T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/515
KARAR NO: 2023/1021
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ:Av. ... - [16470-74245-...] UETS
DAVALI :1- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI :2- ... - ... ...
VEKİLİ:Av. ... - [16559-55250-...] UETS
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 20/12/2019
KARAR TARİHİ: 16/11/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 15/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;Davacı vekilinin dava dilekçesini özetle; Müvekkil adına Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyası kapsamında 18.10.2019 tarihinde başlatmış olduğu ilamsız icra takibimize davalı borçluların itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyası kapsamındaki takibin dayanağı; 31.12.2013 tarihli 50.000.00 TLlik ve 03.07.2014 tarihli 40.000.00 TLlik iki adet çek olduğu, davalı ... tarafından keşide edilen bu çeklerin, diğer davalı ... tarafından ciro edilerek, alacaklısının müvekkili ... olduğu, borçlularının ... ve ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi olduğu, kesinleşmiş Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağına karşılık, yine keşidecisinin ... olduğu ve ... tarafından ciro edilen 30/04/2013 ödeme tarihli, 60.000.00 TLlik ve 20/07/2013 ödeme tarihli 50.000.00 TLlik iki adet senet ile birlikte 07.03.2017 tarihinde müvekkili ...'ya verildiğini, bu iki adet çek ve yanında iki adet senedin ... tarafından ciro edilerek, müvekkiline verilmesi üzerine Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağı için 07.03.2017 tarihinde ... ve ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi ibra edilmiş, aynı tarihli ibraname düzenlendiği, müvekkili ..., ...la birlikte aynı tarihte aynı kalemle ...'un cirosun altına gelecek şekilde senetleri ve çekleri ciro ettiği, ..., Bursa'da ikamet ettiği halde, ciro ve ibra işlemi için müvekkilinin bulunduğu Ankara'ya gelmiş, çeklerin arkasında bulunan ...'un ve Müvekkili ...'nın ciroları Ankarada aynı tarih olan 07.03.2017 tarihinde, aynı ortamda, Avukat sıfatıyla nezaretimde gerçekleşmiş, yazılan el yazıları aynı kalemle yazılmış, atılan imzalar aynı kalemle atıldığı, bu konuda yapılacak bir inceleme ile somut gerçeklik net olarak anlaşılacağı, ..., sırf bu Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağına karşılık çek ve senetleri verme ve ibralaşma işi için Bursa'dan Ankara'ya seyahat ettiği, hatta senetlerin ve çeklerin takip masrafları dahi ...'un Bursa'daki tanıdıklarını araması üzerine, aynı gün 3.700,00 TL olarak şahsıma ait IBAN : TR760001500158007301115145 hesaba EFT yapıldığını, davalı ..., ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin müdürü ve ortağı olduğunu, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyasının aynı zamanda borçlusu olduğundan bu dosya borcundan şahsen ve borçlu şirket müdürü/ortağı sıfatıyla sorumlu olduğunu, davalı ..., ... ve ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin ortağı olduğu, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası borcundan borçlu şirket ortağı sıfatıyla sorumlu olduğu, davalıların Müvekkili ...'ya, kesinleşmiş Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağına karşılık Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyası kapsamındaki takibe konu 31/12/2013 tarihli 50.000.00 TLlik ve 03.07./04/2014 tarihli 40.000.00 TLlik iki adet çek ve yanında iki adet senet vermeleri ve bunların takibe koyulmasının gayet olağan olduğunu, takibin dayanağı olan çekler, sürenin geçmesiyle birlikte kambiyo vasfını yitirmiş olsalar bile, kambiyo hukukunun aradığı titizliğe uyularak, çek şekil şartlarına göre hazırlandığını, keşideci ve cirantaların isim ve imzalarının, ödeme tarihlerinin olduğu belgeler olduğu, her ne kadar davalılar imzaya da itiraz etmiş bulunsalar da, davalı borçluların çeklerdeki imzaları, başka belgelerle desteklenebilecek imzalar olduğu, zira ... açısından delilleri arasında sunacağı 07.03.2017 tarihli ibraname, imzaya emsal bir belge olduğu, bu sebeplerle, Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı takibe yönelik zamanaşımı defi de dahil tüm itirazlarının reddi ile takibin devamına davalı borçlular itirazlarında haksız ve kötü niyetli olduğundan, % 20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkemenizin takdir edeceği miktarda kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı ... vekili cevap dilekçesini özetle; Müvekkilinin şahsına yöneltilen iş bu davada, hem davacı hem de davalılar şahıs olduğundan ve iddia olunan bir ticari iş de bulunmadığından, söz konuus uyuşmalıkta Asliye Ticaret değil Asliye Hukuk Mahkemeleri yetkili olduğundan öncelikle davaya görev yönünden itiraz ettiklerini, müvekkilin davalıya herhangi bir borcu bulunmamakta olup, yapılan takibe sunulan itirazlarımızda da belirtildiği üzere, takibe dayanak olarak sunulan çek vasfını yitirmiş belgelerde bir imzası da bulunmadığını, bu belgeler bundan 6-7 sene öncesi tarihli olup müvekkilin bu belgeleri hatırlayabilmesine de imkan olmadığını, davacının bu belgelerin daha sonradan imzalandığı, bu belgeleri imza için Ankara'ya Seyehat ettiği iddiası ise asılsız olduğu, zira belgelerde müvekkilin imza tarihini gösterir bir kayıt da olmadığı, takibe dayanak çek olduğu iddia olunan belgeler zamanaşımına uğradığı, takibe dayanak belgelerin süresinde ibraz edilmediği, ibraz süresi sayıldığında, bu sürenin bitiminden itibaren 3 yılın da geçtiği açık olduğu, davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiği, TTK madde 808’de düzenlendiği üzere hamil, ibraz süresi içinde çeki ödemek üzere muhataba ibraz etmemişse gerek keşideciye gerek diğer çek borçlularına karşı müracaat haklarını kaybedeceği, TTK 808 gereği hamilin başvurma haklarını kullanabilmesi için çeki ibraz etmesi zorunlu olduğundan, hamil olduğunu iddia eden davacının ciranta olduğunu iddia ettiği müvekkilden herhangi bir talepte bulunma hakkı olmadığı, bu nedenle davanın husumet yönünden de reddini talep ettiklerini, davacının ciranta olduğunu iddia ettiği müvekkiline dava açma hakkı olmadığı gibi, sebepsiz zenginleşme hükümleri ile keşideciye dahi başvurma hakkı bulunmadığı, sebepsiz zenginleşme hükümleri açısından dahi davacının talebi zamanaşımına uğradığı, davanın bu nedenle de reddi gerektiği, takibe dayanak belgelerde tahribat mevcut olduğu, çeklerin arka yüzleri tamamen tahrip edilmiş ve karalanmış, çeklerin ciro silsilersini takip dilmesi bilerek davacı tarafından engellendiği, ayrıca B-2512138 sayılı çekin ön yüzünde de tahribat mevcut olup, iki defa ayrı ayrı tarih yazılmış ancak tek bir imza atılmıştır. Bu nedenle de dayanak belgelerin geçerliliğine de itiraz ettiklerini, müvekkilinin, alacaklı sıfatıyla ... aracılığıyla birden çok kez takibe maruz kalmış, her defasında tarihi geçmiş zamanaşımına uğramış belgeler ve usulsüz takipler ile bezdirilmeye çalışıldığı, davacının müvekkil aleyhine başlattığı: Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. sayılı dosyası ile ... Tekstil adına ilamsız bir takip başlatmış, takibin dayanağı olarak ise 13.04.2007 tarihli 70.209,72 TL bedelli fatura olduğu, Ankara 17. İcra Müdürlüğü’nün 2017/7005 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edilen 09/04/2007 tarihli Seri A 029946 no’lu 177.111,90-TL’lik fatura olduğu, Ankara 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... sayılı dosyası ile davacının eski eşine temlik ettiğini iddia ettiği 20.07.2013 tarihli 50.000 TL'lik 30.04.2013 tarihli 60.000 TL'lik iki kambiiiyo vasfını yitirmiş senet olduğu, 30.12.2013 ve 03.04.2014 tarihli belgelere dayanarak bu takibi ve davayı açtığı, tüm bu dosyalarda taraf vekili de aynı olduğu, dava dilekçesinde davacının müvekkilinin kendilerini aradığı, EFT yaptığı, vekilin önünde imzalar attığı vs gibi iş bu davanın konusu olmayan ve ayrıca vekilin kendisinin olaylara tarafmışcasına anlattığı hususların hiçbiri taraflarınca kabul edilmediğini, Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen itirazın iptali talepli dava bu dosyadan tamamen farklı ve bağımsız olduğunu, ayrıca davacı bu belgelerin ne karşılığı alındığı, ticaret yapıp yapmadığı, yaptı ise buna dayanak kayıtların defterlerinde olup olmadığı gibi hiçbir hususa iddialarında yer vermemiş, sadece Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. sayılı dosyası ile ... Tekstil adına ilamsız bir takip başlattığını, bu takibin kesinleştiğini takibin karşılığında bir kısım senet ve davaya konu çeklerin alındığını ve ibralaşıldığını iddia ettiği, müvekkil davaya konu belgeleri herhangi bir borç karşılığı vermemiş olup, kesinleşen takip karşılığında davacının kambiyo vasfını yitirmiş ve zamanaşımına uğramış çekleri alması da hayatın olağan akışına aykırı olduğu, izah oluna nedenlerle davanın reddine, davacının %20 kötüniyet tazminatı ödemesine,
tüm yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiği, davacının dava dilekçesi, daha önce redle sonuçlanan Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2017/288 E., 2017/574 K. sayılı itirazın iptali dosyasındaki dava dilekçesiyle birebir aynı olduğu, Ankara 17. Asliye Hukuk Mahke- mesi'nin 2017/288 E., 2017/574 K. sayılı dosyasının davacısı ..., davalıların mahkemenizdeki davanın davalıları olan ... ve ... olduğu, Yine Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2017/288 E., 2017/574 K. sayılı davanın davacısı ...'nın vekili Av. ..., Mahkemenizdeki davanın davacısı ...'nın da vekili olduğu, ... vekili Av. ..., 31.08.2017 tarihli cevaba cevap dilekçesinde "çekler bizdedir" beyanıyla Mahkemenizdeki davaya konu çeklerin ...'da olduğunu beyan etmiş, Mahkemenizdeki davada ise çeklerin ...'da olduğunu ifade ettiği, Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/288 E., 2017/574 K. sayılı davasının yargılama aşamasında ... ile ...'nın karı koca oldukları, boşandıkları anlaşıldığı, Ankara 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... sayılı dosyasında ... alacaklı, ... ise borçlu olarak gözükmesine ve ... takibe itiraz etmemesine rağmen, ... itiraz etmeyen ... aleyhine hiçbir icrai işlem yapmadığını, davalı müvekkilim ile ..., ... Tekstil İplik San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortağı iken müvekkilim şirket ortaklığından ayrılmış ve bir süre sonra kendi adına şahıs firması kurduğu, Ticaret sicil kayıtlarının, Vergi Dairesinden ise vergi açılış kayıtlarının getirtilmesini talep ettikleri, davalı müvekkilim ... ile ..., şirket eski ortakları oldukları, davalı ..., müvekkilimin abisinin mağazasında müvekkilime kaliteli ve fiyatı uygun şekilde polar kumaş getireceğini, bu işin karlı olduğunu, nakit paraya gerek olmadan uzun vadeli senet ve çekle temin edeceğini, bundan müvekkilimin de yararlanmasını istediği, müvekkilinin, eski ortağı ve o dönemde arkadaşlığı devam eden ...'un beyanlarına inanarak takip konusu çekleri ve başkaca kıymetli evrakları verdiği, ... ilerleyen zamanlarda, beyan ettiği polar kumaşları getirmemiş ve teslim etmemiş, almış olduğu kıymetli evrakları ise iade etmediği, kıymetli evraklar istendiğinde iade edeceğini, bazen şehir dışında olduğunu dönüşte ancak iade edeceğini, kaçmadığını, arkadaş olduklarını, senetleri iade edeceğini vs. beyanla oyalamış ve geçiştirdiği, sonrasında ise, endişe edilmemesini, kıymetli evrakları yırtıp attığını, eğer bu kıymetli evraklar ortaya çıkarsa tüm sorumluluğun kendisinde olduğunu, davalı müvekkilime şahitlerin yanında söylediğini, diğer bir ifade ile, icra takibine konu kambiyo vasfında olmayan çekler ve başkaca kıymetli evraklar, davalı müvekkilim ... hileye düşürülerek alınmış ve yine hileye düşürülerek iade edilmediği, hile halinde usul ve yasa gereği tanık dinleneceğinden, bildireceğimiz ve göstereceğimiz tanıklarımızın dinlenmesini talep ettikleri, davalı ...'un imza da dahil olmak üzere icra takibine tümden itiraz ettiği görüldüğü, ...'un imzası sahte ise, ifade ettikleri gerçeklerin açığa çıkmaması ve inkarda bulunmak için başkasına imza attırması da söz konusu olabileceği, diğer taraftan davacı ile davalı ... arasında işbirliği ve danışıklı hareket hali söz konusu olduğu, bunu gösteren dikkat çekici karinelerden biri hiçbir alacaklının kesinleşmiş bir icra takibi varken, kesinleşmiş icra takibindeki borçlusu hakkındaki icra takibinden üstelik zamanaşımına uğramış ve kambiyo vasfında olmayan çekleri ve senetleri alarak vazgeçmesi ve ibra belgesi vermesi hayatın olağan akışına ve tecrübe kurallarına aykırı olduğu, oysa davacı, dava dilekçesinde davalı ... hakkında kesinleşmiş başka bir icra takibinden, Mahkemenizdeki davaya konu çekleri alarak ibralaştığını beyan ettiği, yine diğer bir karine ise hiçbir borçlunun borcuna mahsuben ödeme yapmak varken, kendisinin borçlu sıfatıyla icraya verileceği kesin olan icra takibinin masraflarını bizzat karşılaması da hayatın olağan akışına ve tecrübe kurallarına aykırı olduğu, oysa davacı, dava dilekçesinde başka bir icra dosyasından kendisine borçlu olan ve dava konusu çekleri ve başkaca senetleri kendisine cirolayarak veren ...'un borçlu olduğu icra takip masraflarını verdiği ve EFT yaptırmış olduğunu beyan ettiği, ayrıca söz konusu EFT'nin 07.03.2017 olduğunu beyan etmesine rağmen, icra takibi 18.10.2019 tarihinde yapıldığı, ayrıca, davacı icra takibine konu kambiyo vasfında olmayan çeklerin her ikisini 07/03/2017 tarihinde almış olduğunu beyan etmiş olsa dahi, yapılacak inceleme ile farklı tarihlerde olması kuvvetle muhtemel olduğu, davacı vekili, Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/288 E., 2017/574 K. sayılı davasında, o davaya konu bono vasfı taşımayan senetleri ve Mahkemenizdeki çekleri aynı tarihte, aynı kalemle yazıldığını ve imzalandığını ifade ettiği, ayrıca, çeklerden birinin tarihinin sonradan değiştirildiği görülmekte olduğu, yine çek arkasındaki bazı ciroların karalandığı da anlaşıldığı, icra takibine takibe konu çekler kambiyo vasfında olmadığı, kambiyo niteliğini taşımayan çeklerdeki bir hakkın, ciro ile temliki mümkün olmadığı gibi, Türk Borçlar Kanununun 184'üncü maddesinde görüldüğü şekilde her iki çekte yazılı bir temlik beyanı olmadığından ve temlik beyanı taşımadıklarından, gerçekten herhangi bir hak ve alacak olsaydı dahi davacının bu yolla dahi, alacağı iktisap ettiği söylenemeyeceği, sonuç olarak davacı, çeklerdeki mevcut hakkı talep edebilecek gerçek ve meşru hamil değildir ve gerçek ve meşru hamil sayılamayacağı, bu nedenle dahi davanın reddine karar verilmesi gerektiği, bir an için Yasaya ve Yargıtay içtihatlarına aykırı şekilde, çeklerin arkasındaki ciroların Türk Borçlar Kanununun 184'üncü maddesinde görüldüğü şekilde yazılı bir temlik beyanı olduğu kabul edilse bile, TBK md. 188 (mülga BK. Md. 167) gereği borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebileceği, kaldı ki, davacı dava dilekçesinde, davalı ... ise icra takibine itiraz dilekçesinde ... tarafından yapılmış bir temlik olduğunu iddia ve beyan etmedikleri, aksine ... icra takibine itiraz dilekçesinde imza da dahil olmak üzere icra takibine tümden itiraz ettiği, açıklanan ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle davanın reddine, davacının % 20 kötüniyet tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda 09/07/2020 tarih ve 2019/856 Esas 2020/313 Karar sayılı kararı ile davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen görevsizlik kararı üzerine dosya Bursa 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edildiği, Mahkememce yapılan yargılama sonucunda verilen 20/11/2020 tarih ve 2020/214 Esas 2020/302 Karar sayılı karşı görevsizlik kararı sonucu dosyanın yargı yerinin belirlenmesi bakımında Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'ne gönderildiği görülmüştür.
Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 05/07/2021 tarih 2021/169 Esas 2021/1128 Karar sayılı kararı ile özetle; Mahkememizin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği görülmüştür.
DELİLLER: Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyası ve takibe konu çekler, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası, 07/03/2017 tarihli ibraname, Ankara 17. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/288 Esas sayılı dosyası, ticaret sicil kayıtları, vergi kayıtları, imza incelemesine esas belge asılları, Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/46895 soruşturma sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, zamanaşımına uğramış çeke dayalı icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.
Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... E. sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı vekili tarafından davalılar aleyhine, 18/10/2019 tarihinde, 03/07/2014 keşide tarihli, 4904826 seri numaralı 40.000,00-TL bedelli ve 31/12/2013 keşide tarihli 2512138 seri numaralı 50.000,00-TL bedelli çekten kaynaklı toplam 90.000,00-TL asıl alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalıların itirazı üzerine takibin durdurulduğu görülmüştür.
Davalı ... itiraz dilekçesinde özetle; borca, faiz ve ferilerine takibin dayanağı belge içeriğine, imzaya itiraz etmiştir.
Davalı ... itiraz dilekçesinde özetle, zamanaşımı itirazında bulunmuş, borca, faiz ve ferilerine takibin dayanağı belge içeriğine, imzaya itiraz etmiştir.
Takibe konu 03/07/2014 keşide tarihli, 4904826 seri numaralı 40.000,00-TL bedelli ve 31/12/2013 keşide tarihli 2512138 seri numaralı 50.000,00-TL bedelli hamiline çeklerin ... tarafından keşide edildiği,2512138 seri numaralı çekte keşide tarihi bölümünde imzalı, paraflama bulunduğu, çeklerin arkasında bulunan karalamalardan sonra sırasıyla ... ve ...'nın cirolarının bulunduğu, çeklerin bankaya ibrazına yönelik herhangi bir şerhin bulunmadığı görülmüştür.
TTK'nın 796/1. maddesi gereğince, bir çek, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün; düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde muhataba ibraz edilmelidir. Aynı maddenin son fıkrasına göre de, ibraz süresi çekte yazılı olan düzenlenme tarihinin ertesi günü başlar.
TTK 'nın 814/1. maddesi gereğince ise hamilin cirantalara, düzenleyene ve diğer çek borçlularına karşı sahip olduğu başvuru hakkı ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir.
TTK'nın 796/1. madde hükmüne göre, çekin yasal süre içinde muhatap bankaya ibrazı zorunlu olup, ibraz edilmemesi halinde alacaklı, aynı kanunun 808. maddesi gereğince, çek borçlularına karşı müracaat hakkını kaybeder.
TTK'nın 814. Maddesinde öngörülen zamanaşımı süreleri içinde ilgililere başvurabilmesi için her şeyden önce başvuru hakkının kaybedilmemiş olması gerekir.
Somut olayda, takibe dayanak çeklerin süresi içinde bankaya ibraz edilmediği sabit olup, TTK'nın 808. maddesi gereğince, hamilin çek borçlularına karşı müracaat hakkını da kaybettiği anlaşılmıştır.
Çeki ibraz süresi içinde muhatap bankaya ibraz etmeme veya ibraz etmesine rağmen süresi içerisinde ödenmeme durumunu tespit ettirmeme nedeniyle başvuru hakkını kaybeden yahut hakkı zamanaşımına uğrayan hamil artık müracaat borçlularına başvuramaz. Bu durumda başvuru hakkını kaybeden veya hakkı zamanaşımına uğrayan hamilin başvurabileceği yollardan biri TTK 818/1-(m) madde atfı uyarınca TTK 732. Maddede düzenlenen kambiyo senetlerine özgü sebepsiz zenginleşme davasıdır. TTK 732. Maddeye dayalı sebepsiz zenginleşme hamil tarafından sadece düzenleyene karşı açılabilecektir.TTK 732/4 madde hükmüne göre, hamilin çekin zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden günden itibaren bir yıllık zamanaşımı süresi içinde bu davayı açması gerekir.
Kambiyo hukukundan kaynaklanan hakları yitiren hamil, taraflar arasında temel ilişki bulunması halinde böyle bir senede yazılı delil başlangıcı olarak dayanılabilir. Taraflar arasında temel ilişki bulunmaması halinde ise hamilin 6102 sayılı Kanun’un 732. maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde keşideciye başvurma hakkı bulunmaktadır.
Davacı tarafça, davaya konu çeklerin Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağına karşılık, yine keşidecisinin ... olduğu ve ... tarafından ciro edilen dava dışı iki adet senet ile birlikte kendisine verildiğini, bunun üzerine Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağı için ... ve ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi ibra edilerek 07/03/2017 tarihli ibranamenin düzenlendiği, davalıların ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi ortağı olduğunu, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağından sorumlu olduklarını belirtilmiştir.
Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı vekili tarafından ... Tekstil aleyhine, 13/04/2015 tarihinde, 13/04/2007 tarih ve 029947 numaralı 70.209,72-TL bedelli faturaya dayalı, 70.209,72-TL asıl alacak, 71.773,53-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 141.983,25-TL alacağa yönelik ilamsız takip başlatıldığı görülmüştür.
07/03/2017 tarihli "İBRANAMEDİR" başlıklı belgede; " Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. Sayılı dosyası alacağı haricen tahsil edilmiştir. Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. Sayılı dosyası alacağı konusunda ...(...) ve ... Tekstil Ltd. Şti. 'ni ibra ederiz" yazılı olduğu, ibra edenlerin ... ve vekili ile ibraz edilenler ... ve ... Tekstil Ltd. Şti. 'nin imzalarının bulunduğu görülmüştür.
Mahkememizce alınan 05/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davaya konu B-4904826 çek numaralı ve 40.000 TL değerindeki çekin;
ön yüzünde ... adına atılı olan imzaların ... eli ürünü olmadığı, arka yüzünde ... isim yazısı altında atılı olan imzanın ... eli ürünü olduğu, B-2512138 çek numaralı ve 50.000TL değerindeki çekin;
ön yüzünde ... adına atılı olan imzanın ... eli ürünü olduğu, ön yüzünde keşide tarihi bölümünde atılı olan düzeltme paraf imzanın ... eli ürünü olmadığı, arka yüzünde ... isim yazısı altında atılı olan imzanın ... eli ürünü olduğu yönünde rapor düzenlenmiştir.
Takibe konu çeklerde keşideci olarak yer alan davalı ... ile davacı arasında takibe konu çekler yönünden temel ilişki bulunmayıp, davacının TTK 732. Madde gereğince sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak davalıya başvurabilecektir. Ancak alınan bilirkişi raporu ile davaya konu B-4904826 çekteki keşdeci imzasının davalı ... eli ürünü olmadığı tespit edilmiş olup davacı tarafından düzenlenmeyen çek sebebiyle davacının sorumlu olmayacağı, ayrıca davaya konu B-2512138 çek numaralı çekteki ön yüzünde ... adına atılı olan imzanın ... eli ürünü olduğu tespit edilmişse de, ön yüzünde keşide tarihi bölümünde atılı olan düzeltme paraf imzanın ... eli ürünü olmadığı tespit edilmiş olup paraflı keşide tarihi olan 31/12/2013 dikkate alındığında bile takip tarihi olan 18/10/2019 tarihi itibariyle TTK 732/4 madde hükmüne göre zamanaşımı süresi geçmiş olup, bu nedenlerle davalı ... yönünden Mahkememizce davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafça, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyası alacağına karşılık davaya konu çeklerin verildiğini belirterek davacıdan önce ciranta olarak yer alan davalı ... ile arasında takibe konu çekler yönünden temel ilişki bulunduğunu belirterek davaya konu çeklere bir ispat vasıtası olarak dayanmıştır.
Mahkememizce Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyasında takibe konu 13/04/2007 tarih ve 029947 numaralı 70.209,72-TL bedelli fatura alacağı yönünden taraflar tacir olup, ticari defterler ile ticari ilişki ve alacak miktarının ispatı mümkün olduğundan mahkememizce taraf ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiştir.
20/01/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Mevcut dava dosyasının, davalı ...'ye ait 2011-2-3-4-5-2016 yılları fiziki (yevmiye, kebir) defterlerinin incelenmesi sonucu;
Yıldırım Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 09.11.2020 tarih cevap yazılarına göre;
... Tekstil İplik San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 2007 yılı BA BS formlarına göre; Davacı ...
Karaca'dan alış bildiriminin olmadığı, Yenimahalle Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 15.03.2022 tarih cevap yazılarına göre;
davacı ...'nın 2007 yılı KDV matrah bildirimlerine göre; davacı ..., Ankara 30.İcra Müdürlüğü 2015/... esas sayılı dosya ile ... Tekstil aleyhine 13/04/2007 tarih 029947 nolu 70.209,72 TL bedelli faturaya dayalı takip yaptığı, davacı ...; 04/2007 döneminde KDV beyannamesi ile vergi dairesine herhangi bir satış bildirmediği, fatura tarihinin ait olduğu ayda KDV beyannamesi ile satış bildirmesi gerektiği, davalı ...'nin 2011-2-3-4-5-2016 yılları (yevmiye, kebir) defterlerinin açılış tasdiklerinin
olduğu, 2011 yılı (yevmiye) defterinin kapanış tasdiğinin olmadığı, 2012-3-4-5-2016 yılları (yevmiye)
defterlerinin kapanış tasdiklerinin olduğu, davalının 2014-2015-2016 yılları (kebir) defterlerinin
yazdırılmadığı boş olduğu, davalı ...'nin 2011 yılı yevmiye defterine göre; 10.06.2011 tarih 84 nolu yevmiye maddesi davalı ... ...'nin Bank Asya Uludağ Kurumsal Şubesine; ... Tekstil'den 315.000 TL havale gelmiş olduğu, ... Tekstil'e herhangi bir alacak kaydı yapılmamış olduğu,
davalının defterlerinde ... ile ilgili başka bir işlemin olmadığı, davalı ...'nin defterlerinde, dava konusu çeklerle ilgili herhangi bir kaydın olmadığı, davalı ...'nin incelenen mevcut defterlerine göre; Davacı ... ile ilgili herhangi bir kaydın olmadığı yönünde rapor düzenlenmiştir.
18/05/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/13 Esas sayılı dosyasında olduğu belirtilen davacı ...' ya ait ticari defterlerin bulunmadığı, tarafların 2007 yılı defterlerine ulaşılamaması sonucu; Ankara 30. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... Esas sayılı dosyasında 13.04.2007 tarihli 029947 nolu 70.209,72 TL üzerinden takibe konu edilen faturanın taraf ticari defter kayıtları incelenemediğinden kayıtlı olup olmadığının tespit edilemediği, davalı ...’ un Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/13 Esas sayılı dosyasındaki ticari defter kayıtlarında; Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyasına konu 31.12.2013 tarihli 50.000.00 TL ve 03.07.2014 tarihli 40.000.00 TL çeklerin davalı defterlerinde kaydına rastlanmadığının belirtildiği görülmüştür.
Sonuç olarak, her ne kadar alınan bilirkişi raporu ile davaya konu çeklerde ve ibranamedeki davalı ... adına atılı imzaların davalı ...'a ait olduğu sübut bulmuşsa da, söz konusu ibranamede alacağın haricen tahsil edildiği belirtilmiş olup, davaya konu çeklere ilişkin bir ibare bulunmadığı, dosya kapsamındaki mevcut delil durumuna göre de davacı tarafça Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı dosyasında takibe konu 13/04/2007 tarih ve 029947 numaralı 70.209,72-TL bedelli faturadan kaynaklı alacağına karşılık davaya konu çeklerin verildiğini ispat edemediği anlaşılmakla davalı ... yönünden sübut bulmayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Ayrıca dosya kapsamından davacının takibinde kötü niyetli olduğuna dair delil bulunmadığından yasal şartlar oluşmamakla davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmemiştir.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 269,85-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 1.086,98-TL harçtan mahsubu ile bakiye 817,13-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davalı... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davalı ... tarafından yapılan müzekkere giderine ilişkin toplam 21,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'a VERİLMESİNE,
7-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
8-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/11/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza