T.C. ... 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/191 Esas - 2023/69
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
...GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/191 Esas
KARAR NO: 2023/69
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ....
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ....
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/03/2022
KARAR TARİHİ: 06/02/2023
KARAR Y.TARİHİ : 21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan alacak (bankacılık işlemlerinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Bankanın ... şubesi ile dava dışı ... Enerji A.Ş. arasında
imzalanan ... Sözleşmesi'ne istinaden belirtilen şirkete kredi kullandırıldığını, dava dışı şirketin krediden doğan yükümlülüklerin yerine getirmemesi üzerine kredi hesabının kat edilerek takip işlemlerine başlandığını, ayrıca dava dışı şirket tarafından müvekkili bankaya kredinin ödeme aracı olarak ...
Elektrik Tem. Hizm. İnş. Taah. Gıda Nakl. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından keşide edilen 30.12.2018
keşide tarihli, 165.000,00 TL bedelli, .... numaralı, ... Şubesine ait
çekin ciro edildiğini, söz konusu çekin karşılıksız olması nedeni ile çek bedelinin tahsil edilemediğini, çek ile ilgili olarak kanundan belirtilen süre içeresinde takip yoluna başvurulmadığından söz konusu çekin kambiyo senedi vasfını yitirdiğini, .... maddesinde düzenlenmiş olan sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde keşideci/davalıdan senet bedellerini talep etmek hakkı bulunduğunu, davalının keşide ettiği müvekkili bankaya ciro yoluyla devredilen çek bedelinin davalıdan ibraz tarihi itibariyle tahsili gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla 30.12.2018 keşide tarihli,
165.000,00 TL bedelli, ... numaralı, ... Şubesi'ne ait çek bedelinin
ibraz tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi
talep edilmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu davaya konu çekin dava dışı ... Enerji A.Ş'ye mal karşılığında
verildiğini, ancak söz konusu teslimi kararlaştırılan malların müvekkili Şirkete teslim edilmediğini,
bu süreçte ... Enerji A.Ş yetkilisinin vefat ettiği öğrendiklerini ve karşılarında bir
muhatap bulamadıklarını, bu nedenle müvekkili şirketin dava dışı ... Enerji A.Ş.'ye
herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkili şirketin ... Mahkemesi'nin 2018/653 Esas dosyası ile konkordato
başvurusunda bulunduğunu, 19.10.2018 tarihinde müvekkili hakkında geçici mühlet kararı
verildiğini ve bu sürenin bilahare 18.12.2018 tarihinde iki (...) ay süre ile uzatıldığını, 19.02.2019
tarihinde de kesin mühlet verildiğini, Mahkemece tasdik edilen konkordato projesine davacının
alacağının da dahil edildiğini, konkordato projesi kapsamında kabul edilmeyen alacakların
çekişmeli hale geldiği ve dava açması için alacaklılara süre verildiğini, Mahkemece verilen sürede
davacı Bankaca söz konusu alacak için dava açılmadığını, süresinde dava açılmayan alacak
taleplerinin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını savunmuş haksız açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE :
Dava, davacı banka tarafından, dava dışı ... Enerji A.Ş.'ye kullandırılan kredilerin ödeme aracı olarak davalı şirket tarafından keşide edilen ve karşılıksız çıkan dava konusu çek bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Arabuluculuk son tutanağı, çek örneği, ... Mahkemesinin 2018/653 Esas sayılı dosyasının uyap evrakları, bilirkişi raporu ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.
Dava konusu 30.12.2018 keşide tarihli ve ... nolu 165.000,00 TL'lik çekin, davalı
... Elektrik Tem. Hizm. İnş. Taah. Gıda Nakl. Tic. San. Ltd. Şti.'nin ... Şubesi nezdinde bulunan hesabı üzerine keşide edilmiş olduğu,
... Elektromarket Ltd. Şti. lehine düzenlenen çekin, adı geçen şirket tarafından ... Enerji A.Ş. firmasına ciro edildiği, ... Enerji tarafından da davacı bankaya ciro edildiği, 31.12.2018 tarihinde karşılıksız çıktığı anlaşılmıştır.
... Mahkemesinin 2018/653 E. - 2020/229 sayılı kararın incelenmesinde;
Davacı
... Elektrik Tem. Hizm. İnş. Taah. Gıda Nakl. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından açılan konkordato istemine ilişkin olduğu yapılan yargılama neticesinde 19.06.2020 tarihinde davacının konkordato tasdik talebinin kabulüne karar verildiği görülmüştür.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bankacı bilirkişi 05.01.2023 tarihli raporunun sonuç kısmında özetle; davalı şirketin 165.000,00 TL bedelli mal varlığından çıkmadığından, davacı banka aleyhine belirtilen tutar kadar zenginleştiği, bankanın çek bedeli olan 165.000,00 TL'yi 30.12.2018 tarihinden itibaren ... avans faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceği görüşü bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını dosyaya sunmuştur.
Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.
Davacı banka, dava dışı ... Enerji A.Ş. ile imzaladığı Kredi Genel Sözleşmesi uyarınca ... Enerji A.Ş.'ye kredi kullandırıldığını, kredi borçlarının ödenmemesi üzerine kredi hesabının kat edilerek takip başlatıldığını, ayrıca dava dışı şirketin kredi ödeme aracı olarak davalı ...
Elektrik Tem. Hizm. İnş. Taah. Gıda Nakl. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından keşide edilen 30.12.2018
keşide tarihli, 165.000,00 TL bedelli, ... numaralı, ... Şubesine ait çeki cirolayarak teslim ettiğini ancak çekin karşılıksız çıktığını ileri sürülerek, çek bedelinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı yan ise, davaya konu çekin dava dışı ... Enerji A.Ş'ye mal karşılığında
verildiğini, ancak mallar teslim edilmediğinden
herhangi bir borcunun bulunmadığını, davacının
alacağının ... Mahkemesi'nin 2018/653 Esas dosyasında tasdik olunan konkordato projesine dahil edildiğini, konkordato projesi kapsamında kabul edilmeyen çekişmeli alacaklar için davacı tarafından süresinde dava açılmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Somut olayda, davacı Banka ile dava dışı ... Enerji A.Ş. arasında imzalanan sözleşmelere istinaden, adı geçen şirkete krediler kullandırıldığı ve
dava konusu çekin söz konusu kredilerin ödeme aracı olarak olarak davacı bankaya ciro edildiği, 31.12.2018 tarihinde ibraz edilen çekin karşılıksız çıktığı görülmüştür. Diğer yandan dava dışı ... Enerji A.Ş.'nin davacı bankaya dava tarihi itibariyle kredilerden
kaynaklanan toplam 6.460.615,57 TL borcu bulunduğu, dava konusu çekin, ... Mahkemesinin 2018/653 Esas sayılı dosyasında tasdik edilen konkordato projesine dahil edilmediği bilirkişi incelemesi neticesinde ortaya çıkmıştır.
Bilindiği üzere zamanaşımına uğrayan çekle ilgili olarak kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilir ve taraflar arasında temel ilişki varsa alacaklı bu çeke yazılı delil başlangıcı olarak dayanabilir ve alacağını her türlü delille kanıtlayabilir. Temel ilişki bulunmaması halinde ise; hamilin dava tarihinde yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nun 732. maddesinde öngörülen sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayanarak keşideci hakkında alacak talebinde bulunması mümkündür.
Eldeki davada; davalı şirket, dava konusu çekin keşidecisi, davacı banka ise ciro yolu ile çekte hamil konumundadır. Davacı hamil ile keşideci arasında temel ilişki yoktur. TTK'nun 732. maddesi çerçevesinde hamil zamanaşımına uğrayan çeke dayalı olarak keşideci hakkında nedensiz zenginleşme davası açabilir. Bu davada ispat yükü keşidecide olup, keşidecinin sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlaması gerekmektedir.
Dava konusu çekin 31.12.2018 tarihinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksız çıkması nedeniyle tahsil edilemediği, dolayısıyla davalı ... Elektrik Tem. Hizm. İnş. Taah. Gıda Nakl. Tic. San. Ltd. Şti.'nin mal varlığında azalma olmadığından davacı banka aleyhine 165.000,00 TL kadar
sebepsiz zenginleştiği, alacağın konkordato projesine de dahil edilmediği dikkate alındığında, davacı bankanın, çek bedeli olan 165.000,00 TL'yi
30.12.2018 tarihinden itibaren ... avans faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceği anlaşılmış olup davanın kabulüne karar verilmiştir.
Öte yandan, davalı tarafça davaya konu çekin dava dışı ... Enerji A.Ş'ye mal karşılığında
verildiği ancak malların teslim edilmediği bu nedenle dava dışı ... Enerji A.Ş.'ye
herhangi bir borcu bulunmadığı ileri sürülerek bedelsizlik savunmasında bulunmuş ise de, çekin bedelsiz kaldığına yönelik davalı savunması şahsi defi olup iyiniyetli hamile karşı ileri sürülemeyemeyeceğinden yerinde görülmemiştir.
HÜKÜM :
1-Davanın kabulüne, 165.000,00 TL çek bedelinin 30/12/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 25.750,00 TL vekalet ücretinin davalı tarafdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 11.271,15 -TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Dava banka harçtan muaf olduğundan dava açılırken alınması gerekli 80,70 TL başvurma harcı, 7,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 88,50 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 55,50-TL, bilirkişi ücreti olarak 1.200,00.-TL yapılan toplam 1.255,50-TL yargılama giderini davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Arta kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
7-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 06/02/2023
Katip ....
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır