T.C. ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
...
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2022/832 Esas
KARAR NO: 2023/531
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - T.C. Kimlik No: ...
...
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/02/2013
KARAR TARİHİ: 12/09/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 22.09.2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının ... esas sayılı kambiyo senetlerine mahsus takip dosyası ile müvekkili aleyhine takip başlattığını, müvekkilinin davalıya hiç bir borcu bulunmadığını, icraya konulan senedin müvekkili tarafından davalıya bankadan kredi alabilmesi için teminat olarak verildiğini, davalının davacının hissedarı olduğu... Müvekkili ile dava dışı hissedarlara sahip olup, davalının yetkili olarak 28.02.2011 tarihine kadar 25 yıl boyunca çalıştığını, davalının bankadan kredi çekebilmek için kendisinden senet istediğini, davacının davalıya duyduğu güven sonucunda 100.000,00-TL’lik bonoyu verdiğini, davalının müvekkilinin imzasını taklit ederek ... Bankası'na hitaben talimatlar düzenlediğini, kendisine ödeme yapılması doğrultusunda sahte imza ile talimatlar düzenleyen şüphelinin ... Bankası ... Bahçelievler şubesinden yüklü miktarda para çektiğini, müvekkilinin ... Bankası ... Bahçelievler Şubesindeki hesabına ait çek defterini alan şüphelinin müvekkilinin imzasını taklit ederek 3.şahıslara çek düzenlediği ve düzenlenen tüm çeklerin 3. şahıslara ödendiği, davalı hakkında bankayı aracı olarak kullanarak dolandırıcılık suçu işlediğinden bahisle ... hazırlık numarası ile şikayette bulunduklarını, ayrıca davalı bankaya teminat olarak teminat senedini icraya koyduğu için ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2012/115481 hazırlık numaralı dosyası ile şikayette bulunduklarını ileri sürerek, müvekkilinin davalıya hiçbir borcunun bulunmadığını, icraya konulan senedin müvekkili tarafından davalıya bankadan kredi alabilmesi için teminat olarak verildiğinin tespiti ile icra takibinin iptalini ve davalı hakkında %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiş ve dava etmiş; 02/10/2013 tarihli dilekçesi ile de menfi tespit davasında tedbir kararı alamadıklarını ve borcun icra tehdidi altında ödendiğini, bu sebeple ödenmiş bulunan paranın temerrüt faizi ve icra harç ve giderleri ile birlikte kendilerine ödenmesini ve takibin kötü niyetli olduğunun tespiti halinde %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu senedin bono olmakla beraber teminat olarak kabul edilebilmesi için bazı şartları ihtiva etmesi gerektiğini, senedin üzerinde teminat ibaresi olması dahi o senedin teminat senedi olduğunun kabulü için yeterli olmadığını, teminatın sebebini gösteren sözleşmenin bulunması gerektiğini, senedin üzerinde herhangi bir teminat ibaresi olmadığını beraber taraflar arasında kurulmuş bir sözleşmenin bulunmadığını, müvekkilinin davacı tarafla 2011 yılına kadar çalıştığını, davalı taraf hakkında açılan davaların hepsinin senetten sonra olduğunu, iddia edilen çeklerin davacı tarafın bilgisi dışında ve sahte düzenlenmişse neden ödeme yapıldığını, diğer çek senet ve belgelerin sahteliği gibi iddiaların bu dosyaya konu senetle bir ilgisi olmadığını, ... 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2012/873 esas numarası ile davacı tarafından açılan şikayet davasında takip konusu senedin protesto ettirilmediği gerekçesiyle kambiyo senedi vasfı taşımadığından takibin iptali istendiğini, mahkemece şikayetin reddedildiği, şikayetinde davacı tarafın teminat senedi hususuna hiç değinmediğini, gayrimenkullerin satışının yapılacağı anlaşılınca kıymet takdiri raporuna itiraz edildiğini belirterek davanın reddine, davacı tarafın kötü niyetli olarak açtığından %40'dan az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, ... Esas sayılı dosyası ile takibe konulan senet nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ile yargılama sırasında icra dosyasına yapılan ödeme nedeniyle ödenen paranın istirdadı istemine ilişkindir.
İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Mahkememizce yapılan yargılama sonucu verilen 26.11.2019 tarihli, 2014/840 Esas-2019/1022 sayılı Kararda özetle; takip dayanağı senedin kambiyo senedi niteliğinde olup, davacı senedin hatır senedi olduğunu, altında temel ilişki bulunmadığını, bankadan kredi çekebilmesi için verildiğini iddia etmiş, davalı ise bononun teminat senedi olmadığını, ancak hazırlık soruşturması sırasında ve yargılamanın devam eden duruşmalarında; şirketten ayrılması sırasında bir hesaplaşma yapıldığını, davacı ile yaptıkları hesaplama sonucunda; davacının borcuna karşılık 200.000,00 TL değerindeki arsayı verdiğini, kalan 105.350,00 TL'nin 100.000,00 TL olarak davaya konu senede bağlandığını, davaya konu bononun bu alacak karşılığında verildiğinin belirttiği anlaşılmış, senedin hatır senedi olup olmadığı, başka bir ifade ile teminat amacı ile verilip verilmediği yönünde yapılan incelemenin kabul edilebilmesi için bu hususun yazılı delille kanıtlanması gerektiği, davacı tarafça takip konusu senedin bankadan kredi çekebilmesi için davalı tarafa bedelsiz olarak verildiğinin yazılı delillerle ispatlanamadığı gibi temel ilişki yönünden yapılan incelemede de ödemede fazlalık olmadığı, dolayısıyla ödeme sonucunda istirdadı gereken bir miktarın olmadığı, yapılan ceza yargılamasında da söz konusu bononun teminat senedi olarak verildiğinin ispatlanamadığı, suça konu çeklerin de sanığın bilgisi dahilinde kullanıldığından ortada gerçeğe aykırı olarak düzenlenen bir belge bulunmadığı, sanığın atılı suçları işlediğine dair mahkumiyetine yeter kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı sonucuna varıldığı ve mahkeme kararının onandığı görülmekle, davanın reddi ile davalı tarafın şartları oluşmayan köyü niyet tazminatı talebinin reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunda bulunması üzerine, istinaf incelemesini gerçekleştiren ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin 06/10/2022 tarihli Kararı ile mahkememizce verilen kararın kaldırıldığı görülmüştür.
... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesinin Kaldırma Kararında Özetle; "Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse diğer tarafa yemin teklif eder. Yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen taraf yapar. Yemin teklifine dayanan taraf bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde (dava dilekçesinde veya cevap lahiyasında yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde) yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür. Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun biçimde (HMK m. 233) yemin eder ise, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı kesin delil ile ispat edilmiş olur. Yemin teklif eden taraf, bundan sonra iddiasını ispat için başkaca delil gösteremez.
Açıklanan bu nedenlerle mahkemece; davacının yemin deliline de dayandığı dikkate alınarak, davacıya karşı tarafa yönelik olarak yemin teklif etme hakkı hatırlatılmadan, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu durumda, davacının yemin teklif etme hakkının hatırlatılması suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı yanın istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerektiği" belirtilerek, mahkememizce verilen kararın kaldırıldığı görülmüştür.
Kaldırma kararı sonrası mahkememize gönderilen dosyanın yeniden esasa kaydedilmesinden sonra yapılan 17.01.2023 tarihli celsesinde, kaldırma kararı doğrultusunda yargılamaya devam olunarak, davacı taraftan yemin metnini hazırlaması istenmiş, hazırlanan yemin metinlerine davalı tarafça yapılan itirazlar sonucu, son olarak davacı tarafça davaya konu uyuşmazlıkla ilgili olarak hazırlanıp dosyaya sunulan 20.06.2023 tarihli yemin metni uyarınca mahkememizin 12.09.2023 tarihli celsesinde hazır bulunan davalı ...'a söz konusu yemin metni okunarak ve usulüne uygun yemini yaptırılarak beyanları alınmıştır.Davalı yaptırılan yemini tahtında verdiği beyanlarında özetle; davaya konu senedin teminat senedi olmayıp, kendisinin davacıya vermiş olduğu paralar karşılığında alacağına karşılık düzenlendiğini, teminat senedi olmadığını, hatır için düzenlenmediğini, davacının borcu karşılığı kendisine verdiği gerçek bir borç senedi olduğunu belirterek, davaya konu senedin belirttiği şekilde borç senedi olduğu hususunda namusu, şerefi ve kutsal saydığı tüm inanç ve değerler üzerine yemin ettiğini bildirmiş ve yemininde sebat ettiğini beyan ederek, yemini altında verdiği beyanı imzalamıştır.
Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, kaldırma kararı öncesinde mahkememizce verilen karar ile Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kaldırma kararına, kaldırma kararı sonrasında yapılan yargılamaya, davacı tarafça teklif edilen yeminin davalı tarafça eda edilmiş olmasına ve tüm dosya kapsamına göre, davacının menfi tespit istemine dayanak yaptığı senedin gerçek bir borç senedi olmayıp, davacı tarafından davalıya bankadan kredi alabilmesi için teminat olarak verilmiş bir senet olduğuna ilişkin davacı iddiasının yazılı delillerle kanıtlanamadığı gibi bu yönde davalı tarafa yapılan yemin teklifi sonucu davalı tarafça eda edilen yeminde de; davaya konu senedin teminat senedi olmadığı, hatır için düzenlenmediği, gerçek bir borç karşılığı olarak düzenlendiğinin belirtildiği, bu durumda davacının davaya konu senetten dolayı borçlu olmadığına ilişkin olarak ileri sürdüğü iddialarının kesin delillerle kanıtlanamadığı, bu konuda yapılan yemin teklifinin davalı tarafça yerine getirildiği, yapılan yeminde de davaya konu senedin teminat senedi olmadığının belirtildiği, buna göre davacının yerinde görülmeyen davasının reddine karar vermek gerekmekle, yapılan açıklamalara ve varılan hukuki sonuca uygun olarak aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının yerinde görülmeyen davasının REDDİNE,
2-Davalının yasal koşulları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 269,85-TL karar ve ilam harcının, davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 1.707,75-TL harçtan mahsubu ile kalan 1.437,90-TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yargılama sürecinde ve istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden davalı yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca belirlenen 16.000,00-TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalıya ödenmesine,
6-Davalı tarafça yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davanın açılış tarihi itibariyle ticari uyuşmazlıklarda dava şartı niteliğindeki zorunlu arabuluculuk yolunun henüz yürürlükte olmaması nedeniyle, bu konuda yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
8-Taraflarca yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair; taraf vekillerinin ve davalı asilin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/09/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.