T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı
:
62030549-120[89-2014/824]-190620
01/11/2016
Konu
:
6518 sayılı Kanun kapsamında faydalı modeli kapsayan satışlar için GVK'nun 89'uncu maddesinde belirtilen indirimden yararlanılıp yararlanılmayacağı ile satışların KDV'ye tabi olup olmadığı.
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, …….. Vergi Dairesi Müdürlüğünün …………. vergi kimlik numaralı mükellefi olduğunuz, lastik toka imalatı ve satışı faaliyetinde bulunduğunuz, mucit ve aynı zamanda çalışanınız olan …………….. ile yaptığınız anlaşma uyarınca anılan kişiye ait "Yeni Nesil Kancalı Saç Lastiği" adlı ürünün yurt içi ve yurt dışı satışını yaptığınız, söz konusu ürünün Türk Patent Enstitüsü tarafından düzenlenmiş endüstriyel tasarım belgesine ve Almanya tarafından kabul görüp düzenlenmiş faydalı model belgesine sahip olduğu belirtilerek, söz konusu ürüne istinaden 6518 sayılı Kanunla getirilen istisnalardan yararlanıp yararlanamayacağınız ile yapılacak devir veya kiralama sözleşmesi sonucunda ……………'a ilişkin olarak doğacak vergisel yükümlülüklerin neler olduğu hususlarında bilgi talep edildiği anlaşılmakta olup, konu hakkında Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır.
I. GELİR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
6518 sayılı Kanunun 82 nci maddesiyle 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen "Sınai mülkiyet haklarında istisna" başlıklı 5/B maddesinde;
"(1) Türkiye'de gerçekleştirilen araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan buluşların;
a) Kiralanması neticesinde elde edilen kazanç ve iratların,
b) Devri veya satışı neticesinde elde edilen kazançların,
c) Türkiye'de seri üretime tabi tutularak pazarlanmaları hâlinde elde edilen kazançların,
ç) Türkiye'de gerçekleştirilen üretim sürecinde kullanılması sonucu üretilen ürünlerin satışından elde edilen kazançların patentli veya faydalı model belgeli buluşa atfedilen kısmının,
% 50'si kurumlar vergisinden müstesnadır. Bu istisna, buluşa yönelik hakların ihlal edilmesi neticesinde elde edilen gelirler ile buluş nedeniyle alınan sigorta veya diğer tazminatlar için de uygulanır.
(2) İstisnanın uygulanabilmesi için;
a) İstisna uygulamasına konu buluşun, 24/6/1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında patent veya faydalı model belgesi verilerek koruma altına alınan buluşlar arasında yer alması ve buluşa ilişkin incelemeli sistem ile patent veya araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması,
b) İstisna uygulamasından yararlanabilecek kişilerin, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde belirtilen nitelikleri taşıması ve bu kişilerin patentli veya faydalı model belgeli buluşu geliştirme yetkisini haiz bulunması şartıyla, patent veya faydalı model belgesinin sahibi ya da patent veya faydalı model belgesi üzerinde tekel niteliğinde özel bir ruhsata sahip olması,
c) İstisnadan yararlanılacak ilk yıl, buluşun oluşturacağı katma değer dikkate alınarak devir veya satış hâlindeki değerinin tespitine yönelik Maliye Bakanlığı tarafından değerleme raporu düzenlenmesi,
gerekmektedir.
...
(4) Bu madde gelir vergisi mükellefleri hakkında da uygulanır."
hükümleri yer almaktadır.
Konuya ilişkin olarak 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "5.14. Sınai mülkiyet haklarında istisna" başlıklı bölümünde;
" 5.14. Sınai mülkiyet haklarında istisna
19/2/2014 tarihli ve 6518 sayılı Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 82 nci maddesiyle bu Kanuna eklenen "Sınai mülkiyet haklarında istisna" başlıklı 5/B maddesinde, Türkiye'de gerçekleştirilen araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan buluşlardan 1/1/2015 tarihinden itibaren elde edilen kazanç ve iratlara yönelik istisna uygulaması düzenlenmiştir.
5.14.1. Sınai mülkiyet haklarından elde edilen kazanç ve iratların kapsamı
...
Bu istisna uygulamasında,
- Patent, Türk Patent Enstitüsü (TPE) tarafından incelemeli sistemle verilmiş patenti,
- Faydalı model belgesi, TPE tarafından olumlu araştırma raporu sonucunda verilmiş faydalı model belgesini,
- Kiralama, patent veya faydalı model belgesine konu buluşun yurt içi veya yurt dışındaki gerçek veya tüzel kişilere inhisari veya inhisari olmayan lisans sözleşmesiyle belirli bir süre için kiralanmasını,
- Devir veya satış, patent veya faydalı model belgesine konu buluşun yurt içi veya yurt dışındaki gerçek veya tüzel kişilere bedel karşılığı satılmasını,
- Seri üretime tabi tutularak pazarlama, münhasıran patent veya faydalı model belgesine konu özgün ürünün Türkiye'de üretilerek yurt içi veya yurt dışındaki gerçek veya tüzel kişilere satışa sunulmasını,
- Üretim sürecinde kullanma, patent veya faydalı model belgesine konu buluşun, üretimi Türkiye'de gerçekleştirilen ürünlerin üretim sürecinde veya bu ürünlerin imalinde kullanılmasını
ifade etmektedir.
....
5.14.3.2. İncelemeli sistemle patent veya olumlu araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması
İstisna uygulamasına konu buluşun, 24/6/1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında patent veya faydalı model belgesi verilerek koruma altına alınan buluşlar arasında olması ve buluşa ilişkin incelemeli sistemle patent veya olumlu araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması şarttır.
Dolayısıyla, istisna uygulamasına konu edilecek buluşlar için TPE tarafından tescil edilmiş incelemeli sistemle patent veya olumlu araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması gerekmektedir."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesinde düzenlenen istisna uygulamasına konu edilebilecek buluşlar için Türk Patent Enstitüsü tarafından tescil edilmiş incelemeli sistemle patent veya olumlu araştırma raporu sonucunda faydalı model belgesi alınması gerekmekte olup, endüstriyel tasarım belgesine ve Almanya tarafından düzenlenmiş faydalı model belgesine sahip "Yeni Nesil Kancalı Saç Lastiği" adlı buluşa istinaden söz konusu ürünün yurt içi veya yurt dışında satışından elde edeceğiniz ticari kazancınızın Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesi kapsamında gelir vergisinden istisna tutulması mümkün bulunmamaktadır.
Öte yandan, …………'ın vergi mükellefiyetine ilişkin tereddüt edilen hususlar hakkında ……………. ya da yetki belgesine sahip kanuni temsilcileri veya vekilleri tarafından verilecek özelge talep formu ile görüş talep edilmesi gerekmektedir.
II. KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
KDV Kanununun;
1/1 inci maddesinde, Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'nin konusunu oluşturduğu,
1/3-f maddesinde, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemlerinin KDV'ye tabi olduğu,
11/1-a maddesinde, İhracat teslimleri ve bu teslimlere ilişkin hizmetlerin, yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetlerin KDV'den istisna olduğu,
12 nci maddesinde, bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için, teslimin yurt dışındaki bir müşteriye yapılması ve teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesinden çıkarak bir dış ülkeye vasıl olması şartlarının birlikte aranacağı,
17/4-z maddesinde, 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesi kapsamındaki araştırma ve geliştirme, yenilik ile yazılım faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan patentli veya faydalı model belgeli buluşa ilişkin gayri maddi hakların kiralanması, devri veya satışının KDV'den istisna olduğu
hüküm altına alınmıştır.
Öte yandan KDV Genel Uygulama Tebliğinin "I/C-2.1.2.3. Kiralama İşlemleri" başlıklı bölümünde;
"3065 sayılı Kanunun (1/3-f) maddesine göre, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiraya verilmesi işlemleri KDV'nin konusuna girmektedir.
Buna göre, söz konusu mal ve hakların kiraya verilmesi işlemi, ticari, sınaî, zirai ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde verilen bir hizmet olmasa dahi KDV'ye tabi olacaktır.
Bu kiralama işlemleri ile ilgili KDV;
- Kiraya verenin başka faaliyetleri nedeniyle KDV mükellefiyetinin bulunmaması (sadece sorumlu sıfatıyla KDV ödeyenler bu kapsama dâhildir),
- Kiracının KDV mükellefi olması (sadece sorumlu sıfatıyla KDV ödeyenler bu kapsama dâhil değildir),
şartlarının birlikte var olması halinde, kiracı tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilecektir.
…
Yukarıda belirtilenler hariç kiracının KDV mükellefi olmaması halinde de (faaliyetleri sadece 2 No.lu KDV Beyannamesi vermelerini gerektirenler de bu kapsamda mütalaa edilecektir) kira bedeli üzerinden hesaplanan KDV, kiraya veren tarafından mükellef sıfatıyla beyan edilir. Kiraya verenin başka nedenlerle KDV mükellefiyeti olmaması bu uygulamaya engel değildir."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, patentli ve faydalı model belgeli buluşa ilişkin gayri maddi hakların kiralanması, devri veya satışının KDV'den istisna tutulabilmesi için bunların 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmekle beraber söz konusu tescilin Türk Patent Enstitüsü tarafından tescil edilmiş faydalı model belgesi almış olması gerekmektedir. Bu kapsamda Kurumlar Vergisi Kanunundan istisna tutulmayan söz konusu gayri maddi hakkın KDV Kanununun 17/4-z maddesi kapsamında istisna edilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu itibarla söz konusu gayri maddi hakkın kiralanması işleminin Kanunun 17/4-z maddesi kapsamında istisna olmaması nedeniyle, kiralama bedeline ait KDV'nin tamamının firmanızca sorumlu sıfatıyla 2 No.lu KDV Beyannamesiyle beyan edilerek ödenmesi ve bu tutarın 1 No.lu KDV Beyannamesinde indirim konusu yapılabilmesi mümkün bulunmaktadır.
Diğer taraftan imal ettiğiniz "Yeni Nesil Kancalı Saç Lastiği" adlı ürünün teslimi KDV'ye tabi olup, söz konusu ürünün ihraç edilmesi halinde, ihracat istisnası için gerekli şartların sağlanması kaydıyla KDV'den istisna olacağı tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy