T.C.
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1003 Esas
KARAR NO: 2020/360
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/10/2016
KARAR TARİHİ: 25/06/2020
Mahkememizin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamının davacının istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 13/09/2018 tarih ve 2018/136 Esas, 2018/1045 Karar sayılı ilamı ile Mahkememiz kararı kaldırılarak dava dosyası Mahkememizin 2018/1003 Esas sayılı sırasına kaydedilmiş olup yapılan açık yargılama sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM:Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davacı şirket yetkilisi, alacağını temlik eden ... A.Ş.'den 2006 yılından beri kullanılan ticari krediler nedeniyle haksız olarak kesintiler yapıldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00-TL haksız kesinti bedelinin iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Temlik alan Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Davacının müvekkili şirketin alacağına ulaşmasını engellemek ve alacağı sürüncemede bırakmak amacı ile bu davayı ikame ettiğini, borçlu tarafından, kullanmış olduğu krediye ilişkin faiz fazlasının tarafına iadesi gerektiği gerekçesiyle iş bu alacak davası açtığını, borçlunun belirtilen kredi kullanımı nedeniyle kendisine gönderilen ekstrelerle bildirilen meblağı, sözleşme hükümlerine aykırı davranarak ödememesi neticesinde kredi hesabı kapatıldığını,bunun ardından temlik eden banka tarafından gönderilen ihtarname ile söz konusu taksitlerin ödenmesi konusunda çağrıda bulunulduğu ve ödeme yapılmadığı takdirde alacağının muaccel hale geleceği bildirildiğini, temlik eden banka ile davalı/borçlular arasında imzalanan sözleşme gereğince faiz oranlarının geçerli ve bağlayıcı olacağı davalılar/borçlular tarafından kabul ve taahhüt edildiğini, bu kayıtlar doğrultusunda yapılan hesaplar gereği takibe geçildiğini,borçlu hakkında.... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası üzerinden takip başlatılmış olup, söz konusu takibin borçlunun itirazı bulunmadan kesinleşmesi sebebiyle takibe yönelik işlem yapılmasında hiçbir engel bulunmadığını,davacının takibe ilişkin itirazlarını icra dosyasına sunması gerekirken bu itirazları iş bu dava yoluyla ileri sürmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, usul ve yasaya aykırı davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasına hükmedilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE:Dava, Genel Kredi Sözleşmesi nedeniyle komisyon ve dosya masrafı adı altında tahsil edilen bedelin istirdadı istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki Uyuşmazlığın, davalı temlik eden banka tarafından davacıya kullandırılan ticari krediler kapsamında yapılan komisyon ve masraf kesintisi bulunup bulunmadığı, yapılan komisyon kesintilerinin kredilerin kullandırıldıkları tarihler itibariyle emsal banka uygulamalarına göre fahiş olup olmadığı, yapılan haksız masraf kesintisi bulunup bulunmadığı, her bir kalem kullandırılan krediler ile ilişkilendirilmek suretiyle davacının iade alacağının varlığı ve miktarı hususlarında toplandığı tespit edilmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, taraflar arasındaki genel kredi sözleşmeleri hesap özetleri getirtilmiş, kredilerin kullandırıldığı yıllardaki kesintilere ilişkin başka emsal banka uygulamaları dosyaya kazandırılmış,... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası celbedilmiştir.
Bankacı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 24/05/2017 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı bankanın davacıdan kullandırmış olduğu 07/06/2006 tarihinde 14.000,00-TL'lik 20/08/2006 tarihinde 18.000,00-TL, 17/10/2006 tarihinde 6.000,00-TL'lik krediler nedeniyle alınan bir masraf kesintisine rastlanılmadığı, davacının hesabına alacak geçirilen kredilerin kullandırımı sırasında masraf alınmadığının tespitinin yapıldığı, ... A.Ş.ile davalı bankanın birleşmesi nedeniyle davalı banka yetkilisi de tarafından yapılan tespitteki gibi davacıdan birleşen dosya kapsamında masraf tahsil edildiğine ilişkin herhangi bir dekontun bulunmadığı, davacının iddia ettiği gibi kullanmış olduğu krediler nedeniyle kendisinden masraf alındığına ilişkin bir belgeye rastlanılmadığı görüş ve kanaati bildirmiştir.
Mahkememizin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamı davanın reddine karar verilmiş olup, davacının istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 13/09/2018 tarih ve 2018/136 Esas, 2018/1045 Karar sayılı ilamı ile Mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiş, dava dosyası Mahkememizin 2018/1003 Esas sayılı sırasına kaydedilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı da göz önünde bulundurularak eksik deliller celbedilerek, daha önce rapor tanzim edilen bilirkişiden ek rapor alınmış, 29/08/2019 teslim tarihli bilirkişi ek raporunda; davacı ile davalı banka arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında davacıya 07/06/2006 tarihinde 14.000,00-TL lik kredi kullandırıldığı, davalı banka tarafından sunulan hesap ekstresinin incelenmesi neticesinde 06/06/2006 ile 09/06/2006 arasında ve kredi kullandırımı sırasında davacıdan kullandırılan kredi ile ilgili tahsil edilen bir masraf kalemine rastlanılmadığı, 20/08/2006 tarihinde 18.000,00-TLlik kredi kullandırıldığı, davalı banka tarafından sunulan hesap ekstresi incelenmesi neticesinde 18/08/2006 ile 01/09/2006 arasında ve kredi kullandırımı sırasında davacıdan kullandırılan kredi ile ilgili tahsil edilen bir masraf kalemine rastlanılmadığı, 17/10/2006 tarihinde 6.000,00-TL lik kredi kullandırıldığı, davalı banka tarafından sunulan hesap ekstresinin incelenmesi neticesinde 05/10/2006 ile 31/10/2006 arasında ve kredi kullandırımı sırasında davacıdan kullandırılan kredi ile ilgili tahsil edilen bir masraf kalemine rastlanılmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
İbraz edilen ek bilirkişi raporu incelendiğinde, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, istinaf başvurusunun kabulüne yönelik kararda tespiti gerektiği belirtilen hususlarda denetime açık inceleme yapılmadığı, ek raporun hükme esas almaya elverişli olmadığı anlaşılmakla; tarafların iddia ve savunmaları ile tüm dosya kapsamı ve istinaf aşamasından sonra mahkememizce celbedilen deliller de göz önünde bulundurularak, davalı temlik eden banka tarafından davacıya kullandırılan krediler kapsamında yapılan komisyon ve masraf kesintisi bulunup bulunmadığı, yapılan komisyon kesintilerinin kredilerin kullandırıldıkları tarihler itibariyle emsal banka uygulamalarına göre fahiş olup olmadığı, yapılan haksız masraf kesintisi bulunup bulunmadığı, her bir kalem kullandırılan krediler ile ilişkilendirilmek suretiyle davacının iade alacağının varlığı ve miktarı hususlarında davalı(temlik eden ... Bankası'nın 2006 ve devamı yıllarına ait Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde re'sen seçilecek yeni bir bankacı bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmıştır. Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 11/03/2020 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ile davalı banka arasında 05/08/52003, 18/03/2005, 01/03/2007 tarihli Ticari Genel Kredi Sözleşmelerinin akdedildiği, bu sözleşmeler kapsamında 17/10/2006 tarihinde 6.000,00-TL, 20/08/2006 tarihinde 18.000,00-TL, 07/07/2006 tarihinde 14.000,00-TL tutarlı taksitli ticari krediler kullandırıldığı, 25/01/2005-31/12/2007 tarihleri arasında davacıya kullandırılan krediler kapsamında kredi tahsis ve operasyon ücreti adı yapılan toplam kesinti tutarının 2.707,50-TL olduğu, davalının davacıya üç ayrı taksitli ticari kredi kullandırdığı, bu krediler kapsamında toplam 757,50-TL kredi tahsis ücreti kesildiği, bunun dışında yılda bir kez bilanço analizi yapılması nedeniyle 300,00-TL kesinti daha yapılabileceği, bankanın genel kredi sözleşmelerine göre davacıdan yapabileceği toplam kesinti miktarının 1.057,50-TL olduğu, 1.650,00-TL lik kalan kesinti tutarının sözleşmesel dayanağının ve belgesinin bulunmadığı, üç ayrı taksitli ticari kredi için davalıdan kesilen ve dayanağı bulunan toplam 757,50-TL kredi tahsis ücretinin %1,13- %2,5 oranında yapıldıkları, bu kredilerin kullandırıldığı tarih itibariyle emsal banka uygulamalarının ortalama %1 civarında kesinti yaptıkları, emsal banka uygulamaları esas alındığında her üç kredi toplam 380,00-TL kredi tahsis ücreti alınabileceğinin mahkemece kabulü halinde, bilanço analizi kapsamında kredi ratingi gideri olan 300,00-TL ile birlikte toplam 680,00-TL kesinti yapılabileceği, bu halde davalının 2.027,50-TL fazla kesinti yaptığının söylenebileceği; mahkemece bankanın sadece 680,00-TL ücret tahsilinin yapılabileceğinin kabulü halinde, sözleşme kapsamında davacıya dosya içeriğine göre ticari kredi tanımlanmış olduğu, bahse konu sözleşmenin imzalanmasıyla birlikte davacının kredi sözleşmesi içeriğini okuduğunu, anladığını müzakere edildiğini basiretli bir tacir olarak kabul ve taahhüt etmiş olduğu, dava konusu ücretin 680,00-TL'lik kısmı yönünden sözleşme koşullarına ve ücret tarifesine uygun olarak tahsil edildiği kanaatinin edinildiği, bunun yanı sıra davalı bankanın tahsil ettiği komisyon ve ücretin başta sözleşme, TTK 18,19 ve 20 m. BK, Bankacılık K., ... Bankası'nın 2006/1 sayılı Tebliği ve bankacılık teamüllerine uygun olduğu, davalı bankanın tahsil ettiği ücretin/komisyonun iade koşullarının oluşmamış olduğu; davalı bankanın tahsil ettiği ücretin 2.027,50-TL'lik kısmının yerinde olmadığının kabulü halinde davalı bankanın (7) kalem kredi tahsis ve operasyon ücretini, mevcut delil durumuna göre yersiz olarak tahsil etmiş olduğu kanısına varıldığından bu ücretler toplamı 2.027,50-TL dava tarihlerinden (bu yönde bir açıklık bulunmadığı için) itibaren değişen oranlarda basit usulde işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davacıya iade edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
İddia, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre; davacı ile davalı banka arasında 05/08/52003, 18/03/2005, 01/03/2007 tarihli Ticari Genel Kredi Sözleşmelerinin akdedildiği, bu sözleşmeler kapsamında 17/10/2006 tarihinde 6.000,00-TL, 20/08/2006 tarihinde 18.000,00-TL, 07/07/2006 tarihinde 14.000,00-TL tutarlı taksitli ticari krediler kullandırıldığı, 25/01/2005-31/12/2007 tarihleri arasında davacıya kullandırılan krediler kapsamında kredi tahsis ve operasyon ücreti adı yapılan toplam kesinti tutarının 2.707,50-TL olduğu, davalının davacıya üç ayrı taksitli ticari kredi kullandırdığı, bu krediler kapsamında toplam 757,50-TL kredi tahsis ücreti kesildiği, bu kesintilerinin oranlarının %1,13 ile %2,5 arasında değiştiği, yılda bir kez bilanço analizi yapılması nedeniyle 300,00-TL kesinti daha yapılabileceği, bankanın genel kredi sözleşmelerine göre davacıdan yapabileceği toplam kesinti miktarının 1.057,50-TL olduğu, 1.650,00-TL lik kalan kesinti tutarının sözleşmesel dayanağının ve belgesinin bulunmadığı, üç ayrı taksitli ticari kredi için davalıdan kesilen ve dayanağı bulunan toplam 757,50-TL kredi tahsis ücretinin %1,13- %2,5 oranında yapıldıkları, bu kredilerin kullandırıldığı tarih itibariyle emsal banka uygulamalarında ortalama %1 civarında kesinti yapıldığı, emsal banka uygulamaları esas alındığında her üç kredi için toplam 380,00-TL kredi tahsis ücreti alınabileceği, buna karşılık davalı banka tarafından %1,13 ve %2,5 arasında değişen oranlarda yapılan komisyon kesintilerinin kredilerin kullandırıldıkları tarihler itibariyle emsal banka uygulamalarına göre fahiş kabul edilemeyecekleri, 757,50-TL kesinti ile bilanço analiz gideri 300,00-TL toplamı 1.057,50-TL kesintinin taraflar arasındaki sözleşmeye uygun olduğu, 1.650,00-TL lik kesintinin ise yasal ve sözleşmesel dayanağının bulunmadığı anlaşılmakla, Davanın kısmen kabulüne; 1.650,00-TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazla talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulüne; 1.650,00-TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazla talebin reddine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 112,71-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 85,39-TL harcın mahsubuna, bakiye 27,32-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.650,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.350,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 29,20-TL başvuru harcı, 85,39-TL peşin harç, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 208,60-TL posta masrafları olmak üzere toplam 1.823,09-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre 601,62-TL'sının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından dosya üzerinde yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 25/06/2020
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı