T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ADANA
ASLİYE TİCARET 2. MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1127
KARAR NO: 2022/254
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... - ....
Av. ... - ...
Av. ... - ...
DAVALI : 1- ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : 2- ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... - ...
Av. ... -
DAVALI : 3- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALILAR : 4- ... - ...
5- ... - ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 09/12/2016
KARAR TARİHİ: 04/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ...
Davacı tarafından açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVANIN ÖZETİ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşme gereği güvenlik hizmetinin alınması ile ilgili olarak imzalanan sözleşme gereği, davalı şirketin davacı adına ve kendi çalışanları ile Güvenlik Hizmet İşini yürüttüğünü, söz konusu hizmet sözleşmesi gereğince ve davalı şirketlere bağlı olarak çalışan işçilerden biri olan ...'nün iş akdi davacının firmaların yüklenici firmalarında işçi olarak çalışmaya başladığını, iş sözleşmesinin 31/08/2014 tarihinde sona erdirildiğini, ancak davalı şirketlerde çalıştığı süre ile ilgili olarak davacı ... Genel Müdürlüğüne karşı Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, Yıllık İzin Ücreti, Ulusal bayram ücreti talebi ile ilgili Adana 7. İş Mahkemesi'nin 2014/... E. Sayılı dosyasından alacak talebi ile dava açtığını, yapılan yargılama neticesinde mahkemenin 17/12/2015 tarih ve 2015/... Kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, verilen kararın temyiz edildiğini, verilen karar üzerine ...' vekili tarafından davacıya karşı Adana 5. İcra Müdürlüğü'nün 2016/... E. Sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, davacı tarafından ilgili icra dosyalarına ödeme yapıldığını, davacı ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşme gereğince , davalı şirketin elemanı olarak çalışan işçilere karşı SSK primleri ve tazminatları gibi tüm sorumlulukların şirkete ait olduğunu, ... Genel Müdürlüğü'nün bu konularda hiç bir sorumluluğunun bulunmadığını, davalı şirketin imzaladığı sözleşme ile sorumluluğu kabul ettiğini, ancak bu sorumluluğu gerektiğinde yerine getirmediğini, bu nedenle ... için 22/02/2016 Tarihinde 27.837,94 TL ve 04/03/2016 tarihinde 3.641,12 TL olmak üzere toplam 31.479,06 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı ... vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesi ile, davanın davalı şirket yönünden reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesi ile, haksız ve yersiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Ltd.Şti. vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesi ile, davanın müvekkil yönünden reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, hizmet alım sözleşmesi gereğince dava dışı işçi için yapılan ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı alt işverenlere rücu talebine ilişkindir.
Adana 7. İş Mahkemesinin 2014/... esas sayılı dosyası, Adana 11. İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı dosyası, ... Genel Müdürlüğü tarafından sunulan iş yeri özlük dosyası ve Adana Sgk İl Müdürlüğü tarafından gönderilen sigortalılık tescil ve hizmet kaydı mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişi ...'ya ait 12.08.2020 tarihli kök raporunda; dava dosyası ve ekleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde: 22.02.2016 tarihinde 27.837,94-TL, 04.03.2016 tarihinde 3.641,12-TL. yapılan ödeme nedeniyle; davalı ... Ltd.şti'inden tam sorumluluk kabul edilmesi halinde 13.168,44-TL, yarı nispetinde sorumluluk kabul edilmesi halinde 6.584,22-TL, davalı ... Ltd.şti. tam sorumluluk kabul edilmesi halinde tam sorumluluk kabul edilmesi halinde 4.132,33-TL, yarı nispetinde sorumluluk kabul edilmesi halinde 2.046,17-TL, davalı ... Ltd.şti'inden 2.575,99-TL, davalı ... Ltd.şti'inden 2.421,70-TL, davalı .... Ltd.şti'inden 8.603,68 TL. rücu hakkı bulunduğu geride kalan kısmın davacı üzerinde bırakılması gerektiği yönünde rapor sunmuştur.
Bilirkişi ...'ya ait 01.11.2021 tarihli ek raporunda; dava dosyası ve ekleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde: 22.02.2016 tarihinde 27.837,94-TL, 04.03.2016 tarihinde 3.641,12-TL. yapılan ödeme nedeniyle; davalı ... Ltd.şti'inden tam sorumluluk kabul edilmesi halinde 13.168,44-TL, yarı nispetinde sorumluluk kabul edilmesi halinde 6.584,22-TL, davalı ... Ltd.şti. tam sorumluluk kabul edilmesi halinde tam sorumluluk kabul edilmesi halinde 4.132,33-TL, yarı nispetinde sorumluluk kabul edilmesi halinde 2.046,17-TL, davalı ... Ltd.şti'inden 2.575,99-TL, davalı ... Ltd.şti'inden 2.421,70-TL, davalı .... Ltd.şti'inden 8.603,68 TL. rücu hakkı bulunduğu geride kalan kısmın davacı üzerinde bırakılması gerektiği yönünde rapor sunmuştur.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
Adana Asliye hukuk 1. Mahkemesinin 2016/... Esas 2018/... Karar sayılı ilamı verilen görevsizlik kararı sonrasında dosyanın mahkememize tevzi edildiği görüldü.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.
İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay Hukuk 15.Dairesi'nin 31.05.2021 Tarih ve 2021/1521 E.-2021/2333 K.).
Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; dava dışı ...'nün davalı şirketlerin yüklenici olarak ihale aldıkları dönemlerde çalıştığı, dava dışı işçinin 31.08.2014 tarihinde iş akdinin sona erdirildiği, dava dışı işçi tarafından açılan Adana İş 7. Mahkemesinin 2014/... Esas 2015/... Karar sayılı ilamında kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma ve genel tatil ücretine karar verildiği, iş mahkemesi ilamının Adana İcra 5. Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiği, davacı tarafından takip dosyasına 22.02.2016 tarihinde 27.837,94-TL ve 04.03.2016 tarihinde 3.641,12-TL olmak üzere toplam 31.479,06-TL ödendiği, yapılan bu ödeme için davalılardan rucüen açılan tazminat davasında iş mahkemesi tarafından verilen kararın Yargıtay Hukuk 22. Dairesi tarafından onandığı ve kararın kesinleşmiş olduğu, bilirkişi tarafından sunulan kök ve ek raporda dava dışı işçinin, davalılardan ... Limited Şirketi nezdinde 24.03.2005-31.08.2014 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu, davalılardan ... Hizmetleri Limited Şirketi nezdinde 12.04.2012-12.07.2012 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun tam olarak belirtilmediği, davalılardan ... Hizmetleri Limited Şirketi nezdinde 01.07.2012-01.07.2013 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu, davalılardan ... nezdinde 01.08.2013-12.07.2014 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu, davalılardan ... Limited Şirketi nezdinde 27.07.2014-31.08.2014 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun belirtildiği, davalılardan ... .... Ltd.Şti ile davacı arasındaki sözleşmelerde sorumluluğun kimde olduğu açıkça belirtilmemiş ise de, Yargıtay Hukuk 15. Dairesinin yukarıda belirtilen kararlılık kazanmış kararlarında hizmet alım sözleşmelerinde iş verenin sadece işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı, taraflar arasındaki sözleşmede bu hususta açıkça bir hükmün bulunmaması halinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun kabulü gerektiği, davacı tarafından icra dosyasına yapılan ödemenin davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemler ve ihbar tazminatının son iş verenin sorumluluğunda olduğu hususu birlikte değerlendirilerek yapılan hesaplamada; davalılardan ... Limited Şirketi'nin 13.168,44-TL'den, ... Limited Şirketi'nin 4.132,33-TL'den, ... Hizmetleri Limited Şirketi'nin 2.575,99-TL'den, ...nin 2.421,70-T'den, ... Limited Şirketi'nin 8.603,68-TL'den sorumlu olacağının kabulü ile davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın kısmen kabulü ile;
1-) 13.168,44-TL rücu tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
2-) 4.132,33-TL rücu tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
3-) 2.575,99-TL rücu tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan ... Hizmetleri Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine
4-) 2.421,70-TL rücu tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan ...nden alınarak davacıya ödenmesine
5-) 8.603,68-TL rücu tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
6-) Fazlaya ilişkin talebin reddine,
7-) Karar ve ilam harcı olarak hesaplanan 2.110,93 -TL'den peşin alınan 537,59-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.573,34-TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
8-) AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
9-) AAÜT gereğince hesaplanan 4.132,33-TL vekalet ücretinin davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
10-) AAÜT gereğince hesaplanan 2.575,99-TL vekalet ücretinin davalılardan ... Hizmetleri Limited Şirketindenn alınarak davacıya ödenmesine,
11-) AAÜT gereğince hesaplanan 2.421,70-TL vekalet ücretinin davalılardan ...nden alınarak davacıya ödenmesine,
12-) AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılardan ... Limited Şirketinden alınarak davacıya ödenmesine,
13-) Reddedilen kısım yönünden AAÜT gereğince hesaplanan 576,92-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
14-) Davacının yapmış olduğu 1.474,00-TL yargılama giderinden kabul ve redde göre hesaplanan 1.444,52-TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, kalan masrafın davacı üzerinde bırakılmasına,
15-) Davacı tarafından yatırılan 537,59-TL peşin harcın davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
16-) Ara buluculuk bürosu tarafından ödenmesine karar verilen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin 1.295,81-TL'sinin davalılardan müteselsilen, 24,19-TL'nin ise davacıdan tahsil edilerek hazineye irat kaydına,
17-) Fazla yatan avans var ise Adalet Bakanlığı HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, karar kesinleştikten sonra talep sahibine elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise PTT aracılığı ile adreste ödemeli gönderilmesine, (gönderme masrafının avanstan karşılanmasına ),
Dair, davacı vekilinin ve ... vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, ... Limited Şirketi ile ... Limited Şirketi yönünden gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe veya zabıt katibine yapılacak beyanla Adana İstinaf Mahkemesi’nin ilgili dairesine gönderilmek üzere Mahkememize yapılacak olan istinaf yolu açık, diğer davalılar yönünden kesin olmak üzere karar verildi.04/03/2022
Katip ...
Hakim ...
e- imzalıdır e- imzalıdır