T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/113 Esas - 2023/153
T.C.
...TÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR
ESAS NO: 2021/113 Esas
KARAR NO: 2023/153
HAKİM:...
KATİP:....
DAVACI:....
DAVALI: ....
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 18/02/2021
BİRLEŞEN ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2022/393 ESAS SAYILI DAVASINDA
DAVACI : ....
DAVALI : ...
...
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 02/06/2022
KARAR TARİHİ : 28/02/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 28/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... Posta İşletme Merkezi Müdürlüğünde posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımı işlerinin davalı şirket tarafından yapılan sözleşme kapsamında gerçekleştirildiğini, davalı şirket nezdinde çalışan dava dışı işçi ...tarafından ... 29. İş Mahkemesinin 2019/98 Esas sayılı dosyası ile davacı aleyhine dava açıldığını, yapılan yargılama sonunda kıdem tazminatının ödenmesine kesin olarak karar verildiği, Mahkeme kararının ... 31. İcra Müdürlüğünün 2019/14894 sayılı dosyası ile takibe konulması üzerine icra dosyasına 8.176,98-TL ödendiği belirtilerek 8,176,98- TL'nin 23.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Posta İşleme Merkezi Müdürlüğünde posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımı işinin davalı şirketlerle akdedilen sözleşmeler gereği belirli dönemlerde davalı şirketlere verildiğini, davalı firma çalışanlarından Hüseyin ...'in kendisine işçilik alacaklarının ödenmediği gerekçesi ile şirket aleyhine ... 29. İş Mahkemesinin 2019/98 esas sayılı dosyası üzerinden işçilik alacaklarının tahsiline yönelik dava açtığını, dava neticesinde verilen 12.09.2019 tarihli ve E.2019/98. K .2018/95 sayılı karara göre davacının kıdem tazminatı yönünden davasının kesin olarak kabulüne karar verildiğini, mahkeme kararının alacaklısı tarafından icraya konulması sebebiyle davacıya ... 31. İcra Dairesi Müdürlüğünün 2019/14894 sayılı dosyası üzerinden gönderilen icra emri gereği icra dosyasına 8.176,98-TL'sinin ödendiğini, davalı şirketlerin akdedilen sözleşme hükmüne göre davacı idareye karşı alacaklarından sorumlu olduklarını, her bir davalının davacı işçiyi şirketlerinde ve davacı kurum nezdinde çalıştırdıkları dönemlere ait işçilik alacaklarına dair davacı tarafından yapılan ödemelere ilişkin davacının rücuen alacak hakkı bulunduğunu, bilirkişi tarafından yapılacak inceleme sonucu davalının davacı kurumla akdettikleri sözleşmeler gereği yüklendikleri işi yaparken, ... 29. İş Mahkemesinin 2019/98 sayılı dosyasında davacı olarak bulunan işçinin çalıştığı dönemlere ait işçilik vs. alacakların ödenmesinden sorumlu olduğunu belirterek 1.474,24 TL'nin 19.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Asıl ve birleşen dosyada dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alımına dair sözleşme uyarınca dava dışı işçiye yapılan işçilik alacağına ilişkin ödemenin davalı şirketlerden rücuen tazmini istemine ilişkindir.
... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/06/2022 tarih 2022/393 Esas 2022/308 karar sayılı birleştirme kararı ile mahkememize gönderilmekle yukarıdaki esası almıştır.
Dava dışı işçi ... ...'in Hizmet Dökümü Uyaptan çıkarılarak dosya arasına alınmıştır.
... 23. İş Mahkemesi'nin 2019/98 Esas sayılı dosyasının celbine karar verilmiştir. Gelen yazı cevabı dosyaya alınmıştır.
... 31. İcra Dairesi'nin 2019/14894 Esas sayılı dosyasının celbine karar verilmiştir. Gelen yazı cevabı dosyaya alınmıştır.
Dosyanın iş ve sosyal güvenlik uzmanı bilirkişiye tevdi ile davacının iddialarını karşılar, mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık noktaları ile sınırlı olmak üzere var ise davacı alacağının tespitinin yapılması istenilmiş gelen bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
Davada, davalı şirketlerin ihale dönemlerine göre sorumlu olduğu bedelin; Merit Taah Sos, Hiz Ltd. Şti.'nin 1.474,24 TL'den, davalı ... Yemek Tur. .. Ltd. Şti. 'nin sorumlu olduğu bedelin 6.702,74 TL olduğu, ödemenin 19/11/2019 tarihinde yapıldığı, tespit ve değerlendirmede bulunulmuştur.
11.09.2014 gün ve 29116 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan 6552 sayılı Kanun'un 8.maddesi ile bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatını düzenleyen 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112.maddesinde; "...4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;
a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,
b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmü bulunmaktadır. Dava konusu olayda da davacı ile davalı arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenlerin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenlerle birlikte müteselsilen sorumludur. Burada kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumludurlar. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir.
Alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda bir anlaşma yapabilirler. Nitekim 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167.maddesinde düzenlenen, “Aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır.” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları, ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceği de açıkça belirtilmiştir. Somut olayda, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve eklerinde sorumluluğun yükleniciye ait olduğuna ilişkin açık hüküm bulunmaktadır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; asıl ve birleşen davada davacının "... Posta İşletme Merkezi Müdürlüğünde" posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımı işleri için davalılar ile sözleşme imzaladığı, dava dışı işçinin hizmet alımına ilişkin davalı şirketler nezdinde belirli bir dönem içinde çalıştığı görülmüştür. Alınan bilirkişi raporu denetime elverişli, usul ve yasaya uygun olduğundan hükme esas alınmıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraflar arasında akdedilen sözleşmede işçilik ödemesi bakımından alt işverenin sorumluluğu konusunda açık hüküm bulunduğu, davalıların işçinin çalıştığı dönemler sınırlı olmak üzere tam sorumluluğunun bulunduğu, anlaşıldığından asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne, asıl alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle
1-Asıl Davanın KISMEN KABULÜ ile; 6.702,74-TL'nin ödeme tarihi olan 19/11/2019 tarihinde itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Birleşen ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/393 Esas sayılı davanın KABULÜ ile; 1.474,24-TL'nin 19/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Asıl dava yönünden
3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 457,86-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 139,65-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 318,21-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre hesaplanan 6.702,74-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 59,30-TL Başvuru Harcı, 139,65-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 198,95TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; 1.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 807,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 1.807,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.481,21-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 280-TL'nin arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Birleşen dava yönünden
8-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 179,90-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 80,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 99,20-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre hesaplanan 1.474,24-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 80,70-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 161,40TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
11-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
- Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda dava konusu miktarı itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 28/02/2023
Katip...
e-imza
Hakim ...
e-imza