T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/647 Esas - 2021/823
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ADANA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/647
KARAR NO: 2021/823
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI: ... - T.C: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALI: ... ANONİM ŞİRKETİ - ...
...
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 16/10/2020
KARAR TARİHİ: 05/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ve eşi ...'ın halıcılık işiyle uğraştıklarını, ... bu iş sebebiyle 6 adet teminat gayesiyle çek keşide ettiğini ve aralarında ticari ilişki olan ...'ye teslim ettiğini, ...'nin teminat gayesiyle aldığı çekleri iş sonunda teslim etmek üzere müvekkiline çekleri teslim ettiğini, söz konusu çeklerin iptali bakımından Adana 1. ATM'nin 2020/... Esas sayılı dosyası ile davanın açıldığını, adı geçen davada çeklerin ibraz edildiğini ve iade davası açılması için süre verildiğinden bahisle müvekkilinin davalıya karşı herhangi bir borcunun olmaması ve müvekkilinin uhdesindeyken kaybolup davalının eline geçen çek hakkında açılan davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
... Müdürlüğünden dava konusu çek bilgileri celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Dava, çek iadesi davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, taraflar arasında hukuki ilişki olup olmadığı ve niteliği, davalının yetkili hamil olup olmadığı, davalının uyuşmazlık konusu çeki kötüniyetle ve sırf davacıyı zarara uğratacak maksadıyla iktisap edilip edilmediği hususlarındadır.
Mahkememizce dosya bilirkişi heyetine tevdi edilerek alınan 02/06/2021 tarihli raporda, TTK m.651'de kıymetli evrakın zayi olması halinde hak sahibi olan kişinin mahkemeden kıymetli evrakın iptalini talep edebileceğinin düzenlendiğini, davaya konu olayda davacının, uhdesindeyken çeklerin kaybolduğunu ileri sürdüğünü, ancak çek fotokopilerinin incelenmesinde, iptali talep edilen çeklerin tamamının muhatap bankaya ibraz edilmiş olduğunu, çeklerin arkasındaki ciroların incelenmesinde ise ...'ın yer almadığını, zayi sebebiyle iptali talep edilen çeklerin zayi olduğu tarihte davacının hak sahibi olduğunun dosya kapsamından anlaşılamadığını, TTK'da zayi olan senedi eline geçiren kişinin bilindiği takdirde mahkemenin iptal talebinde bulunan kişiye iade davası açması için uygun bir süre vereceğinin öngörüldüğünü, davaya konu olayda iptali talep edilen çeklerin tamamının muhatap bankaya ibraz edilmiş olduğunu, çek hamillerinin .... A.Ş, ... A.Ş, ... OSB ve ....ve Tic. A.Ş olduğunu, ancak mevcut davanın sadece ....ve Tic. A.Ş'ye karşı açıldığını, sadece ... seri numaralı ve ... seri numaralı çeklerde davalının son hamil olduğunu, diğer çeklerin hamillerinin farklı olduğunu anlaşıldığını, dosyakapsamından davalı şirketin haksız zilyet olduğunu ve çeklerinin iptali şartlarının oluştuğunun tespit edilemediğine ilişkin görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinde, 6102 sayılı TTK'nın 790. maddesinin “ cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır”, anılan kanunun 792. maddesinin ise “çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa ister hamile yazılı ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür” hükümlerini içerdiği, dosyamız arasına getirtilen çek örneğinin incelenmesi sonucunda dava konusu çek üzerindeki ciro silsilesinin müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan oluşmasına göre davalının yetkili hamil sayılmasının gerektiği, davacının dava konusu çekin davalı tarafından kötü niyetle iktisap edilmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu hususunda delil iddia ve ibraz edilmediği, kaldı ki davacının dosyamız arasına getirtilen çek örneğinin "teminat" olarak verildiğine dair herhangi bir ibare içermediği, yine çek örneğinde davacının veya çekin kendisine teminat olarak verildiği ileri sürülen ...'linin keşideci, lehtar ya da ciranta sıfatıyla adının veya imzasının bulunmadığı, dolayısıyla davacının uyuşmazlık konusu çekin hamili olduğunu ve davalının çeki kötüniyetle iktisap etmiş veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu ispatlayamadığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 59,30 TL harçtan peşin alınan 54,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 4,90 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Hüküm kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize veya eşdeğer başka bir mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 05/10/2021
Katip ...
Hakim ...