T.C. ... 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2015/105 Esas - 2023/348
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
... 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2015/105 Esas
KARAR NO: 2023/348
BAŞKAN:...
ÜYE:...
ÜYE:...
KATİP: ...
DAVACILAR : 1- ...
2- ...
3- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI :...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR : ...
...
VEKİLİ: Av. ...
İFLAS İDARE MÜDÜRLÜĞÜ: 1- ...
...
2-....
...
DAVA: Sözleşmenin İptali
DAVA TARİHİ: 02/12/2008
KARAR TARİHİ: 23/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/06/2023
DAVA:
Davacılar müşterek vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkillerinden ... ile davalılardan ...adi ortaklığı arasında 08.12.2006 tarihinde ...projesi dahilinde yer alan ... ada ... parsel ... blok ... nolu bağımsız bölümün satış ve teslimine dair sözleşme imzalandığını, gayrimenkulün satış bedelinin KDV hariç ve vade farksız olarak 600.000 TL olarak belirlendiğini, sözleşme kapsamında, davalılara 430.000 TL ile her biri 5.000 TL lik olan 34 adet senet verildiğini, davacı ...'in bu taşınmazdaki hissesinin 1/3 ünün oğlu...'e, 1/3 ünüde ... e devrettiğini, sözleşmenin eki mahiyetinde gayrimenkulün davalı adi ortaklık tarafından aylık 3.500 dolar üzerinden kiraya verilmesi ve 34 adet senedin bedelinin de bu kira geliri ile ödenmesinin kararlaştırıldığını, gayrimenkulün sözleşme gereğince, vadedilen sürede tamamlanmadığını, kirayada verilemediğini, taşınmaz tescilinin de yapılmadığını, sözleşmenin devamı sırasında, kendilerine davalı ortaklık tarafından ihtarname gönderilerek, 108.000 TL nin ödenmesinin istendiğini aksi takdirde satış sözleşmesinin fesh edileceğinin bildirildiğini ... ile davalı ortaklığının, KDV bedelinin ödenmesinin istendiğini, hesaplarda çelişki bulunması nedeniyle, kendilerinin de ihtarname gönderdiğini, ... ye de bu ihbarnameden gönderildiğini, ... den verilen cevapta bu taşınmazın satışının ... ye bildirilmediğini bu nedenle proje stoklarında olduğunun bildirildiğini, davalı adi ortaklık tarafından 11.04.2008 tarihli ihtarname ile 28.09.2007 tarihinden itibaren senetlerin ödenmediğinin bildirilerek satış sözleşmesinin 5.1.a maddesi gereğince tek taraflı olarak fesh edildiğini, ve ödenen 430.000 TL nin 180 gün içinde bila faiz iade edileceğinin bildirildiğini, bunun üzerine kendilerinin de davalıya sözleşmenin tek taraflı feshinin haksız olduğunun ödenen bedel ile işlemiş faiz ve yoksun kalınan kira bedellerinin ödenmesi, bedelsiz kalan 34 adet senedin iadesinin istendiğine dair ihtarname gönderdiklerini ileri sürerek, davalı ortaklığa ödenen 430.000 TL nin fiili ödeme gününden itibaren dava tarihine kadar işlemiş ve dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davacıya haricen satışı yapılan ve davalı ortaklık tarafından, haksız fesih ile tapuda tescilden kaçınılan bağımsız bölüme 25.05.2008 tarihindeki rayiç bedelinin tespiti ile 18.12.2006 tarihinden dava tarihine kadar taşınmazın değerinde davacılar zararına ortaklık yararına kazanç teşkil eden artışın 25.08.2008 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline sözleşmenin feshi ile davalı şirket uhtesinde kalan 28.09.2007 ile 28.06.2010 tarihleri arasında her ayın 28'i vadeli her biri 5.000 TL lik alacaklısı ...adi ortaklığı olan 34 adet senedin bedelsizliği nedeniyle iptali ve davacılara iadesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:
Davalı ... ve ... İnşaat vekilleri cevap dilekçelerinde, yetkili mahkemenin satış sözleşmesinin 12.maddesi ile sözleşmeden doğan uyuşmazlıkların hallinde ... mahkemelerinin yetkilendirildiği, bu sebeple yetkisizlik kararı verilerek dosyanın ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini istemişlerdir.
Davanın esasına yönelik olarak ise, sözleşmedeki belirlenen miktarın KDV hariç tutularak belirlendiğini, davacıların KDV borcunu ödemediklerini, ayrıca 5.000 TL lik sıralı senetlerinden, 7 tanesinin ödenmediğini, bu sebeple sözleşmedeki 5.1.a maddesi uyarınca sözleşmenin fesh edildiğini, verilen taahütte gayrimenkulün 3.500 dolardan kiraya verileceğini yazıldığını, ancak bu şekli ile alınacak kira bedellerinin senet bedellerine karşılık alacağına dair bir kabulün olmadığını, tahaahüt uyarınca yerin kiraya verildiğini ancak kira bedellerinin tahsil edilemediğini, bu konuda hukuki yollara müracat edildiğini, davacı tarafın gayrimenkulün satışına dair yapılan sözleşmenin noterde yapılmadığından bahisle geçersizliğini ileri sürmesinin M.K nın 2.maddesine aykırılık oluşturduğunu , davacı tarafın 430.000 TL ödediğini sözleşmenin haklı olarak fesh edildiğini davanın reddine karar verilmesi gerektiğini bildirmiş,
CEVAP:
Davalı ......vekili cevap dilekçesinde özetle; İdarenin satış ile ilgili işlemlerde hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, kendileri açısından davanın husumetten reddedilmesi gerektiğini, proje ile tek bağlantılarının, yüklenicinin proje kapsamındaki bağımsız bölümlerden birini satması halinde idareye satışını bildireceğini, ve satış bedelinin idare kısmının tahsil edilecek olduğunu, davaya konu olan gayrimenkul satışının kendilerine bildirilmediğini ileri sürmüş, davanın reddini istediğini bildirmiştir.
GEREKÇE:
Dava taraflar arasında düzenlenen taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin haksız olarak fesh edildiği iddiasıyla ödenen bedelin iadesi, taşınmazın devredilmemesi nedeniyle davalı lehine gerçekleşen artışın tahsili ve bedelsiz kalan senetlerin iptali istemine yöneliktir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucu, şekle aykırılık iddiasıyla sözleşmenin geçersiz olduğuna dair davacı iddiasının MK'nun 2. maddesine aykırı olması nedeniyle yerinde olmadığı, sözleşmenin geçerli olduğu sözleşmesin eki olan taahhütnamede bonoya bağlanan bakiye borçlarının kira bedelleri ile ödeneceğine dair bir düzenlemenin bulunmadığı, ... avansları üzerine idarenin uygun görmediği tarzda ve onaylanan projelere göre bağımsız bölümlerin inşa edilmesi ve toplam gelirin paylaşılması, satışların yüklenici adına yapılacağı, satışlarda yüklenici adı ve ...'nin adının birlikte kullanılacağı, yüklenicinin satış tarzı , bedeli ile rakamlar konusunda ...'nin onayını alıp satışlara teklif vereceği, geçici ve tam kabullerinin ... tarafından yapılacağı şeklindeki düzenlemeler nedeniyle ... ile diğer davalılar arasında adi ortaklık ilişkisi bulunduğu,
Bu nedenle davalılar arasındaki sözleşmede yer alan sorumluluğa ilişkin kaydın davacıyı bağlamayacağı, davacının bakiye satış bedelini ödemeyerek temerrüde düştüğü, bu nedenle adi ortaklığın sözleşmeyi feshetmekte haklı olduğu, ödenen 430.000 TL'nin feshin gerçekleştiği tarihten (11.04.2008) 180 gün sonrasına denk gelen 11.10.2008 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte istenebileceği, 34 adet 5.000 TL'lik bononun bedel-siz kaldığı belirtilerek davanın kısmen kabulüne, 430,000 TL'nin 11.10.2008 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, sözleşme uyarınca verilen 34 adet bonodan dolayı davacının borçlu olmadığının tespitine şeklinde 18/10/2012 tarihinde verilen kararın,
Davacılar vekiliyle davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, ...Dairesinin ... sayılı 04/03/2014 tarihli ilamıyla mahkememiz kararı,
Uyuşmazlığın kaynağını oluşturan adi yazılı şekilde yapılmış taşınmaz satışı sözleşmesinin tarafı arsa sahibi ... olmayıp, davacı ... ile davalı ... İnş.Ltd. Şti ve ... İnş. Ltd. Şti adi ortaklığıdır. Nitekim sözleşmenin tanımlar başlığı altında satıcı olarak sadece ... yazılıdır. TBK’nun 237 (BK 213) madde hükmü uyarınca “Taşınmaz satışının geçerli olabilmesi için sözleşmenin resmi şekilde düzenlenmesi şarttır.” Anılan hüküm bir geçerlilik şartıdır. Dolayısıyla davalı ...’nin tarafı olmadığı, harici şekilde yapılmış geçersiz bir sözleşmeye istinaden sorumlu tutulması olanaklı olmadığından anılan davalı bakımından davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçelerle bu davalı hakkında davanın kabul edilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
Yukarıda açıklanan nedenle harici şekilde yapılmış olan taşınmaz satış sözleşmesi geçersiz olup, emredici nitelikteki kanun hükmüne aykırı şekilde yapılan sözleşmenin şekle aykırılığının ileri sürülmesi MK’nun 2.maddesine göre hakkın kötüye kullanımı olarak nitelendirilemez. Arsa sahibinin ... olmasından dolayı da geçersiz sözleşmenin ifa edilmiş olduğu gerekçesi de yerinde değildir. Bu nedenle yapılan ödemelerin fiili ödeme tarihinden itibaren faiziyle birlikte davacılara iade edilmesi gerektiğinin de gözetilmemesi usul ve yasaya aykırıdır.
Gerekçesi ile mahkememiz kararı kısmen ve kesin nitelikte bozulmuş, bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada,
Temyize gelenlerin sıfatına göre, davacı tarafça sözleşme kapsamında verilen 28/09/2007 ile 28/06/2010 tarihleri arasında her ayın 28'i vadeli olarak ve her biri 5.000 TL meblağlı olarak düzenlenen 34 senetten dolayı davacıların davalılara borçlu olmadığının tespitine ilişkin, mahkememizce 18/10/2022 tarihinde verilen karar bozma ilamı içeriğine göre kesinleşmiş olmakla, davanın bu kısmıyla ilgili önceki hükme yeniden oluşturulan hükümde atıfta bulunulmakla yetinilmiştir.
Yine uyulmakla mahkememizi bağlayıcı hale gelen bozma ilamı içeriğine göre, davalılardan ...Başkanlığına mevcut davada davalı sıfatı düşmemekle, bu davalı ile ilgili davanın davalı sıfatı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Davalılardan ... İnşaat Taah, Turizm Ltd Şti ile ilgili olarak ...Mahkemesinin ... sayılı 12/06/2013 tarihli ilamıyla iflasına, ... İnş Mad San Tic İhr Ltd Şti ile ilgili olarak ... Mahkemesinin ... sayılı 24/06/2013 tarihli ilamıyla iflasına karar verildiği, bu şirketlerin iflas tasfiye işlemlerinin ... müdürlüğünün 2011/19 ve ...esas sayılı dosyalarında yürütüldüğü anlaşılmıştır.
İİK 194. Maddesi uyarınca, ... şirketler ile ilgili ikinci alacaklılar toplantısının yapılmasından 10 gün sonrasına kadar davanın durdurulmasına karar verilmiş, ... şirketler ile ilgili bu aşamalar geçip, tasfiye şekli belirlendikten ve ... şirketler yönünden usulünce taraf teşkili yapıldıktan sonra yargılamaya devam edilmiştir.
Davacılar vekilince iflas nedeniyle dava konusu alacak yönünden kayıt kabul için yapılan başvurular üzerine iflas müdürlüklerince dava konusu 430.000 TL asıl alacağın itilaflı alacak olarak masaya kaydedildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce bozma sonrası atanan nitelikli hesap bilirkişisi tarafından gerekçeli ve denetime elverişli olarak düzenlenen 07/11/2022 tarihli raporda,
Davacıların ... adi ortaklığı oluşturan şirketlere yaptıkları ödemelerin önceki raporlarla ve kararla uyumlu olarak 430.000 TL olarak belirlenip, İİK'nun 195. Maddesi de dikkate alınarak ... şirketlerle ilgili ödemenin yapıldığı tarih ile iflasın açıldığı güne kadar faiz hesabı da yapılmak suretiyle ( .... ) davacıların,
... ... İnşaat Taah Turizm Ltd Şti yönünden iflas masasına kaydını isteyebilecekleri toplam alacak tutarı, 430.000 TL asıl alacak, 558.253,56 TL işlemiş faiz olmak üzere 988.253,56 TL,
... ... İnş Mad San Tic İhr Ltd Şti yönünden iflas masasına kaydını isteyebilecekleri toplam alacak tutarı, 430.000 TL asıl alacak, 560.197,40 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 990.197,40 TL olarak hesaplanmıştır.
İddia, savunma, mahkememizce verilen ilk karar, davacılar ve davalılardan ...'nin temyiz başvurusu üzerine mahkememiz kararının kısmen bozulmasına ilişkin ...Dairesinin ... sayılı 04/03/2014 tarihli ilamı, mahkememizce bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama aşamasında, nitelikli hesap bilirkişisinden aldırılan gerekçeli ve denetime elverişli rapor ve tüm dosya kapsamı dikkate alındığında,
Davacıların, davalı ... şirketler ile yapmış oldukları geçersiz satış sözleşmesi kapsamında yapmış oldukları 430.000 TL ödemeden kaynaklı asıl alacağa, ödendiği tarihten İİK 195. Maddesi uyarınca iflas eden şirketlerin iflasının açıldığı tarihe kadar avans faizi uygulanmak suretiyle, ... şirketlerin iflas masasına kayıt ve kabullerini talep edebilecekleri anlaşılmakla, gerekçeli ve denetime elverişli olmakla nitelikli hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 07/11/2022 tarihli raporda bu koşullara uygun olarak yapılan ( .. ) hesaplama hükme esas alınmak suretiyle bu istek kalemleri yönünden davanın kabulü cihetine gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davacılar tarafından ... ... İnşaat Sanayi ve Turizm Limited Şirketi ile ... ... İnşaat ve Madencilik Sanayi ve Ticaret İthalat İhracat Limited Şirketi aleyhine açılan davanın kabulü ile,
a-430.000,00 TL asıl alacak, 558.253,56 TL işlemiş faiz toplamı 988.253,56 TL alacağın ...'nün 2011/19 iflas sayılı dosyasında iflas tasfiye işlemleri devam eden ... ... İnşaat Sanayi ve Turizm Limited Şirketi'nin iflas masasının 4. sırasına KAYIT VE KABULÜNE,
b-430.000,00 TL asıl alacak, 560.197,40 TL işlemiş faiz toplamı 990.197,40 TL alacağın ...'nün ...iflas sayılı dosyasında iflas tasfiye işlemleri devam eden ... ... ... İnşaat ve Madencilik Sanayi ve Ticaret İthalat İhracat Limited Şirketi'nin iflas masasının 4. sırasına KAYIT VE KABULÜNE,
c-Davacı tarafın sözleşme kapsamında verilen 28/09/2007 ile 28/06/2010 tarihleri arasında her ayın 28'i vadeli olarak ve her biri 5.000,00 TL meblağlı olarak düzenlenen 34 adet senetten dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine ilişkin, Mahkememizce 17/10/2022 tarihinde verilen karar, temyize gelenlerin sıfatı ve bozma ilamının içeriği dikkate alındığında kesinleşmiş olmakla, bu istek kalemi ile ilgili ayrıca hüküm kurulmasına yer olmadığına,
... aleyhine açılan davada,
Davanın, davalı sıfatı yokluğu nedeniyle usulden reddine,
Davacılar tarafından yatırılan ve ilk kararda hesaba katılmayan 2.524,50 TL tamamlama harcı ile 2.467,70 TL tamamlama harcı toplamı 4.992,20 TL harç ile 5.805,00 TL peşin harç ve 1.455,40 TL ıslah harcı toplamı 12.252,60 TL harçtan 7.722,00 TL harç ile (ilk karardaki kesinleşen kısım için alınması gereken harç) ve bu karar nedeniyle alınması gerekli 179,90 TL harç toplamı 7.901,90 TL harcın çıkartılarak artan 4.350,70 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istemi halinde davacılara iadesine,
Harç tahsil müzekkeresi ile tahsil olunan 28.379,60 TL harcın karar kesinleştiğinde ve isteği halinde (...) yatıranlara iadesine,
Davacı tarafından yapılan 2,30 TL vekalet harcı, 850,20 TL tebligat ve posta gideri, 3.450,00TL bilirkişi ücreti toplamı 4.302,50 TL yargılama gideri ile 14,00 TL başvurma harcı ile 7.722,00 TL (ilk kararda kesinleşen kısım için alınması gereken harç) ve 179,90 TL bu karar nedeniyle alınması gereken harç toplamı 12.218,40 TL yargılama giderinin davacı alacağı olarak davalılara ait iflas masalarına kaydına,
Davalı ... tarafından yapılan 60,00 TL yargılama giderinin davacılardan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca; davacı yararına hesaplanan 9.200,00 TL maktu vekâlet ücretinin davacı alacağı olarak davalılara ait iflas masalarına kaydına,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca; davalı ... yararına hesaplanan 9.200,00 TL maktu vekâlet ücretinin davacılardan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
Dair, Davacı Vekili Av. ... , Davalı Vekili Av. ....'ün yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ...da Temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/05/2023
Başkan ...
¸
Üye ...
¸
Üye ...
¸
Katip ...
¸