T.C. ...6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/109
KARAR NO: 2022/451
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ......
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... - Av. ... ....
DAVA: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/11/2018
KARAR TARİHİ: 09/06/2022
G. K.YAZILDIĞI TARİH : 07/07/2022
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1.Davacı vekili iddiasında özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 26/01/2015 tarihli sözleşme kapsamında davalı tarafından yapımı üstlenilen ... Doğalgaz Kombine Çevrim Enerji Santralinin, Baca Gazı By-Pass Sisteminin tedariki işi ile bu sözleşme tahtında ayrıcı opsiyonel olarak 2 adet ünitenin kurulumu ve işletmeye alınması işinin müvekkilinden tedarik edileceğinin hüküm altına alındığını, davalı şirketin, sözleşme kapsamında opsiyonel olarak düzenlenen kurulum hizmetini de müvekkilinden talep ettiğini, bu kapsamda düzenlenen fatura ve irsaliyelere davalı tarafın yasal sürede itirazının olmadığını, 31/12/2016 tarihli cari hesap mutabakatına göre davalının 86.000 USD borçlu olduğunu, borcunu 1 yılı aşkın süre ödemediğini, noterden çektikleri ihtarda 3 gün içinde borcun ödenmesini istemelerine rağmen, 3 ay sonra 16.000 USD ödeme yaptıklarını, 70.000 USD bakiye borcun ödenmemesi üzerine, müvekkili şirket tarafından, davalı şirket aleyhine ...16. İcra Müdürlüğü'nün 2018/11174 sayılı dosyası ile başlatılan takibe yapılan itiraz ile takibin durduğunu, haksız ve kötü niyetli yapılan itirazın iptali ile %20'den aşağıya olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
2.Davalı vekili savunmasında özetle; Müvekkili şirket tarafından Mardin'de yürütülen ... Doğalgaz Kombine Çevrim Enerji Santralinin Baca Gazı By-Pass Sistemi için davacı şirketten 26/01/2015 tarihinde sipariş verildiğini, daha sonra ek siparişlerle birlikte toplam kontrat tutarının 1.168.263 USD+KDV olduğunu, ancak davacı şirketin zamanında teslimat yapmadığını, ciddi gecikme olduğunu, müvekkili tarafından işin yapımı üstlenilen iş sahibi şirketin Baca Gazı By-Pass Sisteminin 2/3'lük kısmını almamaya ve monte ettirmemeye karar verdiğini ve sözleşmeyi feshettiğini, kullanılmamış yaklaşık 700-800.000 USD bedelli malzemenin davalının deposunda muhafaza edildiğini, enerji sektöründe %10 gecikme cezası uygulamasının teamül olduğunu, 82.718 USD gecikme cezasının davacının alacağından mahsup edilebileceğini, davacı şirkete 1.308.550 USD ödeme yapıldığını, iyiniyetle vadesinden önce ödenmesi sebebi ile sözleşme bedelinden indirim yapılması gerektiğini, davacının mutabakat belgesi sunamadığını, müvekkilleri hakkında açılan davanın reddi ile takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı aleyhine takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
3.Mahkememizin 2018/777 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda verilen 23/10/2019 tarihli, 2019/696 sayılı kararda; " bilirkişi raporunda da ayrıntılı olarak izah edildiği üzere, taraflar arasında ... Doğalgaz Kombine Çevrim Enerji Santralinin, Baca Gazı By-Pass Sisteminin tedarikine yönelik 26/01/2015 tarihli 1.080.000 USD+KDV bedelli Pusrchase Order sözleşmesinin akdedildiğinin ihtilafsız olduğu, sözleşmeye göre iki adet ünitenin kurulması ve işletmeye alınması işinin 125.000 USD+KDV karşılığında tedarik edileceğinin hüküm altına alındığı, davalının kabulüne göre malın teslim edilmesi konusunda da ihtilaf olmadığı, dosyaya sunulan sevk irsaliyelerine göre sözleşme konusu ürünlerin davalıya süresinde teslim edildiği, ürünlerin geç teslim edildiği iddiasının davalı tarafça ispatlanamadığı, davalı şirketin geç teslimata yönelik delil sunmadığı, bu sebeple gecikme cezası uygulanması gerektiği yönündeki iddiasının kabul edilemeyeceği, tarafların ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle davacı şirketin 70.000 USD+KDV alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerinde de davacının alacağının gözüktüğü, bilirkişi heyetince dosya kapsamına uygun, denetlenebilir hesaplamaya göre davacının takip tarihi itibariyle davalının temerrütünden dolayı 6.551,42 USD faiz alacağı bulunmakta ise de, taleple bağlılık ilkesi gereğince davacı şirketin 5.767,79 USD faiz alacağının bulunduğunun kabulünün gerektiği anlaşılmakla, davalı şirketin icra takibine yönelik itirazı yerinde görülmeyerek takibin devamına, alacağın likit olması sebebiyle de hükmolunan meblağın %20'si üzerinden icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir." şeklinde hüküm kurulmuştur.
4.Davalı vekilinin İstinaf başvurusu sonucu ...Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi'nin 27/01/2022 tarih 2020/273 E. 2022/58 K. Sayılı kararında; " Dava konusu somut olayda, icra takip talebinde, 70.000,00 USD asıl alacak ile 5.767,19 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 75.767,19 USD alacağın takip tarihinden itibaren itibaren fiili ödeme tarihine kadar ve fiili ödeme günündeki döviz alış kuru üzerinden Amerikan Doları alacak için işleyecek %4,85 Amerikan Doları mevduata kamu bankalarınca fiilen uygulanan azami yıllık faiz ve değişen oranlardaki faiziyle tahsili istenmiş, davalı borçlu tarafından borcun tamamına itiraz edilmiştir.
Davacı tarafından dava açılırken dava değeri icra takibindeki asıl alacak olan 70.000,00 USD gösterilmiş, bu miktar üzerinden peşin harç yatırılmıştır. Her ne kadar davacı tarafından asıl alacak olan 70.000,00 USD üzerinden peşin harç yatırılmış ise de, dava dilekçesinde davalının itirazının iptâli ile takibin devamına karar verilmesi talep edilmiş, mahkemece davanın kabulü ile icra takibine ( asıl ve işlemiş faiz alacağı toplamı dikkate alınarak) itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmiştir.
Bu nedenle mahkemece HMK'nın 31. maddesinde düzenlenen “hakimin davayı aydınlatma ödevi” kapsamında davacı tarafa süre verilerek davacının davadaki talebinin ne miktar olduğu hususu açıklattırılıp, sonucuna göre gerektiğinde 5.767,19 USD işlemiş faiz talebi üzerinden yatırılması gereken nispi harcın 1/4'ünü yatırmak üzere davacı tarafa süre verilip yatırılması halinde işin esasını inceleyip karar vermek, aksi halde Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi gözetilerek karar verilmesi gerekirken açıklanan bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması,
Kabule göre de, İcra takibi USD üzerinden yapılmış olup, yabancı para birimi üzerinden açılan davalarda kabul edilen yabancı para miktarının dava tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından ilan edilen efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı hesaplanıp belirlenecek bu miktar üzerinden karar tarihindeki harç oranı dikkate alınarak harç alınması ve bu miktar üzerinden icra inkar tazminatı ile vekalet ücretlerine hükmedilmesi gerektiği dikkate alınmadan yazılı şekilde karar verilmesi de doğru değildir. Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esası incelenmeksizin kabulü ile mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.4 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden görülmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
" şeklinde karar verilmiştir.
5.İstinaf Kaldırma ilamı sonrası yapılan yargılama ve hükme esas gerekçe; Davacı vekili tarafından verilen kesin sürede 5.767,19 USD işlemiş faiz talebi üzerinden yatırılması gereken peşin harç ikmal edilmiştir.
Buna göre somut olayda; Bilirkişi raporunda da ayrıntılı olarak izah edildiği üzere, taraflar arasında ... Doğalgaz Kombine Çevrim Enerji Santralinin, Baca Gazı By-Pass Sisteminin tedarikine yönelik 26/01/2015 tarihli 1.080.000 USD+KDV bedelli Pusrchase Order sözleşmesinin akdedildiğinin ihtilafsız olduğu, sözleşmeye göre iki adet ünitenin kurulması ve işletmeye alınması işinin 125.000 USD+KDV karşılığında tedarik edileceğinin hüküm altına alındığı, davalının kabulüne göre malın teslim edilmesi konusunda da ihtilaf olmadığı, dosyaya sunulan sevk irsaliyelerine göre sözleşme konusu ürünlerin davalıya süresinde teslim edildiği, ürünlerin geç teslim edildiği iddiasının davalı tarafça ispatlanamadığı, davalı şirketin geç teslimata yönelik delil sunmadığı, bu sebeple gecikme cezası uygulanması gerektiği yönündeki iddiasının kabul edilemeyeceği, tarafların ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle davacı şirketin 70.000 USD+KDV alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerinde de davacının alacağının gözüktüğü, bilirkişi heyetince dosya kapsamına uygun, denetlenebilir hesaplamaya göre davacının takip tarihi itibariyle davalının temerrütünden dolayı 6.551,42 USD faiz alacağı bulunmakta ise de, taleple bağlılık ilkesi gereğince davacı şirketin 5.767,79 USD faiz alacağının bulunduğunun kabulünün gerektiği anlaşılmakla, davalı şirketin icra takibine yönelik itirazı yerinde görülmeyerek takibin devamına, alacağın likit olması sebebiyle de hükmolunan meblağın %20'si üzerinden icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.
Harç, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatına esas olmak üzere, kabul edilen yabancı para miktarının dava tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından ilan edilen efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı olan (75.767,19 USD*5,3595 TL=) 406.074,25 TL üzerinden hesaplanıp hükme esas alınmıştır.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre;
1-Davanın KABULÜ ile,
Davalının ...16. İcra Müdürlüğünün 2018/11174 Esas sayılı icra takip dosyasına yönelik yaptığı itirazın iptali ile takibin aynı koşullarda devamına,
2-Hükmolunan tutarın dava tarihi itibariyle T.C.M.B. efektif satış kuru karşılığı olan (75.767,19 USD*5,3595 TL=) 406.074,25 TL üzerinden hesaplanan 81.214,85 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 27.738,93 TL nispi karar ve ilam harcından dava ve takip dosyalarında peşin alınan 6.521,34 TL harcın mahsubu ile kalan 21.217,59 TL harcın davalıdan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan 6.557,24 TL harç giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yapılan 139,50 TL tebligat ve posta gideri, 2.400 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.539,5 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Dava sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına takdir edilen 36.875,20 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-HMK 333. Maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Katip ...
(E-imzalıdır)