Ειδική έκθεση αριθ. 4/86 για την οικονομική και τεχνική συνεργασία με την Ινδία συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής (87/C 75/01)

Avis juridique important

|31987Y0323(01)

Ειδική έκθεση αριθ. 4/86 για την οικονομική και τεχνική συνεργασία με την Ινδία συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής (87/C 75/01)

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. C 075 της 23/03/1987 σ. 0001 - 0019

ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ αριθ. 4/86 (Παρατηρήσεις στα πλαίσια του άρθρου 206α, παρ. 4, της Συνθήκης ΕΟΚ) για την οικονομική και τεχνική συνεργασία με την Ινδία συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής (87/ C^75/01)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Σημεία

1. Εισαγωγή .

1.1 ^-^1.5 2. Οι χρηματοδοτούμενες ενέργειες .

2.1 ^-^2.51

Οι προμήθειες λιπασμάτων .

2.1 ^-^2.14

Διαχείριση των ενεργειών προμήθειας λιπασμάτων .

2.3 ^-^2.8 Ισολογισμός πλεονεκτημάτων/μειονεκτημάτων των προμηθειών λιπασμάτων .

2.9 ^-^2.12

Πλεονεκτήματα .

2.9 ^-^2.10

Μειονεκτήματα .

2.11^-^2.12

Συμπεράσματα .

2.13^-^2.14

Παραδόσεις λιπασμάτων που παρουσιάζονται ως κεφάλαια που προκύπτουν από την πώληση της βοήθειας .

2.15^-^2.21

Η σύνδεση των ινδικών σχεδίων με τις προμήθειες λιπασμάτων .

2.15^-^2.18

Η φύση και η έκταση της δημοσιονομικής κατασκευής .

2.19^-^2.21

Τα αναπτυξιακά σχέδια .

2.22^-^2.51

Ανανέωση των αρδευτικών συστημάτων .

2.24^-^2.29

Πρότυπο σχέδιο εκτροφής πέστροφας .

2.30^-^2.37

Μέτρα προορισμένα για την αντιμετώπιση έκτακτων περιστάσεων .

2.38^-^2.48

Ανέγερση καταφυγίων για προστασία από κυκλώνες στο Tamil Nadu .

2.39^-^2.44

Προστασία από τους κυκλώνες και τις πλημμύρες στην Orissa και τη δυτική Βεγγάλη .

2.45^-^2.48

Κοινές παρατηρήσεις στα αναπτυξιακά σχέδια .

2.49^-^2.51

3. Σύστημα διαχείρισης των ενισχύσεων που χορηγήθηκαν στην Ινδία.

3.1 ^-^3.32

Τήρηση των φακέλων .

3.1 ^-^3.5 Διοικητικά μέσα που εφαρμόζει η Κοινότητα .

3.6 ^-^3.9 Μηχανισμός καταβολής των κοινοτικών επιχορηγήσεων .

3.10^-^3.28

«Ενοποιημένο Ταμείο Ινδίας» .

3.11^-^3.14

Αρχή διακίνησης μέσω του Ταμείου .

3.11^-^1.5 Κανόνες κατανομής και μετατροπής των εισπραχθέντων κεφαλαίων .

3.12^-^3.14

Επίπτωση στις κοινοτικές επιχορηγήσεις .

3.15^-^3.16

Σημεία

Παρατηρήσεις σχετικά με τη λειτουργία του Ταμείου .

3.17^-^3.22

Δυνατότητες λύσεων που προσφέρει ο μηχανισμός του Ταμείου .

3.23^-^3.28

Είσπραξη δασμών .

3.29^-^1.5 Ανάγκη μιας συμφωνίας-πλαισίου .

3.30^-^3.32

4. Συμπεράσματα .

4.1 ^-^4.4 Παράρτημα .

Σελίδα

Παράδειγμα έξι σχεδίων που συνδέονται με τις προμήθειες λιπασμάτων: στοιχεία που συνέλεξε το Συνέδριο .

17

Απαντήσεις της Επιτροπής .

20^-^23

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1.1. Το 1974, το Συμβούλιο ενέκρινε πολλά ψηφίσματα που θέτουν την αρχή της οικονομικής και τεχνικής βοήθειας στις μη συνδεδεμένες αναπτυσσόμενες χώρες (ΜΣΑΧ). Από το 1981 και μετά, οι ενισχύσεις αυτές νομικά βασίζονται στον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 442/81 της 17ης Φεβρουαρίου 1981^(1). ιΟσο για την οικονομική και τεχνική συνεργασία της Κοινότητας με την Ινδία, αυτή άρχισε το 1976. Τώρα έχει φθάσει στη μέγιστη απόδοσή της και αντιπροσωπεύει περίπου 60 εκατ. ECU το χρόνο. Μαζί με μια περίπου αντίστοιχη επισιτιστική βοήθεια, η συνεργασία αυτή καθορίζει σε 120 εκατ. ECU περίπου τις ετήσιες οικονομικές αναλήψεις υποχρεώσεων της Κοινότητας.

1.2. Οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται στην Ινδία στα πλαίσια του άρθρου 930 του προϋπολογισμού, «Οικονομική και τεχνική συνεργασία με αναπτυσσόμενες χώρες της Λατινικής Αμερικής και της Ασίας» (ΑΧΛΑΑ), αποτελούν το θέμα της παρούσας έκθεσης. Συνολικά, από το 1976, οι ενέργειες αυτές αντιπροσωπεύουν μια κοινοτική ανάληψη υποχρέωσης ύψους 315 εκατ. ECU και ανέρχονται στις είκοσι περίπου (βλέπε πίνακα 1). Πρόκειται αποκλειστικά για αυτόνομες χρηματοδοτήσεις, εφόσον η Κοινότητα δεν αναλαμβάνει στην Ινδία συγχρηματοδοτήσεις με τρίτους. ιΕνα μεγάλο μέρος των ενεργειών είναι υπό εκτέλεση. Η έρευνα του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορούσε μια χρηματοδότηση ύψους 200 εκατ. ECU (64 % του συνόλου), από τα οποία 128,3 εκατ. ECU ελέγχθηκαν επιτόπου (41 % των πιστώσεων που αναλήφθηκαν), τόσο στο βόρειο και δυτικό τμήμα της χώρας όσο και στο νότιο. Εξάλλου, έχουν εξαχθεί χρήσιμα πληροφοριακά στοιχεία από τη μελέτη μιας έκθεσης του δημοσιονομικού ελεγκτή της Επιτροπής η οποία καταρτίστηκε το Σεπτέμβριο του 1985 και η οποία αφορούσε χρηματοδοτήσεις ύψους 68,5 εκατ. ECU.

1.3. Η έρευνα που πραγματοποιήθηκε οδηγεί να εκφέρουμε στο σύνολο μια θετική γνώμη όσον αφορά τα αποτελέσματα της οικονομικής και τεχνικής συνεργασίας με την Ινδία. Πράγματι, το ινδικό πλαίσιο είναι ευνοϊκό, σε σύγκριση με εκείνο άλλων αναπτυσσομένων χωρών. Οι τεχνικές υπηρεσίες άρδευσης, υδραυλικών έργων, υδροδότησης, κλπ., αρμόδιες για το μεγαλύτερο μέρος των σχεδίων που χρηματοδοτεί η ΕΟΚ, αποδείχθηκαν αποτελεσματικές στα κράτη μέλη της Ινδικής ιΕνωσης. Μερικές φορές έχουν αναπτύξει ειδικές διοικητικές διαρθρώσεις για την εφαρμογή των κοινοτικών σχεδίων, πράγμα το οποίο διευκολύνει την παρακολούθηση και τον έλεγχο.

1.4. Αντίθετα, η επιλογή και η εφαρμογή προϋπολογιστικών και λογιστικών μηχανισμών διαχείρισης που καθορίζονται με κοινή συμφωνία από την Κοινότητα και την Ινδία, οδηγούν σε σοβαρές επιφυλάξεις, αν και στην αρχή είχαν δώσει τη δυνατότητα να ξεκινήσει γρήγορα η συνεργασία με την Ινδία και να ασκήσει η Κοινότητα τη διαχείρισή της με πολύ μειωμένο διοικητικό προσωπικό. Θα ήταν όμως λυπηρό να ακολουθούνται χωρίς αλλαγές στο μέλλον οι κατευθυντήριες γραμμές που εγκρίθηκαν το 1976.

1.5. Η παρούσα έκθεση περιλαμβάνει δύο μέρη:

(α) ^τις ενέργειες που έχουν χρηματοδοτηθεί

(β) ^το σύστημα διαχείρισης των ενισχύσεων που χορηγήθηκαν στην Ινδία.

2. ΟΙ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

Οι προμήθειες λιπασμάτων

2.1. Εξετάζοντας τα λογιστικά έγγραφα καθώς και την διαχείριση, συνάγεται ότι οι προμήθειες λιπασμάτων αντιπροσωπεύουν σήμερα σε δεσμεύσεις 212 εκατ. ECU, ήτοι 67,3 % της οικονομικής και τεχνικής συνεργασίας με την Ινδία (βλέπε πίνακα 1). ιΟντως κάθε χρόνο μετά το 1979 η Επιτροπή αποφασίζει, μετά από γνώμη της επιτροπής για τη βοήθεια στις μη συνδεδεμένες αναπτυσσόμενες χώρες (επιτροπή ΜΣΑΧ) να χρηματοδοτήσει τις προμήθειες λιπασμάτων υπέρ της Ινδίας. Συνήθως, μετά τις αποφάσεις αυτές και την υπογραφή των αντίστοιχων συμβάσεων χρηματοδότησης, οι Ινδικές αρχές, - Mineral and Metal Trading Corporation of India (MMTC) -, προκηρύσσουν μειοδοτικούς διαγωνισμούς, σε συνεργασία με την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Επιλέγουν τους προμηθευτές λιπασμάτων κοινοτικής προέλευσης που προβαίνουν στις καλύτερες προσφορές. Το MMTC συνάπτει συμβάσεις με αυτούς τους προμηθευτές και, αφού οι τελευταίοι εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους, τους πληρώνει παρουσιάζοντας στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων τις αποδείξεις αγοράς και/ή τις αντίστοιχες αποδείξεις μεταφοράς. ιΕτσι στα πλαίσια των δεσμευμένων πιστώσεων, η Επιτροπή επιστρέφει σε συνάλλαγμα τα εν λόγω ποσά στις Ινδικές αρχές.

2.2. Οι δαπάνες αυτές καταλογίζονται στο άρθρο 930 του προϋπολογισμού, το οποίο χρησιμεύει αποκλειστικά από το 1981 για την κάλυψη των δαπανών που έχουν αναληφθεί σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 442/81 του Συμqουλίου της 17ης Φεβρουαρίου 1981^(1). Θα πρέπει να τεθεί υπό αμφισβήτηση το κατά πόσο συμφωνεί από νομική άποψη το σύστημα αυτό με τους κανόνες που θέτει ο εν λόγω κανονισμός. Πράγματι το άρθρο 6, παράγραφος 1 του κανονισμού προβλέπει ότι «η βοήθεια μπορεί να καλύψει τις δαπάνες εισαγωγής^.^.^. που χρειάζονται για την πραγματοποίηση των σχεδίων και των προγραμμάτων». Αυτή η διάταξη-κλειδί υπενθυμίζει σιωπηρά ότι η τεχνική και η οικονομική βοήθεια συνίσταται στην χρηματοδότηση των «σχεδίων» και των «προγραμμάτων», όροι που δεν έχουν ακόμη προσδιοριστεί, και οι οποίοι σαφώς δεν καλύπτουν τις δραστηριότητες του διεθνούς εμπορίου. Επιπλέον δεν επιτρέπει παρά μόνο τις συμπληρωματικές εισαγωγές που έχουν σχέση με την πραγματοποίηση των σχεδίων ή των προγραμμάτων τα οποία συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων ανάπτυξης που θέτει η Κοινότητα. Οι εισαγωγές όμως αποτελούν βασικό στοιχείο της προμήθειας των λιπασμάτων και βέβαια δεν είναι απαραίτητες για την πραγματοποίηση, σύμφωνα με τον κανονισμό, των σχεδίων ή των προγραμμάτων που χρηματοδοτεί η Κοινότητα.

Διαχείριση των ενεργειών προμήθειας λιπασμάτων

2.3. Από την εξέταση των φακέλων της Επιτροπής, προκύπτει ότι πραγματοποιήθηκαν από ή για λογαριασμό

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

thw Epitrop´hw se taktα diast´hmata diαforew melιtew sxetikα me tiw anαgkew thw Indνaw se lipαsmata. Faνnetai epνshw kauarα σti ta lipαsmata apotelo´zn ιna basikσ stoixeνo thw prαsinhw indik´hw epanαstashw kai σti oi azjanσmenew anαgkew thw Indνaw ston tomιa aztσ den mporo´zn na ikanopoihuo´zn mσno apσ thn esvterik´h paragvg´h, h opoνa vstσso brνsketai se αnodo. iEtsi kαue oikonomik´h bo´hueia sto indikσ prσgramma eisagvg´vn elafr´znei antistoνxvw to isoy´zgio plhrvm´vn, poz parozsiαyei diarurvtikα elleνmmata sth x´vra azt´h. Apσ azt´h thn αpoch h koinotik´h bo´hueia eνnai anamfisb´hthta xr´hsimh kai antapokrνnetai se mia pragmatik´h anαgkh.

2.4. Vstσso, oi eisagvgιw lipasmαtvn poz xrhmatodoto´zntai apσ thn Koinσthta aforo´zn sxedσn apokleistikα ta ayvto´zxa lipαsmata (thn ozrνa), en´v oi proanaferueνsew melιtew deνxnozn σti h Indνa ιxei anαgkh lipasmαtvn diaforetik´hw f´zshw (gia parαdeigma xlvrio´zxo sσda) kai σti polloν ezrvpaνoi paragvgoν d´znantai na parαsxozn tιtoia lipαsmata. To Sznιdrio metα apσ ιrezna tvn fakιlvn thw Epitrop´hw, diapνstvse σti ask´huhkan piιseiw apσ tozw ezrvpaοko´zw paragvgo´zw ayvto´zxvn lipasmαtvn.

2.5. Oi arxikιw prosforιw tvn ezrvpa´οk´vn paragvg´vn brνskontai pol´z plhsνon oi men prow tiw de kai to epνpedo tvn tim´vn tozw eνnai arketα zchlσ. To MMTC proιbh mιxri s´hmera se epanadiapragmate´zseiw me tozw meiodoto´zntew promhueztιw prokeimιnoz na epit´zxei eznoοkσtera apotelιsmata stiw prokhr´zjeiw gia zpobol´h prosforαw. H praktik´h azt´h odhgeν sth skιch σti h dieun´hw diadikasνa prok´hrzjhw gia zpobol´h prosforαw, σpvw prok´zptei apσ thn koinotik´h praktik´h poz uespνsthke ej arx´hw, den epitrιpei epνtezjh tvn kal´ztervn tim´vn.

2.6. Tozlαxiston gia mia forα oi indikιw arxιw ιuesan se efarmog´h tiw diadikasνew protαsevn gia thn zpobol´h prosforαw, prin akσmh h Epitrop´h lαbei thn gn´vmh thw epitrop´hw MSAX, kai katα sznιpeia prin apofasνsei thn xrhmatodσthsh tvn eisagvg´vn lipasmαtvn.

2.7. Oi zphresνew thw Epitrop´hw den enhmer´vnontai pαnta ek tvn protιrvn apσ tiw indikιw arxιw sxetikα me tozw σrozw poz diιpozn tiw diadikasνew tvn dhmoprasi´vn, kai pollιw forιw mαlista den d´znantai na szmmetαsxozn sthn epilog´h tvn prosfor´vn.

2.8. Tozlαxiston gia mia forα ιnaw promhuezt´hw poz eνxe thn k´zria egkatαstas´h toz ektσw Koinσthtaw, ezno´huhke apσ mia koinotik´h xrhmatodσthsh ´zcozw 6,3 ekat. ECU. To kιrdow thw emporik´hw epixeνrhshw den ´htan o´zte prow σfelow tvn Ezrvpaνvn allα o´zte kai prow σfelow tvn Ind´vn.

Ισολογισμός πλεονεκτημάτων/μειονεκτημάτων των προμηθειών λιπασμάτων

Πλεονεκτήματα

2.9. Το πρώτο πλεονέκτημα χρηματοδότησης των προμηθειών λιπασμάτων βρίσκεται στο γεγονός ότι οι εν λόγω προμήθειες είναι αναμφισβήτητα απαραίτητες στην ινδική οικονομία προκειμένου να διασφαλίσουν την γεωργική της προόδο (βλέπε σημείο 2.3). Για την Κοινότητα όμως, το βασικό πλεονέκτημα είναι κατά τα φαινόμενα διοικητικής τάξεως. Οι ενέργειες αυτές δεν είναι πολύπλοκες από άποψη διαχείρισης. Αρκεί και μόνο να διασφαλισθεί η συνέχιση των διαδικασιών προτάσεων για υποβολή προσφοράς, και να

πραγματοποιούνται οι πληρωμές με βάση τα συμβόλαια καθώς και τις αιτήσεις επιστροφών. Οι μεταφορές κεφαλαίων πραγματοποιούνται ταχέως, όπως προκύπτει σαφώς από τον πίνακα 1 όπου διαπιστώνεται ότι οι παροδόσεις λιπασμάτων που προηγούνται του 1984 αποτέλεσαν συνολικά αντικείμενο πληρωμών, ενώ για άλλου είδους ενέργειες ολοκληρώθηκαν οριστικά τώρα, μόνο όσες αποφασίστηκαν πριν από το 1978. Η επιλογή ενός τέτοιου συστήματος θα μπορούσε να δικαιολογηθεί στην αρχή της συνεργασίας μεταξύ ΕΟΚ και Ινδίας, από την πολιτική αναγκαιότητα μιας ταχείας δράσης και την ολοκληρωτική σχεδόν έλλειψη των διοικητικών μέσων που διέθετε η γενική διεύθυνση ανάπτυξης (ΓΔ VIII) (βλέπε σημεία 3.6-3.9).

2.10. Μια άλλη συνέπεια προκύπτει εκ του γεγονότος ότι το κοινοτικό συνάλλαγμα που απαιτείται για τις ενέργειες αυτές προορίζεται τελικά στους ίδιους τους κοινοτικούς εξαγωγείς. Με άλλα λόγια πρόκειται για μια ενίσχυση «συνδεδεμένη». Σε ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από τον ινδικό προστατευτισμό και τον ανταγωνισμό των Ιαπώνων και Βορειοαμερικανών εξαγωγέων, η προμήθεια λιπασμάτων εγγυάται την εξαγωγή ευρωπαϊκών αγαθών που ισοδυναμεί με την παρεχόμενη κοινοτική ενίσχυση.

Μειονεκτήματα

2.11. Από την στιγμή που παραδίδονται τα λιπάσματα, καμία άλλη μεταφορά προϊόντων ή τεχνολογίας δεν είναι πλέον δυνατή από την Ευρώπη προς την ευνοούμενη χώρα. Αποφασίζοντας όμως να κάνει κάποια προοδευτικά ανοίγματα στο εξωτερικό της εμπόριο, η Ινδία δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στις μεταφορές τεχνολογίας, τομέα όπου θεωρεί ότι υπάρχουν κενά που πρέπει να καλυφθούν. Η στάση αυτή που είναι έκδηλη σε ανώτατα επίπεδα, φαίνεται λιγότερο έντονα στις ενδιάμεσες διοικητικές κλίμακες, αλλά συναντάται και πάλι καθαρά σε επίπεδο υπευθύνων για τα σχέδια.

2.12. Οι προμήθειες λιπασμάτων δεν δημιουργούν ένα διαρκή σύνδεσμο. Αντιθέτως τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά αν είχαν σχέση με πιο εξελιγμένη τεχνολογία (για παράδειγμα υλικό αγροτο-βιομηχανικό) που συνδέεται με τεχνική αρωγή, ή τουλάχιστον, αν συνεπάγονταν έμμεσα την εν λόγω μεταφορά της τεχνολογίας. ιΕτσι για παράδειγμα, θα μπορούσε να είχε μελετηθεί η δυνατότητα χρηματοδότησης κατασκευής ελαιοτριβείων για την παραγωγή σπορελαίων, τα οποία είναι ιδιαιτέρως απαραίτητα στον ινδικό πληθυσμό και για τα οποία η πρώτη ύλη θα παρέχονταν αρχικά από την Κοινότητα.

Συμπεράσματα

2.13. Η σημερινή πολιτική συνίσταται στο να παρέχει συνολικά 67,3 % της κοινοτικής βοήθειας υπό μορφή αναλώσιμων αγαθών και, μεταξύ αυτών περιορίζεται στο να παρέχει αποκλειστικά αζωτούχα λιπάσματα. Θα ήταν ευχής έργο να μειωθεί προοδευτικά η αναλογία παροχής αναλώσιμων αγαθών προς την Ινδία, στο μέτρο που η χώρα αυτή το δέχεται ή ακόμη που το εύχεται. ιΕτσι θα υπήρχαν περισσότερες δυνατότητες χρηματοδότησης επενδυτικών προγραμμάτων. Παράλληλα με την προοδευτική αυτή μείωση, η Κοινότητα θα έπρεπε να διαθέτει, τόσο στις Βρυξέλλες όσο και στο

Δελχί, διοικητικές και οικονομικές υπηρεσίες ικανές να καταρτίσουν σε συνεργασία με τις ινδικές αρχές ένα μεγάλο αριθμό σχεδίων και προγραμμάτων, που να συμβάλουν με

την μέγιστη αποτελεσματικότητα στην πραγματοποίηση των βασικών στόχων ανάπτυξης που θέτει ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 442/81^(1), ήτοι της ανάπτυξης του αγροτικού κόσμου και της παραγωγής τροφίμων προς όφελος των στρωμάτων του πληθυσμού που έχουν περισσότερη ανάγκη.

2.14. Στο βαθμό που συνεχίζεται η παροχή αναλώσιμων αγαθών, θα ήταν απαραίτητο να υπάρξει κάποια διαφοροποίηση πέραν των λιπάσματων. Αλλά και μεταξύ των λιπασμάτων υπάρχουν και άλλα προϊόντα εκτός από την ουρία.

Οι προμήθειες λιπασμάτων που παρουσιάζονται ως κεφάλαια που προκύπτουν από την πώληση της βοήθειας

Η σύνδεση των ινδικών σχεδίων με τις προμήθειες λιπασμάτων

2.15. Η Επιτροπή παρουσίασε συχνά τις προμήθειες λιπασμάτων ως αναπτυξιακά σχέδια, αντιπαραθέτοντας σε αυτές καταλόγους επενδυτικών σχεδίων, οι προμήθειες των οποίων θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως κεφάλαια που προκύπτουν από την πώληση. Μολονότι δεν υπάρχει καμία αμφιβολία σχετικά με το γεγονός ότι οι αναλήψεις υποχρεώσεων και οι πληρωμές, σε επίπεδο κοινοτικών λογαριασμών, αναφέρονται στις προμήθειες λιπασμάτων, όπως προκύπτει από την εξέταση κατά περίπτωση των δικαιολογητικών εγγράφων της δαπάνης, υπάρχει ωστόσο αμφιβολία σε επίπεδο αποφάσεων που παρουσιάζονται στο Συμβούλιο Υπουργών (επιτροπή ΜΣΑΧ) και συμβάσεων χρηματοδότησης που συνάπτονται με την ινδική δημοκρατία.

2.16. Από το 1978 μέχρι το 1980 η Επιτροπή παρουσίασε την όλη επιχείρηση ως μια προμήθεια λιπασμάτων, υπό τον όρο πραγματοποίησης ορισμένων επενδύσεων από πλευράς της Ινδίας. Αργότερα, παρουσίασε την επιχείρηση ως χρηματοδότηση επενδύσεων υπό μορφή προμήθειας λιπασμάτων. Μέχρι το 1984 ωστόσο, η αιτιολογία των αποφάσεων και συμβάσεων χρηματοδότησης ήταν «προμήθεια λιπασμάτων». Οι δε παρατηρήσεις των κρατών μελών στα πλαίσια της επιτροπής ΜΣΑΧ, αναφέρονταν αποκλειστικά στην αναγκαιότητα ή μη παροχής βοήθειας αναλώσιμων αγαθών στην Ινδία. Τα αναπτυξιακά σχέδια που συνδέονται με τις προμήθειες λιπασμάτων δεν αμφισβητήθηκαν ποτέ για τα πλεονεκτήματα ή τα μειονεκτήματά τους.

2.17. Εξετάζοντας τους φακέλους, είναι αδύνατον να γίνει κατανοητό εάν η Κοινότητα, παίρνοντας την απόφασή της, θέλησε να χρηματοδοτήσει με δημοσιονομικές πιστώσεις την εισαγωγή από την Ινδία κοινοτικών λιπασμάτων, υπό τον όρο πραγματοποίησης, εξ ονόματος της Κοινότητας, ειδικών αναπτυξιακών δράσεων που θα χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ινδικής Δημοκρατίας ή, εάν η Κοινότητα θέλησε να χρηματοδοτήσει ειδικές αναπτυξιακές δράσεις, συμβάλλοντας σε είδος, υπό μορφή λιπασμάτων τα οποία ο ευνοούμενος δεν πληρώνει σε συνάλλαγμα.

2.18. ιΟπως αναφέρεται στα σημεία 2.1 και 2.15, η ανάλυση της δημοσιονομικής και λογιστικής διαχείρισης δεν επιτρέπει καμία αμφιβολία: πρόκειται συγκεκριμένα για προμήθειες λιπασμάτων. Ωστόσο, η Κοινότητα πέτυχε να προσδιορίσει η Ινδική Δημοκρατία στο επενδυτικό της πρόγραμμα ορισμένα σχέδια που συνδέει «πολιτικά» με την προμήθεια λιπασμάτων και για τα οποία η Ινδία αναγνωρίζει στην Κοινότητα ένα κάποιο δικαίωμα επίβλεψης (αποστολή εκθέσεων εκτέλεσης, επισκέπτες και συμβουλές ειδικών, καθώς και αναγνώριση δικαιώματος κοινοτικού ελέγχου). Τίθεται το ερώτημα αν προκύπτει κάποιος πρόσθετος χαρακτήρας από αυτόν τον προσδιορισμό. Στην Κοινότητα παρουσιάζονται μόνο τα σχέδια που χρηματοδοτούνται ολοκληρωτικά με ινδικό νόμισμα γεγονός που αποκλείει φυσιολογικά κάθε εισαγωγή αγαθών και υπηρεσιών ευρωπαϊκής προελεύσεως (βλέπε σημείο 2.11). ιΟσον αφορά την Ινδική Δημοκρατία, δεσμεύεται διπλά με την βοήθεια που δέχεται. Κατ' αρχήν, δεν δύναται να αγοράσει παρά μόνο κοινοτικά λιπάσματα. Επιπλέον, αναλαμβάνει ορισμένες δεσμεύσεις σχετικά με την εξέλιξη του εσωτερικού αναπτυξιακού της προγράμματος.

Η φύση και η έκταση της δημοσιονομικής κατασκευής

2.19. Από δημοσιονομική άποψη, η παρουσίαση της Επιτροπής δεν είναι δυνατόν να αναλυθεί ως δραστηριότητα που «προκύπτει από πώληση», όπως εξάλλου συμβαίνει στον τομέα της επισιτιστικής βοήθειας:

(α) ^στην περίπτωση της επισιτιστικής βοήθειας, τα παρεχόμενα προϊόντα αποτελούν αντικείμενο μιας πώλησης. ιΕτσι τα κεφάλαια που προκύπτουν καταβάλλονται σ' ένα λογαριασμό και χρησιμοποιούνται στη συνέχεια για την άμεση χρηματοδότηση σχεδίων που έχουν σχέση με την ανάπτυξη του παραγωγικού τομέα, τις ελλείψεις του οποίου καλύπτει η αρχική εισαγωγή. Από λογιστική άποψη φαίνεται ότι υπάρχει συνέχεια. ιΕτσι είναι δυνατόν να υπάρχει παρακολούθηση της χρησιμοποίησης των κοινοτικών κεφαλαίων από την ανάληψη υποχρέωσης της αρχικής δαπάνης μέχρι και την τελική χρήση των εγκριθέντων πιστώσεων, ήτοι την πραγματοποίηση της επένδυσης των κεφαλαίων που προκύπτουν από την πώληση

(β) ^αντιθέτως, στην περίπτωση του τεχνάσματος που πραγματοποιείται για τα λιπάσματα, δεν υπάρχει οικονομικός σύνδεσμος μεταξύ της αρχικής δέσμευσης για προμήθεια και της ινδικής εκτέλεσης σε επίπεδο εφαρμογής του συνδεδεμένου σχεδίου. Τα έσοδα που προκύπτουν από την πώληση λιπασμάτων στην ινδική αγορά δεν καταχωρούνται στην πίστωση ενός λογαριασμού που θα χρησίμευε στη συνέχεια για την χρηματοδότηση των εν λόγω σχεδίων. Τα τελευταία χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό του κράτους σε ινδικό νόμισμα, κατά κανόνα πολλά χρόνια μετά.

2.20. Η Επιτροπή δεν διασφαλίζει καμία παρακολούθηση όσον αφορά την δέσμευση που παίρνει το ευνοούμενο κράτος να χρηματοδοτήσει τις συνδεόμενες δράσεις. Δεν διασφαλίζεται εξάλλου ούτε η λογιστική παρακολούθηση των πληρωμών που πραγματοποιούνται στην Ινδία για την ολοκλήρωση

αυτών των ενεργειών. Στο Δελχί, ο σύμβουλος επί θεμάτων ανάπτυξης δεν δύναται να επιβάλει καμία οικονομική κύρωση, κυρίως την μη καταβολή των απαραίτητων πιστώσεων για την διεκπεραίωση των «σχεδίων», αφού οι πιστώσεις αυτές δαπανήθηκαν ήδη πριν από καιρό, για την χρηματοδότηση των προμηθειών λιπασμάτων και οι οποίες επιπλέον δεν δύνανται να αποτελέσουν αντικείμενο επιστροφής, εφόσον έχουν ήδη καταβληθεί σε τρίτους οι οποίοι σεβάστηκαν τις υποχρεώσεις που είχαν αναλάβει από πλευράς τους. Ο εν λόγω σύμβουλος, λοιπόν, δεν έχει ιδιαίτερη άνεση προκειμένου να συλλέξει ορισμένες πληροφορίες, που θα επέτρεπαν να παρακολουθούνται η πρόοδος ή οι δυσκολίες ή οι καθυστερήσεις αυτών των «σχεδίων». Εξάλλου όσον αφορά τις προμήθειες λιπασμάτων, τέτοιες ενέργειες φαίνονται εντελώς λογικές.

2.21. Αν βέβαια, όπως αφήνεται να εννοηθεί από την παρουσίαση των αποφάσεων χρηματοδότησης, οι ενέργειες αυτού του είδους έπρεπε να αναλυθούν ως χρηματοδοτήσεις επενδύσεων, τότε θα ήταν εντελώς αντίθετο στον δημοσιονομικό κανονισμό, να τίθενται στην διάθεση του ευνοούμενου κράτους οι πιστώσεις της Κοινότητας, πριν από την έναρξη των σχεδίων. ιΟντως η προμήθεια λιπασμάτων θα παρουσιάζονταν ως μια εντελώς παράτυπη προκατοβολή. Εξάλλου από μια λογιστική παρακολούθηση της χρησιμοποίησης αυτών των προκαταβολών θα προέκυπτε ότι όντως, εκ των ποσών που έχουν υπολογισθεί μέχρι σήμερα ως δαπάνες λόγω συνεργασίας με την Ινδία, ένα σημαντικό ποσοστό δεν αποτέλεσε ακόμη αντικείμενο καμίας καταβολής για οποιοδήποτε σχέδιο. Για παράδειγμα, το Συνέδριο επισκέφθηκε στο Gujarat ένα πρόγραμμα μέσης άρδευσης - σχέδιο KALI II - το οποίο, συνδεόμενο με μια προμήθεια λιπασμάτων NA/83/26, φαίνεται στα λογιστικά της Κοινότητας ως κοινοτική δαπάνη που έχει αναληφθεί και έχει πληρωθεί από τον Ιούλιο του 1985 (ημερομηνία πληρωμής των λιπασμάτων). Στην πραγματικότητα, το σύνολο αυτό δεν αποτέλεσε μέχρι τον Απρίλιο του 1986, αντικείμενο καμίας καταβολής από οποιονδήποτε, ενώ η υλοποίηση του δεν έχει καν αρχίσει. Το παράδειγμα αυτό βέβαια απέχει πολύ από το να αποτελεί εξαίρεση (βλέπε στο παράρτημα τις πληροφορίες που συνέλεξε το Συνέδριο, σχετικά με τα σχέδια που συνδέονται με τις προμήθειες λιπασμάτων).

Τα αναπτυξιακά σχέδια

2.22. Παράλληλα με τις προμήθειες λιπασμάτων, τα αναπτυξιακά σχέδια, όπως εγκρίθηκαν έτσι από τα κοινοτικά όργανα, αποτελούν σήμερα μόνο το 32,7 % της οικονομικής και τεχνικής συνεργασίας με την Ινδία, επί ενός συνολικού ποσού 103 εκατ. ECU. Είναι ιδιαιτέρως λυπηρό, αν όχι ανησυχητικό το γεγονός ότι το ποσοστό αυτό είναι σχετικά χαμηλό. Η ανάλυση των λογαριασμών από το 1975 δεν δείχνει καμία τάση προοδευτικής αύξησης, ενώ πρόκειται για φυσιολογική χρησιμοποίηση του άρθρου 930.

2.23. Τέτοιες χρηματοδοτήσεις ανταποκρίνονται πράγματι στο γράμμα και στο πνεύμα του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 442/81^(1):

(α) ^πρόκειται περί χρηματοδότησης σχεδίων, δηλαδή γενικά επενδύσεων που συμβάλλουν στη διαρθρωτική βελ-

τίωση των ευνοούμενων χωρών, ή περί προγραμμάτων, δηλαδή συνόλου δράσεων που κατευθύνονται σ' έναν στόχο (ανάπτυξη της αργοτικής πίστης, οργανισμοί έρευνας, κλπ.), όπως προβλέπει ο κανονισμός (βλέπε κυρίως άρθρο 6)^(1)

(β) ^η άμεση χρηματοδότηση σε ECU επιτρέπει, όταν υπάρχει ανάγκη, να διενεργούνται πληρωμές σε τοπικό νόμισμα ή σε συνάλλαγμα, που πραγματοποιεί μερικές φορές η Επιτροπή, υπό την άμεση επίβλεψή της προς τους προμηθευτές υλικού ή τους πραγματογνώμονες. Κάτι τέτοιο επιτρέπει μια πραγματική συνεργασία στα πλαίσια της οποίας η τεχνολογία που προέρχεται από την Κοινότητα καθώς και η συμμετοχή του ευνοούμενου κράτους συμβάλλουν στην υλοποίηση των σχεδίων

(γ) ^η εφαρμογή των διατάξεων του δημοσιονομικού κανονισμού δεν εμποδίστηκε από μια διακοπή του οικονομικού και λογιστικού μηχανισμού, είναι δε πάντοτε δυνατό να υπάρξει μια παρακολούθηση και ένας σοβαρός έλεγχος, ιδίως στον τομέα των προκαταβολών. Η πιθανή επιφύλαξη της Επιτροπής, να μην καταβάλει τα δεσμευμένα κεφάλαια, και ιδίως το τελικό ποσό σε περίπτωση μη σεβασμού της δημοσιονομικής σύμβασης, παροτρύνει τις υπηρεσίες της Επιτροπής καθώς και τις ινδικές αρχές σε μια σωστή διοικητική και τεχνική παρακολούθηση.

Οι παρατηρήσεις που ακολουθούν αφορούν επτά δράσεις ύψους 33,1 εκατ. ECU.

Ανανέωση των αρδευτικών συστημάτων

2.24. Η χρηματοδοτική συμφωνία NA/83/18 του Ιουνίου 1984 προβλέπει ότι η Κοινότητα θα βοηθήσει άμεσα μέχρι 25^εκατ. ECU την ινδική κυβέρνηση να χρηματοδοτήσει ένα πρόγραμμα ανανέωσης σε πέντε χρόνια, 150 μικρών αρδευτικών συστημάτων στο Tamil Nadu, το κόστος του οποίου υπολογίστηκε σε 41,3 εκατ. ECU. Τα συστήματα που πρόκειται να ανανεωθούν είναι πολύ παλιά (συχνά μάλιστα ανέρχονται σε πολλές εκατονταετίες) και συνίστανται σε ελαφρά φυσικά κοιλώματα, που είναι κλειστά με αναχώματα, τα οποία επιτρέπουν να διατηρούνται τα ύδατα των υγρών ανέμων. Οι φυσικές αυτές δεξαμενές δύνανται να αρδεύσουν αρκετές εκατοντάδες εκτάρια με τη χρήση της βαρύτητας.

2.25. Στις αρχές του 1985 η Επιτροπή έστειλε επιτόπου έναν εμπειρογνώμονα για μια εβδομάδα. Από τότε το πρόγραμμα λειτουργεί κανονικά. Το κράτος του Tamil Nadu βελτίωσε τις διοικητικές και τεχνικές δομές του, οι οποίες υπόκεινται σε σοβαρές και διαφανείς διαδικασίες ελέγχου, που επιβλέπουν προσεκτικά την ποιότητα των πραγματοποιηθεισών εργασιών.

2.26. Επί 150 έργων που εξετάστηκαν τα 48 έτυχαν θετικών εκτιμήσεων. Παρουσιάζουν σύμφωνα με τα κριτήρια της Παγκόσμιας Τράπεζας συντελεστές αποδοτικότητας 2 ή ακόμη και 2,5 σε μια διάρκεια 25 ετών και βρίσκονται σήμερα υπό ανανέωση. ιΕξι ακόμη έργα έχουν υποβληθεί προς

εξέταση. Οι εργασίες που άρχισαν (επί 36 συστημάτων) περατώθηκαν με κάποια καθυστέρηση, (επιλογή με πρόσκληση για υποβολή προσφοράς εργολάβων που χρησιμοποιούν ως εργατικό δυναμικό γεωργούς για ορισμένη μόνο περίοδο) ήταν όμως σοβαρές. Το πραγματικό κόστος έχει υπερβεί τις προβλέψεις και έτσι οι στόχοι θα έπρεπε κάπως να περιορισθούν.

2.27. Η μελλοντική διαχείριση των αρδευομένων εκτάσεων αποτέλεσε αντικείμενο επιμελημένων μελετών (σύστημα κατανομής των υδάτων κλπ.). Είναι πλέον βέβαιο ότι ο αγροτικός πληθυσμός που είναι εξοικειωμένος με αυτού του είδους την άρδευση τουλάχιστον επί μια χιλιετία, θα εκμεταλλευθεί καθώς πρέπει την βελτίωση των αρδευτικών συστημάτων.

2.28. Η άρδευση με χρήση βαρύτητας είναι ένας τρόπος που ασκείται επί χιλιετία, έχει το πλεονέκτημα να μην απαιτεί άντληση και κατά συνέπεια να μην καταναλώνει ενέργεια. Προϋποθέτει βέβαια αρκετά μεγάλες και ρηχές εκτάσεις όπου κατακρατείται το νερό, οι οποίες συνεπάγονται απώλεια καλλιεργήσιμων εκτάσεων και ευνοούν την εξάτμιση των υδάτων. Μια εμβάθυνση των εν λόγω εκτάσεων θα μπορούσε να περιορίσει αυτά τα μειονεκτήματα. Θα χρειάζονταν βέβαια αντλήσεις και κατά συνέπεια ενέργεια. Στη σημερινή φάση της οικονομίας του Tamil Nadu όπου η υδροηλεκτρική ενέργεια είναι ακόμη πολύ περιορισμένη, η δε πυρηνική ενέργεια σε μια φάση έρευνας, η λύση θα έπρεπε να αναζητηθεί στην αιολική και ηλιακή ενέργεια. Θα ήταν ίσως ενδιαφέρον να μελετηθεί εάν, λαμβάνοντας υπόψη το κόστος και τα αντίστοιχα πλεονεκτήματα αυτών των εναλλακτικών λύσεων, ήταν δυνατόν να βελτιωθεί η απόδοση του σχεδίου εφαρμόζοντας τέτοια συστήματα με την συνδρομή της ευρωπαϊκής τεχνικής βοήθειας. Μια πιθανή επιτυχία θα είχε σημαντικά αποτελέσματα στον τομέα της ανάπτυξης, αφού το Tamil Nadu πρόκειται ακόμη να ανανεώσει πολλές εκατοντάδες μικροσυστήματα.

2.29. ιΟσον αφορά την χρηματοδότηση, οι αρχές του Tamil Nadu δαπάνησαν μέχρι σήμερα περίπου 1,6 εκατ. ECU. Η Επιτροπή βασιζόμενη σε δικαιολογητικά έγγραφα [τα οποία άλλωστε δεν ήταν πλήρη^(2)], προέβη σε μια πρώτη καταβολή 1,32 εκατ. ECU υπέρ της κεντρικής κυβέρνησης των Ινδιών. Η τελευταία κατακράτησε το 30 % του εν λόγω ποσού και διέθεσε το υπόλοιπο στο Tamil Nadu εκ των οποίων το 70 % (ήτοι περίπου 0,65 εκατ. ECU) υπό μορφή δανείων και το 30 % (ήτοι περίπου 0,27 εκατ. ECU) υπό μορφή ενισχύσεων. Πρέπει να διαπιστωθεί ένα αποτέλεσμα αντίθετο στη σύμβαση χρηματοδότησης, που υπογράφηκε μεταξύ των δύο μερών (βλέπε σημεία 3.11-3.16).

Πρότυπο σχέδιο εκτροφής πέστροφας

2.30. Η σύμβαση ΝΑ/82/30 που συνήφθη στα τέλη του 1983 μεταξύ της Κοινότητας και της Ινδικής Δημοκρατίας προβλέπει ότι η Κοινότητα θα βοηθήσει με τη συμμετοχή 1 εκατ. ECU να πραγματοποιηθούν, σε 3,5 χρόνια δύο φάσεις ενός σχεδίου που σκοπό έχει να αποδείξει την δυνατότητα εκτροφής ενός είδους πέστροφας ιριδίζουσας στο Cachemire. Το συνολικό κόστος του σχεδίου αυτού υπολογίστηκε σε 1,37 εκατ. ECU. Πρόκειται να εισαχθούν με την κοινοτική τεχνική βοήθεια, σε μια περιοχή όπου ήδη υπάρχουν ορισμένα πειραματικά κέντρα παραγωγής κυπρίνων, νέες εγκατα-

στάσεις και τεχνικές, προκειμένου να αναπτυχθεί η τοπική παραγωγή πέστροφας. Κάθε χρόνο θα πρέπει να παράγονται στην πρώτη φάση 10 τόνοι πέστροφας και στη δεύτερη φάση 400^000 γόνοι που θα επέτρεπαν με τη σειρά τους σε 50 ιχθυοκαλλιεργητές να παράγουν πέστροφες.

2.31. Πρόκειται για ένα πρότυπο σχέδιο με πρωτοqουλία της Επιτροπής, σε στενή συνεργασία με το κράτος του Jammu και του Cachemire, και με έντονο το στοιχείο της τεχνικής βοήθειας. Αποτέλεσε αντικείμενο προετοιμασίας και σημαντικής διοικητικής παρακολούθησης από πλευράς της Επιτροπής που ήταν κάπως υπέρμετρη σε σχέση με τα κεφάλαια που δεσμεύτηκαν.

2.32. Η μελέτη του πραγματοποιήσιμου ανατέθηκε από κοινού σ' έναν σκωτσέζο ειδικό. Στη συνέχεια, η τεχνική βοήθεια, απαραίτητη στην ανάπτυξη του ίδιου του σχεδίου, ανατέθηκε στον ίδιο ειδικό, με σύμβαση που υπογράφηκε μερικές μέρες μετά την συμφωνία χρηματοδότησης. Η τελευταία όμως πρόβλεπε στο σημείο 6.3: «Η τεχνική αρωγή θα παρέχεται από έναν σύμβουλο της ΕΟΚ, που θα επιλέγεται από την Επιτροπή σύμφωνα με τους συνηθισμένους κανόνες».

2.33. Η σύμβαση χρηματοδότησης υπογραμμίζει επίσης στο σημείο 6.1, ότι «η προμήθεια εξοπλισμού και αγαθών ξένης προέλευσης πρέπει να γίνει από τα κράτη μέλη της ΕΟΚ, μετά από μια πρόσκληση για προσφορά τιμών από τις εξειδικευμένες βιομηχανίες της ΕΟΚ», διαδικασία που δεν τηρήθηκε ποτέ.

2.34. Οι εργασίες της πρώτης φάσης ολοκληρώθηκαν και οι προβλεπόμενοι στόχοι επιτεύχθηκαν. Από τεχνική άποψη έχει πλέον αποδειχθεί σήμερα ότι η εκτροφή πέστροφας είναι δυνατή στο Cachemire. Υπολείπεται ακόμη να σταθεροποιηθεί η μεταφορά τεχνολογίας ώστε οι επιτόπου ειδικοί να δυνηθούν να παρακολουθήσουν την ευαίσθητη αυτή εκτροφή, ιδίως την διατροφή του γόνου και της πέστροφας. Απομένει κυρίως να επαληθευθεί με την εμπειρία, ότι σε μεγαλύτερη κλίμακα υπάρχει μια αποδοτική αγορά για τις παραγόμενες πέστροφες και ότι είναι δυνατόν να αναπτυχθούν ανάλογες δομές εμπορίας.

2.35. Η επίβλεψη του σχεδίου από την αντιπροσωπεία της Επιτροπής στο Δελχί είναι ιδιαίτερα σοβαρή. Ο σύμβουλος επί θεμάτων ανάπτυξης, φοβούμενος μήπως οι αρχές του Jammu και του Cachemire εκτρέψουν το σχέδιο από τους αρχικούς στόχους του (προσανατολισμός κυρίως προς μια ημιβιομηχανική παραγωγή, παρά εξάπλωση της νέας τεχνικής και νέου εξοπλισμού στα χωριά), κατάφερε να επανεξετασθεί εν τω μεταξύ το σχέδιο πριν την χρηματοδότηση της δεύτερης φάσης.

2.36. Επί 724^000 ECU που προβλέπονται για την κάλυψη απόκτησης υλικού και τεχνικής βοήθειας, 400^000 ECU έχουν ήδη καταβληθεί από την Κοινότητα. Αντιθέτως, καμία αίτηση επιστροφής δεν υποβλήθηκε από τις αρχές του Jammu και του Cachemire για 276^000 ECU, τις οποίες θα μπορούσαν να ζητήσουν εξαιτίας εργασιών των πολιτικών μηχανικών, που πραγματοποιήθηκαν και οι οποίες υπολογίζονται περίπου σε 300^000 ECU. Πράγματι οι τοπικές αρχές προτιμούν να φθάνουν ακέραιες οι κοινοτικές πιστώσεις υπό μορφή αυξανόμενης τεχνικής βοήθειας ή συμπληρωματικού εισαγόμενου

υλικού, παρά να φθάνουν μέσω των διαδικασιών ινδικών χρηματοδοτήσεων που τους εφαρμόζονται (βλέπε σημεία 3.11-3.16). Συγκεκριμένα, δεν θα μπορούσαν παρά να λάβουν το 70 % των 276^000 ECU (ήτοι 193^200 ECU), εκ των οποίων 70 % υπό μορφή δανείων (ήτοι 135^240 ECU) και 30 % υπό μορφή επιχορηγήσεων (57^960 ECU).

2.37. Η ανάπτυξη του πρότυπου σχεδίου στηρίζεται στην απόκτηση εισαγόμενου υλικού (μηχανήματα μετρήσεως, οχήματα για κάθε χρήση). Οι αρχές του Cachemire χρειάστηκε να καταβάλουν στην κεντρική κυβέρνηση σημαντικούς τελωνειακούς δασμούς, από 100-300 % ανάλογα με τα προϊόντα, επί ενός συνολικού ποσού περίπου 0,140 εκατ. ECU (βλέπε σημείο 3.29).

Μέτρα προορισμένα για την αντιμετώπιση έκτακτων περιστάσεων

2.38. Οχτώ δραστηριότητες ύψους 21,9 εκατ. ECU έλαβαν χώρα στην Ινδία προκειμένου να αντιμετωπισθούν έκτακτες περιστάσεις [άρθρο 3, παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 442/81^(1)]. Πέντε από αυτές, σχετικές με την ανέγερση καταφυγίων στο Tamil Nadu, στην Orissa και στη δυτική Βεγγάλη, εξετάσθηκαν για ένα συνολικό ποσό 7,1 εκατ. ECU.

Ανέγερση καταφυγίων για προστασία από κυκλώνες στο Tamil Nadu

2.39. Κατά τους όρους των τριών διαδοχικών συμβάσεων χρηματοδότησης (NA/78/2, ΝΑ/80/34 και ΝΑ/82/6), η Κοινότητα ανέλαβε την υποχρέωση να χρηματοδοτήσει τρεις δραστηριότητες, ύψους 1 εκατ. ECU, 0,6 εκατ. ECU και 1^εκατ. ECU, που σκοπό έχουν την ανέγερση αντιστοίχως 50, 20 και 30 καταφυγίων για προστασία από κυκλώνες, και κυκλικών κτιρίων περίπου 400 τετραγωνικών μέτρων επιφανείας, κατά μήκος του Tamil Nadu, που θα επέτρεπαν, σε περίπτωση καταιγίδας ή κυκλώνα, να στεγαστεί ο αγροτικός πληθυσμός. Στην διάρκεια των ήρεμων περιόδων, οι κατοικίες δύνανται να χρησιμοποιηθούν για κοινωνικούς σκοπούς (σχολεία, νοσοκομεία, αίθουσες συγκεντρώσεων, κλπ.) ο πρόσκαιρος και περιοδικός χαρακτήρας των οποίων δεν αντίκειται στην βασική τους αποστολή.

2.40. Η κρίσιμη περιοχή απαριθμεί αρκετά εκατομμύρια κατοίκων. Στην καλύτερη περίπτωση οι 100 προβλεπόμενες κατοικίες θα δυνηθούν να στεγάσουν 100^000 άτομα. Η ανοικοδόμηση φυσιολογικά θα έπρεπε ήδη να είχε τελειώσει. Μόνο οι κατοικίες της πρώτης φάσης είχαν σχεδόν τελειώσει (44) ή επρόκειτο να τελειώσουν (6). ιΟσον αφορά τις κατοικίες τις δεύτερης φάσης, 6 από αυτές είχαν τελειώσει και 13 ήταν ακόμη υπό ανοικοδόμηση. Σχετικά με την τρίτη φάση δεν αναλήφθηκε καμία δαπάνη, αφού δεν έγινε ακόμη η επιλογή του συνόλου των περιοχών.

2.41. Τα καταφύγια της πρώτης φάσης δεν μπόρεσαν να οικοδομηθούν παρά μόνο αφού υπερέβησαν κατά 50 % το προβλεπόμενο κόστος. Για το σύνολο των καταφυγίων που βρίσκονται υπό ανοικοδόμηση, οι ήδη πραγματοποιηθείσες δαπάνες υπερβαίνουν το συνολικό προβλεπόμενο κόστος. Οι κατοικίες που υπολείπονται να ανοικοδομηθούν θα στοιχίσουν ακόμη περισσότερο διότι βρίσκονται σε περιοχές όπου είναι δύσκολο να φθάσει κανείς, ο παράγοντας δε αυτός του

προσιτού τριπλασιάζει το κόστος των εργασιών για τις τελευταίες αυτές δόσεις. Την περίοδο αυτή, ο πληθωρισμός κυμαίνεται μεταξύ 5 και 15 % ετησίως. Είναι λοιπόν λυπηρό το ότι το αρχικό κόστος που εκτιμήθηκε για την τρίτη φάση στηρίχτηκε απλά και μόνο στις εκτιμήσεις της δεύτερης φάσης. Οι αρχές του Tamil Nadu που υφίστανται το κόστος των υπερβάσεων θα οφείλουν ή να περιορίσουν τους στόχους τους, ή να καταβάλουν συμπληρωματικά ποσά για την πραγμάτωση των προγραμμάτων.

2.42. Οι ινδικές αρχές, παρουσιάζοντας δικαιολογητικά εξέλιξης των εργασιών και δαπανών στις οποίες προέβησαν οι αρχές του Tamil Nadu, έλαβαν τμηματικές πιστώσεις περίπου 1,8 εκατ. ECU. Τα ποσά αυτά κατ' εξαίρεση της διαδικασίας που περιγράφηκε στα σημεία 3.11-3.16. καταβλήθηκαν εξ ολοκλήρου από τις κεντρικές αρχές στις αρχές του Tamil Nadu. Ωστόσο η πληρωμή έλαβε χώρα για 70 % περίπου υπό μορφή δανείων και για 30 % μόνο υπό μορφή ενισχύσεων.

2.43. Η ποιότητα των καταφυγίων είναι ικανοποιητική. Η διατήρησή τους όμως από τις αρχές του κάθε χωριού δεν είναι αυτή που θα έπρεπε. Επιπλέον, τα εν λόγω καταφύγια κινδυνεύουν να μην χρησιμοποιηθούν για το σκοπό που προβλέφθηκε σε περίπτωση καταιγίδας ή κυκλώνα, αφού έχουν καταληφθεί σε μόνιμη βάση από τους εξόριστους του Σρι-Λάνκα. Συχνά μάλιστα διάφορα παραρτήματα που ανεγείρονται διαρκώς στις κατοικίες δείχνουν την έναρξη μιας κατάστασης που τείνει να γίνει μόνιμη.

2.44. Η χρησιμοποίηση των καταφυγίων σε περίπτωση κυκλώνα προϋποθέτει ότι οι ενδιαφερόμενοι πληθυσμοί θα ειδοποιηθούν εκ των προτέρων και θα δεχθούν να εγκαταλείψουν τις οικίες τους. Τα συστήματα συναγερμού όμως που προβλέπονται στην τρίτη φάση βρίσκονται ακόμη υπό μελέτη και καθυστερούν να εφαρμοστούν. Επιπλέον, οι πληθυσμοί διστάζουν συχνά να αφήσουν χωρίς επίβλεψη την περιουσία τους, όπως συνέβη στους πιο πρόσφατους κυκλώνες. Σε ορισμένες όμως περιπτώσεις οι τοπικές εφημερίδες ανάφεραν την χρησιμοποίηση των καταφυγίων.

Προστασία από τους κυκλώνες και τις πλημμύρες στην Orissa και τη δυτική Βεγγάλη

2.45. Οι συμβάσεις χρηματοδότησης ΝΑ/79/36 και ΝΑ/79/37 του Φεβρουαρίου 1980 πρόβλεψαν την ανοικοδόμηση 100 καταφυγίων και 50 περιοχών προσγείωσης ελικοπτέρων, την διευθέτηση του χώρου σε 100 ανυψωμένες περιοχές προκειμένου να χτιστούν χωριά, την προμήθεια διασωστικών πλοίων και ορισμένες άλλες δράσεις της ίδιας φύσης συνολικού ύψους 4,5 εκατ. ECU.

2.46. Γενικά, το πραγματικό κόστος αποδείχθηκε πολύ ανώτερο των πρώτων υπολογισμών, και κατά συνέπεια ο περιορισμός των στόχων ήταν αναπόφευκτος. Τα προγράμματα που επρόκειτο να ολοκληρωθούν στις αρχές του 1983 έχουν καθυστερήσει. Οι κοινοτικές πληρωμές (περίπου 3^εκατ. ECU στις αρχές του 1985) έφθασαν καθυστερημένα στις τοπικές αρχές που είναι υπέυθυνες για τις εγκαταστάσεις.

2.47. Τα κεφάλαια μεταφέρθηκαν εξ ολοκλήρου στα ενδιαφερόμενα κράτη. 70 % (ήτοι 2 εκατ. ECU) μεταφέρθηκαν με την μορφή δανείου και 30 % μόνο (ήτοι 1 εκατ. ECU) υπό μορφή ενισχύσεων.

2.48. Η ποιότητα των εργασιών που πραγματοποιήθηκαν είναι ικανοποιητική, υπό την επιφύλαξη ορισμένων κενών που με λύπη σημειώσαμε (για παράδειγμα ανολοκλήρωτο φράγμα ενός προστατευτικού από τις πλημμύρες αναχώματος).

Κοινές παρατηρήσεις στα αναπτυξιακά σχέδια

2.49. Τα αναπτυξιακά σχέδια που χρηματοδοτούνται από το άρθρο 930 δεν έχουν σχέση με καμία εμπορική επιχείρηση. Το γεγονός ότι η χρηματοδότησή τους διασφαλίζεται εξ ολοκλήρου με μετατρέψιμο νόμισμα θα έπρεπε να επιτρέψει τη δημιουργία πραγματικής συνεργασίας. Οι ινδικές αρχές δεν έδειξαν ποτέ την παραμικρή επιφύλαξη προκειμένου να πορευθούν προς αυτή την κατεύθυνση. Η επιλογή όμως των σχεδίων μέχρι σήμερα δεν προσανατολίστηκε προς δράσεις αυτού του είδους. Μόνο το πρότυπο σχέδιο (βλέπε σημείο 2.30) για εκτροφή πέστροφας προσανατολίζεται προς αυτή την κατεύθυνση. Ο προσδιορισμός, από πλευράς του αρμόδιου συμβούλου της αντιπροσωπείας επί θεμάτων ανάπτυξης, δράσεων που αφορούν συγκεκριμένα τον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης στην Ινδία καθώς και η παρουσίασή τους υπό μορφή ελκυστικών σχεδίων, θα μπορούσαν να αποτελέσουν μελλοντικά την βάση μιας νέας φάσης συνεργασίας με την Ινδία. Προς την κατεύθυνση αυτή έχουν ήδη καταρτισθεί προτάσεις κυρίως από την αντιπροσωπεία στο Δελχί, και θα άξιζε τον κόπο να μελετηθούν, όπως για παράδειγμα αυτές που αφορούν την χαρτογραφία του εδάφους σε μη στρατηγικές ζώνες, την ανάπτυξη της τεχνολογίας στα είδη διατροφής, την διευθέτηση των υδάτων στα αρδευτικά συστήματα, καθώς και την γενετική και την κτηνιατρική τεχνική στον τομέα της εκτροφής. Η Κοινότητα θα μπορούσε να παίξει ένα διαφορετικό ρόλο από αυτό του χρηματοδότη, στον οποίο περιορίζεται πολύ συχνά. Η επιλογή ορισμένων συγκεκριμένων τομέων, γύρω από τους οποίους θα στρέφονταν η κοινοτική βοήθεια, θα παρουσίαζε το πλεονέκτημα, να συμβάλει ταυτοχρόνως σε όσο τον δυνατόν μεγαλύτερη συγκέντρωση ανθρώπινου, πνευματικού, οικονομικού και τεχνικού δυναμικού της Κοινότητας, προς όφελος των Ινδιών, και να ευνοήσει την παρακολούθηση και τον έλεγχο των αναληφθεισών δράσεων. Τέλος, από τις ενέργειες αυτές θα προέκυπτε μια έντονη αποτελεσματικότητα.

2.50. ιΟσον αφορά την υλοποίηση των σχεδίων, υπό την επιφύλαξη των παρατηρήσεων σχετικά με τα συστήματα διαχείρισης της βοήθειας που εκτίθενται στο δεύτερο μέρος της έκθεσης, οι διαπιστώσεις που έγιναν στη διάρκεια των επιτόπου επισκέψεων δείχνουν ότι τα σχέδια που έτυχαν της κοινοτικής βοήθειας αποτέλεσαν αντικείμενο καλής διαχείρισης τόσο από τις κεντρικές όσο και από τοπικές ινδικές αρχές. Ιδίως, η επαλήθευση των τοπικών διαδικασιών σχετικά με τις προσκλήσεις για υποβολή προσφοράς, οι συμβάσεις εργασίας, οι τοπικές πληρωμές, καθώς και οι πληροφορίες που συλλέχθηκαν για την τοπική διαχείριση των σχεδίων αποκαλύπτουν μια σοβαρότατη διαχείριση.

2.51. Οι βασικές κριτικές παρατηρήσεις αφορούν τα συχνά λάθη προγραμματισμού των προθεσμιών και του κόστους (εξ ού και ο ποσοστικός περιορισμός των στόχων)

που οφείλονται κατά μεγάλο μέρος στην προσφυγή στους μικροεργολάβους της περιοχής, οι οποίοι αδυνατούν να πραγματοποιήσουν τις εργασίες στα πλαίσια των συμφωνημένων προθεσμιών. Χωρίς να αμφισβητείται η προτίμηση προς αυτή την κατηγορία των εργολάβων που παρουσιάζουν το πλεονέκτημα να απασχολούν ανέργους σε περιόδους έλλειψης εργασίας, θα ήταν ευκτέο, ο προγραμματισμός των εν λόγω δραστηριοτήτων να λαμβάνει υπόψη τις συνέπειες, που έχει αναπόφευκτα μια τέτοια προσφυγή, επί της εξέλιξης των εργασιών. ιΕτσι οι κυρώσεις για καθυστερήσεις έργου, που είναι σχεδόν ανύπαρκτες, θα μπορούσαν να αυξηθούν και να εφαρμοσθούν.

3. ^ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ ΙΝΔΙΑ

Τήρηση των φακέλων

3.1. Από τις εξετάσεις που πραγματοποιήθηκαν στις διάφορες γεωγραφικές, τεχνικές και οικονομικές υπηρεσίες τις οποίες αφορά η απόφαση και η διαχείριση της κοινοτικής βοήθειας, αποδείχθηκε σχετικά με τα πληροφοριακά στοιχεία που υπάρχουν στην Επιτροπή μια διασπορά συγχρόνως αντικανονική και ασυμβίβαστη. Σε μερικές περιπτώσεις, κανένας φάκελος δεν περιέχει τα ελάχιστα πληροφοριακά στοιχεία που είναι αναγκαία για την παρακολούθηση των σχεδίων. Ορισμένες ελλείψεις εξηγούνται με την εξέλιξη των διοικητικών διαρθρώσεων (διάσπαση των υπηρεσιών, αλλαγή του κατόχου των φακέλων, κλπ.), άλλες με τις διαδικασίες διοικητικής διαχείρισης που έχουν εφαρμοστεί, ή με την επιλογή των τρόπων χρηματοδότησης που έχει υιοθετηθεί.

3.2. Η παρακολούθηση των σχεδίων ενδιαφέρει τις γεωγραφικές και τεχνικές υπηρεσίες της Επιτροπής. Πρέπει να ελέγχουν ότι οι ενέργειες διεξάγονται σύμφωνα με τα χρονοδιαγράμματα και επιτυγχάνουν τους στόχους που συμφωνήθηκαν στην αρχή. Για το λόγο αυτό, απαιτείται συχνά στις συμμβάσεις χρηματοδότησης η υποβολή, από το δικαιούχο, προπαρασκευαστικών τεχνικών εγγράφων ή προσωρινών εκθέσεων εφαρμογής, ως προϋπόθεση για την καταβολή της κοινοτικής επιχορήγησης, ή μέρους αυτής. Επίσης, τα έγγραφα αυτά, μόλις τα παραλάβει η υπηρεσία αλληλογραφίας, τα αποστέλλει απευθείας στην οικονομική υπηρεσία της ΓΔ VIII, αν υποβάλλονται για τη στήριξη μιας αίτησης πληρωμής. Η υπηρεσία όμως αυτή δεν κοινοποιεί συστηματικά αντίγραφο στις γεωγραφικές υπηρεσίες, αλλά ούτε και στις τεχνικές υπηρεσίες. Οι υπηρεσίες αυτές για τις οποίες προορίζονται τα αντίγραφα, χωρίς παραρτήματα, των αιτήσεων κεφαλαίων, δεν στρέφονται οι ίδιες πάντα αυτόματα στην οικονομική υπηρεσία να ρωτήσουν για το περιεχόμενο αυτών των παραρτημάτων μολονότι, είναι βασικό. ιΕτσι, το Συνέδριο μπόρεσε να διαπιστώσει ότι πολλοί φάκελοι (γεωγραφικοί και τεχνικοί) ήταν άδειοι από έγγραφα με πληροφοριακά στοιχεία που υπήρχαν στους οικονομικούς φακέλους.

3.3. Οι τεχνικές υπηρεσίες είναι κατά κανόνα αρμόδιες για τον τεχνικό έλεγχο των σχεδίων. Για να μπορέσουν να φέρουν εις πέρας αυτή την εργασία, έχει προβλεφθεί να ζητείται η γνώμη τους σχετικά με την πρόοδο των σχεδίων πριν από την

κάθε καταβολή της επιχορήγησης. Η εργασία των τεχνικών υπηρεσιών οργανώνεται σε σχέση με αυτή την παραπομπή του θέματος στις υπηρεσίες αυτές. Ορισμένοι όμως φάκελοι προχωρούν χωρίς να εκτελεί η ίδια η Επιτροπή πληρωμές που τους αφορούν. Είναι ιδίως η περίπτωση των ψευδοσχεδίων που εκτελούνται σε συνδυασμό με τις προμήθειες λιπασμάτων, για τις οποίες οι πληρωμές στους εργολήπτες και στους προμηθευτές γίνονται απευθείας από τις ινδικές αρχές. Στην περίπτωση αυτή, η γνώμη των τεχνικών υπηρεσιών δεν ζητείται ποτέ από τις οικονομικές υπηρεσίες. ιΕτσι, προκύπτει αυτόματα ότι οι τεχνικοί φάκελοι δεν περιλαμβάνουν σχεδόν κανένα ίχνος ελέγχου των σχεδίων αυτών.

3.4. Για τις ενέργειες που συνδέονται με τις πράξεις «λιπάσματα», προβλέπεται όπως και για τις ενέργειες που χρηματοδοτεί η Κοινότητα, να υποβάλλουν οι αρμόδιες για την εκτέλεση αρχές, σε τακτικά διαστήματα, προσωρινές εκθέσεις με τις οποίες να είναι δυνατόν να παρακολουθείται η πρόοδος της ενέργειας. Στην προκειμένη όμως περίπτωση, τα κοινοτικά κεφάλαια καταβάλλονται πολύ γρήγορα για πληρωμή της τιμής των εισαγωγών λιπασμάτων, συχνά πολύ πριν εκτελεστούν επιτόπου οι συνδεδεμένες ενέργειες αυτές καθεαυτές. Η υποβολή προσωρινών εκθέσεων σχετικά με την εκτέλεση δεν είναι πλέον επομένως όρος που δικαιολογεί μεταγενέστερη πληρωμή από την Κοινότητα. Κατά συνέπεια, δεν εκπλήσσει η διαπίστωση ότι, πολύ συχνά, στην περίπτωση των ενεργειών που συνδέονται με τις προμήθειες λιπασμάτων, δεν εμφανίζεται καμιά έκθεση εκτέλεσης στους φακέλους της Επιτροπής, είτε πρόκειται για τεχνικούς φακέλους για τον λόγο που αναφέρεται στο σημείο 3.3, είτε για γεωγραφικούς και οικονομικούς φακέλους μόνο για τον επιπλέον αυτό λόγο.

3.5. Οι αδυναμίες αυτές δεν είναι καθαρά τυπικές. Η έλλειψη πληροφοριακών στοιχείων στους φακέλους είναι η αιτία και η αντανάκλαση ελλιπούς γνώσης του ίδιου του φακέλου. Η ελλιπής παρακολούθηση του φακέλου αποτελεί αυτή καθεαυτή ένα κενό, διότι δεν δίνει τη δυνατότητα να επισημανθεί μια ενέργεια που φθίνει, να αναλυθούν τα αίτιά της και να υποδειχθεί η πιθανή επανόρθωσή της είναι όμως επίσης και μια αιτία αδυναμίας κατά τον προσδιορισμό και τη διαπραγμάτευση μελλοντικών ενεργειών, λόγω της έλλειψης πείρας και κριτικών στοιχείων με τα οποία μπορεί ενδεχομένως να αμφισβητηθεί ή να τροποποιηθεί το περιεχόμενο των νέων ενεργειών που υποβάλλονται για την κοινοτική χρηματοδότηση.

Διοικητικά μέσα που εφαρμόζει η Κοινότητα

3.6. Τα διοικητικά μέσα που εφαρμόζει η Κοινότητα - γενική διεύθυνση Εξωτερικών Σχέσεων (ΓΔ Ι), ΓΔ VIII και αντιπροσωπεία της Επιτροπής στο Δελχί - για την προετοιμασία, επιλογή, διαπραγμάτευση, εκτέλεση και έλεγχο των ενεργειών που χρηματοδοτούνται στα πλαίσια της συνεργασίας με την Ινδία είναι ανεπαρκή. Η έλλειψη αυτή παίρνει τέτοιες διαστάσεις που δεν μπορεί, με κανένα τρόπο, να αντισταθμιστεί από την καλή ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών.

3.7. Στις Βρυξέλλες (ΓΔ Ι), για ολόκληρο το έτος 1985, κατά τη διάρκεια του οποίου προετοιμάστηκε η αποστολή του Συνεδρίου, δεν ορίστηκε κανένας γεωγραφικά αρμόδιος (Desk Officer) για την Ινδία. Ο αρμόδιος υπάλληλος είχε κληθεί να ασκήσει άλλα καθήκοντα στις αρχές του έτους και

δεν αντικαταστάθηκε πριν από το Δεκέμβριο. Αρκεί να υπομνηστεί ότι η Ινδία είναι μια χώρα μακρινή, με ετήσια χρηματοδότηση της τάξης των 130 εκατ. ECU, τη σημαντικότερη από όλες τις αναπτυσσόμενες χώρες που ενισχύει η ΕΟΚ, για να εκτιμήσουμε το απαράδεκτο που έχει αυτή η κατάσταση. Επιπλέον, η μελλοντική εξέλιξη της συνεργασίας με την Ινδία απαιτεί, εδώ και ένα ή δύο χρόνια ακριβώς, αυξημένη προσπάθεια συλλογισμού και καλή συνεργασία μεταξύ Βρυξελλών και αντιπροσωπείας στο Δελχί. Επομένως, η έλλειψη γεωγραφικού αρμόδιου από τα τέλη του 1984 είναι εξαιρετικά κατακριτέα.

3.8. Η αντιπροσωπεία της Επιτροπής στην Ινδία, που άρχισε να λειτουργεί το Μάιο του 1983, είναι αρμόδια, όταν πρόκειται για θέματα συνεργασίας, για τη χώρα αυτή, το Νεπάλ και το Μπουτάν. Η αντιπροσωπεία αυτή είναι πολύ άπειρη. ιΕχει διοριστεί ένας σύμβουλος σε αναπτυξιακά θέματα, ο οποίος αμείβεται, καθώς και οι στενοί του συνεργάτες, από τις πιστώσεις του άρθρου 930 του προϋπολογισμού, σύμφωνα με τις διαδικασίες του Ευρωπαϊκού Συνδέσμου Συνεργασίας. Τα έξοδα αυτά, όπως και σε άλλες παρόμοιες περιπτώσεις, καταλογίζονται σ' ένα αποθεματικό πιστώσεων που αντιπροσωπεύει περίπου 3 % των πιστώσεων που χορηγούνται για την οικονομική και τεχνική συνεργασία με τις ΑΧΛΑΑ. Αυτό το 3 % αποτελεί το ανώτατο όριο που επιτρέπει το Συμβούλιο ετησίως. Στο αποθεματικό αυτό καταλογίζονται επίσης τα έξοδα των εξωτερικών τεχνικών εμπειρογνωμόνων που προσλαμβάνονται για να επιβλέπουν και να δίνουν συμβουλές για την εφαρμογή των σχεδίων. Ο σύμβουλος σε αναπτυξιακά θέματα διαθέτει αρκετά διοικητικά μέσα (επαρκείς πιστώσεις αποστολής, διοικητικούς συνεργάτες, κλπ). Εντούτοις, δεν χρησιμοποίησε μέχρι σήμερα τη δυνατότητα που είχε στη διάθεσή του να προσλάβει έναν τοπικό βοηθό πανεπιστημιακού επιπέδου. Μια τέτοια πρόσληψη ήταν από την αρχή πάρα πολύ χρήσιμη. Είναι τελείως αντικανονικό να μην έχει ακόμη γίνει ύστερα από δύο χρόνια.

3.9. Στην πραγματικότητα το σύστημα διαχείρισης των αναπτυξιακών ενισχύσεων εξελίχθηκε ελάχιστα εδώ και είκοσι χρόνια. Το σύστημα αυτό καθιερώθηκε σταδιακά σε χώρες γενικά με μικρό πληθυσμό, στις οποίες εξασφαλίστηκε κοινοτική παρουσία με την εγκατάσταση αντιπροσωπειών ή παραρτημάτων σχεδόν σε όλες τις δικαιούχους χώρες. Η εποπτεία της λειτουργίας αυτού του μηχανισμού από τις Βρυξέλλες μπορούσε επίσης να στηρίζεται σε συχνές επισκέψεις επιτόπου. Η διεύρυνση, εδώ και δέκα περίπου χρόνια, του πεδίου των δικαιούχων στο σύνολο των αναπτυσσόμενων χωρών θέτει το πρόβλημα της διαχείρισης σε νέα προοπτική. Η προς έλεγχο ζώνη δεν είναι πλέον σε κλίμακα ηπείρου αλλά σε παγκόσμια κλίμακα, και περιλαμβάνει διάφορα σύνολα (την Νοτιοανατολική Ασία, την ινδική χερσόνησο, ένα μέρος της Μέσης Ανατολής, την περιοχή της Μεσογείου, την Νότιο Αμερική και την Κεντρική Αμερική). Καθένα από τα σύνολα αυτά είναι των διαστάσεων της νοτίως της Σαχάρας Αφρικής, αλλά, με εξαίρεση τις χώρες της Μεσογείου, κάθε σύνολο εποπτεύεται μόνο από μία αντιπροσωπεία με μειωμένο προσωπικό, ενώ οι κοινοτικές χρηματοδοτήσεις είναι συχνά πολύ διεσπαρμένες γεωγραφικά (ιδίως στην περίπτωση χρηματοδοτήσεων προγραμμάτων που περιλαμβάνουν πολυάριθμα μικροσχέδια). Στο εξής, στις χώρες αυτές οι επιτόπου επιθεωρήσεις των σχεδίων, από τις Βρυξέλλες ή από την έδρα της αντιπροσωπείας, δεν μπορεί να αποτελούν το αποκλειστικό σχεδόν μέσο εξασφάλισης της αναγκαίας παρακολούθησης. Οι επισκέψεις επιτόπου εξακολουθούν να είναι απαραίτητες, ιδίως εκείνες των αντιπροσωπειών, αλλά

θα πρέπει να ενταχθούν σ'ένα μόνιμο σύστημα διαχείρισης

και ελέγχου, που να πραγματοποιείται βάσει λογιστικών στοιχείων και δικαιολογητικών, τα οποία συνεπάγονται την ύπαρξη αυστηρών διαδικασιών διαχείρισης που καλύπτουν το σύνολο των κοινοτικών δραστηριοτήτων στις χώρες δικαιούχους της βοήθειας. Είναι επομένως απαραίτητο οι μηχανισμοί οικονομικής και λογιστικής διαχείρισης να δίνουν τη δυνατότητα παρακολούθησης των αποφασιζόμενων χρηματοδοτήσεων. Αν δεν γίνει αυτό, η Κοινότητα θα αναγκαστεί να προσφεύγει όλο και πιο συχνά σε χρηματοδοτήσεις γενικού χαρακτήρα, που θα προορίζονται κυρίως για βελτίωση του ανοίγματος του ισοζυγίου πληρωμών των δικαιούχων χωρών. ιΕτσι, για παράδειγμα, το οικονομικό, διοικητικό και λογιστικό σύστημα που εφαρμόστηκε στις σχέσεις με την Ινδία δίνει περισσότερο τη δυνατότητα να γίνονται γνωστά τα κεφάλαια που εκταμιεύει η Κοινότητα παρά τα ποσά που δαπανώνται πραγματικά για κάθε σχέδιο χωριστά. Η μόνιμη αποδοχή αυτής της κατάστασης θα μπορούσε να οδηγήσει την Κοινότητα σε αδυναμία αξιολόγησης, έστω και σε γενικές γραμμές, των επιπτώσεων της αναπτυξιακής βοήθειας που χορηγεί.

Μηχανισμός καταβολής των κοινοτικών επιχορηγήσεων

3.10. Οι όροι των συμβάσεων που διέπουν τη χρηματοδότηση των πράξεων οικονομικής και τεχνικής συνεργασίας με την Ινδία ποικίλλουν ανάλογα με τα χρηματοδοτούμενα σχέδια. Εντούτοις, οι συμβάσεις έχουν κοινή λογική. Οι πιστώσεις που εκφράζονται σε ECU τίθενται, με προσκόμιση κατάλληλων δικαιολογητικών εγγράφων, υπό μορφή άμεσων επιχορηγήσεων, στη διάθεση της κυβέρνησης της Ινδίας, η οποία τις διαβιβάζει (στα αγγλικά: «to channel, to pass on») στους έχοντες την επίβλεψη των σχεδίων. Το Συνέδριο, βάσει των δικαιολογητικών εγγράφων για την υποστήριξη των πληρωμών που εκτελεί η Επιτροπή, θα μπορούσε να σκεφθεί ότι οι επιχορηγήσεις που κατέβαλε η Κοινότητα για να εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση των σχεδίων είχαν πραγματικά φθάσει στους έχοντες την επίβλεψη των σχεδίων με τους όρους που είχαν προηγουμένως συμφωνηθεί μεταξύ της Κοινότητας και της Ινδικής Δημοκρατίας. Οι έλεγχοι όμως που διενεργήθηκαν επιτόπου δείχνουν ότι, λόγω των μηχανισμών του «Ενοποιημένου Ταμείου της Ινδίας» μέσω του οποίου διακινούνται οι κοινοτικές επιχορηγήσεις, η επιτόπου πραγματικότητα διαφέρει πάρα πολύ από εκείνα που προβλέπονται στις συμβάσεις χρηματοδότησης.

«Ενοποιημένο Ταμείο Ινδίας»

Αρχή διακίνησης μέσω του Ταμείου

3.11. Στην περίπτωση της χρηματοδότησης επενδύσεων προσανατολιζόμενων προς την εσωτερική ανάπτυξη της χώρας, το ινδικό σύνταγμα επέβαλε ορισμένους βασικούς κανόνες: ίση μεταχείριση των διαφόρων κρατών της ιΕνωσης, χορήγηση πόρων προοριζόμενων για τη χρηματοδότηση αναπτυξιακών επενδύσεων σε ένα «Ενοποιημένο Ταμείο της Ινδίας» και διαχείριση αυτών των πόρων στα πλαίσια πενταετών προγραμμάτων για την ανάπτυξη της Ινδίας, σύμφωνα με λεπτομέρειες που εγκρίθηκαν με πρόταση των δύο αρμόδιων επιτροπών, της επιτροπής του «προγράμματος» και της επιτροπής των «οικονομικών». Με την πάροδο του χρόνου, οι δύο αυτές αρχές καθόρισαν, σε αυτή τη βάση, ακριβέστερους κανόνες που αναφέρονται παρακάτω. ιΟλοι οι εξωτερι-

κοί πόροι της Ινδίας, ακόμη κι εκείνοι που διατίθενται σε συγκεκριμένα σχέδια, πρέπει να διακινούνται από το «Ενοποιημένο Ταμείο της Ινδίας». Η χρηματοδότηση από το Ταμείο πραγματοποιείται, με την επιφύλαξη κάποιων παρεκκλίσεων, με τον εξής τρόπο.

Κανόνες κατανομής και μετατροπής των

εισπραχθέντων κεφαλαίων

3.12. Για τα σχέδια που διαχειρίζεται η ίδια η ιΕνωση (κεντρικά σχέδια) το Ταμείο επανακαταβάλλει το 100 % των εξωτερικών ενισχύσεων που διατίθενται γι' αυτά. Η επανακαταβολή αυτή μπορεί να περιλαμβάνει τόσο δάνεια όσο και επιχορηγήσεις.

3.13. Για τα σχέδια που διαχειρίζονται τα κράτη της ιΕνωσης πραγματοποιείται πληρωμή εκ των υστέρων, βάσει αιτιολόγησης των δαπανών. Η πληρωμή αυτή, εκτός εξαιρέσεων, είναι τμηματική. Η δυνατότητα ανάληψης των δαπανών περιορίζεται κανονικά στο 70 % των δαπανών που αποτελούν αντικείμενο της εξωτερικής ενίσχυσης και οι οποίες εννοείται ότι πρέπει επιπλέον να εγκριθούν στα πλαίσια του σχεδίου. Προβλέπεται ότι το υπόλοιπο 30 %, καθώς και κάθε υπέρβαση των προβλεπόμενων εξόδων βαρύνουν τα κράτη, των οποίων οι προϋπολογισμοί τροφοδοτούνται κατά ένα μέρος από τους τοπικούς πόρους και κατά ένα μέρος από τις συνολικές συνεισφορές του «Ενοποιημένου Ταμείου της Ινδίας», που διαμορφώνονται ανάλογα με την οικονομική κατάσταση και την κατάσταση του προϋπολογισμού των κρατών σε συνάρτηση με μια κλίμακα κατανομής.

3.14. Τέλος - σημαντικό σημείο - το τμήμα της εξωτερικής ενίσχυσης που καταβάλλεται στο κράτος δεν καταβάλλεται ποτέ εξ ολοκλήρου με τη μορφή επιχορήγησης, ακόμη και όταν - που είναι η περίπτωση της ΕΟΚ - η εξωτερική ενίσχυση χορηγείται 100 % με τη μορφή δωρεάς. Σύμφωνα με τον ινδικό κανόνα, στις περισσότερες περιπτώσεις, το τμήμα αυτό που καταβάλλει το Ταμείο, καταβάλλεται το ίδιο υπό μορφή δανείων κατά 70 % και επιχορηγήσεων κατά 30 %. Για τα κράτη που θεωρούνται ιδιαίτερα μειονεκτούντα, τα ποσοστά αυτά μπορεί να είναι 10 % και 90 % αντίστοιχα, αλλά αυτό δεν γίνεται αυτόματα.

Επίπτωση στις κοινοτικές επιχορηγήσεις

3.15. Από τα παραπάνω προκύπτει ότι τα περισσότερα σχέδια που χρηματοδοτεί η Κοινότητα επιβαρύνονται για κάθε ECU που καταβάλλει η Κοινότητα με μια εισφορά ύψους 0,30 ECU υπέρ του Ενοποιημένου Ταμείου, για τη χρηματοδότηση άλλων σχεδίων ή αναπτυξιακών προγραμμάτων τα οποία η Κοινότητα ούτε καν τα γνωρίζει ή για τη συμβολή στην άμεση χρηματοδότηση των προϋπολογισμών των κρατών της ιΕνωσης. Για κάθε ECU που καταβάλλεται επίσης, 0,49 ECU διατίθενται πραγματικά για το σχέδιο αλλά υπό μορφή δανείου. Τελικά, μόνο 0,21 ECU διατίθενται για το σχέδιο υπό μορφή επιχορήγησης. Αυτή η κατάσταση συνοψίζεται σχηματικά στον πίνακα 2.

3.16. Οι εξαιρέσεις που κατέγραψε το Συνέδριο αφορούν αφενός τα σχέδια αγροτικής πίστης, τα οποία, σε συνδυασμό με τις προμήθειες λιπασμάτων, τελούν υπό τη διαχείριση των

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

Epνshmh Efhmerνda tvn Ezrvpaοk´vn Koinot´htvn

omospondiak´vn arx´vn. Epomιnvw, sta sxιdia aztα ιgine epanakatabol´h 100 % thw problefueνsaw koinotik´hw enνsxzshw, allα zpσ morf´h daneνoz kai σxi epixor´hghshw, σpvw eνxe ento´ztoiw kauoristeν sth s´zmbash xrhmatodσthshw (blιpe sto parαrthma tozw elιgxozw toz Sznedrνoz poz aforo´zn ta sxιdia ta opoνa szndzαyontai me tiw prom´hueiew lipasmαtvn). Ejαlloz, ta sxιdia kataskez´hw katafzgνvn gia prostasνa apσ kzkl´vnew, poz tιuhkan se efarmog´h apσ ta krαth thw iEnvshw, ιlaban, katα parιkklish apσ tozw geniko´zw kanσnew, to 100 % thw katablhueνsaw koinotik´hw enνsxzshw, allα me analogνa 30 % mσno zpσ morf´h epixor´hghshw antν tvn problefuιntvn 100 % kai 70 % zpσ morf´h daneνoz (blιpe shmeνo 2.42).

Παρατηρήσεις σχετικά με τη λειτουργία του Ταμείου

3.17. Το μεγαλύτερο μέρος της εξωτερικής ενίσχυσης που λαμβάνει η Ινδία συνίσταται σε δάνεια (Διεθνής Τράπεζα, αλλά επίσης και πολλά κράτη). Στην περίπτωση αυτή, η μετατροπή σε επιχορήγηση ενός μέρους του δανείου αποτελεί ένα πραγματικό αντάλλαγμα στο γεγονός ότι η μεταφορά που γίνεται προς όφελος κάθε σχεδίου επιβαρύνεται με μια εισφορά. Το δικαιούχο ομόσπονδο κράτος λαμβάνει λιγότερο σε όγκο, αλλά περισσότερο σε ποιότητα. Τα άλλα ινδικά κράτη, τα μη δικαιούχα, λαμβάνουν επίσης ένα μέρος της εξωτερικής ενίσχυσης υπό μορφή συνεισφοράς του «Ενοποιημένου Ταμείου της Ινδίας» στον προϋπολογισμό τους, ή υπό μορφή δανείων χορηγουμένων από πραγματοποιηθείσες

εισφορές.

3.18. Η κατάσταση αυτή είχε γίνει αποδεκτή μέχρι σήμερα από την Κοινότητα αν και καταλήγει, από σχέδιο σε σχέδιο, στην απόρριψη των συμβάσεων χρηματοδότησης που υπογράφηκαν. Αν η ύπαρξη του Ταμείου είναι εννοείται γνωστή στην Επιτροπή, αντίθετα οι μηχανισμοί του, κυρίως ο ρόλος μετατροπής που ασκεί, κατά γενικό κανόνα αγνοούνται. Πάντως, σε κανένα από τα έγγραφα που υποβλήθηκαν στην επιτροπή ΜΣΑΧ δεν έγινε καμία σχετική αναφορά. Βέβαια, σε τελευταία ανάλυση, τα σχέδια χρηματοδοτούνται γενικά κατά 100 %, και μπορεί να διερωτηθεί κανείς, αποδεχόμενος ότι τα σχέδια κατά κανόνα έχουν τελικά τεθεί σε εφαρμογή και γενικά έχουν εκτελεστεί ορθά για ποσά που αντιστοιχούν τουλάχιστον στα έξοδα που είχαν αρχικά προβλεφθεί, σε τι ωφελεί να ενδιαφερόμαστε λεπτομερώς για τους εσωτερικούς δημοσιονομικούς κανόνες της Ινδικής ιΕνωσης.

3.19. Καταρχήν, ο τρόπος με τον οποίο χρηματοδοτείται το ίδιο το σχέδιο έχει επίπτωση στην ίδια την αποδοτικότητά του. Το γεγονός ότι ένα μέρος των κεφαλαίων καταβάλλεται υπό μορφή δανείου, θα έχει ως αποτέλεσμα περιοδικές επιβαρύνσεις μακροπρόθεσμα. Κατά την εκτίμηση της οικονομικής σκοπιμότητας του σχεδίου, είναι τουλάχιστον αναγκαίο να γίνει γνωστή αυτή η άποψη της πράξης. Μια τέτοια ενημέρωση εκ των προτέρων δεν έχει ποτέ ληφθεί υπόψη από την Επιτροπή και, κατά μείζονα λόγο, από τους εθνικούς εμπειρογνώμονες της επιτροπής ΜΣΑΧ. Η έλλειψη αυτή είναι λυπηρή ακόμη περισσότερο που η κύρια κριτική που ασκήθηκε στην ίδια τη διαχείριση των σχεδίων έγκειται στο μέγεθος των υποεκτιμήσεων του κόστους (βλέπε σημείο 2.51).

3.20. Είναι αναγκαίο για την Επιτροπή να έχει τη δυνατότητα να επιβλέπει τη συγκεκριμένη διεξαγωγή των σχεδίων,

ιδίως για να είναι σε θέση να αντιδρά σε περίπτωση αντικανονικής εξέλιξής τους. Η Επιτροπή μπορεί να το επιτύχει αυτό μόνο μέσω ενός συστήματος δημοσιονομικής και λογιστικής διαχείρισης χωρίς λύση της συνέχειας. Η Επιτροπή πρέπει να είναι σε θέση, με βάση τα δικαιολογητικά έγγραφα για την πρόοδο των εργασιών, να λαμβάνει αποφάσεις για να προβαίνει ή όχι στην καταβολή των κοινοτικών κεφαλαίων και να ασκεί έτσι πρακτικό έλεγχο στην πρόοδο του σχεδίου. Παρομοίως, αυτή η συνεχής λογιστική επαφή πρέπει να δίνει τη δυνατότητα στην Επιτροπή να ελέγχει την ορθή χρησιμοποίηση των κοινοτικών κεφαλαίων.

3.21. Δεν είναι σοβαρό να χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για την κατάσταση που διαπιστώνεται στην Ινδία ο αναπόφευκτος χαρακτήρας της, ο οποίος έχει τις ρίζες του στο σύνταγμα. Στην πραγματικότητα, το κείμενο συτό δεν επιβάλλει τους κανόνες που έχουν υιοθετηθεί και που πηγάζουν μόνο από την επιλογή των ινδικών αρχών (βλέπε σημείο 3.11), η οποία έγινε αποδεκτή από την ΕΟΚ, αν και τα έγγραφα σχετικά με τον προϋπολογισμό ή οι συμβάσεις που υπογράφηκαν με την Ινδική Δημοκρατία δεν αναφέρουν απολύτως τίποτα το σχετικό.

3.22. Το γεγονός ότι οι κανόνες του Ενοποιημένου Ταμείου είναι πάντως αποδεκτοί από τους άλλους χρηματοδότες δεν αποτελεί έγκυρο επιχείρημα. Οι χρηματοδότες αυτοί δεν αποδέχθηκαν παρά με επιφυλακτικότητα ένα σύστημα το οποίο μειώνει σε όγκο τα δάνεια που χορηγούν, και δεν πρέπει να λησμονούμε ότι το μεταφερόμενο τμήμα επιδοτείται λόγω της μερικής μετατροπής του σε επιχορήγηση. Μπορούμε κάλλιστα να σκεφθούμε ότι η εισφορά που επιβάλλεται στις κοινοτικές επιχορηγήσεις ευνοεί αυτή την επιδότηση.

Δυνατότητες λύσεων που προσφέρει ο μηχανισμός του

Ταμείου

3.23. Η διακίνηση των επιχορηγήσεων της Κοινότητας από το Ενοποιημένο Ταμείο της Ινδίας δεν αποτελεί αυτή καθεαυτή πρόβλημα για την Κοινότητα. Εκείνο που είναι σημαντικό είναι, μετά από τη διαπραγμάτευση των συμβάσεων χρηματοδότησης, να μπορέσει η Ινδία να γνωστοποιήσει στην Κοινότητα πώς σκέπτεται να συμβάλει στις επιδοτήσεις που θα της χορηγηθούν για την επιτυχία των αναπτυξιακών σχεδίων που πρέπει να χρηματοδοτηθούν. Στο στάδιο αυτό, η Ινδία μπορεί εύκολα να αναφέρει λεπτομερώς τους τρόπους χρηματοδότησης του κάθε υποβαλλόμενου σχεδίου (αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις του έχοντος την επίβλεψη του σχεδίου, της Ινδικής ιΕνωσης, της Κοινότητας, των άλλων χρηματοδοτών και φύση αυτών των χρηματοδοτήσεων: επιχορηγήσεις, δάνεια, πόροι συναγόμενοι από το σχέδιο, κλπ.).

3.24. Μια τέτοια ενημέρωση εκ των προτέρων θα έδινε τη δυνατότητα στην Κοινότητα να έχει μια μελλοντική εικόνα της ενίσχυσης, της χρησιμοποίησής της και της οικονομικής ισορροπίας του σχεδίου. ιΟχι μόνο θα ήταν σε θέση η Κοινότητα να αποφαίνεται έχοντας επίγνωση της κατάστασης, αλλά και στη συνέχεια τίποτα πλέον δεν θα αποτελούσε εμπόδιο σε μια πλήρη διαβίβαση πραγματικών στοιχείων σχετικών με την οικονομική εκτέλεση του σχεδίου όταν θα είχε συμφωνηθεί ένα σχέδιο χρηματοδότησης. Η Κοινότητα τότε θα μπορούσε να συγκρίνει την αρχική ανάληψη υποχρέωσης με την τελική εκτέλεση.

3.25. Η διαφάνεια που θα είχε επιτευχθεί με τον τρόπο αυτό θα αποδείκνυε το πραγματικό χρηματοδοτικό καθεστώς των

κοινοτικών επιχορηγήσεων και θα παρουσίαζε κυρίως τον τρόπο με τον οποίο οι επιχορηγήσεις, στην παρούσα κατάσταση των πραγμάτων, συμβάλλουν, υπό μορφή πραγματικών συγχρηματοδοτήσεων (βλέπε σημείο 3.22) στην υλοποίηση πολύ διαφορετικών σχεδίων. Οι κοινοτικές πολιτικές αρχές θα μπορούσαν να προτιμήσουν βέβαια τότε τους άλλους τύπους χρηματοδότησης που εγκρίνει το ινδικό σύστημα.

3.26. Θα μπορούσε να γίνει μια επιλογή υπέρ των κεντρικών σχεδίων της Ινδικής ιΕνωσης. Πρόκειται κατά κανόνα για προγράμματα (παράδειγμα το πρόγραμμα αγροτικής πίστης που αναφέρεται στο παράρτημα). Οι κανόνες του Ενοποιημένου Ταμείου της Ινδίας επιτρέπουν στην περίπτωση αυτή μεταφορά του συνόλου των κεφαλαίων και δεν επιβάλλουν τη μετατροπή σε δάνεια.

3.27. Θα ήταν επίσης δυνατόν να προωθηθεί η διαφορά μεταξύ των κοινοτικών επιχορηγήσεων και των δανείων των άλλων «χρηματοδοτών» για να τεθούν σε εφαρμογή οι αναιρετικές ρήτρες του Ενοποιημένου Ταμείου της Ινδίας (δυνατότητα μεταφοράς του συνόλου των κεφαλαίων, έκτακτη δυνατότητα εκτέλεσης ολόκληρης της καταβολής υπό μορφή επιχορήγησης).

3.28. Οι λύσεις αυτές, κατά κανόνα οι μόνες που συμφωνούν με τους κοινοτικούς κανόνες, θα μπορούσαν να τεθούν σε εφαρμογή κατά ένα τρόπο που να τηρείται η ινδική απαίτηση για ίση κατανομή μεταξύ των κρατών. Αυτό είναι σίγουρο για τα κεντρικά σχέδια προς όφελος της ομοσπονδίας. Θα μπορούσε επίσης να ισχύει αυτό και για τα άλλα σχέδια. Σε ελάχιστα χρόνια, και λαμβανομένων υπόψη των χρηματοδοτήσεων με τις οποίες επιβαρύνεται αμοιβαία το καθένα από τα κράτη μέλη της Κοινότητας, η Ινδία θα είναι σε θέση να κατανέμει ισόρροπα το σύνολο των χρηματοδοτήσεων κοινοτικής προέλευσης σε όλα τα κράτη της ιΕνωσης.

Είσπραξη δασμών

3.29. Πολύ σπάνιες είναι οι πράξεις που χρηματοδοτούνται από την Κοινότητα για τις οποίες η εισαγωγή κοινοτικού υλικού είναι αναγκαία για την υλοποίηση ενός σχεδίου ή προγράμματος. Εντούτοις, κάθε φορά που είχε προβλεφθεί μια τέτοια εισαγωγή στις συμβάσεις χρηματοδότησης, συνάντησε δυσκολίες η εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 6, παράγραφος 1, εδάφιο 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 442/81^(1) σύμφωνα με τις οποίες «οι φόροι, δασμοί και τέλη, αποκλείονται από την κοινοτική χρηματοδότηση» όπως αναφέρονται στις συμβάσεις χρηματοδότησης. Οι κεντρικές αρχές της Ινδίας υποβάλλουν πράγματι τις εισαγωγές αυτές σε σκληρά καθεστώτα έγκρισης που δημιουργούν σημαντικές καθυστερήσεις. Οι αρχές αυτές εισπράττουν επιπλέον υψηλούς δασμούς που φθάνουν μέχρι 300 % της αξίας των προϊόντων (βλέπε σημείο 2.37). Βέβαια οι φορολογικές αυτές επιβαρύνσεις δεν βαρύνουν τον κοινοτικό προϋπολογισμό, αλλά βαρύνουν πολύ την τοπική χρηματοδότηση των σχεδίων, ενώ δεν έχει γίνει καμιά σχετική αναφορά στην αρχική παρουσίαση των κατ' εκτίμηση εξόδων, η οποία έχει ως σκοπό να δώσει τη δυνατότητα στις κοινοτικές αρχές να εκτιμήσουν τη σκοπιμότητα των σχεδίων. Μπορούν να

δοθούν απαλλαγές χωριστά για κάθε περίπτωση, αλλά προϋποθέτουν μήνες διαπραγματεύσεων με τις αρχές του Δελχί, των οποίων δεν μπορούμε να γνωρίζουμε εκ των προτέρων ούτε τη διάρκεια ούτε το αποτέλεσμα. Εδώ υπάρχει ακόμη ένα εμπόδιο στην κατάρτιση ενός σοβαρού σχεδίου χρηματοδότησης τη στιγμή κατά την οποία λαμβάνεται απόφαση για το φάκελο.

Ανάγκη μιας συμφωνίας-πλαισίου

3.30. Μετά από δέκα χρόνια συνεργασίας με την Ινδία, καμιά συμφωνία-πλαίσιο δεν έχει τύχει διαπραγματεύσεων ούτε έχει υπογραφεί με τη χώρα αυτή. Αυτή η έλλειψη είναι λυπηρή. Για άλλες χώρες με τις οποίες η συνεργασία είναι σημαντική, η Κοινότητα καθόρισε το νομικό, διοικητικό και οικονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο καλείται να λειτουργήσει η συνεργασία, συνάπτοντας τέτοιες συμωνίες-πλαίσια.

ιΕκτοτε, με τις ίδιες αυτές χώρες, κάθε ενέργεια που χρηματοδοτεί η Κοινότητα αποτελεί αντικείμενο μόνο ενός οικονομικού και τεχνικού μνημονίου το οποίο καθορίζει αφενός το αντικείμενο και τα οικονομικά όρια της ενέργειας που θα αναληφθεί και το οποίο εκθέτει αφετέρου τα φυσικά χαρακτηριστικά αυτών των ενεργειών καθώς και τους ιδιαίτερους διοικητικούς όρους σχετικά με την εφαρμογή τους.

3.31. Το συμφέρον αυτής της προσέγγισης είναι να δοθεί η δυνατότητα μιας μόνο διαπραγμάτευσης, διεξοδικής όμως, των προϋπολογιστικών, δημοσιονομικών, διοικητικών κανόνων, καθώς και των λεπτομερειών ελέγχου που εφαρμόζονται στις ενέργειες που χρηματοδοτεί η Κοινότητα. Στη συνέχεια μπορεί να συμφωνηθεί κάθε συγκεκριμένη ενέργεια σε σχέση με τα οικονομικά και τεχνικά συνθετικά στοιχεία της μόνο, μέσα σ' ένα διαδικαστικό πλαίσιο κατά κανόνα σαφές και που έχει συμφωνηθεί εκ των προτέρων.

3.32. Στην περίπτωση της Ινδίας, του μεγαλύτερου δικαιούχου της κοινοτικής ενίσχυσης μεταξύ όλων των ΑΧΛΑΑ, η διαπραγμάτευση μιας τέτοιας συμφωνίας θα υποχρέωνε να καθοριστεί με σαφή και μη αμφισβητούμενο τρόπο το χρηματοδοτικό καθεστώς των κοινοτικών επιχορηγήσεων, οι τελωνειακοί κανόνες που εφαρμόζονται στην εισαγωγή κοινοτικών εξοπλισμών, οι διαδικασίες χρηματοδοτικής παρακολούθησης και ελέγχου των ενεργειών για τις οποίες λαμβάνεται απόφαση σε συνδυασμό με άλλες ενέργειες που χρηματοδοτούνται απευθείας από την Κοινότητα. Πράγματι, στα σημεία αυτά, με τη σημερινή ασάφεια αναπτύχθηκαν εκ των πραγμάτων μηχανισμοί που δύσκολα γίνονται αποδεκτοί σε σχέση με τις κοινοτικές αρχές στον τομέα της προϋπολογιστικής και λογιστικής διαχείρισης και ελέγχου.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

4.1. Μέχρι τώρα η οικονομική και τεχνική συνεργασία της Κοινότητας με την Ινδία εντασσόταν σ' ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από οικονομική πολιτική σχεδιασμού και απομόνωσης από τη διεθνή αγορά. Οι ετήσιες προμήθειες λιπασμάτων που επέτρεπαν σημαντική εξοικονόμηση συναλλάγματος, και τα σχέδια που υλοποιούνταν με ινδικά μέσα και τεχνολογία, συμβιβάζονταν απόλυτα με τις ινδικές πολιτικές και οικονομικές επιλογές. Τα περιορισμένα διοικητικά μέσα της Κοινότητας δεν έδιναν καθόλου τη δυνατό-

τητα για πιο εξελιγμένη μορφή συνεργασίας. Ωστόσο, αν και

οι ενέργειες που εφαρμόστηκαν εκτελέστηκαν στην πράξη με ικανοποιητικό τρόπο και συνέβαλαν στην επίτευξη των στόχων που είχαν τεθεί, μπορεί να διερωτηθεί κανείς αν η Κοινότητα απέκτησε τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει το μέλλον με την απαραίτητη αποτελεσματικότητα.

4.2. Είναι πλέον πασίγνωστο στην Ινδία ότι για να εξασφαλιστεί η εσωτερική ανάπτυξη της χώρας χρειάζεται αυξανόμενη μεταφορά τεχνολογίας. Εξάλλου το άνοιγμα της Ινδίας προς τον έξω κόσμο συνεπάγεται την αναζήτηση πρόσθετων αγορών για εξαγωγές. Μέσα στο νέο αυτό περιβάλλον, η κοινοτική συνεργασία δεν μπορεί λογικά πλέον να περιορίζεται σε απλές μεταβιβάσεις κεφαλαίων που προορίζονται για εξισορρόπηση του ισοζυγίου πληρωμών και βελτίωση της κατάστασης του προϋπολογισμού της χώρας. Συνεπώς είναι παράδοξο να χορηγούνται ακόμη τα δύο τρίτα περίπου της κοινοτικής βοήθειας με τη μορφή επιχορηγήσεων για την αγορά αναλώσιμων αγαθών.

4.3. Επιβάλλεται να υπάρξει περίσκεψη, που μέχρι τώρα έλειπε, για να δημιουργηθούν πιο στέρεοι δεσμοί με την Ινδία.

Θα πρέπει να αναμένονται αποτελέσματα από την εφαρμογή σχεδίων που θα ωφελούσαν την Ινδία με την τεχνολογική υποστήριξη που μπορεί να προσφέρει η Κοινότητα. Οι δυνατότητες αυτόνομης ανάπτυξης που επέδειξε η Ινδία κατά την δημιουργία και βελτίωση της αγροτικής υποδομής της δεν είναι αμελητέες. Θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν με τη μορφή ινδικής τεχνικής βοήθειας για την ανάπτυξη άλλων, λιγότερο ευνοημένων, τρίτων χωρών. Μπορούμε κάλλιστα να φανταστούμε τη δυνατότητα χρησιμοποίησης του τίτλου 9 του προϋπολογισμού της Κοινότητας ως οικονομικού στηρίγματος για ένα τέτοιο «τριγωνικό» σύστημα τεχνικής βοήθειας.

4.4. Η βαθύτερη περίσκεψη θα οδηγήσει οπωσδήποτε σε καλύτερο προσδιορισμό των στόχων της κοινοτικής συνεργασίας στην Ινδία. Η διαπραγμάτευση μιας συμφωνίας-πλαισίου δεν μπορεί παρά να δώσει τη δυνατότητα να αποσαφηνιστεί η κατάσταση σε θέματα διαχείρισης και παρακολούθησης των κοινοτικών κεφαλαίων. Κατόπιν αυτού, η Κοινότητα θα είναι αναμφισβήτητα σε καλύτερη θέση να ακολουθήσει μια οικονομική και τεχνική συνεργασία που να είναι προσαρμοσμένη στο νέο οικονομικό και πολιτικό περιβάλλον της Ινδίας.

Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο στο Λουξεμβούργο κατά τη συνεδρίασή του της 4ης Δεκεμβρίου 1986.

Για το Ελεγκτικό Συνέδριο

Marcel MART

Πρόεδρος

(1) Οι υποσημειώσεις είναι συγκεντρωμένες στο τέλος της έκθεσης.

(1) EE ariu. L 48 thw 21. 2. 1981, s. 8.

(2) Se sxιsh me to shmeνo 7.3 tvn texnik´vn kai dioikhtik´vn diatαjevn ektιleshw thw s´zmbashw NA/83/18.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Παράδειγμα έξι σχεδίων που συνδέονται με τις προμήθειες λιπασμάτων: στοιχεία που συνέλεξε το Συνέδριο

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ:

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΕΞΙ ΣΧΕΔΙΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ:

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΣΥΝΕΛΕΞΕ ΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

2. ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

Οι προμήθειες λιπασμάτων

2.1. έως 2.8. Εκτός του 1985 (λόγω μιας ιδιαίτερα πτωτικής αγοράς) οι ευρωπαϊκοί προμηθευτές επούλησαν σε τιμές που αντιστοιχούν στις τιμές της διεθνούς αγοράς. Καθώς κανείς παραγωγός δεν δύναται μόνος να προμηθεύσει τη συνολικά αιτουμένη ποσότητα, προβλέπεται μια διαδικασία διαπραγματεύσεων στα πλαίσια του μειοδοτικού διαγωνισμού για την ανάθεση. Συχνά η MMTC εκμεταλλεύθηκε την ευκαιρία για να συμπληρώσει τη χρηματοδοτούμενη αγορά από την ΕΟΚ μέσω μιας εμπορικής παραγγελίας, καλυπτομένης οικονομικά από τους ιδίους της πόρους, στον ίδιο παραγωγό και στην ίδια τιμή γεγονός που παρέχει ένα συμπληρωματικό πλεονέκτημα για τους ευρωπαίους παραγωγούς. ιΕνας αντιπρόσωπος της Επιτροπής συμμετέχει στο άνοιγμα προσφορών ήδη από το 1984 και μετέπειτα. Είναι αλήθεια ότι κατά το 1983 ένας προμηθευτής είχε την έδρα του εκτός της Κοινότητας, αλλά η παραγωγός ήτο θυγατρική εταιρία εγκατεστημένη εντός της ΕΟΚ.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, λόγω του χρονοδιαγράμματος των παραδόσεων, σχετικές προσκλήσεις υποβολής προσφορών λιπασμάτων είχαν γίνει προ της υπογραφής της σύμβασης χρηματοδότησης, αλλά πάντοτε με μία ανάλογα καλυπτική για την περίπτωση ρήτρα. Αυτή η διαδικασία επιτρέπει την ταχύτερη κίνηση της όλης διαδικασίας και δεν είναι ασύνηθες, για παράδειγμα στις χώρες ΑΚΕ.

2.4. 68 % των χρησιμοποιουμένων λιπασμάτων στην Ινδία είναι αζωτούχα λιπάσματα, κυρίως ουρία, έναντι 10 % καλιούχων και 22 % φωσφορικών λιπασμάτων. Είναι λοιπόν φυσικό, η Ινδία να εξασφαλίζει κατά προτεραιότητα τον εφοδιασμό της σε αζωτούχα λιπάσματα. Επτά κράτη μέλη αντιπροσωπεύονται στην αγορά της ουρίας. Εξάλλου, τα αζωτούχα λιπάσματα είναι τα μόνα που η Ευρώπη παράγει πλεονασματικά. Ωστόσο, οι συμβάσεις χρηματοδότησης προβλέπουν τη δυνατότητα διαφοροποίησης των αγορών και της προμηθείας άλλων τύπων λιπασμάτων εάν το ζητήσουν οι ινδικές αρχές.

ιΕνα τέτοιο αίτημα δεν έλαβε χώρα παρά κατά το 1982 για την παροχή καλίου του οποίου η παράδοση έλαβε χώρα ομαλά με πλήρη ικανοποίηση της Ινδίας.

Συμπεράσματα

2.13. Δεδομένου του ιδιαιτέρου ενδιαφέροντος των σχεδίων που προβλέπουν τις μεταφορές τεχνολογίας, η Επιτροπή πιστεύει ότι θα ήτο προτιμητέο για τη σχετική πρόταση, προς το συμφέρον της ανάπτυξης της Ινδίας και αφού λάβει βεβαίως τη σύμφωνο γνώμη της, να χρηματοδοτεί στο μέλλον ένα φθίνον ποσοστό του συνολικού προγράμματος ενίσχυσης της Κοινότητας προς την Ινδία μέσω της παράδοσης λιπασμάτων.

Οι προμήθειες λιπασμάτων παρουσιάζονται ως κεφάλαια που προκύπτουν από την πώληση της βοήθειας (κεφάλαια υποκατάστασης)

Η σύνδεση των ειδικών σχεδίων με τις προμήθειες λιπασμάτων

2.15. έως 2.18. Αυτή η πρακτική συνεργασίας εισήχθη για

να ληφθεί υπόψη αναμφισβήτητα η ικανότητα της Ινδίας να παράσχει τις αναγκαίες τεχνικές και λοιπές γνώσεις και υλικά για την εκτέλεση των σχεδίων ανάπτυξης, ιδίως στον τομέα της γεωργίας και των κοινωνικών υποδομών η κύρια ανάγκη συνίσταται λοπόν στην οικονομική ενίσχυση, και όχι στην τεχνογνωσία. Κατά συνέπεια, η πρακτική δεν βασίζεται ως αρχή στην ενίσχυση σε βασικά προϊόντα, αλλά μάλλον στην συνεισφορά στην ανάπτυξη κατά την έννοια που ανταποκρίνεται στα ινδικά και ευρωπαϊκά συμφέροντα. Για τον λόγο αυτό η παράδοση λιπασμάτων και αντιστοίχων σχεδίων ανάπτυξης, ενσωματώνεται πάντοτε στην ίδια οικονομική συμφωνία, χωρίς τούτο να σημαίνει ότι τα σχέδια ανάπτυξης αυτά καθεαυτά θα αποτελούν τη λογιστική αντιστοιχία της κοινοτικής χρηματοδότησης.

Δεν είναι ορθό να διαπιστώνεται ότι αυτή η πρακτική απλοποιεί την διαχείριση των πιστώσεων για να αφήνει να εννοείται ότι στη συνέχεια επελέγει γι' αυτόν τον λόγο το χρηματοδοτούμενο σχέδιο με κεφάλαια υποκατάστασης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με την ίδια προσοχή και φροντίδα όπως τα άμεσα χρηματοδοτούμενα σχέδια. Εάν τυχαίως δεν εδόθη σε ένα κάποιο σχέδιο η επιθυμητή προσοχή και φροντίδα αυτό θα οφείλεται στο ανεπαρκές επίπεδο του προσωπικού όπως ορθά το σημειώνει το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Η φύση και η έκταση της χρηματοδοτικής διάρθρωσης

2.19. έως 2.20. Η έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου δίνει καθαρά την εντύπωση ότι υπάρχει μία ποιοτική διαφορά σε ό,τι αφορά τον έλεγχο των σχεδίων, ανάλογα με το αν χρηματοδοτούνται άμεσα από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα ή από την προμήθεια λιπασμάτων. Είναι αλήθεια ότι για τα άμεσα χρηματοδοτούμενα σχέδια η Ευρωπαϊκή Κοινότητα διαθέτει περισσότερο λεπτομερείς οικονομικές πληροφορίες και ότι τελικά δύναται να απειλήσει την παύση των καταβολών.

Θα πρέπει επίσης να υπογραμμιστεί ότι ακόμη για την περίπτωση σχεδίων υποκατάστασης που προβλέπουν την προμήθεια λιπασμάτων, οι αρμόδιες αρχές γνωρίζουν πολύ καλά ότι αυτά τα σχέδια χρηματοδοτούνται από την ΕΚ. Κατ' αυτόν τον τρόπο για ορισμένα σχέδια οι αρχές δημιούργησαν «όργανα υλοποίησης των σχεδίων ΕΟΚ», υπεύθυνα για τους τομείς που απολαμβάνουν μία βοήθεια-ενίσχυση εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

2.21. Για τους ανωτέρω αναφερομένους λόγους (2.15-2.18), η Επιτροπή δεν συμμερίζεται τις σκέψεις που αναπτύσσονται στην παρούσα παράγραφο της έκθεσης του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Εξάλλου, είναι προφανές ότι η παροχή λιπασμάτων αποτελεί ένα συγκεκριμένο στοιχείο ενίσχυσης στην ανάπτυξη της γεωργικής παραγωγής και του ινδικού αγροτικού τομέα.

Πρότυπο σχέδιο εκτροφής πέστροφας

2.32. Δεν υπάρχει ασυμβίβαστο μεταξύ της σύναψης μιας σύμβασης κατ' ανάθεση με τον σύμβουλο και των διατάξεων στο σημείο 6.3 της σύμβασης χρηματοδότησης. Αυτή η διαδικασία θεωρήθηκε ομόφωνα ως η πλέον οικονομική και η πλέον ορθολογική λύση. Οι κανόνες της Επιτροπής σε ό,τι αφορά τις κλειστές διαδικασίες πρόσκλησης υποβολής προσφορών δεν εισήχθησαν παρά κατά το 1986, πολλά έτη μετά τη σύναψη της σύμβασης τεχνικής αρωγής.

2.33. Είναι αλήθεια ότι αυτή η σχετική παροχή συμβουλών θα μπορούσε να είχε διευρυνθεί αλλά στην παρούσα περίπτωση θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι επρόκειτο για ένα πρότυπο σχέδιο για το οποίο η αγορά των σχετικών υλικών - μικράς κλίμακας και σε μικρές ποσότητες - είχε ανατεθεί στο σύμβουλο λόγω των τεχνικών χαρακτηριστικών.

Στην πραγματικότητα, το υλικό προέλευσης πολλών κρατών μελών της Κοινότητας, παρασχέθηκε από μία μόνη εταιρία υπεύθυνη για την συμβατότητα των εξοπλισμών, που αποτελεί ουσιώδες στοιχείο για την αποφυγή ενδεχόμενης αποτυχίας αυτού του προτύπου δοκιμαστικού σχεδίου.

Κοινές παρατηρήσεις στα αναπτυξιακά σχέδια

2.51. Είναι αλήθεια ότι κατά το παρελθόν, πολλά σχέδια εμφάνισαν καθυστερήσεις εκτέλεσης και υπερβάσεις (πρόβλημα επίσης αληθές για τα χρηματοδοτούμενα άμεσα σχέδια όπως και για τα χρηματοδοτούμενα από κεφάλαια υποκατάστασης). Αυτό εξηγείται μερικώς από τα υψηλότερα ποσοστά πληθωρισμού εν σχέσει προς τα προβλεπόμενα και από διοικητικές καθυστερήσεις. Ωστόσο, οι αποστολές εμπειρογνωμόνων που περιλαμβάνονται στην εκτίμηση των σχεδίων και οι συστηματικές διατάξεις σε ό,τι αφορά τον ανεξάρτητο έλεγχο και την συνεχή εκτίμηση, που εφαρμόζονται στα πρόσφατα εγκριθέντα σχέδια, θα έπρεπε να αμβλύνουν αυτά τα προβλήματα στο μέλλον.

3. ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ ΠΟΥ ΧΟΡΗΓΗΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ ΙΝΔΙΑ

Τήρηση των φακέλων

3.2. Τα πρωτότυπα των αιτήσεων πληρωμής μη συνδεδεμένων χωρών διαβιβάζονται συνήθως απευθείας στην οικονομική υπηρεσία, η οποία τηρεί τα έγγραφα στη διεύθυνση τεχνικής ή γεωγραφικής υπηρεσίας, ανάλογα με την περίπτωση, για γνωμάτευση. Εναπόκειται στις τελευταίες να αποφασίσουν σε ποιες περιπτώσεις χρειάζονται φωτοτυπίες για τους φακέλους τους. Τα πρωτότυπα έγγραφα επαναποστέλλονται στη συνέχεια στην οικονομική υπηρεσία για την εκτέλεση της πληρωμής και καταλήγουν στο Ελεγκτικό Συνέδριο για το δημοσιονομικό έλεγχο και στην ΓΔ ΧΙΧ, όπως έχει ήδη αναφερθεί.

3.3. έως 3.5. Η Επιτροπή δεν συμμερίζεται τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου σύμφωνα με την οποία η χρηματοδότηση ενός σχεδίου μέσω προμηθείας λιπασμάτων δεν επιτρέπει τόσο καλά την παρακολούθηση της εκτέλεσης όπως στην περίπτωση της άμεσης χρηματοδότησης. Είναι αλήθεια ότι αυτή η μορφή χρηματοδότησης δεν επιτρέπει στην Επιτροπή να ελέγχει την κατάσταση προόδου του σχεδίου προ εκάστης καταβολής και ως εκ τούτου την άσκηση ενός εκ των προτέρων ελέγχου επί της ινδικής διοίκησης.

Ωστόσο, από ειδικής πλευράς, η τεχνική, διοικητική και χρηματοδοτική παρακολούθηση είναι ακριβώς η ίδια, στις δύο περιπτώσεις, καθόσον όλα υπεισέρχονται στο ίδιο πλαίσιο δημοσιονομικών και διοικητικών ειδικών διαδικασιών. Η μόνη διαφορά είναι ότι σε περίπτωση άμεσης χρηματοδότησης, οι ειδικές αρχές μεταβιβάζουν στην Επιτροπή, τις λαμβανόμενες «reimboursement claims» των κρατών, πράγ-

μα που δεν συμβαίνει προφανώς για τα σχέδια «λιπασμάτων».

Ομοίως, καμία θεμελιώδης διάκριση στους μηχανισμούς παρακολούθησης των σχεδίων που διαθέτει η Επιτροπή δεν υπάρχει οποιαδήποτε και αν είναι η μέθοδος χρηματοδότησης που χρησιμοποιείται:

- Οι καθοριζόμενοι όροι και συνθήκες από τη σύμβαση χρηματοδότη σε θέματα παρακολούθησης (περιοδικότης εκθέσεων προόδου, πρόσβαση στα έγγραφα) είναι ίδιες.

- Οι αποστολές συμβούλων που στέλλονται περιοδικώς από την Επιτροπή για την παρακολούθηση σχεδίων αφορούσαν πάντοτε κατά τον ίδιο τρόπο τα χρηματοδοτούμενα άμεσα ή έμμεσα σχέδια.

- Σε ό,τι αφορά την αντιπροσωπεία, καμία ιδιαίτερη προτεραιότητα δεν παρέχεται στην παρακολούθηση σχεδίων σε ό,τι αφορά τα σχέδια άμεσης χρηματοδότησης σε σχέση προς τα λοιπά.

Τελικά, τόσο απο την πλευρά της Επιτροπής όσο και από την πλευρά της Ινδίας, ο καθοριστικός παράγων σε θέματα ποιότητας, παρακολούθησης ενός σχεδίου, δεν είναι τόσο η μέθοδος χρηματοδότησης όσο ο χονος που αφιερώνεται στη σχετική παρακολούθηση. Στην περιοδικότητα των επισκέψεων ελέγχων καθώς και στην ποιότητα της επιτόπιας υπηρεσίας που είναι επιφορτισμένη με την εκτέλεση του σχετικού σχεδίου, της οποίας τις πραγματικές δυνατότητες το Ελεγκτικό Συνέδριο μπόρεσε να εκτιμήσει επιτοπίως.

Η Επιτροπή θα υπενθυμίσει στις ινδικές αρχές τις υποχρεώσεις τους σχετικά ούτως ώστε να επιτευχθεί μία κατά το δυνατόν βελτίωση των φακέλων εκτέλεσης.

Διοικητικά μέσα που εφαρμόζει η Κοινότητα

3.6. έως 3.9. Είναι ακριβές ότι η έλλειψη προσωπικού, τόσο στις Βρυξέλλες όσο και στην αντιπροσωπεία Νέου Δελχί περιόρισε τις δυνατότητες παρέμβασης και ελέγχου της Επιτροπής. Ωστόσο, ελήφθησαν μέτρα προς βελτίωση της κατάστασης εντός των εκ του προϋπολογισμού επιτρεπομένων ορίων. ιΕνας υπάλληλος επιφορτισμένος με την ενίσχυση στην ανάπτυξη της Ινδίας, ονομάστηκε από την Επιτροπή στις Βρυξέλλες. ιΕνας δεύτερος σύμβουλος σε θέματα ανάπτυξης θα αποσταλεί στην αντιπροσωπεία κατά τις αρχές του 1987. Αλλά καθώς αυτοί οι σύμβουλοι είναι υπεύθυνοι για άλλες χώρες πέραν της Ινδίας, αυτά τα μέτρα δεν είναι ακόμη επαρκή. Η παρουσίαση των εκθέσεων σχεδίων θα βελτιωθεί επίσης μέσω εφαρμογής συστήματος ενιαίου τρόπου κατάρτισής τους.

Μηχανισμός καταβολής των κοινοτικών επιδοτήσεων

3.10. έως 3.14. Η έκθεση εμφανίζει μία ιδιαίτερα αρνητική γνωμοδότηση σε ό,τι αφορά την λειτουργία του «ενοποιημένου ταμείου». Η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη της την περιπλοκότητα και το μέγεθος της Ινδίας, της οποίας η κεντρική κυβέρνηση οφείλει προφανώς να ακολουθεί και εφαρμόζει πολιτικές οι οποίες όχι μόνο ενισχύουν τις

ομοσπονδιακές δομές, αλλά επίσης εξασφαλίζουν μία ισότιμη κατανομή των πόρων μεταξύ των διαφόρων κρατών. Το «India Financial System for External Assistance» προβλέπει μέσω του συστήματος συμπληρωματικής χρηματοδότησης, ότι ο κύριος δικαιούχος είναι το κράτος όπου πραγματοποιείται το σχέδιο. Ωστόσο, προβλέπει επίσης, τις σχετικές θετικές επιπτώσεις για τα κράτη, ιδίως τα πλέον φτωχά, που δεν λαμβάνουν άμεση βοήθεια από τη διεθνή κοινότητα.

Αλλά, ακόμη και αν το σύστημα τελικής βοήθειας δέχεται επικρίσεις από ορισμένους δότες, η Επιτροπή διαπιστώνει ωστόσο ότι όλοι τους το δέχονται και το γεγονός ότι η κοινοτική ενίσχυση λαμβάνει τη μορφή μη επιστρεπτέας ενίσχυσης δεν αλλάζει σε τίποτα ως προς τους λόγους και τις αιτίες για τους οποίους η ινδική κυβέρνηση διατηρεί τις γενικές διατάξεις. Σε όλες τις περιπτώσεις η ποιότης των σχεδίων είναι καθορισμένη από την τεχνική και οικονομική μελέτη πραγματοποίησης. Η ινδική πολιτική σύμφωνα με την οποία όλα τα σχέδια θα πρέπει να είναι οικονομικώς βιώσιμα, ακόμη και εκείνα που απολαμβάνουν μη επιστρεπτέας χρηματοδότησης, θα πρέπει να λάβει πλήρη επιδοκιμασία.

Επίπτωση στις κοινοτικές επιδοτήσεις

3.15. Οποιαδήποτε και αν είναι η αξία του ινδικού συστήματος, το ερώτημα είναι κατά πόσον η εφαρμογή του στις κοινοτικές ενισχύσεις είναι αντίθετη στις διατάξεις και το πνεύμα των συμβάσεων χρηματοδότησης. Το Ελεγκτικό Συνέδριο θεωρεί ότι το γεγονός ότι μόνο 21 % των μη επιστρεπτέων ενισχύσεων της ΕΟΚ πηγαίνουν στο κράτος που υλοποιεί το σχέδιο μεταφέρει μέρος των πλεονεκτημάτων υπέρ της κεντρικής κυβέρνησης και σε βάρος των κρατών. Αυτό το αιτιολογικό είναι αμφισβητήσημο καθόσον δυνάμει του συντάγματός της η Ινδία αποτελεί μία ένωση κρατών και το Ομόσπονδο κράτος περιλαμβάνει την κεντρική κυβέρνηση και τις κυβερνήσεις των διαφόρων κρατών. Ο δικαιούχος της κοινοτικής ενίσχυσης σε συμβάσεις χρηματοδότησης είναι πάντοτε «η ινδική δημοκρατία», ήτοι η Ομόσπονδος ιΕνωση των Κρατών, ποτέ ένα ιδιαίτερο κράτος. Εξάλλου, η πλειονότης των χρηματοδοτουμένων σχεδίων από την ΕΟΚ αποτελούν σχέδια βασικών υποδομών - ύδρευσης, και λοιπά αρδευτικά έργα - τα οποία, στο τοπικό επίπεδο υλοποιούνται από τις υπηρεσίες του κράτους στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπτυξής τους και μεταγενέστερα μεταβιβάζονται δωρεάν στον αγροτικό πληθυσμό (ιδιώτες και κοινότητες) που αποτελούν στην πραγματικότητα τον τελευταίο και πραγματικό δικαιούχο των σχεδίων. Για το λόγο αυτό εάν μία σύμβαση χρηματοδότησης προβλέπει μία κοινωνική χρηματοδότηση 100 ECU, οι εργασίες αξίας 100 ECU (ή το ισότιμο σε ρούπια) πραγματοποιούνται και μεταβιβάζονται στο δικαιούχο πληθυσμό, σε πλήρη συμφωνία με τον κύριο στόχο της αποστολής της ΕΟΚ υπέρ της ανάπτυξης.

Παρατηρήσεις σχετικά με τη λειτουργία του Ταμείου

3.17. Το Ελεγκτικό Συνέδριο οφείλει να γνωρίζει ότι η Επιτροπή είναι υποχρεωμένη να αποδεχθεί τους θεσμικούς κανόνες της Ομόσπονδης Δημοκρατίας της Ινδίας όσον αφορά τις μεθόδους κατανομής και μεταφοράς των ενισχύσεων που η Κοινότητα θέτει στη διάθεσή της. Δεν είναι ορθό να θεωρείται ότι η θέση της Κοινότητας διαφέρει ριζικά από τη

θέση των άλλων χρηματοδοτών επειδή η βοήθεια που παρέχει χορηγείται υπό τη μορφή των μη επιστρεπτέων ενισχύσεων. Το ίδιο ισχύει και για πολλούς άλλους χρηματοδότες και συγκεκριμένα για το Ηνωμένο Βασίλειο με 100 % μη επιστρεπτέες ενισχύσεις (πρόκειται για τον κυριότερο χρηματοδότη, σε διμερή βάση, με πάνω από 200 εκατομμύρια ECU κατ' έτος). Η βοήθεια της Δανίας και των Κάτω Χωρών, η οποία όπως και η βοήθεια της Κοινότητας καλύπτει τα έξοδα που πληρώνονται σε τοπικό νόμισμα, αποτελείται επίσης από μη επιστρεπτέες ενισχύσεις.

Οι δυνατότητες λύσεων που προσφέρει ο μηχανισμός του Ταμείου

3.23. Ωστόσο, δεν αποτελεί πρόβλημα για την Επιτροπή η παρουσίαση του συστήματος κατά διαφανέστερο τρόπο στις προτάσεις και στη σύμβαση χρηματοδότησης, ένα σύστημα, το οποίο θα έπρεπε εξάλλου να είναι γνωστό σε όλα τα κράτη μέλη που παρέχουν μια διμερή λύση στην Ινδία. Αλλά δεν θα καθορίζει και θα πρέπει να καθορίζει ποια σχέδια δύνανται να λαμβάνονται υπόψη για μια χρηματοδότηση από την ΕΟΚ.

Είσπραξη δασμών

3.29. Το πρόβλημα δεν τέθηκε παρά πρόσφατα για το σχέδιο ΝΑ/82/30 - Ιχθυοτροφεία στο Κασμίρ - δεδομένου ότι επρόκειτο για το πρώτο σχέδιο όπου εχρειάζοντο εισαγωγές εξοπλισμών. Παρότι οι δασμοί και λοιπές επιβαρύνσεις δεν χρηματοδοτούνται από συμμετέχοντες της ΕΟΚ, η είσπραξή τους αυξάνει το κόστος και τη χρηματοοικονομική επιβάρυνση των σχεδίων και έχει σαν αποτέλεσμα μία μείωση της συμπληρωματικής χρηματοδότησης που προορίζεται για τα σχέδια για τα οποία η ΕΟΚ παρέχει μη επιστρεπτέες ενισχύσεις. Για το λόγο αυτό, κατά την τελευταία ετήσια συνεδρίαση, οι ινδικές αρχές κλήθηκαν να αντιμετωπίσουν τη δυνατότητα μιας γενικής απαλλαγής. Η Επιτροπή παρακολουθεί το αίτημα αυτό εκ του πλησίον.

Ανάγκη μιας συμφωνίας-πλαισίου

3.30. έως 3.32. Η αρχή της συνεργασίας για την ενίσχυση στην ανάπτυξη αναφέρεται καθαρά στην σύμβαση που έγινε μεταξύ της Κοινότητας και της Ινδίας (αριθ. 3246/81 της 26ης Οκτωqρίου 1984), που αφορά τις εμπορικές σχέσεις και την οικονομική συνεργασία με αυτή τη χώρα.

Ωστόσο, θα πρέπει να αναφερθεί ότι οι συμφωνίες-πλαίσια που έχουν καταρτιστεί με τις άλλες χώρες όπως η Ινδονησία περιλαμβάνουν γενικούς όρους και προϋποθέσεις παρόμοιες προς εκείνες τις συμβάσεις χρηματοδότησης που έχουν γίνει με την Ινδία. Κατά συνέπεια, η σύναψη μιας συμφωνίας-πλαισίου αυτής της μορφής με αυτή τη χώρα δεν θα πρόσθετε κάτι το ουσιαστικό. Η έναρξη συζητήσεων επί μιας συμφωνίας-πλαισίου θα μπορούσε θα έχει ενδεχομένως μία έννοια εάν ενσωματώνονταν σε αυτήν ουσιώδη σημεία, ιδίως μία πλέον δυναμική συνεργασία χάρη σε μία μεταφορά σημαντικότερης τεχνογνωσίας.

Κατ' αυτόν τον τρόπο η Επιτροπή έχει την πρόθεση να εκτιμήσει μία μεταβολή της συνεργασίας της Κοινότητας μεΕπίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

την Ινδία (όπως άλλωστε και με άλλες χώρες), η οποία είχε αρχικά μελετηθεί απλώς σε όρους εμπορίου και ενίσχυσης, για να συμπεριληφθεί η συνεργασία στους ακόλουθους τομείς: βιομηχανία, επιστήμη και τεχνολογία, ενέργεια, αλιεία και κατά συνέπεια κατάρτιση, έρευνα, ενθάρρυνση στη συνεργασία μεταξύ των επιχειρήσεων και μεταφορά τεχνολογίας.

Ως προς τη χρηματοδότηση των σχεδίων ενίσχυσης, μία ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί σε εκείνα που προσφέρουν μία δυνατότητα μεταφοράς τεχνολογίας ιδίως χάρη στη συνεργασία μεταξύ ευρωπαϊκών και ινδικών οικονομικών φορέων.

Σε ό,τι αφορά τα προβλήματα διαδικασίας, στο μέλλον, τα σημεία που υπογραμμίζονται στην έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου και τα οποία αποτέλεσαν αντικείμενο συζήτησης της ανωτέρω θα εμφανίζονται καθαρότερα στις ειδικές διατάξεις των συμβάσεων χρηματοδότησης.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

4.1. έως 4.4. Συνολικά, η Επιτροπή συμμερίζεται τις εκφραζόμενες απόψεις από το Ελεγκτικό Συνέδριο στα

συμπεράσματά του σε ό,τι αφορά την περίπτωση των μεταφορών τεχνολογίας, την έρευνα συμπληρωματικών διεξόδων για εξαγωγές, τη δημιουργία περισσότερο στενών και διαρκών σχέσεων με την Ινδία.

Ωστόσο, δεδομένου ότι ο σκοπός της ενίσχυσης στην ανάπτυξη είναι να συμβάλει κατά το δυνατόν στις πλέον φτωχές τάξεις του πληθυσμού, η μεταφορά τεχνολογίας, ως σύλληψη και στόχος θα πρέπει να εφαρμόζεται λαμβάνοντας υπόψη την ικανότητα απορρόφησης του αγροτικού πληθυσμού και με σεβασμό των μορφωτικών, πολιτιστικών και κοινωνικών παραγόντων. Οι συμβάσεις με τις ινδικές αρχές δείχνουν ότι οι τελευταίες είναι έτοιμες να εξετάσουν με την Κοινότητα πως θα μπορούσε να γίνει περαιτέρω πρόοδος σε αυτόν τον τομέα.

Η εφαρμογή της ινδικής τεχνογνωσίας υπέρ άλλων λιγότερο αναπτυγμένων χωρών, αποτελεί μία ενδιαφέρουσα πρόταση η οποία έχει εφαρμοστεί κατ' αυτόν τον τρόπο για παράδειγμα, η Κοινότητα χρηματοδότησε μαθήματα κατάρτισης σε τεχνικές άρδευσης για αφρικανούς τεχνικούς σε ινδικά ιδρύματα και ινστιτούτα.

Σε ό,τι αφορά το θέμα της διαπραγμάτευσης μιας συμφωνίας-πλαισίου, πρόκειται για μία δυνατότητα η οποία θα επέτρεπε τη βελτίωση της ινδο-κοινοτικής συνεργασίας στον τομέα της ενίσχυσης στην ανάπτυξη.

Top

Full & Egal Universal Law Academy