T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/460 Esas - 2021/825
T.C.
ADANA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/460 Esas
KARAR NO: 2021/825
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACILAR :1-... - ...
2- ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ:Av. ... - ...
Av. ... - ...
İHBAR OLUNAN: ... (...)
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 05/08/2020
KARAR TARİHİ: 30/09/2021
YAZIM TARİHİ : ...
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 27/07/2007 tarihinde müvekkillerinin oğlu ...'ın ... plakalı araçta yolcu olarak seyahet etmekte iken sürücü ...'in direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu tek taraflı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davacıların oğlu ...'ın vefat ettiğini, aracın ve taşımanın Karayolu Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırması gereken araçlardan olmasına rağmen sigortanın yapılmadığını, bu nedenle kaza sonrası ...'na başvuruda bulunulduğunu, herhangi bir ödeme yapılmadığını, arabuluculuk başvurusundan da sonuç alınmadığını belirterek fazlaya dair dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkillerine verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili 09/09/2021 tarihli dilekçesi ile ... ve ... için 500'er TL olan taleplerini, 30.000,00 TL'ye yükselterek toplam 60.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu 27/08/2020 havale tarihli cevap dilekçesinde: husumet itirazında bulunarak T.C Ulaştırma Bakanlığı'nın 28/06/2010 tarihli 2010/8 sayılı genelgesine göre il içi taşımaları ve 100 km kadar olan şehirlerarası taşımaların Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti bulunmadığını, nitekim aynı kazada başka kazazedeler tarafından Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuruda bulunulduğunu ve 24. 11.2016 tarih 2016/... sayılı İtiraz Hakem Heyeti Kararında, söz konusu taşımacılığın il içerisinde yapılması ve dolayısıyla zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırılması şartlarının mevcut olmaması sebebiyle başvurunun ve yapılan itirazın reddedildiğini, davanın sürücü ve malik ...'e ihbarını istediklerini, müvekkili kuruma usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, dava konusu taşımanın zorunlu ferdi koltuk sigortasına tabii olmadığını, kusur oranlarının tespiti için bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, güvence hesabının sorumluluğunun limitle sınırlı tutulduğunu, rücuya tabi ödemeler varsa araştırılarak tazminattan indirilmesini istediklerini, dava tarihinden itibaren faize hükmedileceğini, ticari faiz istenemeyeceğini, müterafik kusur varsa tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Davanın, 7155 Sayılı yasanın 20. md. ile 6102 sy. TTK'na eklenen 5/A maddesi kapsamına girdiği ve dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmasının dava şartı olarak düzenlendiği, davacı vekili tarafından arabuluculuk son tutanağının ibraz edildiği, dava şartının yerine getirildiği görülmüştür.
Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları'nın C.7., 2918 sayılı KTK.nun 109/1., 5237 sayılı TCK'nin 85/1 ve 66/1-d maddeleri gereğince uygulanması gereken 15 yıllık zamanaşımı süresinin dava tarihi itibariyle dolmadığı anlaşıldığından, davanın zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir (Yargıtay 17. HD 2019/1739 E. 2020/6221 K. ,Adana BAM 3. HD. 2018/170 E. 2018/200 k.)
27/07/2007 tarihinde ... plakalı araç ...'in sevk ve idaresinde Ağrı istikametinden Patnos istikametine seyri sırasında minibüsün sağ arka lastiğinin kaplamasının sıyrılarak direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu meydana trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan ... vefat etmiştir. Araç, sürücü ... adına kayıtlıdır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi' nin 26/02/2021 tarihli yazı cevabında, ... plakalı aracın kaza tarihini kapsayacak şekilde zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasının bulunmadığı bildirilmiştir.
Davacı 11/06/2020 tarihinde ... müracaat etmiş, 15/06/2020 tarihli yazı cevabı ile; "kazanın il içi taşıma sırasında meydana geldiği, mesafenin 100 km'nin altında olduğu, taşımanın 4925 sayılı kanunun 17. maddesi kapsamında olmadığı ve 01/07/2010 tarihli genelge gereğince karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamı dışında bırakıldığından" bahisle talep reddedilmiştir.
Tutak CBS'nin 2007/... soruşturma sayılı dosyasında yürütülen soruşturma sonunda, sürücü ...'in gerçekleşen kazada tam kusurlu olduğu, kendisinin vefat ettiği, bu nedenle hakkında soruşturma işlemi yapılamayacağından 2007/... karar sayılı karar ile kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir. Soruşturma dosyasının içeriğinden ... plakalı araç ile Patnos ilçesi ile Ağrı ili arasında yolcu taşımacılığı yapıldığı anlaşılmaktadır. Kaza Patnos Ağrı Karayolu üzerinde meydana gelmiştir. Patnos Emniyet Müdürlüğü'nün 26/02/2021 tarihli yazı cevabında; 27/10/2015 araç tescil müracaat ve işlem formuna göre; ... plakalı aracın ticari minibüs olarak yolcu naklinde kullanılmak üzere müracaat edildiği, 14+1 kişilik yolcu kapasitesinin bulunduğu, 28/11/2007 tarihli işlem formua göre ise, ticari minibüs olarak 14+1 kişilik yolcu kapasitesinin bulunduğu, trafikten çekme ve isim/ünvan değişikliği için müracaat edildiği bildirilmiştir. Patnos Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası'nın 02/03/2021 tarihli yazı cevabında ; ...'in 09/07/1997 tarihinde odaya kaydedildiği, 27/07/2007 tarihine kadar ... plakalı ... model 14+1 koltuk kapasiteli ticari minibüs ile Patnos ... nolu kooperatif bünyesinde Ağrı-Patnos güzergahında yolcu taşımacılığı yaptığı bildirilmiştir.
Soruşturma dosyasında bulunan nüfus aile kayıt tablosuna göre, davacıların müşterek çocuğu ... 27/07/2007 tarihinde bekar olarak vefat etmiştir.
Aynı kazada vefat eden ...'den dolayı M. Sıddık Gemi Sigorta Tahkim Komisyonu'na müracaat ederek, ... plakalı aracın karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası bulunmadığından bahisle ... tazminat talebinde bulunmuştur. Hakem heyetinin 06/09/2016 tarihli K-2016/... sayılı kararı ile; taşımanın il içinde gerçekleştiği, Ağrı Patnos arasındaki mesafenin 80 km olduğu, 100 km'yi geçmediği, zorunlu koltuk sigortası yaptırma şartlarının bulunmadığı belirterek talebin reddine karar verilmiş, davacının itirazı, İtiraz Hakem Heyetin'in 24/11/2016 tarihli 2016/... sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen kusur bilirkişisi ... ve hesap bilirkişisi ...'un 05/07/2021 tarihli raporlarında; ... plaka sayılı minibüs sürücüsü ...'in kazada asli kusurlu ve kusur oranının %100 olduğu, davalı ...'nın, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası kaza tarihindeki poliçe teminat limiti olan 60.000,00 TL ile sorumlu olduğu ve davacıların miras payı oranında talep edebilecekleri tutarın ... için 30.000,00 TL ve ... için 30.000,00 TL olduğu belirtilmiştir.
Taraflar arasındaki ihtilaf, kazaya karışan aracın ve taşımanın, 4925 sayılı KTK' nu kapsamında olup olmadığı ve ayrıca Zorunlu Ferdi Koltuk Sigortası yaptırılması gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.
4925 sy. Karayolu Taşıma Kanunu'nun 2. ve Yönetmeliğin 2.maddesinde, kanunun kapsamı ve kanun hükümlerine tabi olmayan taşımalar düzenlenmiştir.
Kanunun 3. Maddesinde Taşımacı;KTK'yetki belgesine sahip olan ve kendi nam ve hesabına taşımayı bir ücret karşılığı üstlenen gerçek veya tüzel kişi olarak tanımlanmıştır.
Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 48. Maddesinde; Bu Yönetmelik kapsamındaki yolcu taşımalarında; 2918 sayılı Kanunda tanımlanan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununa dayanılarak çıkarılan Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırılması zorunlu olan sigortalardır. Hükmü bulunmaktadır.
Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası, yolculuğun başlangıcından bitişine kadar, otobüsün içinde veya dışında, otobüs hareket halinde iken veya değilken, yolculuk sırasında veya bekleme, duraklama ve mola yerlerinde karşılaşılabilecek her türlü kazalara karşı, sigortalılar (yolcular, sürücüler ve yardımcılar) yararına taşımacı tarafından yaptırılması zorunlu bir kaza (can) sigortası olup, kazanın oluşunda taşımacının yada sürücü ve yardımcılarının bir kusurları bulunmasa bile, ölümlerde sigorta poliçesinde yazılı tutarın tamamı, bir zarar (destekten yoksunluk) hesabı yapılmaksızın, ölen kişinin mirasçılarına eksiksiz ve kesintisiz olarak; yaralanmalarda beden gücü kayıp oranına göre zarar gören kişilere ödenir.
Taşımacı, Yönetmelik hükümleri uyarınca “Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası” yaptırmamışsa, yolcular bir kazaya uğradıklarında, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu sürücü ve yardımcılarının “bir kusurları bulunmasa bile” kaza tarihinde Koltuk Sigortaları için belirlenen limitler üzerinden tazminat ödemek zorundadır. Aynı şekilde zarar görenler, ...'na başvurma hakkına da sahiptir. Bunun için ortada kanuna uygun olarak gerçekleştirilen bir taşımanın bulunması gerekmekte olmayıp, ticari taşımanın varlığı yeterlidir. (Yargıtay 17.HD. 2013/19809 E. 2015/7781 K.)
5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13/1 maddesine göre; Bakanlar Kurulu, kamu yararı açısından gerekli gördüğü hallerde zorunlu sigortalar ihdas edebilir. Sigorta şirketleri, 20. Maddenin ikinci fıkrasının (b) bendi ile üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla faaliyet gösterdiği sigorta branşlarının kapsamında bulunan zorunlu sigortaları yapmaktan kaçınamaz.
Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası 25/02/2004 tarih, 25384 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2004/6789 nolu Bakanlar Kurulu Kararı ile ihdas edilmiş olup, 10/07/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu hükümleri çerçevesinde yolcu taşımacılığı yapan taşımacıların, yurtiçi ve uluslararası yolcu taşımalarında görevlendirecekleri sürücüler ile bunların yardımcıları ve taşıyacakları yolcular için "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası" yaptırmak zorunda oldukları belirtilmiş, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnaların ise Ulaştırma Bakanlığı'nca belirleneceği açıklanmıştır. Daha sonra 13/11/2009 tarih, 27405 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2009/15545 nolu Bakanlar Kurulu kararı ile 2004/6789 sayılı kararda değişiklik yapılmış ve Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnaları belirleme yetkisi Ulaştırma Bakanlığı'nın görüşü alınmak suretiyle Hazine Müsteşarlığı'na verilmiştir.
Karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırma mecburiyeti ile ilgili muafiyet ve istisnalara ilişkin Hazine Müsteşarlığı'nın çıkardığı 28.06.2010 tarihli genelgede ise "01.07.2010 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, ticari amaçla yapılmayan taşımaların 4925 Sayılı Kanunun 2.maddesinin 2.fıkrası ile kanun kapsamı dışında bırakılan taşımalar ile yine aynı kanunun 2. Maddesinin 3. Fıkrasıyla düzenlenmesi, ilgili mahalli idarelere bırakılan il sınırları içerisindeki taşımalar ile 100 km'ye kadar olan şehirlerarası taşımaların karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası kapsamı dışında olduğu kararlaştırılmıştır" ifadesi vardır. (Yargıtay 17 HD. 2014/19852E. 2016/7943 K.)
5684 sy. Sigortacılık Kanunu'nun 14. ve ... Yönetmeliği'nin 9. Maddeleri gereğince; zorunlu sigortalarla ilgili olarak, sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için, sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, Sigorta şirketinin ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için, Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, KTK uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde kişiye gelen bedensel zararlar için ...'na gidilebilecektir.
Açıklanan nedenlerle; olayın gerçekleştiği 27/07/2007 tarihinde Ağrı ili içinde, Patnos-Ağrı arasında 14+1 koltuk kapasiteli ticari minibüs ile gerçekleştirilen yolcu taşımacılığı sırasında meydana gelen kazada davacıların müşterek çocuğu ...'ın vefat ettiği, taşımanın ticari olduğu, aracın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasının bulunmadığı, kazanın01/07/2010 tarihinde yürürlüğe giren genelgeden önce gerçekleştiği, henüz bu tarihte il sınırları içinde ve iller arası 100 km’ye kadar olan taşımaları “Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası” yaptırma mecburiyeti dışında bırakan bir düzenleme bulunmadığı, aracın ve taşımanın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasına tabi olduğu, 5684 sy. Sigortacılık Kanunu'nun 14. ve ... Yönetmeliği'nin 9. maddeleri gereğince ...'nın sorumlu olduğu, Sigorta Tahkim Komisyonu ve İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda zikredilen dosyasının davacısının farklı olduğu, kararın eldeki dava için kesin hüküm teşkil etmediği anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. (Yargıtay 17. HD 2015/13686 E. 2018/7051 K., 2019/1383 E. 2020/6032 K. , 2016/14851 E. 2019/2733 K., 2016/15268 E. 2019/7031 K.)
Araç ticari olduğu için talebe uygun olarak avans faizine hükmedilmiştir. (Yargıtay 17 HD 2014/9292 E. 2014/18494 K., 2015/14970 E. 2017/11752 K.) Diğer taraftan Zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak temerrüt tarihinden itibaren faiz isteme hakkına sahiptir.(Yargıtay 17 HD 2019/4651 E. 2020/6981 K.) Dava tarihinden 2 ay kadar önce eksik belgelerle başvuru yapılmıştır. Bu nedenle dava ile birlikte temerrüt gerçekleştiği kabul edilerek alacağın tamamına dava tarihinden itibaren avans faizi yürütülmüştür.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüne,
Davacı ... için 30.000,00 TL, Davacı ... için 30.000,00 TL olmak üzere toplam 60.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine
2-Alınması gereken 4.098,60 TL karar harcından, peşin alınan 54,40-TL ve ıslah ile alınan 205,00-TL olmak üzere toplam 259,40 -TL harcın mahsubu ile bakiye 3.839,20-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
Davacılar tarafından peşin ödenen 54,40-TL ve ıslah ile alınan 205,00-TL olmak üzere toplam 259,40 -TL harcın davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,
3-Davacılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan AAÜT'ne göre hesaplanan 8.600,00 vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan 1.496,40-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,
5-T.C. Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenmesine karar verilen 1.320,00 TL Arabuluculuk Ücretinin 6325 sayılı HUAK ' nın 18/A ve HUAK Yönetmeliğinin 25-26. Maddeleri gereğince, 6183 sayılı kanuna göre davalıdan tahsil edilerek hazineye irat kaydına,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, HMK.'nun 341/1 ve 345.maddesi gereğince; kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde, aynı yasanın 343.maddesi gereğince mahkememize yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile İSTİNAF YOLUNA başvurulabileceği belirtilerek taraf vekillerin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza