T.C. ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/53 Esas - 2022/597
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
...
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2022/53
KARAR NO: 2022/597
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 17/01/2022
KARAR TARİHİ: 16/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/11/2022
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili bankanın Meşrutiyet Şubesi müşterisi olan dava dışı borçlu ... Taah. İnş. Mad. Ltd. Şti. ile müvekkili banka arasında 10/02/2017 tarihli 5.000.000,00 TL ve 25/09/2017 tarihli 15.000.000,00 TL bedelli genel kredi ve teminat sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye istinaden nakit ve gayri nakit krediler kullandırıldığını, davalıların sözleşmelere müştereken ve müteselsilen kefil olduklarını, müvekkili bankanın kredilerden dolayı 20.925,45 TL nakit, 950.000,00 TL gayri nakit kredi alacağı bulunduğunu, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/403 esas sayılı dosyada 02/12/2021 tarih, 2021/837 sayılı kararla davalıların konkordato projesinin tasdik talebinin adi alacaklar yönünden kabulüne karar verildiğini, davalı borçlulardan konkordato projesinin tasdiki ile çekişmeli hale gelen kesin mühlet tarihi 09/12/2020 itibariyle muaccel olmuş ve mer'i teminat mektubu riskine istinaden tahakkuk etmiş 77.732,63 TL komisyon alacaklarının mevcut olduğunu, müvekkilinin alacaklarının, alacak bildirim dilekçeleri ile bildirilmiş olmasına rağmen komiserler heyeti tarafından dikkate alınmadığını, bu nedenle müvekkilinin davalılardan olan alacaklarının konkordato projesine dahil edilmediğini, müvekkili bankanın alacaklarının çekişmeli hale geldiğini, konkordato komiserler kurulu tarafından alacaklılar toplantısına davet ilanının belirtilen yerlerde ilan edilmediğini, usulüne uygun alacaklılar toplantısı davet ilanında bulunulmadığını, konkordato projesinin tasdik taleplerinin kabulüne karar verildiğini, yasal süresi içinde karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulduğunu, konkordato yargılaması sırasında alacak bildirim dilekçesi ile bildirilen ve belgelendirilen müvekkilinin kesin mühlet tarihi itibariyle davalı borçlulardan olan alacaklarının projeye dahil edilmemiş olduğunu, bu nedenle müvekkili bankanın zarara uğrayacağını, müvekkili bankanın davalılardan toplam 1.048.658,08 TL nakit ve gayri nakit alacağının İİK 308/b maddesi gereğince tahsili gerektiğini, arabulucu yoluna başvurulduğunu, görüşmeler neticesinde anlaşma sağlanamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla çekişmeli hale gelen müvekkili banka tarafından tanzim olunan 950.000,00 TL bedelli mer'i teminat mektubu riskinin, kesin mühlet tarihine kadar tahakkuk etmiş olan toplam 20.925,45 TL ve 09/12/2020 tarihi itibariyle muaccel olmuş ve mer'i teminat mektubu riskine istinaden tahakkuk etmiş 77.732,63 TL komisyon alacakları toplamı 1.048.658,08 TL nakit ve gayri nakit risklerin öncelikle mahkemece belirlenecek bir bankaya depo edilmesine, alacağın tespit ve tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacının dava dilekçesinde belirttiği çekişmeli alacağın tahsili ve depo edilmesini talep ettiğini, çekişmeli alacağın tahsili ile birlikte depo edilmesi talebinde bulunamayacağını, İİK madde 308/b-1 uyarınca açılacak davanın bir eda davası olmadığı, tespit davası olarak açılabileceğini, davacı bankanın süresinde alacak bildiriminde bulunmadığını, buna bağlı olarak konkordatoya tabi alacaklar listesinde çekişmeli veya çekişmesiz herhangi bir sıfatla alacaklı olarak yer almadığını, davacı bankanın itiraza uğramış herhangi bir alacağı söz konusu olmadığından bu davayı açamayacağını, davacının alacak iddiasını muacceliyet ve miktar yönünden ispat edemediğini belirterek davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE: Dava; İİK madde 308/b uyarınca davacı bankanın davalı şirketten alacaklı olduğunun tespiti ve alacağın tahsili isteğine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği arabuluculuğa başvurulması zorunlu bulunduğu, başvurunun yapıldığı, 17/01/2022 tarihinde tarafların katılımı ile anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın düzenlendiği anlaşılmakla yargılama sürdürülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılamada konkordato tasdik dosyasında işbu davaya konu bölümlere ilişkin belge örnekleri, ayrıca dava konusu banka kayıt örnekleri celp edilmiş, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi heyeti 07/06/2022 tarihli raporlarında geçici mühlet tarihinin 09/09/2020, davacı banka ihtarının dava dışı asıl borçlu ... Taah. Ltd. Şti. ile davalı kefil ... ... Ltd. Şti. ve ... ... A.Ş.'nin UETS adresine 10/02/2021 tarihinde teslim edildiğini, 12/02/2021 tarihinde okunduğunun belirlendiğini, davalılar yönünden temerrüt tarihinin 16/02/2021 tarihi itibariyle oluştuğunu, geçici mühlet tarihi itibariyle muaccel alacağın olup olmadığının tespiti için bu tarih itibariyle hangi dönem ve tutarlarda komisyon alacağı bulunduğuna ilişkin tahakkuk dekontları ile hali hazırda 950.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun banka riskinde olduğunu tevsik eder hesap ekstresinin sunulması gerektiğini bildirmişler, davacı vekili tarafından ön raporda belirtilen hususta belge örnekleri sunulmuş, dosya nihai rapor için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bankacı bilirkişi 19/10/2022 tarihli raporunda geçici mühlet tarihi itibariyle talep edilebilecek nakit alacak tutarının 9.889,73 TL asıl alacak, geçici mühlet tarihine kadar işlemiş 267,85 TL faiz, 13,39 TL BSMV olmak üzere nakit alacak toplamının 10.170,97 TL, depo talebine konu gayri nakit alacağın 950.000,00 TL olmak üzere toplam 960.170,97 TL olarak hesaplandığını bildirmiş, nitelikli hesap uzmanı bilirkişi farklı görüş sunmuş, davalıların asıl borçlunun kefili olup, somut olayda geçici mühlet tarihi itibariyle doğmuş ve muaccel hale gelmiş bir banka alacağının varlığı/yokluğunun tartışılması gerektiğini, geçici mühlet tarihi itibariyle bankacı bilirkişi tarafından hesaplandığı üzere nakit alacağın 10.170,97 TL olmakla birlikte bu alacağın hesap kat ihtarı ile muaccel hale getirilmediğinin görüldüğünü, keza hesap katı ihtarı ile depo talebinde bulunulmadığını, geçici mühlet tarihi itibariyle teminat mektubu riskinin de doğmadığını, geçici mühlet tarihi itibariyle 308/b kapsamında hesaplamaya konu edilebilecek davacı alacağı bulunmadığının düşünüldüğünü bildirmiştir.
Asıl borçlu dava dışı ... Taah. İnş. Mad. Ltd. Şti.'nin, ... Hukuk Mahkemesi'nin 2020/463 esas sayılı dosyada 14/12/2021 tarihli kararla konkordato projesinin tasdik talebinin kabulüne karar verildiği, işbu dosyada alacaklı ... A.Ş. tarafından konkordato projelerinin uygun bulunmadığının belirtildiği, alacaklı banka tarafından kabul edilen projenin olmadığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamından; davacı banka ile dava dışı asıl borçlu ... Taah. İnş. Mad. Ltd. Şti., arasında 10/02/2017 tarih, 5.000.000,00 TL ve 25/09/2017 tarih 15.000.000,00 TL limitli genel kredi ve teminat sözleşmeleri düzenlendiği, davalıların her iki sözleşmeyi aynı limitlerle müşterek borçlu, müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları,
... Asliye 3. Ticaret Mahkemesinin 2020/403 esas sayılı dosyasında davalı şirketler ile dava dışı Yafes ... ve ...tarafından konkordato talepli açılan davada şirketler lehine 09/09/2020 tarihli ara karar ile 3 ay süre ile konkordato mühleti verildiği, 26/11/2020 tarihli kararla davalı şirketler hakkında 1 yıl kesin mühlet kararı verildiği, 02/12/2021 tarih, 2021/837 sayılı kararla davalı şirketler yönünden konkordato tasdik talebinin adi alacaklar yönünden kabulüne karar verildiği, davacı banka tarafından konkordato komiserler heyetine 15/11/2021 tarihli dilekçe ile alacak başvurusunda bulunulduğu, kabul edilen alacağın olmadığı anlaşılmıştır.
2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 308/c-1 ve 2. maddesinde "Konkordato, tasdik kararıyla bağlayıcı hâle gelir. Tasdik edilen konkordato projesinde konkordatonun, tasdik kararının kesinleşmesiyle bağlayıcı hâle geleceği de kararlaştırılabilir; Bu takdirde mühletin etkileri, kanunda öngörülen istisnalar saklı kalmak kaydıyla konkordatonun bağlayıcı hâle geldiği tarihe kadar devam eder.
Bağlayıcı hâle gelen konkordato, konkordato talebinden önce veya komiserin izni olmaksızın mühlet içinde doğan bütün alacaklar için mecburidir." hükmü düzenlenmiştir.
Geçici mühlet talep tarihinden önce doğan ve kanunda konkordatoya tabi olmadığı açıkça düzenlenen borçlar dışındaki tüm borçların konkordatoya tabi olup geçici mühlet talebi üzerine mahkemece 09/09/2020 tarihli karar ile davalı şirketlere 3 ay konkordato mühleti verildiği, konkordatoya tabi borçlarda İİK'nın 294.maddesi gereği mühlet tarihinden sonra faiz işlemeyeceğinden davacının çekişmeli hale gelen alacağının tespit edilebilmesi için geçici mühlet talep tarihindeki borcun tespiti gerekmektedir.
Davanın dayanağı genel kredi sözleşmelerinde gayri nakit alacaklar yönünden sözleşmenin 10.13.maddesinde müteselsil kefiller için de depo talep etmeye bankanın yetkili olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkemece yapılan inceleme, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, bankacı bilirkişinin yaptığı hesaplamanın yerinde olduğu, bilirkişi heyeti ayrık rapor sunmuş ise de, hukuki değerlendirmenin mahkemece yapılacağı, bu yönde yeniden rapor alınmayı gerektirir bir hususun olmadığı, dava İİK'nın 308/b maddesi uyarınca çekişmeli alacağın tespiti ve tahsiline ilişkin olup, davaya konu nakdi alacakların teminat mektubu komisyonlarından kaynaklandığı, taraflar arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesinin 9.10.maddesi 8.fıkrası da nazara alınarak tahakkuk tarihinde ödenmeyen komisyon alacaklarının muaccel hale getirilebileceğinin hükme bağlandığı, dava dışı asıl borçlu şirkete verilen teminat mektubunun 10/05/2020 ve 10/08/2020 dönemlerine ait komisyon borçlarının vadelerinde ödenmemiş olup, sözleşmenin 9.10maddesinde belirtilen düzenleme uyarınca alacaklara muacceliyet verildiğinin anlaşıldığı, 09/09/2020 geçici mühlet tarihi itibariyle nakit alacak toplamının 10.170,97 TL olduğu, bankacı bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, 950.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun vadesinin 30/12/2020 tarihinde sona erdiği, 30/12/2020 tarihine kadar uzatıldığı, mektubun halen mer'i olduğu, konkordato başvurusu ve dosya kapsamı itibariyle teminat mektubu riskinin geçici mühlet tarihi itibariyle var olduğu, bedelinin 950.000,00 TL olup, 950.000,00 TL gayri nakit ve 10.170,97 TL nakit alacak üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Nakit alacak için nispi harç ve nispi vekalet ücreti, gayri nakit alacak için alacağın içeriği de nazara alınarak maktu harç ve maktu vekalet ücreti takdir edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile, davacının davalı kefillerden dava konusu çekişmeli alacak kapsamında 950.000,00 TL gayri nakit, 10.170,97 TL nakit alacağının olduğunun tespitine, 950.000,00 TL gayri nakit alacağın deposunu teminen olmak üzere alacakların tahsiline, nakit alacaktan fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alınması gerekli 694,78 TL nispi ve 80,70 TL maktu harç olmak üzere toplam 775,48 TL harcın peşin alınan 1.684,84 TL'den mahsubu ile artan 909,36 TL harç bedelinin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafça iki defa başvuru harcı yatırılmış olmakla, ikinci kez yatırılan 80,70 TL harç bedelinin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin kabul ve ret oranları da nazara alınarak 1.208,59 TL'sinin davalılardan müteselsilen, geri kalan 111,41 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.738,50 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranlarına göre takdiren %91,56’sı olan 2.507,37 TL ile 80,70 TL başvurma ve 694,78 TL peşin harç toplamının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalılar tarafından yapılan 46,00 TL vekalet tasdik harcından ibaret yargılama giderinin %8,44’ü olan 3,88 TL’nin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Davacı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup kabul edilen nakit alacak üzerinden A.A.Ü.T. Madde 13/1 uyarınca 9.200,00 TL ve kabul edilen gayri nakit alacak yönünden 9.200,00 TL olmak üzere toplam 18.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalılar davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup, reddedilen nakit alacak miktarı üzerinden hesaplanan 14.157,94 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dair oybirliği ile verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı.
16/11/2022
Yargılama Gideri Dökümü
Davacı
Posta Gideri : 127,00 TL
Vekalet Harcı : 11,50 TL
Bilirkişi Ücreti : 2.600,00 TL
+
TOPLAM 2.738,50 TL