T.C. ...8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/34 Esas - 2023/518
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2023/34
KARAR NO: 2023/518
DAVA: Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali)
DAVA TARİHİ: 12/01/2023
KARAR TARİHİ: 08/09/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili banka tarafından davalılar aleyhine dayalı ... Gıda Tarım Ürünleri Turizm San.ve Tic.Ltd.Şti.'nin keşideci olduğu 26/09/2015 günlü 8011309 seri nolu 50.000,00 TL bedelli karşılıksız çekten kaynaklanan alacak için ...22. İcra Müdürlüğünün 2022/887 esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalıların 24/01/2022 tarihinde takibe itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, müvekkili bankaya ciro edilen çekin karşılıksız çıkığını, hesap bakiyesinin 0 olduğu ve hamile ödemekle yükümlü bulunan 1.200,00 TL'nin ödendiğini, akabinde müvekkili bankanın alacağı 48.800,00 TL için ilamsız takip yoluna gidildiğini, davalı borçluların takibe itirazlarının mesnetsiz olduğunu, davalının borca ve imzaya itiraz ettiğini, alacağın zaman aşımına uğradığını beyan ettiğini, davanın ilamsız icra takibi olduğunu, çeke dayalı kambiyo takiplerine mahsus takip yoluna gidilemediğini, genel haciz yolu ile yapılan takipte davalı tarafından keşide edilmiş çekin takipteki alacağa delil teşkil ettiğini, çekin zaman aşımına uğramasının alacağın zaman aşımına uğradığı manasına gelmediğini müvekkilinin alacak hakkının devam ettiğini, borçlu tarafından müvekkili bankanın alacağına kavuşmasını engellemek amacıyla ödeme emrine itiraz edildiğini ve hukuki dayanağın bulunmadığını belirterek davalıların itirazlarının iptaline, takibin devamına alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.
CEVAP : 1-...Hidrolik San.ve Tic.Ltd.Şti. Vekili 07/03/2023 tarihli cevap dilekçesinde; dava konusu alacağın zaman aşımına uğradığından davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin bu çekten dolayı borcu bulunmadığını, icra dosyasında imzaya açıkça itiraz ettiğini, davaya konu çekten dolayı bir borcu bulunmadığını, çeklerde zaman aşımının keşideci yönünden 3 yıl ciranta yönünden 1 yıl olduğunu alacağın zaman aşımına uğradığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2-Davalı ... Gıda Tarımsal Ürünler Turz.Org.San.ve Tic.Ltd.Şti. Vekili 14/04/2023 tarihli cevap dilekçesinde; davacı tarafın söz konusu 26/09/2015 tarih 8011309 seri nolu 50.000,00 TL bedelli çeke ciro yolu ile hamil olduğunu, çekin lehtarı HPC...Ltd.Şti. Tarafından dava dışı Hidropol Müh.Elektrik Elektronik San.ve Tic.Ltd.Şti,'ne ciro edildiğini, Hidropol... Şti. tarafından davacı bankaya ciro edildiğini, davacı bankanın ciro yoluyla son hamil olması nedeniyle temel ilişkisinin tarafı olmadığını, temel ilişkiye dayanarak sadece lehtarın talepte bulunabileceğini, lehtardan sonraki cirantaların ve son hamilin temel ilişkiye dayanarak talepte bulunamayacağını, davacı bankanın çeke ciro yoluyla hamil olduğundan müvekkili davalı şirket aleyhine işbu davaya yöneltme hakkı bulunmadığını, bu davanın çeki ciro yolu ile davacıya devreden şirkete yöneltilmesi gerekirken müvekkili davalı şirkete yöneltilmesinin hatalı olduğunu ve pasif husumet yokluğundan davanın reddi gerektiğini, müvekkili aleyhine genel haciz yoluyla başlatılan icra takibine itiraz edildiğinden takibin durduğunu, takibe konu 26/09/2015 tarihli 50.000,00 TL bedelli çekin ibraz süresinin bitiminden itibaren 3 yıl geçmesi nedeniyle zaman aşımına uğradığını, TTK zamanaşımı başlıklı 814. Maddesinde "hamilin cirantalarla düzenleyene ve diğer çek borçlularına karşı sahip olduğu başvurma hakları ibraz süresinin bitiminden itibaren 3 yıl geçmekle zaman aşımına uğrar" hükmüne göre çeklerin zaman aşımına uğraması halinde kambiyo hukukundan dğan hakların yitirildiğini, dava konusu çekin ibraz süresinden itibaren 3 yıl geçmiş olduğundan kambiyo senedi özelliğini kaybettiğini, davacı her ne kadar zaman aşımına uğrayan çekin delil niteliğini taşıdığını iddia etmişse de bu tür zaman aşımına uğramış kambiyo senetlerinin delil değil sadece delil başlangıcı olabileceğini, bu nedenle davacı elindeki zaman aşımına uğramış olan çekin hiçbir hukuki ispatlayamadığından delil olamayacağını, davacı tarafça dayanılan çekin kambiyo senedi vasfına haiz olmaması nedenriyle soyutluk ilkesi uygulama lanı bulmadığından davacı tarafın borç ilişkisini kanıtlaması gerektiğini, davacının iddia edilen borcun kaynağının ne olduğunu ve temel ilişkiye dair bir beyanda bulunmadığını, ispata elverişli bir delil bulunmadığı belirterek davanın reddine, davacı hakkında alacağın % 20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREK ÇE:
Dava; karşılıksız çıkan ve zaman aşımına uğrayan davalı ...Hidrolik....Ltd.Şti.'nin lehtar, Davalı .....Ltd.Şti.'nin keşideci, davacının ciranta hamil olduğu çeke dayalı olarak yapılan ilamsız takibe davalıların itirazlarının yerinde olup olmadığı, itirazın iptali ile tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir.
Bankacı bilirkişi 09/06/2023 tarihli raporunda; davacı bankanın 26/09/2015 tarihli 50.000,00 TL tutarlı 8011309 nolu keşidecisi davalı ....Ltd.Şti. Ve davalı ...Hidrolik....Ltd.Şti. 'nin ciranta olduğu ...Bankası Ostim Şubesine ait çekin dava dışı Hidropol Mühendislik firması tarafından davacı bankaya verildiğini, söz konusu çekin 28/12/2015 tarihinde karşılıksız işlemine tabi tutulduğunu, çek banka sorumluluk tutarı olan 1.200,00 TL 'nin tahsil edildiğini, çekin kalan kısmının tahsil edilmediğini, davacı bankanın dava dışı borçlu firmadan 19/01/2022 takip tarihi itibariyle 3.830.806,70 TL kredi alacağı bulunduğunu, söz konusu çek nedeniyle davacı bankanın davalılardan 48.800,00 TL anapara alacağı bulunduğunu, davacı bankanın takip tarihinden tahsil tarihine kadar % 16,75 üzerinden gecikme cezası talep ettiği, takip tarihi itibariyle TCMB tarafından ilan edilen avans faiz oranının % 15,75 olduğunu belirtmiştir,
Her iki tarafında gerek icra müdürlüğüne verdikleri itiraz dilekçelerinde, gerekse mahkememize verdikleri cevap dilekçesinde zaman aşımı itirazları bulunmaktadır. Söz konusu çek davacı bankaya dava dışı Hidropol Makina....Ltd.Şti. tarafından ciro edilmiştir. Davacı banka ile davalılar arasında bu nedenle
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.
alt ilişki söz konusu değildir. Zaten dava sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı olarak açılmıştır. TTK.'nun 732.maddeye göre sebepsiz zenginleşme davasının zaman aşımı süresi 1 yıl olarak belirlenmiştir. 1 yıllık sürenin başlangıcı ise , çekin zaman aşımına uğradığı tarihtir. Dava konusu çek 28/10/2015 tarihinde ibraz edilmiş olup, bu süreye 3 yıllık çek zaman aşımı süresi eklendiğinde 28/10/2018 tarihinde çekten doğa alacak zaman aşımına uğramış olacaktır ve TTK.'nun 732.maddesinde belirlenen bir yıllık süre eklendiğinde eldeki davanın yada takibin 28/10/2019 tarihine kadar açılması gerekmekte iken takip 19/01/2022 tarihinde açıldığından ve zaman aşımını kesen yada durduran başkaca bir süre bulunmadığından davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın zaman aşımı nedeniyle REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 269,85 TL harçtan peşin alınan 833,39 TL ’nin mahsubu ile artan 563,54 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davalılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-6325 Sayılı Kanunun 18/A-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-HMK.'nun 333 maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalılar vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...BAM'da istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/09/2023