile birlikte tahsiline, tüm yargılama gider ve avukatlık ücretinin de davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle; Davacının alacağının zamanaşımına uğradığını, davacı ile çelik silo tesisi yapımı işi için 21/10/2013 tarihinde sözleşme imzalandığını, eser sözleşmesinden kaynaklanan İmalatlar esnasında ve proje revizyonu sonrasında ortaya çıkan, yaklaşık maliyet hazırlanırken öngörülmeyip yapılması zaruri olan bazı eksiklikler tespit edilmiş ve inşaat ve elektrik imalatlarında iş artışı zorunlu hale geldiğini, bunun üzerine, Yönetim Kurulu'nun 30.12.2013 tarih 430 sayılı kararıyla sözleşme bedelinin %19.97'sine tekabül eden 2.568.407,00-TL'lik ilave iş artışı kararı verildiğini, davacı şirketle imzalanan 21/10/2013 tarihli sözleşmenin 27.maddesinin atfıyla Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 21.maddesinin b bendinde iş artışı öngörülmüş ve davacı şirkete ilave işlere ek süre olarak 60 gün verildiğini, ancak davacının işini verilen sürede tamamlamadığını, bu nedenle sözleşmenin haklı nedenle feshettiklerini, davacı taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine göre terine getirmediğini, kendi kusuru ile ihale konusu işi zamanında bitirmeyerek temerrüde düştüğünü, müvekkil idarenin uğramış olduğu tüm zararlar davacıdan ayrıca tahsil edileceğini, davalı idarenin ihale konusu işle ilgili tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, sözleşmenin feshedilmesinin tamamen davacının kusurundan kaynaklandığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELLİLLER
... 13. ATM’nin esas sayılı dosyası, davalının cevap dilekçesinde uyaptan görüntü olarak sunduğu 35 Adet Düz Tabanlı Çelik Silo Tesisi Yapım İşi sözleşmesi, sözleşmenin feshine ilişkin bilgi ve belgeler.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; yüklenici tarafından açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan ... 13.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı dava dosyasına ek dava niteliğinde olan yoksun kalınan karcile ihale komisyonu karar pulu bedelinin tahsili talebidir.
... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı dava dosyası celp edilerek incelenmiş söz konusu dosyada; davacı yüklenici Olgu Mühendislik tarafından açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan hakedişe bağlanmayan imalat bedeli, kar mahrumiyeti, karar pulu ve damga vergisi kesintisinin iadesi ile malzeme bedelinin tahsili talepli, birleşen davada ise iş sahibi Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından açılan davada iki ihale arasındaki fark zararının tahsili talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizde açılan davanın ise ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1588 esas sayılı davanın kısmi açılmış olması nedeni ile, ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin taleple bağlı kalınarak 50.000 TL yoksun kalınan kar, 50.000 TL karar pulu bedeli olmak üzere toplam 100.000,00 TL alacağa hükmedilmesi nedeniyle aynı dosyada bilirkişi incelemesi ile belirlenen 242.327,51.-TL yoksun kalınan kar, toplam 73.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedelinin, bu dava ile bilirkişi raporunda belirlenen rakam arasındaki fark olan (242.327,51-50.000=)192.327,51 TL yoksun kalınan kar bedeli, (73.381,00-50.000=) 23.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedeli olmak üzere toplam 215.708,51 TL nin avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini ek dava ile talep edildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasında 21.10.2013 tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu çerçevesinde “35 Adet Düz Tabanlı Çelik Silo Tesisi Yapım İşi” sözleşmesi imzalanmıştır. Davalı idarenin 09/11/2014 tarihli ve 2066 sayılı yazısı ile “işin süresinin 27/08/2014 tarihinde bitmesine karşın işin tamamlanmasına yönelik şantiyede çalışma yapılmadığından bahisle, 4735 sayılı Kanunun 22 ve bu maddenin atıfta bulunduğu 20/a maddelerine göre, 10 gün içerisinde sözleşme şartlarına uygun olarak işin bitirilmesi, aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin bildirildiği, bahse konu yazının davacı yükleniciye 12/12/2014 tarihinde tebliğ edildiği, davacının işi sözleşme şartlarına uygun olarak süresinde bitirilmemesi sebebiyle davalı idare yönetim kurulunun 25/12/2014 tarihli ve 345 sayılı kararının 1. Maddesinde davacı yüklenici Olgu Mühendislikle davalı idare arasında akdedilen sözleşme feshedilmesi kararı alınmıştır.
Dava konusu işin de tabi olduğu 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun “İdarenin sözleşmeyi feshetmesi” başlıklı 20/a maddesinde; “Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az on gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi” hükmü, yüklenicinin işin süresinde bitirmediği takdirde, idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde sözleşmesinin idarece tek taraflı feshedilmesi nedeni olarak sayılmıştır. Aynı Kanun'un “Sözleşmenin feshine ilişkin düzenlemeler” başlıklı 22. maddesinde; “...20 nci maddenin (a) bendine göre belirlenen sürenin bitimi, ...tarihi itibariyle sözleşme feshedilmiş sayılır. Bu tarihleri izleyen yedi gün içinde idare tarafından fesih kararı alınır. Bu karar, karar tarihini izleyen beş gün içinde yükleniciye bildirilir.” hükmü dikkate alındığında, taraflar arasındaki sözleşmenin 21.12.2014 tarihi itibari ile sözleşmenin feshedilmiş sayılması gerektiği mahkememizce kabul edilmiştir. Sözleşmenin feshedilmesine müteakip 29.01.2015 tarihli durum tespit tutanağı düzenlenerek geçici kabulün yapılıp 01/04/2015 onay tarihli hesap kesme hakkediş raporunun düzenlenmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere; Yargıtay'ın yerleşik içtihat ve uygulamalarında; eser sözleşmenin feshi halinde mülga 818 sayılı Borçlar Kanununun 126/4 ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 147/6. maddesi hükmünde öngörülen beş yıllık zamanaşımı süresinin feshin karşı tarafa bildirileceği tarihten başlayacağı, kısmi davanın sadece dava edilen bölüm yönünden zamanaşımını keseceği, saklı tutulan fazlaya ilişkin haklar yönünden zamanaşımını kesici etkisi olmadığı kabul edilmektedir. Somut uyuşmazlıkta yanlar arasındaki ilişki eser sözleşmesinden kaynaklandığından, olayda uygulanması gereken zamanaşımı süresi 5 yıldır. 6098 sayılı TBK'nın 149. madde hükümleri gereğince zamanaşımı süresi alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Eser sözleşmelerinde sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa iş bedeli alacağı eserin tamamlanıp teslim edildiği tarihte, sözleşmenin feshi halinde ise fesih iradesinin karşı tarafa ulaşmasıyla muaccel hale gelir. (Yargıtay ... HD. Başkanlığı'nın 2020/750 E., 2020/2390 K.; 2020/11 E, 2020/2552 K; 2020/1166 E, 2020/2875 K).
Somut uyuşmazlıkta davacının isteminin dayanağı olan yoksun kalınan kar, 23.381,00 TL ihale komisyonu karar pulu bedelinin de eser sözleşmesi kapsamında davalı işverenden istenildiğine göre; davacının “35 Adet Düz Tabanlı Çelik Silo Tesisi Yapım İşi” sözleşmesinin davalı işveren tarafından haksız feshi nedeniyle talep ettiği yoksun kalınan kar, ihale komisyonu karar pulu bedelinin tazminat talebi yönünden de TBK 147.m. gereğince 5 yıllık zamanaşımının uygulanması gerekmektedir.
Dava konusu yoksun kalınan kar ile ihale komisyonu karar pulu bedelinin tahsili talebi olup işbu dava ise; sözleşmenin fesih iradesinin karşı tarafa ulaşmasından sonra 5 yıllık zamanaşımı süresi geçirilerek 30/03/2021 tarihinde açılmıştır. Bu nedenle de, davalı vekilinin yasal süresinde sunduğu zamanaşımı def’i yerinde olup Mahkememiz’ce açıklanan gerekçelerle davanın zamanaşımı nedeni ile reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80,70-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 368,37-TL harçtan mahsubu ile bakiye 287,67-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince maktu 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
5-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/05/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸