T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
...TÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2022/250 Esas
KARAR NO: 2022/761
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... - ......
DAVALI: 1- ... - ...
...
VEKİLLERİ:...
DAVALILAR: 2- ... - ...
3- ... - ...
..., ...
DAVA: Maddi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/04/2022
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 10/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Maddi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekili 06/04/2022 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkili 29/07/2021 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle müvekkil şirketin ... plakalı aracında meydana gelen değer kaybı bedeli için şimdilik 1.000,00 TL, müvekkil şirketin ... plakalı aracında meydana gelen hasar nedeni ile araçtan mahrum olması ve ikame araç kullanması nedenleri ile araç mahrumiyet bedeli için şimdilik 500,00 TL'nin her bir alacak için ayrı ayrı kazanın meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen tazmin edilmesi ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmil edilmesi, kazadan sonra tanzim edilen kaza tespit tutanağına göre davalı ...'ın sevk ve idaresindeki aracı ile şirkete ait park halinde olan ... plakalı araca çarpmıştır. Söz konusu kaza tespit tutanağına göre davalı ...'ın kazaya sebebiyet verdiği kesin olup kaza tespit tutanağına karşı yasal süre içinde itiraz yapılamamıştır. Kazaya sebebiyet veren 41 ZA 952 plakalı aracın kaza tarihi ve saati itibariyle ZMMS bulunmamaktadır. Kaza tespit tutanağına göre kusurlu araç ... Sigortanın 83227241 poliçe numaralı sigortadır, kazanın gerçekleştiği 2021 yılına ait trafik sigortası hasar karşılama bedeli 43.000,00TL'dir. İşbu dilekçenin eki ile sunulmuş hasar raporu ile de sabit olduğu üzere, söz konusu kaza sonrasında müvekkilin aracında 55.948,55 TL değerinde hasar meydana gelmiştir. Müvekkile ait araçta meydana gelen hasar bedeli ZMMS 2021 yılı hasar karşılama bedelinin üstündedir, ayrıca kusurlu aracın ZMMS'dan 8.206,421 TL kısmi ödeme gerçekleşmiştir. Bu nedenle işbu dava kusurlu aracın ZMMS 2021 yılı hasar karşılama bedelindeki limitinin dolmuş olması sebebiyle ... Sigortaya yöneltilmiştir. Kazaya sebebiyet veren 41 ZA 952 plakalı aracın kaza tarihi ve saati itibari ile İMM Sigortası bulunmaktadır. Kusurlu araç Orient Sigorta'nın 49812416 poliçe numaralı sigortalıdır. Orient Sigorta A.Şti'ne 24/11/2021 tarihinde süreci özetleyen bir bilgilendirme maili gönderilmiş olup bakiye kalan değer kaybı tazminatı bedeli talep edilmiştir. Ancak davalı ... şirketinden cevap alınamamıştır. Müvekkilin uğradığı zararın tazmini ile yükümlü olan sigorta şirketi, araç sürücüsü, meydana gelen zarar nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumludurlar. Bu nedenle müşterek veya müteessil sorumluluk esası çerçevesinde meydana gelen zararın tazmin edilmesi gerekmektedir. Tarafımızca bağımsız olarak ekspertizlik hizmeti veren bir kuruluştan aldırılan ve işbu dilekçemiz eki ile Sayın Mahkemenize sunulan rapor neticesinde ... plakalı aracın kaza öncesi hali için rayiç değeri 550.000,00TL, hasar sonrası 515.000,00.TL olarak kabul edilmiş ve buna göre reel olarak 35.00,00.TL değer kaybı oluştuğu tespit edilmiştir. İşbu rapor neticesinde müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybı bedeli için şimdilik HMK madde 107 gereği belirsiz alacak olmak üzere 1.000,00.TL bedelin yasal faizi ile davalılardan tazmin edilmesini, meydana gelen kaza nedeniyle aracın hasar görmesinden dolayı müvekkil şirket uzunca bir süre aracından mahrum kalmıştır. Müvekkil şirketin aracına ait kasko sigortası, kazadan sonraki 14 gün için müvekkil şirkete ikame araç sağlamıştır İşbu dava dilekçemiz ekinde de sunulmuş olan faturayla da sabit olduğu üzere müvekkil tarafından aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin hesaplanması için bağımsız ekspertiz hizmeti veren bir kuruluştan rapor alınmıştır. Söz konusu raporun hazırlanması için gerekli bedel müvekkil şirket tarafından karşılanmıştır. Müvekkil tarafından karşılanmış olan KDV dahil 320,00.TL'nin davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen ödenmesini, ... plakalı araçta meydana gelen araç değer kaybı nedeni ile şimdilik 1.000,00 TL araç değer kaybı bedelinin kazanın meydana geldiği tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte, müvekkilin aracında meydana gelen hasar sonucunda araçtan mahrum kalma nedeniyle şimdilik 500,00.TL araç mahrumiyet bedelinin kazanın meydana geldiği tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte, müvekkilin işbu dava ikame edilene kadar yapmış olduğu 320,00.TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmini ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı vekilin 28.04.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar nedeni ile onarımının yapıldığı, aracın kaza nedeni ile ciddi şekilde değer kaybına uğraması nedeni ile şimdilik 1.000,00 TL değer kaybı bedeli, 320,00 TL eksper raporu bedeli ile 500,00 TL araç mahrumiyet bedelinin dava tarihinden yasal faizi ile ödenmesini..." talep etmiştir. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla; zarar gören tarafın İMSS kapsamında talepte bulunabilmesi için zararın öncelikle ZMMS kapsamında giderilmiş olması gerekmektedir. Hal böyleyken Sayın mahkemece davacı yanın ZMMS kapsamında ödeme alıp almadığının ve ZMMS teminatının tükenip tükenmediğinin tespiti gerekmektedir. Davacı, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak huzurdaki davayı açmış ise de, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 107. Maddesinde belirsiz alacak davasının açılabileceği durumlardan birisine girmeyen huzurdaki davanın bu şekilde kabulü hukuka aykırı olacaktır. Müvekkil şirket nezdinde tanzim edilen 49812416/2 sayılı ve 27.12.2020- 27.12.2021 vadeli Genişletilmiş Kasko Sigortası Poliçesi kapsamında sigortalı bulunan 41 ZA 952 plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın 29.07.2021 tarihinde karıştığı kaza sonucunda, davacının aracında meydana geldiği iddia edilen fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL değer kaybı, 320,00 TL eksper raporu bedeli ile 500,00 TL araç mahrumiyet bedeli talep edilmektedir. Kasko poliçesi almak için başvuruda bulunan sürücülerin karşısına çıkacak kasko teminatlarından biride “ İhtiyari Mali Mesuliyet” teminatıdır. Söz konusu teminat kapsamında eğer daha önce yapılan bir ödeme yok ise limitimiz 300.000,00 TL ile sınırlıdır. İhtiyari Mali Sorumluluk Teminatı kasko poliçesinde ek veya isteğe bağlı teminat olarak sunulur. Tam adı ” Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluk Sigortası” olan bu teminatın içerisinde yer aldığı kasko poliçesi, araç sahibinin üçüncü kişilere verdiği maddi ve bedeni zararların trafik sigortası teminatlarını aşan kısmını teminata alır. Bilindiği üzere; sorumluluk hukuku uyarınca ZMMS poliçesi sebebiyle; Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, Bu halde; sigortalının üçüncü kişilere verdiği zararlar sebebiyle sorumluluğu ZMMS poliçeleri kapsamındadır. Bu halde, öncelikle birincil teminat sağlayan araçların ZMMS teminatı tüketilmeli - kabul anlamında olmamak kaydıyla- ancak ve ancak bu teminat tükendikten sonra müvekkil şirketin sorumluluğu doğabilmektedir. Bununla ilgili; İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nda sigorta kapsamını düzenleyen 1. Madde şu şekilde düzenlenmiştir: “Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla zorunlu mali sorumluluk sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder.”Yine daha önce belirttiğimiz üzere kabul anlamına gelmemek kaydıyla; zarar gören tarafın İMMS kapsamında talepte bulunabilmesi için zararın öncelikle ZMMS kapsamında giderilmiş olması gerekmektedir. Kusur açısından, kaza ile ilgili olay incelenirken, fiilin haksız ve hukuka aykırı olup olmadığı özel ve teknik açıdan incelenmelidir. Tekrar önemle belirtme gerekirse somut olayda sorumluluk doğabilmesi için kusur oranlarının tespit edilmesi gerekmektedir. Davayı kabul anlamına gelmemek üzere huzurdaki davada değer kaybına ilişkin hesaplamalarda 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren sigorta şartları genel hesaplama yöntemi kullanılmalıdır. Dolayısıyla poliçe teminat kapsamında bulunmayan talebin reddi gerekmektedir. Her ne kadar davacı taraf dava dilekçesinde talep ettikleri araç mahrumiyetinden cevaba cevap dilekçelerinde bahsetmiş olmada da söz konusu araç mahrumiyeti zararı, ticari kazanç kaybı gibi dolaylı zararlar poliçe teminatı kapsamı dışındadır. Zira araç mahrumiyeti dolaylı zarar niteliğinde olup, müvekkil şirkete düşen bir sorumluluk yoktur. Davacı yan dava dilekçesi eki ile sunduğu eksper raporu ile araçta 35.000,00 TL değer kaybı meydana geldiğini iddia ve beyan etmiştir. Davacı yan 320,00 TL eksper bedelini müvekkil şirketten talep etmekte ise de bu tutardan sorumluluk söz konusu olmayacaktır. Sayın mahkeme aksi kanaatte ise bile bu ücretten müvekkil şirketin sorumlu olduğu söylenemez. yukarıdaki yönetmelik hükümlerinden açıkça görüleceği üzere, sigortalılar tarafından zararın hesaplanması adına yaptığı işlemlere ait bedellerden sigortacı müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava; trafik kazası sebebiyle hasar bedeli değer kaybı ve ekspertiz masrafı bedeline ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu " Madde 85 - (Değişik fıkra: 17/10/1996 - 4199/28 md.) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar....
MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT:
Madde 90-Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
İKİNCİ BÖLÜM: SİGORTA MALİ SORUMLULUK SİGORTASI YAPTIRMA ZORUNLULUĞU:
Madde 91 - İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükümlerini haizdir.
Dosyamız arasına, sigorta hasar dosyası ve poliçe, kaza tespit tutanağı alınıp, incelenmiştir.
Kusur yönünden yapılan incelemede, 29.07.2021 tarihli kaza tespit tutanağında, davacı sürücüsü ...'a ait beyanda, benim aracım park halindeyken bankanın önünde beyaz Toyota marka ... plakalı araç sol arka taraftan iç parktaki araca zarar ve hasar vermekten dolayı aracım hasar görmüştür, şeklinde açıklama yaptığı, davalı sigortalı araç sürücüsü ... beyanında, ben seyir halindeyken siyah renkli Audi A6 markalı araca arkadan çarparak ve önüne de zarar ve hasar verdim, sol arka ve ön tampon, şeklinde açıklama yaptığı anlaşılmıştır.
Kusur bilirkişisinden alınan raporda, sürücü ...'ın seyir ederken kazayı önlemek için araç sürücülerinin uymak zorunda olduğu trafik kuralları, sürücülere araçlarını zararlı sonuçları önleyecek ve öngörecek şekilde dikkatli, tedbirli ve ustalıkla sürmeleri görevini yüklemiştir; taraf olduğu kazada yola gereken dikkati ve özeni yeterince göstermediği kanaatiyle aracının seyir hızını görüş, yol, hava ve trafik durumu şartlarına uyarak, yolun mahal şartını dikkate alarak seyir etmesi gerekirken aksine hareketle bu kurallara uymayarak sağa manevra seyirle seyrine göre sağ tarafında cadde üzerinde park halinde bulunan ... plakalı aracın sol arka kısımlarına kendi aracının sağ ön ve yan kısımları ile seyir hızı ile çarpması sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında %100 kusurlu olacağı, davacı araç sürücüsü ...'ın aracın park halinde bulundurması, çarpma esnasında alabileceği herhangi bir tedbir ve önlem bulunmadığı ve meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında kusurunun bulunmayacağı yönünde rapor sunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce de kaza tespit tutanağı ve kusur bilirkişi raporları incelenmiş, davalı araç sürücüsünün park halindeki araca arkadan çarpması nedeniyle %100 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
13/08/2022 tarihli bilirkişi raporundan özetle, Kusur Yönünden; Sürücü ...; yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde.47d bendi, Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin Madde.95/d bendi, trafik İşaretlerine uyma; trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak karayolları trafik kanununda ve karayolları trafik yönetmelikte gösterilen diğer kural,yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar. 2918 sayılı karayolları trafik kanununun maddesi.52/b- bendi, karayolları trafik kanununa bağlı yönetmeliğin madde.101/b bendi, hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak; sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar. belirtilen kurallarını ihlal ettiğinden ve 100 (yüzde yüz ) oranında kusurlu olduğu değerlendirilmiştir. Sürücü ...”'ın; Yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere, kazanın oluşumunda sürücü ...'ın kusurunun bulunmadığı değerlendirilmiştir. Tazminat Yününden; davacıya ait ... plakalı 2015 model, AUDİ marka, A6 2.0 TDİ tip araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa şartlarına göre olay tarihi olan 29/07/2021 tarihinden itibaren 30.000,00.TL, davalıların zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini tanzim eden ... Sigorta A.Ş. tarafından herhangi bir ödemenin yapılıp yapılmadığının dosya kapsamından anlaşılamadığı, araç mahrumiyet zararının 4.200,00 TL, toplam tazminat miktarının 34.200,00 TL olacağı, " şeklinde kanaat bildirmiştir.
Davacı vekilinin 24/08/2022 tarihli ıslah dilekçesiden özetle, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalması kaydı ile davamızın belirtilen biçimde ıslahının kabulü ile 1.000,00 TL ile dava ettiğimiz değer kaybı bedeli miktarına ek olarak 20.793,58TL ıslah ile arttırarak toplam 21.793,58TL ve 500,00TL ile dava ettiğimiz araç mahrumiyet bedeli miktarına ek olarak 3.700,00TL ıslah ile arttırarak toplam 4.200,00TL alacağın kazanın meydana geldiği tarihten itibaren yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacıya ait araçta 29.07.2021 tarihli kaza nedeniyle arka sol tampon ve sol kısımları ile ön tarafta hasar meydana geldiği, davalı sigortalı araçtan ZMMS kapsamında hasar gören parçalar yönünden 41.000.TL limit dahilinde ödeme yapıldığı, davalıya ait aracın davalı ... tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigortası ile sigortalandığı, limitinin 300.000.TL olduğu, kaza nedeniyle davacıya ait aracın 30.000.TL değer kaybına maruz kaldığı, 4.200.TL mahrum kalınan zararın oluştuğu, davalı ... tarafından değer kaybına dair daha önce 8.206,42.TL ödeme yapıldığı, değer kaybı tutarı olan 30.000.TL'den 8.206,42.TL'nin mahsubu ile değer kaybı tutarının 20.793,58.TL olduğunun anlaşıldığı, sigorta şirketine dava açılmadan önce başvuru yapıldığı, sigorta şirketince kısmi ödeme yapıldığının anlaşıldığı, başvuruya ait belge ve tebliğ şerhinin dosyaya sunulmadığından davalı ... şirketinin dava tarihinden itibaren sorumluluğunun bulunduğu, Yargıtay 17 Hukuk Dairesi'nin 2016/15105 E. Ve 2019/6917 K. Sayılı kararı ve sonraki kararlarında kar kaybına ilişkin dolaylı zararlardan sigorta şirketinin sorumlu tutulamayacağı yönünde içtihatlarının bulunması nedeniyle mahrum kalınan kardan sigorta şirketinin sorumlu tutulamayacağı, araç değer kaybından sigorta şirketi ve araç işleteni ile sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi gereğince müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğu, mahrum kalınan kardan araç işleteni ve sürücünün sorumluluğunun bulunduğu, bilirkişi raporlarının açık ve ayrıntılı bulunduğu, sigortalı aracın hususi otomobil olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesi gerektiği anlaşıldığından açık ve ayrıntılı kusur ve makine mühendisi bilirkişi heyet raporu hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 21.793,58-TL araç değer kaybının sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden olay tarihi olan 29/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak üzere müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4.200,00-TL araç değer kaybının sigorta şirketi hariç diğer davalılardan 29/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.488,72-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 500,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 988,02-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 80,70-TL Peşin/nisbi Harcı, 420,00-TL Islah Harcı, 2.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 556,25-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.137,65TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde ve taraflara İADESİNE,
-HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2022
Katip ...
Hakim ...
BU BELGE, GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR