T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2018/694 Esas - 2022/520
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ADANA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/694 Esas
KARAR NO: 2022/520 Karar
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: ... - ...
DAVALI: ... -
VEKİLİ: ... - ...
İHBAR OLUNAN: ... A.Ş - ...
VEKİLİ: ... - ...
İHBAR OLUNAN: ... - ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 09/07/2018
KARAR TARİHİ: 26/05/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ...
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekilinin mahkememize verdiği 09/07/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; 20/02/2017 tarihinde ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile seyir halinde iken müvekkilinin idaresindeki ... plakalı araç ile park halindeyken çarpıştığını, sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda müvekkilinin yaralandığını, müvekkilinin zarara uğradığını, ...'in hatalı manevrası ile sağ ön kısım ile çarpıştığını, meydana gelen trafik kazası nedeni ile kusurlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı nedeni ile sorumluluğu bulunana davalı sigorta şirketine fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kazada yaralanan müvekkilinin yaşı, kazaya sebebiyet veren araç sürücüsünün kusuru oranında sosyal ve ekonomik koşulları doğrultusunda geçici iş göremezlik ve meslekte kazanma gücü kaybının tazmini konusunda maddi tazminat talep ettiğini, davalı şirket tarafından taleplerinin red edildiğini, işbu nedenlere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 20,00 TL geçici işgöremezlik ve 20,00-TL meslekte kazanma gücü kaybı, 20,00-TL hastane masrafları olmak üzere toplamda 60,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili tarafından 10/02/2022 tarihli ıslah dilekçesinde; kalıcı iş göremezlik tazminat tutarının 243.022,00-TL arttırılmak suretiyle ıslahı ile toplam 243.042,00 TL
olduğunu belirtmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Vekilinin 06/08/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça dava öncesinde müvekkili kuruma yapılan başvuru üzerine açılan ... hasar sayılı dosyası kapsamında inceleme yapıldığını, davacının 20.02.2017 tarihli kazada %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kazaya ilişkin tutulan Kaza Tespit Tutanağında ... plakalı araç sürücüsü ...'nın "İndirme ve Bindirme Kurallarına Riayet Etmemek" kuralını ihlal ettiğinden 2918 sayılı KTK nın 58. maddesi gereği kazanın oluşumunda tamamen kusurlu olduğunu, ... plakalı araç sürücüsüne herhangi bir kusur atfedilmediğini, bu nedenle, davacının müvvekkil kurumdan tazminat talep etme hakkı bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kazaya karışan ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsar şekilde, geçerli trafik poliçesi bulunduğunu, kazaya sebebiyet veren ve sigortasız olduğu iddia edilen araç sürücüsü ve işleteni ile aracın kaza saatinde geçerli trafik poliçesini düzenleyen ... A.ş.'ye davanın ihbarını talep ettiğini, müvekkili kurumun, Sigortacılık Kanunu’nun 14. Maddesi ve ... Yönetmeliği’nin 9/b maddesi gereğince hak sahibine ödeme yapmak ile yükümlü bulunduğunu, ... Yönetmeliği’nin 16. Maddesi ile müvekkili ...’na yasada belirtilen nedenlerle yaptığı ödemeler için zarara neden olanlara (aracın işletenine, sürücüsüne, diğer sorumlulara ve mirasçılarına) rücu etme hakkı tanındığını, kazaya sebebiyet veren aracın kaza tarihini kapsar şekilde geçerli trafik sigorta poliçesinin olup olmadığının tespiti gerektiğini, davaya konu kazanın oluşumundaki kusur oranlarının tespiti adli tıp vasıtasıyla yapılması gerektiğini, davacının daimi maluliyet durumunun tespiti adına adli tıp kurumu 3. ihtisas dairesi’nden özürlülük ölçütü, sınıflandırılması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporları hakkında yönetmeliğe uygun olarak hazırlanmış sağlık raporu alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik nedeni ile doğan zararlara ilişkin maddi tazminat talepleri teminat dışında olup müvekkil kurumun bu talepler nedeniyle sorumluluğu bulunmadığını, davacının müvekkil kurumdan talep etmiş olduğu tedavi giderlerine bağlı maddi tazminat isteklerinin reddi gerekmekte olduğunu, sosyal güvenlik kurumu tarafından davacıya ödenmiş veya ödenen rücuya tabi tazminat miktarı tespit edilerek müvekkili kurum tarafından ödenecek tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, ...’nın sorumluluğu poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, davacı tarafın kaza tarihinden itibaren ticari avans faizi talebi haksız olup, müvekkili aleyhine karar verilmesi halinde ancak dava tarihinden itibaren ve ancak yasal faiz oranlarına hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
İhbar olunan ... A.Ş Vekilinin 12/12/2018 tarihli dilekçesinde özetle; davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın her ne kadar müvekkili şirkette poliçesi gözüküyor olsa da poliçe düzenlenme saati kazanın meydana geldiği saatten bir saat sonra olduğunu, bu nedenle mevcut kazada müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, kanundaki yapılan değişiklikle dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru şartı getirildiğini, işbu davada da davacılar tarafından kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra davanın açılmış olduğunu öncelikle müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılması gerektiğini, davayı kabul manasına gelememekle birlikte müvekkili şirket sigortalısı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğundan kazanın meydana gelmesinde başka unsurların etken olup olmadığının araştırılması ve tam kusurun belirlenebilmesi açısından dosyanın Adli Tıp Kurumu’na gönderilerek kusur raporu alınmasını talep ettiğini, dava dilekçesinde belirtilen delillerin tamamı HMK.121. madde gereğince taraflarına tebliğ edilmediğinden bu belgelere ve davanın esasına ilişkin cevap haklarını saklı tuttuklarını, poliçe, 01.06.2015 tarihli kanun ve genel şartlarda yapılan değişikliklerden sonra düzenlendiğini, bu nedenle davacı tarafa ait maluliyet özürlülük ölçütü üzerinden belirlenmesi gerektiğini, tazminat hesabı yapılacak ise TRH yaşam tablosu üzerinden teknik faiz esas alınarak yapılması gerektiğini, geçici iş göremezliğe ilişkin talepler genel şartlarda yapılan son değişiklikle teminat kapsamından çıkartıldığını, bu yöndeki taleplerden sorumluluğunun bulunmadığını taleplerin reddine karar verilmesini talep ettiğini, meydana gelen kaza sebebi ile müvekkil şirketin sorumluluğunun olduğu düşünülse bile, kaza sebebi ile davacıya bağlanan ya da bağlanması gereken maaşın peşin sermaye değerinin, davacıya yapılan diğer ödemelerin hesaplanan tazminattan düşülmesi gerektiğini, bu sebeple bu hususların bağlanan maaşın ve yapılan ödemelerin SGK’dan sorulmasını talep ettiğini, müvekkili şirketin haksız mükerrer tazminat talebiyle karşılaşması sakıncasını bertaraf etmek için davacının dava konusu kaza nedeniyle (...) herhangi bir ödeme alıp almadığının araştırılması ve almış olması halinde davanın reddini talep ettiğini, davacının geçici ya da kalıcı işgöremezlik sebebi ile SGK’dan her ne ad altında olursa olsun almış oldukları her türlü tazminat (peşin sermaye değeri), maaş ödemesi sigortalısının kusurlu bulunduğundan SGK tarafından müvekkili şirketten rücuen talep edileceğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ... duruşmadaki beyanında davanın reddini talep etmiştir.
YARGILAMA ve GEREKÇE:
Mahkememizce Adana Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan, Adana Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'nden, davalı ...'ndan, Seyhan İlçe Emniyet Müdürlüğü'nden, Trafik Sigortaları Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden, Adana Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüğü'nden, ... Hastanesi Başhekimliği'nden tedavi belgeleri, araç kaydı ve hasar dosyası celp edilmiş, davacının sosyal ekonomik durumu araştırılarak, SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı sorgulanmış, davacı tanıkları dinlenilmiştir.
Kazanın 20.02.2017 günü saat 12:00 sıralarında gerçekleşmesi, ... A.Ş. tarafından poliçenin 20.02.2017 günü saat 12:51'de düzenlenmesi nedeniyle davalı vekilinin husumet itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Duruşmanın 17/01/2019 günlü celsesinde davacı tanıkları dinlenilmiştir.
Davacı Tanığı ...'ün duruşmadaki beyanında; " Ben olay tarihinde davacının kullandığı araçta, arka koltukta oturuyordum, ... Caddesinde bulunduğumuz esnada gündüz saat 12:00 sıralarında davacının oğlu simit isteyince, davacı arabasını yolun sağında, tam simitçinin önünde, önümüzde park etmiş halde bulunan bir aracın arkasına durdurdu, arabayı park etti, araçtan indi, simit aldı, araca geri döndü, şoför koltuğuna oturdu, sol eliyle kapısını hafif kapatarak, sağ eliyle simidi bize uzattı, davacının kapısı tam açık değildi, tam kapanmışta değildi, bir anda çığlığını duyduk, arkadan sol taraftan gelen bir pikap, davacıya ait arabaya çarptı, hızlı olduğunu düşünüyorum, çünkü çarpma anında duramadı, biraz ileride durdu, davacı kapısını kapatmış olsaydı dahi araç yine bize çarpacaktı, o esnada caddede bizim bulunduğumuz şerit işlek değildi, fazla araç yoktu." şeklinde beyanını belirtmiştir.
Davacı Tanığı ...'nın duruşmadaki beyanında;''Ben olay tarihinde davacının kullandığı araçta, ön koltukta oturuyordum, ... Caddesinde bulunduğumuz esnada gündüz öğlen saatlerinde davacının oğlu simit isteyince, davacı arabasını yolun sağında, tam simitçinin önünde, önümüzde park etmiş halde bulunan bir aracın arkasına durdurdu, arabayı park etti, araçtan indi, simit aldı, araca geri döndü, şoför koltuğuna oturdu, sol eliyle kapısını kapattı, ama kapının tak ettiğini duymadım, sağ eliyle simidi bize uzattı, davacının kapısı açık değildi, bir anda çığlığını duyduk, arkadan sol taraftan gelen bir pikap, davacıya ait arabaya çarptı, çarpan pikabın önüne bir şey geldiği bu nedenle bizim araca doğru kırdığını düşünüyorum, çünkü düz yolda giderken bu şekilde kazanın oluşu mümkün değildir, davacının arabasının tam sol ön kapısını doğru çarptı, çarpma anında araç sarsıldı, bu nedenle bize çarpan aracın hızlı geldiğini düşünüyorum, çünkü bize çarpan araç bayağı ileride bir yerde çapraz halde duruyordu, o esnada cadde bizim bulunduğumuz şeritte trafik akışı vardı.'' şeklinde beyanını belirtmiştir.
Mahkememizce, meydana gelen kazada tarafların kusur oranlarının tespiti bakımından bilirkişiden alınan 13/02/2019 havale tarihli raporda ve 16/07/2019 tarihli ek raporda ; 20/02/2017 günü saat 11.30 sıralarında ... çaddesi-... simit fırını önünde meydana gelen trafik kazasının oluşumunda, ... (... plakalı kamyonet sürücüsü) Karayolları Trafik Kanunu madde 58 (Sürücüler aksine bir işaret bulunmadıkça, araçlarını gidiş yönlerine göre yolun en sağ kenarında durdurmaya, yolcularının iniş ve binişlerini sağ taraftan yaptırmaya ve yolcular da iniş ve binişlerini sağ taraftan yapmaya zorunludurlar.) ve yönetmeliğin madde 11(0-B(Karayolunu kullananlar için bir tehlike ve engel teşkil etmeyeceğinden emin olunmadıkça araç durmadan kapı açmak, kapıların kapanmasını beklemeden hareket etmek yasaktır.) maddelerine aykırı davranışı nedeniyle asli tam ve %l00 (yüzdeyüz) kusurlu olduğu, ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'in kusurunun olmadığı tespit edilmiştir.
Mahkememizce dosya kusur raporu düzenlenmesi için Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'na gönderilmiş, Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı tarafından 04/03/2020 tarihli kusur raporunda; davacı sürücü ...’nın %25 (yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğuna, sürücü ...’in %75 (yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğuna oy birliğiyle karar verildiği belirtilmiştir.
Mahkememizin 16/07/2020 tarihli duruşmasında dosyanın mahkememizce alınan 13.02.2019 tarihli kusur raporu ve ek kusur raporu ile Ankara ATK kusur raporu arasındaki çelişkiyi giderecek şekilde rapor düzenlenmesi için Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak Karayolları Fen Heyeti'nden seçilecek 3 kişilik bilirkişiye tevdinin istenilmesine karar verilmiş, Karayolları Fen Heyeti'nden seçilen 3 kişilik bilirkişi heyetinin talimat mahkemesine sunduğu raporunda, ... plakalı araç sürücüsü ...'in 75 ( Yüzde yetmiş beş ) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'nın 25 (Yüzde yirmi beş ) oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce davacı hakkında maluliyet raporu düzenlenmesi için dosya İstanbul 2. İhtisas Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'na gönderilmiş, İstanbul 2. İhtisas Adli Tıp Kurumu Başkanlığı tarafından 27/10/2021 tarihli maluliyet raporunda; kişinin tüm vücut engelilik oranın % 19 olduğu, iyileşme süresinin -iş göremezlik süresi- olayı tarihinden itibaren 1,5 ( bir buçuk ) aya kadar kadar uzayabileceği belirtilmiştir.
Mahkememizce, davacının kaza nedeni ile talep edebileceği tazminat miktarının tespiti bakımından konusunda uzman hesap bilirkişi ...'dan 01/01/2022 tarihli alınan raporda; olayın meydana geliş şekli, kazazedenin yaşı, gelir durumu, maluliyet oranı ve kazadaki kusur oranı tüm belgeler birlikte değerlendirilerek yapılan hesaplamaya göre davacı ... için talep edilebilecek geçici işgöremezlik tazminatının 1.654,50-TL, kalıcı işgöremezlik tazminatının 243.041,00 TL olduğu, 20.02.2017 kaza tarihi itibatıyla poliçe limiti 330.000,00 TL olup, dava konusu olayda, ...na 19.06.2018 tarihinde başvuru yapıldığı, 8 iş günü sonunun 30.06.2018 tarihine denk geldiği belirtilmiştir.
GEREKÇE:
Davanın, TBK'nun 54/3 ve 55.md gereğince açılmış maluliyetten kaynaklanan maddi tazminat davası olduğu anlaşılmaktadır.
Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen kanunun 85.maddesinin 1.fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut birşeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5.fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91.maddesinin 1.fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85.maddesinin 1.fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür.
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14.maddesi'nde belirtilen koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, zararın ortaya çıktığı tarihte geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla ..., ... ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde ... oluşturulacağı belirtilmiş, anılan yasanın 14. maddesinin 2.fıkrasında (a) bendinde sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için ...na başvurulacağı öngörülmüştür. Yasanın bu maddesine dayanılarak çıkarılan ve 26.07.2007 gün ve 26594 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren ... Yönetmeliği'nin 9.maddesinin (b) bendinde de zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmadığı halde trafiğe çıkan aracın zarara sebebiyet vermesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için ...na başvurulabileceği belirtilmiştir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 99.maddesinin 1.fıkrası gereği, zorunlu mali sorumluluk sigortasını yapan sigortacının, zarar görenin kendisine başvurması tarihinden itibaren sekiz iş günü içinde poliçe teminatı kapsamındaki zararı ödemesi gereklidir. Söz konusu süre içinde ödeme yapmayan sigortacı, sürenin sonunda hukuki sorumluluğuna isabet eden tazminat tutarı yönünden temerrüde düşer. Dava tarihinden önce kendisine tazminat talepli başvuruda bulunulmayan sigortacı, hakkındaki tazminat davasının açıldığı tarih itibariyle mütemerrit olur.
20/02/2017 günü meydana gelen ve davacının yaralanması ile sonuçlanan trafik kazasının oluşumunda; ... plakalı araç sürücüsü ...'in 75 ( Yüzde yetmiş beş ) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'nın 25 (Yüzde yirmi beş ) oranında kusurlu olduğu, davacının tüm vücut engellilik oraının % 19 olduğu, iyileşme süresinin -iş göremezlik süresi- olay tarihinden itibaren 1,5 ( bir buçuk ) aya kadar kadar uzayabileceği, olayın meydana geliş şekli, kazazedenin yaşı, gelir durumu, maluliyet oranı ve kazadaki kusur oranı tüm belgeler birlikte değerlendirilerek yapılan hesaplamaya göre davacı ... için talep edilebilecek geçici işgöremezlik tazminatının 1.654,50-TL, kalıcı işgöremezlik tazminatının 243.041,00 TL olduğu anlaşılmış, bu sebeple davanın kısmen kabulü ile 243.042,00-TL kalıcı işgöremezlik tazminatının 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...nın hukuki sorumluğunun "bedensel zararlar" ile sınırlı olup "kazanç kaybı" niteleğindeki geçici iş göremezlik zararından ve hastane masraflarından sorumlu olmadığı anlaşılmakla davacının geçici iş göremezlik ve hastane masrafları sebebine dayanan maddi tazminat taleplerini kapsayan fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ...nın hukuki sorumluluğunun yasadan kaynaklanmakta olup ticari nitelik taşımaması ve davacının dava tarihinden önce 19/06/2018 tarihinde yaptığı başvuruya rağmen 2918 sayılı KTK'nın 99/1.maddesi gereğince 8 işgünü içinde zararı gidermeyen davalının bu sürenin sona ermesiyle 30/06/2018 tarihinde temerrüdünün gerçekleştiği kabul edilerek hükmedilen tazminata bu tarihten itibaren yasal faiz uygulanmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
- 243.042,00-TL nin 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Alınması gereken 16.602,19-TL harçtan, peşin alınan 35,90-TL harç ile 831,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 15.735,29-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan 866,90-TL ( peşin + ıslah harcı ) davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan 5.777,40-TL bilirkişi, müzekkere, başvuru harcı ve tebligat gideri olmak üzere yargılama giderinden kabul red oranına karşılık gelen 5.738,33-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, AAÜT'ne göre hesaplanan 25.462,94- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, AAÜT'ne göre hesaplanan 1.654,50-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-Hüküm kesinleştiğinde varsa kullanılmayan gider avansının ilgilisine İADESİNE,
Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize veya eşdeğer başka bir mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
26/05/2022
Katip ...
Hakim ...