T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/506 Esas - 2023/469
T.C.
...
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/506 Esas
KARAR NO: 2023/469
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 18/12/2014
KARAR TARİHİ: 21/06/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23.06.2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; 07/04/2013 tarihinde davalı ... ye çarparak ölümüne sebebiyet verdiğini, davalı belediye başkanlığının ve davalı sürücünün kazanın gerçekleşmesinde gerekli güvenlik önlemlerini almadıklarından kusurlu olduklarını, aracın trafik sigorta poliçesinin davalı sigorta şirketi tarafından düzenlendiğini, kaza nedeniyle müvekkillerinin maddi ve manevi yönden zararlarının gerçekleştiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 1.000,00-TL maddi tazminatın davalılardan sigorta şirketi yönünden ihbar tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı anne ve baba için ayrı ayrı 50.000,00-TL ve davacı kardeşler için ayrı ayrı 7.000,00-TL olmak üzere toplam 135.000,00-TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde müvekkili tarafından yapılan geçerli bir ZMSS poliçesi bulunmadığını, kaza tespit tutanağında da ifade edildiği üzere kazaya karışan aracın tescilsiz iş makinesi olduğunu, davalı ... sevk ve idaresindeki iş makinesinin motor ve şase numaraları ile müvekkili şirkete T-42218180-0-0 numaralı poliçesi ile sigortalı aracın motor ve şasi numaralarının farklı olduğunu, kazaya karışan aracın tescil belgesinin kazadan birkaç gün sonra 08/07/2013 tarihinde düzenlendiğini, motor şasi numaralarının da kazadan hemen sonraki gün olan 05/07/2013 tarihinde zeyille poliçeye dahil edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kazanın gerçekleşmesinde kusurunun olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin kazanın gerçekleşmemesi için alınması gerekli güvenlik önlemlerini aldığını, bu nedenle müvekkilinin kusurunun olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davacılar vekili 17.07.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile davacı anne ve baba için açtıkları maddi tazminat taleplerini toplam 118.474,54-TL'ye artırmıştır.
Temlik alan vekili tarafından dosyaya temlikname ibraz edilmiş ve buna göre bilirkişi raporu doğrultusunda 118.474,54-TL maddi tazminatın davacılar ... ve ... tarafından ...'a temlik edildiği anlaşılmıştır.
Davacılar vekili 16.09.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile davacılar için toplam 212.168,11 TL'ye artırmıştır.
Mahkememizin 2020/655 esas numaralı dosyası ile verilen kararın BAM 26. Hukuk Dairesi tarafından kaldırıldığı, dosyanın Mahkememize tevzi edilerek dosyanın yukarıda belirtilen esas numarasına kaydı yapıldığı görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu " Madde 85 - (Değişik fıkra: 17/10/1996 - 4199/28 md.) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar....
MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT:
Madde 90-Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.
İKİNCİ BÖLÜM: SİGORTA MALİ SORUMLULUK SİGORTASI YAPTIRMA ZORUNLULUĞU:
Madde 91 - İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükümlerini haizdir.
Dosyamız arasına, kaza tespit tutanağı, ceza dosyası, sigorta poliçesi ve hasar dosyası alınıp, incelenmiştir.
Mahkememizce daha önce verilen karar ... BAM 26. Hukuk Dairesi tarafından kaldırılarak, yeniden tahkikata devam edilmiştir.
Kusur yönünden yapılan incelemede, 04.07.2013 tarihinde, Hasanoğlan Havuzbaşı Mahallesi, Lojman Sokak üzerinde asfalt küreme çalışması yapan ... Belediyesi'ne ait ...marka greyder (iş makinası) sürücüsü ... (kendi beyanı ile) Lojman Sokağı takiben 116 sokak yol ayrımına kadar asfalt küremesi yapıp geri geri manevra yaptığı sırada No:5 önüne geldiğinde iş makinasının arka küreme bıçak kısmı ile greyderin arkasından 116 sokak istikametine bisiklet süren Mehmet İzgi isimli bisiklet sürücüsüyle çarpışmaları neticesi yaralamı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup, bu kazanın oluşumunda greyder sürücüsü ... 2918 sayılı KTK'nın 84/j bendinde yer alan (Manevları düzenleyen genel şartlara uymamak) kuralını ihlal ettiğinden asli kusurlu olduğu, yol çalışması ile ilgili uyarıcı işaretleme ve uyarı levhalarının bulunmadığı bisiklet sürücüsü Mehmet İzgi'nin ise kazada kural ihlalinin bulunmadığı kaza yerinde yapılan inceleme, ölçüm ve tetkiklerden kanaatine varıldığı, şeklinde kaza tespit tutanağı tanzim edildiği, soruşturma ve ceza dosyalarından alınan bilirkişi raporlarında, davalı ... Belediyesi'nin asli kusurlu olduğu, davacılar murisi ve iş makinası sürücüsünün tali kusurlu olduğu, muris annesi ...'nin tali kusurlu olduğu tespitine yer verilmiştir. Mahkememizce İstanbul Üniversitesi Kusur Heyeti'nden 04.07.2017 tarihinde alınan raporda ... Belediye Başkanlığı'nın asli ve %70 oranında kusurlu olduğu, murisin annesi ...'nin tali %20 kusurlu olduğu, sürücü ...'in tali ve %10 oranında kusurlu olduğu tespiti yapılmıştır. Davalı ... Belediyesi'nin uyarı levhalarını koymayarak önlem almaması, çalışma esnasında yetkili uyarıcı kişi bulundurmaması nedeniyle asli kusurlu olduğu, sürücünün araç arkasını kontrol etmeden çalışması nedeniyle tali kusurlu olduğu, anne Hatice İzgi'nin küçük çocuğu yüksek gürültüyle çalışan büyük iş makinesinin çalışma alanında bisiklete binmesine izin verdiği, velayet sorumluluğunun yerine getirmediği nedeniyle tali ve %20 kusurlu olduğu tespiti yapılmış, yapılan tespit ceza dosyası, kaza tespit tutanağı ile de uyumlu, oluşa uygun olduğundan mahkememizce de hükme esas alınarak belirtilen oranlarda şahısların kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporunda özetle; Davacı vekilinin 03.09.2015 tarihli dilekçesinde; müteveffanın desteğinden yoksun kalan annesi Hatice İzgi lehine 500,00 TL ve babası ... lehine 500,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00'TL maddi tazminat ile anne ve babaya ayrı ayrı 50.000,00 TL kardeşlere ayrı ayrı 7.000,00 TL olmak üzere toplamda 135.000,00 TL manevi tazminat talep edildiği, dava konusu olayın meydana gelmesinde, Davalı ... Belediye Başkanlığı'nın olayın meydana gelmesinde %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, davalı ...'in olayın meydana gelmesinde %10 (yüzde on) oranında kusurlu olduğu, davacı ...'nin olayın meydana gelmesinde %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, davacı anne ... lehine hesaplanan maddi zarardan TBK 52. maddesi kapsamında %20 kusur indirimi yapıldığı, ... Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi tarafından 2022/235 Esas numaralı dosya kapsamında düzenlenen 27/05/2022 tarihli kararı gereğince, PMF 1931 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemine göre 09.01.2018 tarihli önceki aktüer raporunda esas alınan veriler gözetilerek, bilinen dönem 31.12.2018 tarihinde sonlandırılarak (2018 asgari ücret verilerine göre) hesaplama yapıldığı, davacılar ...”e 48.386,92 TL ve ...'e 59.256,93 TL olmak üzere toplam 107.643,85 TL destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığı, hesaplanan maddi zararın davalı Sigorta Şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 250.000,00 TL) kapsamında kaldığı, kaza tarihinde, ... plakalı aracın ZMMS poliçesinin bulunup bulunmadığı, dolayısıyla davalı Ak sigortanın sorumlu olup olmadığı hususunda nihai takdirin Sayın Mahkemede bulunduğu, davacı tarafça, davalı Ak sigortaya yapılan başvurunun 07.11.2014 tarihinde yapıldığının tespit edildiği, Sayın Mahkemece yapılan başvurunun geçerli olduğunun kabulü halinde, başvuru itibaren 8 iş günü sonrasına gelen 20.01.2014 tarihinde davalı sigorta şirketinin temerrüde düşeceğinin hesaplandığı, sigorta şirketi aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde, temerüd tarihinden itibaren Yüksek Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 08.10.2015 tarih ve E: 2014/4443 K: 2015/10298 sayılı emsal nitelik taşıyan düzelterek onama ilamında ''Davacı vekilince avans faizi talep edilmiş, mahkeme de avans faizine hükmedilmiştir. Oysa kazaya karışan ticari amaçla kullanılan bir araç olmayıp, hususi araç olduğundan yasal faize hükmedilmesi gerekmektedir.'' öngörüsü gereği (trafik kazası tespit tutanağından kazaya karışan... plakalı aracın (İŞ MAKİNASI) ticari olduğu anlaşılmakla) avans faizi işletilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
04.07.2013 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalı ... Belediye Başkanlığı'nın asli ve %70 oranında kusurlu, anne Hatice İzgi'nin tali %20 oranında kusurlu, sigortalı araç sürücüsü ...'in tali ve %10 oranında kusurlu bulunmaları, zarar ile haksız fiil arasında uyguna illiyet bağının bulunması, sigorta şirketinin poliçe limitinin 250.000.TL olup, hesaplanan tazminattan daha yüksek olması, aracın şasi numarasının poliçede belirtildiğinden sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğu, sigorta şirketine 04.11.2014 tarihinde başvuru yapıldığından 8 iş günü sonrası olan 20.11.2014 tarihinde temerrüdün gerçekleştiği, aracın iş makinası olması nedeniyle avans faizine hükmetmek gerektiği anlaşılmakla açık ve ayrıntılı İTÜ kusur raporu ve ... tarafından tanzim edilen 30.01.2023 tarihli aktüerya bilirkişi raporu hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Manevi tazminat yönünden davacıların çocuklarını ve kardeşlerini elim kaza neticesinde kaybetmeleri nedeniyle kazanın oluşu, elem ve kederin derecesi, tarafların kusur durumu da dikkate alınarak kısmen kabullerine karar vermek gerekmiştir. Temlik alan sadece maddi tazminatı temlik aldığından manevi tazminat yönünden diğer davacılar yönünden değerlendirme yapmak gerekmiştir.
Kısa kararda her ne kadar sigorta şirketi yönünden 04.01.2014 tarihi temerrüt tarihi yazılmışsa da temerrüt tarihinin 20.11.2014 tarihi olduğu Bam kararında da belirtildiğinden temerrüt tarihinin 20.11.2014 olarak düzeltilmesi gerekmiştir. Temlik alan maddi tazminatın tamamının temlik aldığından tek rakam üzerinden kısmen kabul değerlendirmesi yapılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN KISMEN KABULÜ ile 107.643,85 TL destekten yoksun kalma tazminatının sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihi olan 04.07.2013 tarihinden, davalı Ak Sigorta A.Ş. Yönünden 20.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak üzere müştereken ve müteselsilen alınarak davacı temlik alacaklısı ...'a ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
... için 25.000 TL, ... için 25.000 TL, ..., ... için 5.000'er TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki ... ve ... Belediye Başkanlığından davalılardan 04.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
Maddi Tazminat Yönünden
-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 12.476,40-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.187,55-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 11.288,85-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
-Davacı temlik alan ... kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre hesaplanan 17.147,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak temlik alan davacı ...'a verilmesine,
-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 16.679,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacı temlik alan ...'tan alınarak davalılara verilmesine,
-Davacılar tarafından yapılan; 25,20-TL Başvuru Harcı, 464,55-TL Peşin/nisbi Harcı, 723,00-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam 1.212,75TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
-Davacılar tarafından yapılan; 4.900,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.108,38-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.008,38-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 3.048,36-TL lik kısmanın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacılar üzerinde bırakılmasına,
Manevi tazminat yönünden, Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ye göre hesaplanan 12.000,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden ;Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 9.600,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacılardan müştereken müteselsilen alınarak davalılara verilmesine,
-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde taraflara İADESİNE,
Dair, davacılar vekili yüzüne karşı davalılar yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.