T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/779 Esas - 2022/949
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
...
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/779 Esas
KARAR NO: 2022/949
BAŞKAN:...
KATİP: ....
DAVACI :....
DAVALI :....
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)
DAVA TARİHİ: 20/01/2022
KARAR TARİHİ: 01/12/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235) ile açılan dava dosyasında Mahkememiz tarafından verilen gönderme kararı sonrasında dosyanın tevzi edildiği ihtisas Mahkemesi olan ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/11/2022 tarih 2022/475 esas, 2022/835 karar sayılı kararı ile dava dosyası Mahkememize kesinleştirme işlemleri yapılmak üzere iade edilmekle;
İade kararı ve Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Mahkememizin 2022/51 esas sayılı işbu dava dosyasında uyuşmazlığın niteliği gereğince davaya bakmaya ihtisas Mahkemesi olarak 03/04/2018 tarihli ve 538 sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi Kararı gereğince ... 1.,2. ve 3. Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevlendirildiği dikkate alınarak 15/06/2022 tarih ve 2022/499 karar sayılı Mahkememiz kararı ile anılan Mahkemelerden birisine dava dosyası tevzi edilmek üzere gönderme kararı verilmiş ise de; gönderme kararı sonrasında dosyanın tevzi edildiği görevli Mahkeme olan ... 3.ATM'nin yukarıda değinilen kararı ile dava dosyasında verilen gönderme kararının görevsizlik kararı olarak nitelendirilerek Mahkememize dosyanın Mahkememiz gerekçeli kararı taraflara tebliğ edilerek kesinleştirme işlemlerinin ikmali için Mahkememize iade edildiği anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere; 6100 sayılı TTK'nın 26/06/2012 tarihli 6335 sayılı kanunun 2.maddesi ile değişik 5/1 m.gereğince; "(1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir....(3)Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. "
6100 sayılı TTK'nın yürürlüğe girmesinden önce önceki uygulamada 6762 sayılı TTK 5/2 m.gereğince asliye ticaret mahkemeleri ile asliye hukuku mahkemeleri arasındaki ilişki iş bölümü ilişkisi olarak tanımlanmış olup asliye hukuk mahkemesinin görev alanındaki bir davanın asliye ticaret mahkemesine açılması durumunda yasal süresinde iş bölümü ilk itirazında bulunulması halinde görevli mahkemeye gönderme kararı verilmesi yönündeki uygulama, daha sonra yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/3 maddesindeki açık yasal düzenleme nedeniyle sona ermiştir.
Bilindiği üzere; 6762 sayılı TTK'nın yürürlük döneminde işbölümü ilk itirazının kabulü halinde mülga TTK 5/4 ve HUMK 27.m. gereğince dosyanın görevli Mahkemeye (Asliye Ticaret Mahkemesi Asliye Hukuk Mahkemesine, Asliye Hukuk Mahkemesi Asliye Ticaret Mahkemesine) gönderilmesine karar verilmekte idi. Sözkonusu dönemde yerleşik yargıtay uygulaması ile de kararlılık kazandığı üzere münferiden verilmiş olan gönderme kararı nedeni ile Mahkemenin dosyadan el çekmesi nedeni ile usule ilişkin nihai karar olduğu kabul edilmekte iken gönderme kararının diğer kararlardan farklı olarak yalnız başına temyizi kabil olmadığı ve verildiği anda kesin olduğu kabul edilmiştir. Ancak içeriğinde gönderme kararının niteliğine uygun düşmeyen, örneğin yargılama gideri, avukatlık ücreti v.s. gibi hususlar taşımakta ise; gönderme kararındaki bu bölümlerin yalnız başına temyizinin kabul edilmekte idi. ( (Prof.Dr.Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, Altıncı Baskı, Cilt:1, 2001,Demir Yayınları, s. 696)
Öte yandan, konu ile ilgili olarak doktrinde görevsizlik, yetkisizlik, gönderme kararı veya adli teşkilattaki değişiklik nedeniyle gayrimenkulün aynına ilişkin bir davanın başka bir mahkemeye devredilmesi kararı gibi usule ilişkin nihai kararlar ile yargılamanın sona ereceği ve usule ilişkin nihai kararların gerek yazımı ve içeriği gerekse de temyizi (Somut olayda istinafı) bakımından hükümler gibi işlem göreceği, bu nedenle kararın niteliğine aykırı düşmedikçe hükümlere ilişkin hususların usule ilişkin kararlar hakkında da uygulanacağı kabul edilmektedir. (Prof.Dr.Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, Altıncı Baskı, Cilt:111, 2001,Demir Yayınları, s.3014-3015)
Ancak 6762 sayılı TTK'nın yürürlükten kaldırılmasından sonra yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'da ve 6100 sayılı HMK'da gönderme kararına yönelik açık bir yasal düzenlemeye yer verilmemiştir. Sadece HMK'nın 20.maddesinde görevsizlik ve yetkisizlik kararı verilmesinden sonra sözkonusu kararların kesinleşmesinden itibaren yasal 2 haftalık süre içerisinde kararı veren Mahkemeye başvurularak görevli mahkemeye dava dosyasının gönderilmesinin talep edilmesi aksi takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususu düzenlenmiştir.
Bu bilgiler ve açıklamalar ışığında belirtmek gerekir ki, yukarıda değinilen 6100 sayılı TTK 5/3 maddesi ve yukarıda değinilen HSK 1.Dairesi Başkanlığı kararı birlikte dikkate alındığında ise; söz konusu kararın hukuken görevsizlik kararı olarak nitelendirilmesi hukuken mümkün değildir. Zira, gerek Mahkememiz gerekse de ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi arasında görev ilişkisi mevcut olmayıp her iki Mahkeme de ... Asliye Ticaret Mahkemesinin iş bölümü bağlamında kurulan birden fazla dairesi konumunda ve aynı Mahkeme durumundadır. TTK 5/3.m. bağlamında Mahkememizin bahse konu kararı, diğer bir hukuk mahkemesine yönelik olarak verilen görevsizlik kararı niteliğinde kabul edilemez. Bu nedenle ise; aynı kararın görevsizlik değil; aynı Asliye Ticaret Mahkemesinin farklı daireleri arasında ihtisas mahkemesi olarak görevlendirme kararına istinaden verilen gönderme kararı olarak nitelendirilmesi gerekmektedir.
Konunun teorik düzlemde değerlendirilmesi bu çerçevede olmakla birlikte yargılamada hatalı şekilde ve usule aykırı olarak gönderme kararı verilmesi durumunda ihtisas Mahkemesi tarafından dosyanın gönderme kararını veren Mahkemeye iadesi halinde Mahkemeler arasında ortaya çıkan görüş ve değerlendirme farklılıklarının istinaf başvurusu bulunması ise; yargısal denetime tabi tutulması Anayasa'nın 141/son ve HMK 30.m. bağlamında usul ekonomisi ilkesinin de kaçınılmaz bir gereğidir.
Konu ile ilgili olarak mevcut yargısal uygulamada; HSK'nın 25.11.2021 tarihli 1232 sayılı kararı ile 15.12.2021 tarihinden sonra açılacak finans davalarına bakmaya görevli ihtisas mahkemelerinin belirlenmesine ilişkin kararı sonrasında ... 12.Asliye Ticaret Mahkemesi ile ... 8.Asliye Ticaret Mahkemesi arasında doğan görev uyuşmazlığı üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlığı'nın 09/06/2022 tarih, 2022/844 E., 2022/865K. sayılı ilamı ile ortada merci tayinine konu olabilecek nitelikte iki ayrı görevsizlik kararının varlığı kabul edilerek davaya bakmaya görevli yargı yeri merci tayini yolu ile tespit edilmiştir.
Bu nedenle, mevcut yargısal uygulama da dikkate alınarak açıklanan gerekçelerle; ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin iade gerekçesi çerçevesinde Mahkememiz gerekçeli gönderme kararının merci tayinine konu olması halinde istinaf mercii tarafından görevsizlik kararı olarak nitelendirilme ihtimalinin varlığı da gözetilerek Mahkememiz gerekçeli kararının taraflara tebliği ile kesinleştirme işlemlerinin yapılmasına, sözkonusu işlemlerin ikmalini müteakiben dosyanın davaya ihtisas mahkemesi olarak görevli ... 1, 2 ve 3.Asliye Ticaret Mahkemelerinden birisine tevzi edilmek üzere Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememizin işbu dava dosyasında verilen gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğine,
2-Yasal süresinde gönderme kararına yönelik istinaf başvurusunda bulunulmadığı takdirde kararın kesinleştirme işlemleri Mahkememiz Yazı İşleri Müdürü tarafından ikmaline,
3-Kesinleşme işlemleri yapıldıktan sonra dosyanın davaya ihtisas mahkemesi olarak görevli ... 1, 2 ve 3.Asliye Ticaret Mahkemelerinden birisine tevzi edilmek üzere Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 01/12/2022
Başkan ...
e-imza
Katip ....
e-imza