T.C. ...6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/574 Esas - 2023/899
T.C.TÜRK MİLLETİ ADINA
ANKARAGEREKÇELİ KARAR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/574
KARAR NO: 2023/899
BAŞKAN: Sefer İlker ALP 34344
ÜYE: Özgür KARADAĞ 42656
ÜYE: Celalettin YAZGI 196304
KATİP: Bülent ÖZAK 270665
ASIL DAVADA:
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 05/10/2021
BİRLEŞEN ...3. ASLİYE TİCARET MAH.'NİN 2023/599 ESAS SAYILI DOSYASI:
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 08/09/2023
KARAR TARİHİ: 28/12/2023
G.KARAR YAZIM TARİHİ: 28/01/2024
Mahkememizde görülen davaların yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili asıl davaki iddiasında özetle; Davalılardan, ...'ın, olay tarihinde diğer davalı Milli Savunma Bakanlığına bağlı Anıtkabir Komutanlığında askerlik görevini ifa ederken, görevi gereği kullandığı, kazaya karışan ... plaka numaralı aracın sürücüsü olduğu, davalı Milli Savuna Bakanlığının, kendisine bağlı Genelkurmay Başkanlığı Kara Kuvvetleri Komutanlığının malik olduğu aracın işleteni olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ise aracın kaza tarihini de kapsar şekilde ZMMS poliçesi kapsamında sigortacısı olduğu, kazanın olduğu 27/06/2018 tarihinde Anıtkabir içerisinde davalı sürücünün sevk ve idaresinde geri geri manevra yaparken, durakta yaya olarak beklemekte olan davacıya çarptığı, davacının kaza sebebi ile hayati tehlike geçirecek ölçüde ağır şekilde yaralandığı, vücudunda kırıklar oluşan ve çocuk yapma yetisini kaybeden davacının çalışma ve meslekte kazanma gücünü kaybettiğini, çalışamaz duruma gelerek başkasının bakım ve yardımına ihtiyaçlı olduğunu, tedavi giderleri kapsamında geçici bakım ihtiyacı doğduğunu, gerek bakım ücretleri, gerek yol paraları, gerekse tedavi ücretleri ödediğini belirterek, maddi tazminata ilişkin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla,
geçici iş göremezlik tazminatı olarak 3.500,00 TL, daimi iş göremezlik tazminatı olarak 3.500,00 TL, tedavi gideri ve tedavide kullanılan tıbbi araçlar için 1000,00 TL, tedavi sürecinde yapılan araç masrafı için 500,00 TL, bakıcı giderleri için 500,00 TL, ekonomik geleceğinin sarsılmasından dolayı 1.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL maddi tazminatın, araç sürücüsü ve araç maliki işletenden kaza tarihi 27/06/2018'den, davalı sigortacıya başvuru tarihi olan 16/08/2021 tarihinden itibaren (Davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sorumlu olmak üzere) işleyecek ticari faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, yaşadığı trafik kazası nedeniyle son derece büyük korku ve acılar yaşayan, davacının tüm bu acı ve ızdırablarının bir nebze giderilebilmesi için100.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 27/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesi talep etmiştir.
Davacı vekili 08/03/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile talep arttırımı yaparak, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 33.815,33 TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 2.464.822,67 TL'ye ve bakıcı gideri talebini ise 12.777 TL'ye yükseltmiştir.
Davalı Milli Savunma Bakanlığı vekili savunmasında özetle: Davacı tarafın müvekkili idare aleyhine olan talebinin hizmet kusuruna dayalı olduğundan ve emsal uygulamalara göre de kamu tüzel kişisi olan müvekkili idarenin aleyhine kamu hizmeti sürdürmesi sırasında ve hizmet kusurundan doğan zararların gideriminin İdari Yargının görevi alanı içerisinde olduğunu, bu nedenle davacının, müvekkili idareye yönelik talebi yönünden yargı yolu nedeniyle red kararı verilmesi gerektiğini, davacının talebinin zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden reddine, yasal dayanaktan yoksun, haksız ve yersiz olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili savunmasında özetle: Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.5/b Sağlık Giderleri Teminatının, üçüncü kişinin trafik kazası dolayısıyla bedenen eski haline dönmesini teminen, protez organ bedelleri de dahil olmak üzere yapılan tüm tedavi giderlerini içeren teminat olduğunu, kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderlerini, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderlerin sağlık gideri teminatı kapsamında olduğunu, sağlık giderleri teminatının Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olduğunu, ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve Güvence Hesabının sorumluluğunun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi hükmü gereğince sona erdiği belirterek, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekilinin savumasında özetle: Olay tarihinde Genel Kurmay Başkanlığı Anıtkabir Komutanlığında askerlik yaptığını, kazaya karışan ... plakalı servis aracını verilen görev nedeniyle kullandığını, servis aracını park etmek için geldiğinde yavaşladığını, yaklaşık 2,3 km hızla geri geri gelerek aracı park etmeye başladığını, görev sırasında aracı belli bir hızda sürmesi gerektiği için dava dilekçesinde belirtilen hızda kullanmasının mümkün olmadığını, olay anında insanların seslenmesinden çarpma ihtimaline karşı hemen durup araçtan indiğini, aracın arkasına geçince davacının zihni açık olduğunu, ilk gözlemlerine göre ağır bir yaralanma olmadığını gördüğünü, davacının ileri sürdüğü kusuru kabul etmediğini, olay yerinde yeniden keşif yapılarak kusur oranının yeniden belirlenmesi gerektiğini, olayda kusurlu olanın davacı olduğunu savunarak, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili birleşen davada, asıl davadaki aynı vakıalara dayalı olarak, bilirkişi raporlarında tespit edilen ancak ıslahla istenmeyen 796.904,80 TL sürekli iş göremezlik zararı ile 1.007,02 TL Tedavi Giderleri talepli ek dava açmıştır. Davalılar ise davanın reddini istemiştir.
Tarafların dayandığı tüm deliller, ceza dosyası, sigorta hasar dosyası, davacının tedavi evrakı getirtilmiş, maluliyetine yönelik adli tıp raporu aldırılmış, kusura ve aktüerya hesabına yönelik bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
İddia, savunma ve delillerin birlikte değerlendirildiğinde; Dava, trafik kazası sebebi ile uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini davasıdır. Davacı, davalı sürücünün kullandığı aracın çarpması sonucu uğradığı zararın sürücü, işleten ve sigortacı tarafından tazminini istemiş, davalılar ise davanın reddini istemiştir.
Kusura yönelik yaptırılan bilirkişi incelemesi sonunda düzenlenen raporda; "Kazaya karışan ... plakalı araç sürücüsü olan davalı ...'ın, K.T.K.'nun 67 a/b ve 84/j maddelerine uyamadığından dolayı asli kusurlu olduğu, davacı Yeliz KORKMAZ'ın herhangi bir kural ihlali olmadığı" belirtilmiştir.
Davacının Maluliyetine yönelik T.C. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Özürlülük Ölçütü Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 14.09.2022 tarihli raporda; "Davacı Yeliz KORKMAZ'ın 27.06.2018 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle, özür oranının%72 olduğu, tıbbi iyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin 18 ay olduğu ve ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 6 ay olduğu" belirtilmiştir.
Davacının SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri ve ulaşım giderine yönelik doktor bilirkişiden aldırılan raporda; "Davacı Yeliz Korkmaz'ın dosya kapsamına göre tedavi giderleri (refakatçi ücretleri, hastanın tedavisi sırasında refakatçi ile birlikte temel ihtiyaçları, ilaç fark bedelleri, hasta katılım payları esas alınarak) 1.507,02 TL, ulaşım gideri 431,22 TL, SGK nın sorumlu olduğu sağlık hizmet bedelleri dışında kalan kaçınılmaz ve belgeye bağlanamayan sağlık giderleri olarak hesaplandığı" belirtilmiştir.
Aktüerya bilirkişisinin cismani zarara yönelik hesaplamada;" Davacı kusursuz olduğundan, hesaplanan maddi zarardan TBK 52 inci maddesi kapsamında kusur indirimi yapılmadığı, davacının geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle, özür oranının %72 olduğu, tıbbi iyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin 18 ay olduğu ve ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 6 ay olduğunun tespit edildiği, davacı lehine 33.815,33 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 3.261.727,47 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 12.177,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı" belirtilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85. maddesine göre, bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin yaralanmasına veya ölümüne sebebiyet verilmesi halinde teşebbüs sahibi ve araç işleteni oluşan zarardan sorumludur. Aynı Yasa'nın 88. maddesine göre; birden fazla zarar verenin bulunması halinde zarar verenler, zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Yine aynı Kanunun 90. maddesine göre ise, maddi tazminatı biçim ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, Karayolları Trafik Kanunun 91/1 maddesi uyarınca işletenlerin aynı kanunun 85/1 maddesi kapsamındaki sorumluluklara yönelik zorunlu bir sigorta türü olduğundan, zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı, işletenin yasadan kaynaklanan hukuki sorumluluğunun belirli limitler içinde üzerine almış bulunmaktadır.
6111 sayılı yasanın 59. maddesi ile değişik 2918 sayılı KTK'nın 98. maddesi ile getirilen "Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmi ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır" hükmü gereğince trafik kazası sonucu yaralanan kişi, tümüyle iyileşip eski sağlığına kavuşuncaya kadar yaptığı tıbbi tedavi ile sınırlı sağlık hizmet bedelleri SGK tarafından karşılanacağına ilişkin düzenleme olup geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı bu madde kapsamında değerlendirilemeyecektir.
6098 Sayılı TBK 49. maddesi gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fille başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Manevi tazminat istemine ilişkin olarak; Borçlar Kanununun 56. maddesi hükmüne göre "hakim bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerinin göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır.
Somut olayda tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacının 27.06.2018 tarihinde yaya olarak bulunduğu yerde, davalı ...'ın kullandığı, davalı Bakanlığa ait olan (işlettiği) ve davalı sigortanın ZMMS poliçesi ile sigortaladığı aracın çarpması sonucu, özür oranının %72, geçici iş göremezlik süresinin 18 ay ve bakıcı ihtiyaç süresinin 6 ay olacak şekilde yaralandığı, olayda davalı sürücünün tam kusurlu, davacının kusursuz olduğu, aktüerya bilirkişisi ve doktor bilirkişinin yaptığı hesaplamaya göre davacı lehine 33.815,33 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 3.261.727,47 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 12.177,00 TL geçici bakıcı gideri, 1.507,02 TL tedavi giderleri ve 431,22 TL ulaşım gideri olduğunun hesaplandığı, bilirkişi raporundaki hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla, davacının maddi tazminata yönelik davasının kısmen kabulü ile; 2.464.822,67 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 33.815,33 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.000 TL tedavi gideri, 431,22 TL araç gideri, 12.177 TL bakıcı gideri ve 1.000 TL ekonomik geleceği sarsılması bedeli olmak üzere toplam 2.513.246,22 TL maddi tazminatın, davalı ... Sigorta yönünden poliçe limiti olan 360.000 TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, alacağa davalı ... Sigorta yönünden temerrüt tarihi olan 25.08.2021, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, davacının manevi tazminata yönelik davasının kısmen kabulü ile 50.000 TL’nin kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren avans faizi ile davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsil edilerek, davacıya ödenmesine,Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, birleşen davada ise, bilirkişi raporları dikkate alınarak, davacının maddi tazminata yönelik davasının kısmen kabulü ile; 796.904,80 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 507,02 TL tedavi gideri, olmak üzere toplam 797.411,82 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren avans faizi ile davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsil edilerek, davacıya ödenmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati ile aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
A-ASIL DAVADA
1-Davacının maddi tazminata yönelik davasının KISMEN KABULÜ İLE;
2.464.822,67 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 33.815,33 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.000 TL tedavi gideri, 431,22 TL araç gideri, 12.177 TL bakıcı gideri ve 1.000 TL ekonomik geleceği sarsılması bedeli olmak üzere toplam 2.513.246,22 TL maddi tazminatın (davalı ... Sigorta yönünden 360.000 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
Alacağa davalı ... Sigorta yönünden temerrüt tarihi olan 25.08.2021, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren AVANS FAİZİ uygulanmasına,
2-Davacının manevi tazminata yönelik davasının KISMEN KABULÜ ile; 50.000 TL’nin kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren AVANS FAİZİ ile davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsil edilerek, davacıya ödenmesine,
3-Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 175.095,35 TL nispi karar ve ilam harcından dava dosyasında peşin alınan harcın mahsubu ile kalan 132.534,26 TL harcın davalılardan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 43.185,37 TL harç giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
6-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan 263.662,31 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
7-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davalılar ... Sigorta A.Ş. Ve Milli Savunma Bakanlığı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan 68,78 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine,
8-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
9-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davalı Milli Savunma Bakanlığı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan 17.900 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
10-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.360-TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
B-BİRLEŞEN ...3. ASLİYE TİC. MAH.'NİN 2023/599 ESAS SAY. DOSYASINDA;
1-Davacının maddi tazminata yönelik davasının KISMEN KABULÜ İLE;
796.904,80 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 507,02 TL tedavi gideri, olmak üzere toplam 797.411,82 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 27.06.2018 tarihinden itibaren AVANS FAİZİ ile davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsil edilerek, davacıya ödenmesine,
2-Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 54.471,20 TL nispi karar ve ilam harcından dava dosyasında peşin alınan harcın mahsubu ile kalan 51.745,93 TL harcın davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 2.725,27 TL harç giderinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan 117.637,65 TL vekalet ücretinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
6-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davalılar ... Sigorta A.Ş. Ve Milli Savunma Bakanlığı yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan 500 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine,
7-Davacı tarafça yapılan 957,45 TL tebligat ve posta gideri, 5.750 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.707,45 TL yargılama giderinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ...’dan alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.