T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2018/1121 Esas - 2022/235
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ADANA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1121
KARAR NO: 2022/235
HAKİM: ...
YAZI İŞLERİ MÜD.: ...
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: ... - ...
DAVALI: Tasfiye Halinde ... ANONİM ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: ... - ....
İHBAR OLUNAN: ... - ...
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 10/07/2012
KARAR TARİHİ: 10/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: ...
Mahkememizde davacı tarafından davalı aleyhine açılan davada yapılan yargılama sonucunda
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Adana 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunmuş olduğu 10/07/2012 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; 08/08/2007 tarihinde ... ait olan sürücüsü sevk ve idaresindeki ... plakalı müvekkilinin arkasında bulunduğu motosiklet ile Sökeden Milas istikametine seyir halindeyken yanlarından geçen plakası belli olmayan komyonun rüzgarından etkilenerek devrilmesi sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza nedeniyle müvekkilinin yaralanmasına ve malul kalmasına neden olduğu ve bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile kalıcı iş göremezlik kaybı nedeniyle 200 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden dava tarihinden itibaren davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Adana 1 Asliye Hukuk Mahkemesinin 31/12/2012 tarih ve 2012/... Esas, 2012/... karar sayılı görevsizlik kararı ile dosyale mahkememize gönderilmekle mahkememizin ( 2013/... eski) yeni 2014/... yeni esas sırasına kaydı yapılmıştır.
Davalı ... Aş vekilinin sunmuş olduğu 06/09/2012 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; dava konusu hak zamanaşımına uğradığı için zaman aşımı definin kubulu ile zamanaşımı defi nedeni ile davanın reddine karar verilmesini ve müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılmasını talep etmiştir.
Yargıtay 17.HD.nin 16/01/2013 tarih ve 2012/... esas, 2013/... karar sayılı ilamında belirtildiği üzere; Dava, trafik kazasından kaynaklanan 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54/1-3 ve 55. maddeleri kapsamında açılan Çalışma Gücünün Azalmasından Veya Yitirmesinden Doğan(Malüliyet) Maddi Tazminat istemine ilişkindir. 2918 s. Karayolları Trafik Kanununu 109/1. ve 2.fıkralarında "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmü getirilmiştir. Meydana gelen kaza nedeniyle davacı yaralanmış olup 5237 sayılı TCK.nun 89. Maddesi delaletiyle 66/1-e maddesi gereğince 8 yıllık dava zamanaşımına tabi olması nedeniyle dava açılması uzamış ceza zamanaşımına tabi olup, dava süresinde açıldığından zamanaşımı def’inin reddine karar verilmiştir.
Davalı ... A.Ş, Söke İlçe Emniyet Müdürlüğü, Aydın SGK İl müdürlüğü, Aydın Trafik Tescil Şube Müdürlüğü, Söke Cumhuriyet Başsavcılığı ve Aydın Devlet Hastanesinden davacı ile ilgili tüm bilgi ve belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Davacı tüm tıbbi evrak ve grafileri ile birlikte Ç.Ü Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığına sevki yapılmış alınan 24/10/2014 tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporuna göre şahsın mesleği düz işçi kabul edilerek ve olay tarihli yaş (43)' a göre hesaplandığında genel beden gücünden kayıp oranının %40,2 ( kırknoktaiki) ve kalıcı olduğu bildirilmiştir.
Mahkememizce dosya kusur bilirkişise tevdi edilmiş, Ç.Ü.Mühendislik-Mimarlık Fak. Otomotiv Mühendisliği Bölümünde görevli Makina Yüksek Mühendisi Yrd.Doç.Dr. ...'nın 16/12/2013 tarih havaleli raporunda ... plakalı motosiklet sürücüsü belgesiz sürücüsü ...'in kusurlu ve kusur oranının %100 olduğu korcuyucu önlem almadan yolcu konumunda motosiklette seyir eden yolcu ...'in ise kask kullanmayarak yaralanma riskini artırdığından dolayı tazminat hususunda ayrıca %15 kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Dosya Hesap Bilirkişisi'ne tevdi edilmiş, hesap bilirkişisi ... mahkememize sunduğu 23/02/2015 tarih havaleli raporunda davacı ...in 75 günlük geçici işgöremez olduğu süre için uğradığı geçici işgöremezlik zararının 1.047,83 TL olduğu, kalıcı işgöremezlik zararı ise 115.495,85 TL olay tarihi tibariyle davalı şirketin kişi başına bedeni teminat limiti olan 60.000,00 TL yi aştığından 60.000,00 TL si ile sınırlı olarak sorumlu kılınmak kaydıyla dava öncesi davalı şirkete başvuru tarihi olan 20/07/2011 tarihini müteakip 8. İşgünü takip eden 02/08/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte sorumluluğundan bulunduğunu belirtmiş, bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.
Dosya mahkememizce olay tarihi itibariyle poliçe limiti açısından hesap bilirkişisine ek rapor alınması için tevdii edilmiş ve 05/03/2015 tarihli ek hesap raporunda davacı ...in 75 günlük geçici işgöremez olduğu süre için uğradığı geçici işgöremezlik zararının 1.047,83 TL olduğu; kalıcı işgöremezlik zararı ise 115.495,85 TL olup olay tarihi tibariyle davalı şirketin kişi başına bedeni teminat limiti olan 80.000,00 TL yi aştığından 80.000,00 TL si ile sınırlı olarak sorumlu kılınmak kaydıyla dava öncesi davalı şirkete başvuru tarihi olan 20/07/2011 tarihini müteakip 8. İşgünü takip eden 02/08/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte sorumluluğundan bulunduğunu belirtmiş, ek bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili 6100 sayılı HMK'nın 107 md gereğince 03/04/2015 tarih havaleli talep artırma dilekçesi sunmuş ve maddi tazminat talebini 79.200,00 TL artırarak sonuç olarak 80.000,00 talep etmiştir.
Dava 6098 Sayılı Türk Borçalr Kanunu'nun 54/1-2-3 ve 55. maddeleri kapsamında açılan Kazanç Kaybı, Çalışma Gücünün Azalmasından veya Yitirmesinden Doğan(Malüliyet) Maddi Tazminatı talebine ilişkindir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, soruşturma dosyası, sosyal ve ekonomik durum araştırması, maluliyet raporu, kusur raporu, hesap raporu ve ek raporu ve tüm dosya kapsamından; 08/08/2007 tarihinde sürücü belgesiz sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı ve arkasında davacının yolcu olarak bulunduğu motorsiklet ile Sökeden Milas istikametine seyir halindeyken yanlarından geçen plakası belli olmayan komyonun rüzgarından etkilenerek devrilmesi sonucu neticesinde davacının mahkememizce alınan Ç.Ü Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığına sevki yapılmış alınan 24/10/2014 tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporuna göre şahsın mesleği düz işçi kabul edilerek ve olay tarihli yaş (43)' a göre hesaplandığında genel beden gücünden kayıp oranının %40,2 ( kırknoktaiki) ve kalıcı olacak şekilde yaralandığı, Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Otomotiv Mühendisliği Makine Yüksek Mühendisi rd.Doç.Dr. ...'nın 16/12/2013 tarih havaleli raporunda ... plakalı motosiklet sürücüsü belgesiz sürücüsü ...'nın kusurlu ve kusur oranının %100 olduğu, Hesap bilirkişisi ... mahkememize sunduğu 05/03/2015 tarihli ek hesap raporuna göre davacı ...in 75 günlük geçici işgöremez olduğu süre için uğradığı geçici işgöremezlik zararının 1.047,83 TL, kalıcı işgöremezlik zararı ise 115.495,85 TL olup olay tarihi tibariyle davalı şirketin kişi başına bedeni teminat limiti olan 80.000,00 TL yi aştığından davalı şirketten 80.000,00 TL talep edilebileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak davacının davasının kısmen kabulüne, kısmen reddine, 73.917,35 TL kalıcı iş görmezlik tazminatı ve 670,65 TL geçici iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplam 74.588,00 TL ağır bedensel nedeniyle maddi tazminatın dava tarihi olan 10/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (poliçe limitiyle sınırlı kalmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
Mahkememiz 2014/... Esas-2015/... Karar ve 14/05/2015 günlü ilamın davalı vekilinin temyiz talebi üzerine Yargıtay 17. HD'nin 2015/... Esas-2018/... Karar ve 06/09/2018 günlü ilamı ile; "...Dava trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeni ile maddi tazminat isteminden ibarettir. Cismani Zarar Halinde Lazım Gelen Zarar ve Ziyan başlığı altında düzenlenen BK'nın 46. maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup çalışma gücü kaybı da bu zarar türleri arasında yer almaktadır. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebinin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihinden sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. Somut olayda; mahkemece Çukurova Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı’ndan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği(SSK Sağlık İşlemleri Tüzüğü)’ne göre alınan bilirkişi raporunda %40,2 oranında daimi maluliyet verilmiş, mahkemece bu rapor hükme esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Bilirkişi raporunda ilgili yönetmeliğin mi, yoksa tüzüğün mü esas alınarak maluliyetinin belirlendiği anlaşılmamaktadır. Mahkemece, davacının meslekte kazanma gücü oranının tespiti için Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi tarafından davacının yaptığı iş ve 08.08.2007 olay tarihinde yürürlükte bulunan "Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü" esas alınarak davalının itirazlarının da değerlendirildiği rapor hazırlanması istenmeli, gerektiğinde aktüerya uzmanından ek rapor alınmalı ve varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır. Mahkemece bu hususlar göz önünde bulundurulmadan yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir." hükmüyle bozma ilamı sevk edilmiştir.
Bozma üzerine dosya mahkememizin 2018/1121 Esas sırasına kaydı yapılarak usul ve yasaya uygun bulunan yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Bozma ilamı doğrultusunda İstanbul ATK 2. İhtisas Kurulunun 30/04/2021 tarih ve ... sayılı raporunda, kaza tarihi olan 08/08/2007 tarihinde yürürlükte bulunan 85/9529 sayılı Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak yapılan değerlendirmede davacının %10,2 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve iyileşme süresinin ise kaza tarihinden itibaren 12 aya kadar uzayabileceği yönünde tıbbi kanaat bildirilmiştir.
Dosya ek rapor tanzim etmesi bakımından aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek alınan 27/12/2021 günlü ek raporda, davacının geçici iş göremezlik zararının 1.047,88 TL olduğu, kalıcı iş göremezlik zararının ise 34.783,95 TL olduğuna ilişkin görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları, Yargıtay bozma ilamı ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinde, 08/08/2007 günü dava dışı sürücü ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı motorsiklet ile Söke ilçesi istikametinden Milas ilçesi istikametine seyir halinde iken meydana gelen trafik kazasında aynı motosiklette sürücünün arkasında yolcu olarak seyahat eden davacının yaralandığı, kazanın oluşumunda sözügeçen motosikletin sürücüsü belgesiz sürücüsü ...'nın %100 oranında kusurlu olduğu, dosyamızda uyulmasına karar verilen Yargıtay 17. HD'nin 2015/... Esas-2018/... Karar ve 06/09/2018 günlü bozma ilamı doğrultusunda ATK 2. İhtisas Kurulundan alınan 30/04/2021 tarih ve ... sayılı rapor kapsamından kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerine göre yapılan değerlendirmede davacının %10,2 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve iyileşme süresinin ise kaza tarihinden itibaren 12 aya kadar uzayabileceğinin tespit edildiği, belirlenen maluliyet oranı üzerinden bozma ilamıyla davalı lehine bozmaya konu ilamda hükme esas alınan bilirkişi raporunun düzenlendiği tarihteki veriler üzerinden zarar hesabı yapılması gerektiği konusunda usuli kazanılmış hak doğduğu da gözetilerek aktüerya bilirkişisinden alınan 27/12/2021 tarihli ek raporda davacının geçici iş göremezlik zararının 1.047,88 TL olduğu, kalıcı iş göremezlik zararının ise 34.783,95 TL olduğunun bildirildiği, yine bozmaya konu ilamda davacının zararından müterafik kusur ve hatır taşıması sebebiyle takdiren ayrı ayrı %20 oranında indirim yapıldığı ve fakat bu indirimler yönünden bozma sevk edilmemekle davalı lehine bu yönden de usuli kazanılmış hak doğduğu dikkate alınarak davacının aktüerya bilirkişisi marifetiyle hesaplanan zararından takdiren ayrı ayrı %20 oranında indirim yapmak gerekmiş, sonuç olarak davacının davasının kısmen kabul ve kısmen reddi ile geçici iş göremezlikten kaynaklanan (1.047,88 TLX%60=) 670,65 TL ve kalıcı iş göremezlikten kaynaklanan (34.783,95 TL X %60=) 22.261,73 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafça dava tarihinden önce davalıya poliçe kapsamındaki zararının giderilmesi talebiyle başvuruda bulunulmadığı anlaşılmakla davalının kendisine sigortalı hususi nitelikteki aracın işletilmesinden dolayı meydana gelen zarar bakımından dava tarihi itibariyle temerrüdünün gerçekleştiği kabul edilerek hükmedilen tazminata dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacının davasının kısmen reddi takdiri indirim sebebine dayandığından kısmen reddedilen kısım bakımından davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirine yer olmadığı dikkate alınarak davacının dava konusu (1.047,88 TL geçici iş göremezlik zararı ve 92.396,68 TL kalıcı iş göremezlik zararı olmak üzere) toplam 93.444,56 TL talebinden bozma ilamı üzerine yapılan yargılamada tespit edilen (1.047,88 TL geçici iş göremezlik zararı ve 34.783,95 TL olmak üzere) toplam 35.831,83 TL zararın mahsubundan sonra bakiye 59.612,73 TL tutar bakımından davalı lehine vekalet ücreti takdir etmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL VE KISMEN REDDİNE, geçici iş göremezlikten kaynaklanan 670,65 TL ve kalıcı iş göremezlikten kaynaklanan 22.261,73 TL olmak üzere toplam 22.932,38 TL maddi tazminatın dava tarihi olan 10/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının geçici ve kalıcı iş göremezlik sebeplerine dayanan fazlaya ilişkin talebinin reddine,
4-Alınması gerekli 1.566,55 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 293,71 peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.272,84 TL nisbi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, (2015/289 nolu harç tahsil müzekkeresinin iadesinin istenilmesine),
5-Davacı tarafından bozmadan önce ve bozmadan sonra yapılan 368,61 TL harç ve 2.822,78 TL tebligat, posta, bilirkişi ücreti ve adli tıp gideri olmak üzere toplam 3.191,39 TL yargılama giderinden kabül ve red oranına göre 914,85 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabül edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin ilgili maddesi gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1 maddesi gereğince üçüncü bölümü gereği hesaplanan 8.218,79 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının ve vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek dilekçe ile YARGITAY nezdinde TEMYİZ YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/03/2022
Yazı İşleri Müdürü ...
Hakim ...