T.C. ADANA BAM 17. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1420 - 2025/1560
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/1420
KARAR NO : 2025/1560
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 18/07/2023
NUMARASI: 2020/623 Esas 2023/349 Karar
DAVACI: ... -
VEKİLLERİ: Av.
DAVALI: ... ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : 27/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 27/10/2025
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 18/07/2023 tarih ve 2020/623 Esas - 2023/349 Karar
sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... ... Mah. .... Sok. NO:3. ... adresindeki yeni kurulan iş yerini yeni kurduğunu ve çalışacak makinalar daha henüz kurulmadığını, kurulmuş ise de yeni kurulmuş veya kurulacak olanların olduğunu ve müvekilinin iş yerini tamamen fiili olarak faliyete bulunmadığı için daha henüz vergi levhasını alamadığını ve kira sözleşmesi ile 13.08.2020 tarihinde dava dışı ... elektrik parekende A.Ş ile ... müşteri nolu ... sözleşme nosu ve ... sözleşme nolu ve ... tesisat nolu elektrik abonesine olduğunu ve elektrik abone depozit bedeli 5.598,61 TL iki taksit halinde perakende faturalarına eklenmek süretiyle sözleşme yapıldığını ve 13.08.2020 tarihinde abone olduktan sonra abonenin ilk tüketimin okunması ve faturalandırılması 28.08.2020 tarihi olup ve müvekkili tarafında tüketim faturasın eklenen depozitin ilk taksit olan bedeli ve tüketim faturası bedelini yatırdığını ve davalının kontrol ve denetim görevlilerinin 07.09.2020 tarihinde yaptıkları kontrol ve denetimde müvekilinin sayacına ... seri nolu kaçak/ usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağı düzenlediklerini, müvekilinin yaptığı ödemelerin ... sözleşme hesap nolu ve ... tesisat nolu elektrik abonesine 07.09.2020 tarih ve tarih ... seri nolu kaçak/ usulsüz elektrik tüketim tespit tutanığına dayanarak 8.9.2020 tarihli 41411.35 TL tahakuk edilen kaçak faturasına mahsuben 13.813.72 TL' nin yatırılıp yatırılmadığını ve iş bu kaçak faturasına mahsuben yatırıldığına davalının kabulu olup olmadığını, şayet iş bu kaçak faturasına mahsuben değilse hangi sebepten yatırılan paranın davalının uhdesinde olduğunu ve hangi sebepten iş bu parayı hesapında kabul ettiğini müzekkere ile davalıdan sorulmasını talep ettiğini, yukarıda sunulan nedenlerden dolayı davalının 07.09.2020 tarihi ve ... seri nolu kaçak usulsuz elektrik tüketim tespit tutanağı dayanarak, cep telefonu mesajla bildirilen 8.0.2020 düzenleme tarihli ve 41.411,35.TL tahakkuk edilen kaçak faturasından dolayı borçlu olmadığının tespitine, müvekilinin gelecekte mağduriyetinin önlemesi için, ... Mah. .... Sok. NO:3 ... adresindeki ... sözleşme hesap nolu ve ... tesisat nolu elektrik abonesine 07.09.2020 tarihi ve ... seri nolu kaçak usulsuz elektrik tüketim tespit tutanağı dayanarak, cep telefonu mesajla bildirilen 8.9.2020 düzenleme tarihli ve 41.411,35.TL tahakuk edilen kaçak faturasında dolayı dava sonuna kadar teminat karşılığında, dava sonuçlanıncaya kadar ihtiyati tedbiren elektriği kesilmemesine, dava konusu kaçak tutanaga dayanarak 41.411.35.TL kaçak faturadan dolayı haksız ödenen 13.813.72.TL paranın istirdatına iadesine ve dava kousu faturanın davalı tarafında icra takibi yapılması durumunda ise takibinin ihtiyati tedbiren durdurulmasına, yargılama masraflarını ve vekalet ücretini davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesine özetle: Karşı tarafın hileli davranışlarla ve profesyonelce hareket ederek ayrı bir hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullanmış olduğu, ... numaralı tesisata ait ... kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağının nedeninin “müdahaleli sayaç" kullanılması olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı 42.maddesinin c bendinde; "perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilmiş olduğu, davacı/borçlunun sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılmasına neden olarak elektrik kullandığı tespit edilmiş olduğu, müvekkili kurumun; davacı/borçlu tarafın, ölçü bölümünün mühürlerine müdahale ettiğini tespit etmiş olduğu ve ölçüm sırasında sayaçta ekran görüntüsüne de rastlanmadığı, mühüre dıştan bakıldığında dahi, pürüzsüz olması gereken mühürle oynama yapıldığı belli olduğu, sayacın bu şekilde endeks kaydetmesi engellenmiş olduğu, abonelik başlatılmasından sonra tüketim yapılmasına rağmen ssate yansımamasının sebebinin müdahaleli sayaç olduğu, davacı/borçlu tarafın abonelik başlangıçlarından itibaren kaçak elektrik kullanmış olduğu, bununla alakalı Sayaç İnceleme Raporu, Sayaç Test Raporu, Kwh Tüketim Ekstresinin dilekçeye ekli olduğu,
Dava konusu tutanağın, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin, 42/1-c maddesine göre düzenlenmiş ve buna göre hesaplama yapılmış olduğu, yani davacı tarafından ölçü sistemine müdahale ederek kaçak elektrik kullanılmış olduğu, davacı tarafın söz konusu tüketimi, ölçü bölümünün mühürlerine müdahale ederek tüketimin sayaçtan geçmesine engel olmak suretiyle gerçekleştirmiş olduğu, tahakkuk hesabının tesisata ait kurulu güç üzerinden yapılmış olup, çalışma saatinin operasyon merkezinden gelen 3 vardiya bilgisine istinaden 21 saat olarak alınmış olduğu, üç vardiya çalışıldığına ilişkin görgü tespit tutanağının da ekte sunulduğu, karşı tarafın kaçak enerji tüketiminde bulunduğu belgelerle de sabit olduğu, davacı tarafın borcunu ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin, ikrar ederek ödeme yapmış olduğu, müvekkili kurumca tahakkuk ettirilen kaçak elektrik bedeli nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve ödenen bedelin istirdadı isteminin kabulü mümkün olmadığı, İcra tehdidi altında olmadığı halde tahakkuk ettirilen kaçak tüketim bedelini ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin ödeyen davacının bu ödemenin istirdatını talep hakkının bulunmadığı, henüz davacı/borçluya takip gerçekleştirmeden icra tehdidi altında davacının ödeme yaptığını iddia etmenin mümkün olmadığı, bu durumun yerleşik Yargıtay kararlarında da sabit olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 78.maddesine göre; "Borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir. Zamanaşımına uğramış bir borcun ifasından veya ahlaki bir ödevin yerine getirilmiş olmasından kaynaklanan zenginleşmeler geri istenemez. " denilmekte olduğu, buna göre davacı tarafın yaptığı hiçbir ödeme bir takip prosedürü içerisinde ya da cebri icra tehdidi altında yapılmadığı anlaşıldığından menfi tespit ve istirdat isteminin kabulünün hukuka açıkça aykırılık teşkil edeceği, savunularak davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece".... Tüm dosya kapsamının incelenmesi sonucu; davacı ... Mah. .... Sok. NO:3. ... adresindeki yeni kurulan iş yerini tamamen fiili olarak faaliyette bulunmadığı için daha henüz vergi levhasını alamadığını ve kira sözleşmesi ile 13.08.2020 tarihinde dava dışı ... elektrik parekende A.Ş ile ... müşteri nolu ... sözleşme nosu ve ... sözleşme nolu ve ... tesisat nolu elektrik abonesine olduğunu ve elektrik abone depozit bedeli 5.598,61.TL iki taksit halinde parekende faturalarına eklenmek suretiyle sözleşme yapıldığını ve 13.08.2020 tarihinde abone olduktan sonra abonenin ilk tüketimin okunması ve faturalandırılması 28.08.2020 tarihi olup ve müvekkili tarafında tüketim faturasın eklenen depozitin ilk taksit olan bedeli ve tüketim faturası bedelini yatırdığını ve davalının kontrol ve denetim görevlilerinin 07.09.2020 tarihinde yaptıkları kontrol ve denetimde müvekilinin sayacına ... seri nolu kaçak/ usulsuz elektrik tüketim tespit tutanağı düzenlediklerini, davacının yaptığı ödemelerin ... sözleşme hesap nolu ve ... tesisat nolu elektrik abonesine 07.09.2020 tarih ve ... seri nolu kaçak/ usulsuz elektrik tüketim tespit tutanığına dayanarak 8.9.2020 tarihli 41.411,35 TL tahakuk edilen kaçak faturasına mahsuben 13.813,72 TL' nın yatırıldığını iddia etmiş, alınan bilirkişi raporunda 39.812,01 TL bedelli kaçak tüketim faturasına istinaden yatırıldığı belirtilen 41.411,35 TL tutarın, ... tarafından ibraz edilen 07.07.2022 tarihli yazı ekindeki taksitlendirme ayrıntılarından da doğrulanmış olup, bu dökümana göre de, 08.09.2020, 12.10.2020, 10.11.2020, 09.12.2020 ve 12.01.2021 ödeme tarihli, 6.901,86 TL tutarlı 5 adet ödeme ile 10.02.2021 tarihli 6.902.05 TL ile birlikte ödeme toplamının 41.411,35 TL olduğunu, davacı tarafından toplamı 41.411,35 TL olan ödemelerin, dava konusu 39.812,01 TL bedelli kaçak faturasına istinaden yatırılmış olduğu tespit edildiğinden, davacının, davalı şirkete (...) borçlu olmadığı gibi, fazladan ödediği tutarın 41.411,35 -25.336,80 — 16.074,55 TL olduğu belirtildiği anlaşıldığından bilirkişi raporu hükme esas alınarak açılan davacın kısmen kabulü ile, davacının davalıya 07/09/2020 tarih ve ... seri no'lu usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağından kaynaklı 41.411,35 TL borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir.
Öte yandan davacı vekilince ödenen 13.813,72 TL'nin de istirdatına karar verilmesi talep edilmiş ise de; icra tehdidi altında olmadığı halde tahakkuk ettirilen kaçak tüketim bedelini ihtiraz-i kayıt ileri sürmeksizin ödeyen davacının bu ödemenin istirdatını talep hakkının bulunmadığı kabul edilerek iş bu talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Açılan davanın KISMEN KABULÜ İle;
Davacının davalıya 07/09/2020 tarih ve ... seri no'lu usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağından kaynaklı 41.411,35 TL BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine, ...." karar verilmiştir.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: İlk derece mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu, davalının kontrol ve denetim görevlilerinin 07/09/2020 tarihinde yaptıkları kontrol ve denetimde ... seri nolu kaçak/usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağı ile müvekkilinin kaçak elektrik kullandığı iddiasına dayanak davalı tarafından müvekkili ... hakkında 39.12,01 TL asıl kaçak elektrik faturasının tahakkuk edildiğini, davalı tarafından ya bu borcun tamamen peşin ödemesi veya faizi ile birlikte 6 eşit taksitle taksitlendirilmesi durumunda elektriğin açılacağının baskısı sonucunda müvekkilinin de tahakkuk edilen kaçak faturasının taksitlendirilmesi kabulü karşısında fatura borcu faizi ile birlikte 41.411,13 TL olan borcun ilk taksidini 08/09/2020 tarihinde ödemesi sonucunda elektriğin açıldığını, davalının hukuka aykırı tahakkuk ettiği 39.812,01 TL asıl ve faizi ile birlikte 41.411,13 TL taksitlendirilmesinden sonra, davalı aleyhine .... Asliye Ticaret Mahkemesinde 2020/623 Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasının yargılama aşamasında davalı tarafından tahakkuk edilen faturanın yargılama devam ederken müvekkili elektriğinin kesilmesi baskısı veya hakkında icra takibi yapılması baskısı nedeniyle taksitlendirilen borcun tamamı olan 41.411,13 TL'yi davalıya ödemiş olduğunu, yargılama aşamasında dosyaya sunulan bilirkişi raporlarına göre müvekkilinin kullandığı kaçak elektrik bedelinin 25.336,80 TL olduğunu, ancak ilk derece mahkemesi, müvekkilinin davalıya fazladan ödenen ve ödemek zorunda bırakılan 16.074,55 TL'nin borçlu olmadığı nedeniyle davalıya fazla ödenen 16.074,55 TL miktarın mahkemeye verilmiş olunan istirdat dava taleplerinin hukuka aykırı gerekçesi ile reddine karar verdiğini, istinaf başvurusunun kabulü ile .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/623 Esas, 2023/349 Karar sayılı kararında 16.074,55 TL istirdat talebinin reddi kararının kaldırılıp, kabulü yönünde karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Müvekkili şirket, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine göre karşı tarafın kaçak elektrik kullandığını tespit ettiğini ve bu hususu kanıtlar nitelikte somut belgeleri dosyasına sunmuş olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporlarında söz konusu sayacın arızalı ve bozuk olduğunun tespit edildiğini, abonelikte kaçak elektrik kullanılmadığı dava konusu olan 39.812,01 TL bedelli kaçak tüketim faturasının yerine 25.336,80 TL bedelli fark tüketim faturasının işleme konulmasının gerektiğinın belirtildiğini, daha sonra ise davacının borçlu olmadığının söylendiğini, buna rağmen fazla ödenen bedelin 16.074,55 TL olduğunun söylendiğini, bilirkişi raporunun kendi içerisinde çelişkili olduğunu, mahkeme de iş bu çelişkili raporda söylenmek isteneni tam olarak tespit edemediği için iş bu hatalı hükmü kurduğunu, bilirkişi raporuna göre davacının, müvekkili şirkete borçlu mudur değil midir açıklayacı bir biçimde izah edilmesinin gerektiğini, 13/06/2022 tarihli rapordan sonra kaçak tespitinde bulunan müvekkili şirket tanıkları mahkemece dinlenmiş olup, işbu tanıkların beyanları ve müvekkili tarafından yapılan itirazların değerlendirilmeden 09/03/2023 tarihli bilirkişi raporunun değiştirilmeden tekrar mahkemeye sunulduğunu, söz konusu raporlarda değerlendirmenin hatalı yapıldığını ve bu hatalı değerlendirmelerle verilen kararın kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili şirket davacı/borçlu tarafın, ölçü bölümünün mühürlerine müdahale ettiğini tespit ettiğini ve ölçüm sırasında sayaçta ekran görüntüsüne de rastlanılmadığını, bununla alakalı fotoğrafların daha öncesinde dosyaya sunulduğunu, mühüre dıştan bakıldığında dahi, pürüzsüz olması gereken mühürle oynama yapıldığının belli olduğunu, sayacın bu şekilde endeks kaydetmesinin engellendiğini, abonelik başlatılmasından sonra tüketim yapılmasına rağmen saate yansımamasının sebebinin müdahaleli sayaç olduğunu, davacı/borçlu tarafın abonelik başlangıçlarından itibaren kaçak elektrik kullandığını, dava konusu tutanaın, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine göre düzenlendiğini ve buna göre hesaplamanın yapıldığını ileri sürerek istinaf incelemesi neticesinde ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; kaçak elektrik kullanımı nedeniyle tahakkuk eden borçtan borçlu olunmadığının tespiti ile yapılan ödemenin iadesi istemine ilişkindir.
İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece, iddia / savunma, dosya kapsamında yer alan belge ve deliller ışığında bilirkişi kök ve ek raporları alınarak,"Açılan davanın KISMEN KABULÜ İle; Davacının davalıya 07/09/2020 tarih ve ... seri no'lu usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağından kaynaklı 41.411,35 TL BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir. Karar, davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Dava konusu borcun dayanağını oluşturan 16/05/2022 tarihli tutanağın düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 30/05/2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde;
Sayacın doğru tüketim kaydetmemesi halinde tüketim miktarının tespiti
MADDE 37 – (1) Sayacın arızalanması veya ölçme hassasiyetinden şüphe edilmesi halinde, tüketici veya dağıtım şirketi tarafından sayacın kontrolü talep edilebilir. Bu kapsamda sayacın, tüketicinin kusuru dışında herhangi bir nedenle eksik veya fazla tüketim kaydettiğinin ya da hiç tüketim kaydetmediğinin;
a) Sayaç dışı bir unsurdan kaynaklanması ve bu durumun dağıtım şirketince yerinde yapılan incelemede teknik olarak tespit edilmesi,
b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sayaçtan kaynaklanması ve bu durumun sanayi ve teknoloji il müdürlüğünden alınan sayaç muayene raporunda teknik olarak tespit edilmesi, durumlarında eksik veya fazla tüketime ilişkin hesaplama yapılır.
(2) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında yapılan hesaplamalarda; öncelikle varsa tüketicinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketim değerleri yoksa sayaç değişim tarihinden sonraki ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait günlük ortalama tüketim değerleri dikkate alınarak hesaplama yapılır. Bu iki tespitin yapılamaması durumunda benzer özelliklere sahip kullanım yerlerinin tüketimleri dikkate alınarak geçmiş dönem tüketimleri hesaplanır. Kullanım amacı tarımsal sulama olan tüketicilerin hesaplamalarında, tarım il/ilçe müdürlükleri ve resmî kurumlardan alınan belgeler ile yerinde yapılan tespitlere göre ürün belirlenerek, ürün karakteristiğine uygun hesaplama yapılabilir.
(3) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında düzenlenen faturaya esas süre, dağıtım şirketinin ve/veya tedarikçinin lehine olması ve doğru bulgu ve belgenin bulunması halinde, 180 günü geçemez. Söz konusu bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde ise faturaya esas sürenin başlangıcı olarak, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan sayaç kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemlerinden en son işlem tarihi esas alınır. Ancak bu süre hiçbir şekilde 90 günü geçemez.
(4) Bu madde kapsamında, sayaç, sayaç değiştirme tutanağı düzenlenerek değiştirildiği tarihten itibaren en geç 10 iş günü içerisinde ilgili Bilim Sanayi İl Müdürlüğüne gönderilir. Bilim Sanayi İl Müdürlüğünden alınan rapora istinaden 10 iş günü içerisinde ilgili dağıtım şirketi tarafından eksik veya fazla tüketime ilişkin fark ve bu farka ilişkin belgeler ilgili tedarikçiye gönderilir. İkinci fıkra kapsamında sayaç değişim tarihinden sonraki ödeme bildirimine esas ilk iki dönem tüketim miktarının ortalaması alınarak hesaplama yapılması gerekiyorsa ilgili belgeler bu sürenin bitiminden itibaren 10 iş günü içerisinde tedarikçiye gönderilir. Tedarikçi eksik veya fazla tüketime ilişkin bildirimi 3 iş günü içerisinde faturalandırarak tüketiciye gönderir.
(5) Bu madde kapsamında faturalamaya esas sürenin başlangıcı, ikili anlaşma veya perakende satış sözleşmesinin imzalandığı tarihten önceki bir tarih olamaz.
(6) Bu madde kapsamında yapılan faturalama işleminde sayacın eksik tüketim kaydettiği dönem birim fiyatları kullanılır ve gecikme zammı uygulanmaz. Söz konusu miktar, faturaya esas alınan tüketim döneminin içerisindeki ay sayısı kadar eşit taksitler halinde ödenir.
Taksitlendirme yapılması halinde vade farkı alınmaz. Yapılan tüketim hesabı dönemi içinde kalan, varsa daha önce yapılmış tüketim miktarları tenzil edilir. Eksik tüketim kaydedilen durumlarda, önceden ödenmiş olan bedeller, faturaya yansıtılmaz.
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamındaki hesaplamalar sonucunda, fazla tüketim kaydedildiğinin tespit edilmesi halinde tüketimdeki farklar, kullanım dönemi birim fiyatlarıyla ve gecikme zammı ile birlikte, tüketicinin talebi halinde ve tercih ettiği ödeme yöntemine göre nakden ve defaten 3 iş günü içerisinde, ilgili tüketiciye tedarikçi tarafından iade edilir. Diğer hallerde mahsuplaşmak suretiyle ilgili tüketiciye iade edilir. Mahsuplaşmayı içeren ödeme bildiriminin düzenlenme tarihine kadar gecikme zammı uygulanır. Bu fıkra kapsamında hesaplanan gecikme zammı dağıtım şirketi tarafından tedarikçiye ödenir.
(8) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamındaki hesaplamalara ilişkin EK-7’de yer alan form düzenlenir ve EK-7 formu ilgili tedarik şirketi tarafından ödeme bildirimi/fatura ile birlikte ya da ödeme bildirimi/fatura gönderilmeden önce tüketiciye gönderilir. Sayaç muayene raporunun ya da teknik tespit raporunun bir örneği de EK-7 formuyla birlikte tüketiciye gönderilir. Ayrıca tedarikçi tarafından kalıcı veri saklayıcısı ile de tüketiciler bilgilendirilir.
(9) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında tüketicilere yapılacak iadelere ilişkin olarak Dengeleme ve Uzlaştırmaya ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca yapılması mümkün olmayan düzeltmeler ve faturalama işlemleri dağıtım şirketi tarafından yerine getirilir. Dağıtım şirketi, iadeye esas tüketim miktarını kullanım dönemindeki düzenlemeye tabi tarifeler kapsamında ilgili tüketici grubu için onaylanan fiyatlarla ve gecikme zammı ile birlikte hesaplayarak tüketicinin tercih ettiği ödeme yöntemine göre nakden ve defaten 3 iş günü içerisinde ilgili tüketiciye iade eder.
(10) Periyodik bakım kapsamında değiştirilen sayaçlara ilişkin fark veya iade hesaplaması yapılmaz.
(11) (Ek:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında düzenlenecek olan faturalar normal tüketim faturasından ayrı olarak düzenlenir.
Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri
MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,
c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,
ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci
MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;
a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.
b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır.
c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.
ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(4) (Değişik:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
(6) (Mülga:RG-20/2/2021-31401)
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır.
Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması
MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.
(4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre
MADDE 45–(1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a)42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b)42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c)42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
(5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır.
Özel hukuk tüzel kişisi olan davacı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2021/4894 Esas ve 2021/10580 Karar; 2022/8164 Esas ve 2023/954 Karar sayılı ilamları da aynı yöndedir.).
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 25.03.2024 Tarih, 2024/83 Esas ve 2024/1218 Karar sayılı ilamında gerekçeleri belirtilmek suretiyle kaçak elektrik tutanaklarının aksi sabit oluncaya dek geçerli belgelerden olmadığı, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesinin esas olduğu, ispat yükünün kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden şirkete ait olduğu, kaçak elektrik kullanımının çeşitli yöntemlerle yapılabilmesi nedeniyle tespit işlemleri için farklı usuller ve buna bağlı olarak yapılacak çeşitli işlemler öngörüldüğünden her uyuşmazlıkta somut olayın özellikleri ile bildirilen delillerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Mahkemece aldırılan Elektrik ve Elektronik Mühendisi bilirkişi tarafından hazırlanan 21/12/2021 tarihli kök rapor ile; "30.05.2018 tarih ve 30436 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak, bu tarihten itibaren
yürürlüğü giren ve 07.09.2020 tarihli kaçak tutanağı tarihinde geçerli olan Elektrik Piyasası
Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin; Kaçak elektrik enerjisi tüketimi ile ilgili 42.c maddesine
göre (Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit
edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan
geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,) ... tarafından kaçak elektrik kullanımı
yapıldığı iddiası üzerine dava konusu tutanak ve faturanın tahakkuk ettirildiği anlaşılmışsa da,
aynı yönetmeliğin, 43.2.a.b ve c. maddeleri gereği sayaç sökülerek laboratuar ortamında
incelendikten sonra “ 42.c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi
suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer
alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir” hükmüne aykırı hareket edildiği, dolayısıyla kaçak elektrik tespit
süreci için aceleci davranıldığı kanaatine varıldığını, sayacın 42.a ve b maddelerine
(42.a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır. b) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili
EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir.) uygun olarak 07.09.2020 tarihinde sökülmesine rağmen,
42.c maddesi gereği laboratuar raporu beklenilmeden aynı tarihte kaçak tutanağının tanzim
edildiği tespit edildiğini, gerek ... tarafından düzenlenen sayaç inceleme bildiriminde,
gerekse sayacı üreten fabrikada yapılan testler sonucu düzenlenen raporda sayacın arızalı ve
bozuk olduğu tespit edildiğinden ve hatta ... firması tarafından üretim hatası olarak kabul
edilerek, garanti kapsamında yeni bir sayacın verildiği dikkate alındığında, 07.09.2020
tarihinde değiştirilen sayaca, davacı tarafından kaçak elektrik kullanımı maksadıyla
müdahalede bulunulmadığı kanaatine varıldığından, kaçak tespit tutanağının da tanzim
edilmesinin yönetmeliğe uygun olmadığı, dolayısıyla kaçak elektrik kullanma tespit tutanağı
ve faturasının iptal edilmesi gerektiği kanaatine varıldığını,
Bu durumda, aynı yönetmeliğin aşağıda arz edilen 37.(2) maddesi uyarınca, sayacın
arızalı olarak çalıştığı dönem tüketimlerinin tespiti için, tüketicinin aynı döneme ait sağlıklı
olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketim değerleri, geçmiş dönem tüketimleri de bulunmuyorsa
sayaç değişim tarihinden sonraki ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait günlük
ortalama tüketim değerleri dikkate alınarak bulunacak miktar üzerinden yeni bir fatura
tahakkuk ettirilmesi gerektiğini,
Dava dosyası içerisinde, abone olan davacının, aboneliğinin başlangıcından itibaren takılı
olan sayacın arızalı ve bozuk olması nedeni ile sağlıklı ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri
bulunmadığını, Sonrası ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketim
değerlerinin de, bulunmaması nedeni ile tarafımdan arızalı ve bozuk dönem tüketim miktarları
ve bedeli hesaplanamadığını, Bu durumda yönetmeliğe göre benzer özelliklere sahip
kullanım yerlerinin tüketimlerinin tespit edilip, geçmiş dönem tüketimlerinin hesaplanması
gerektiğini veya sayacın arızası ve bozukluğundan
dolayı sağlıklı tüketim kaydedilmeyen 13.08.2020 - 07.09.2020 tarihleri arasındaki tüketim
miktarının tespiti için; aynı döneme denk gelen 13.08.2021 – 07.09.2021 tarihleri arasında
sağlıklı ölçülmüş tüketim miktarları varsa, dava dosyasına ibraz edilmeleri halinde, bu dönem
tüketimleri referans alınarak, itilaflı döneme uyarlanması ile ilave tüketim miktarı ve bedeli
hesap edilebileceği" belirtildiği, taraf itirazları nedeniyle bilirkişi tarafından sunulan 13/06/2022 tarihli ek rapor ile özetle; "davalı ... personelince düzenlenen sayaç inceleme bildirimine sayacı üreten ... firmasının 23/10/2020 tarihli elektronik sayaç test raporuna ve ... Valiliği Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü'nce düzenlenen 09/11/2020 tarihli şikayetli elektrik sayaçları tespit tutanağına göre dava konusu olan sayacın bozuk olduğu tespit ve beyan edildiğinden sayaca davacı abonenin müdahalesinin bulunmamsı nedeniyle kaçak elektrik kullanımlarında uygulanan kurulu güç ve günlük çalışma saati baz alınarak yapılan ortalama tüketim formulü ile belirlenecek tüketim miktarı tespiti yapılmasının yönetmeliğe aykırı olacağı, sayacın bozuk olarak çalıştığı tespit edilen 13/08/2020-07/09/2020 tarihleri ile aynı döneme denk gelecek bir yıl sonraki 13/08/2021-07/09/2021 arasındaki tüketim miktarı referans alınarak hesap yapılmasının hakkaniyetli olacağı" tespit edildiği, dosyaya ibraz edilen 18/01/2023 tarihli 2.bilirkişi ek raporunda; öncelikle davalı vekili itirazlarında özetle sayacın mikro işlemci arızasının karşı tarafın müdahalesi sonu oluşup/ oluşmadığının irdelenmesi gerektiğini beyan ettiğinden, bu husus 13.06.2022 tarihli ek raporda da ayrıntılı olarak incelenerek izah edidliği üzere; gerek ... tarafından düzenlenen sayaç inceleme bildiriminde, gerekse sayacı üreten fabrikada yapılan testler sonucu düzenlenen raporda sayacın arızalı ve bozuk olduğu tespit edildiğinden ve hatta sayacı üreten ... firması tarafından üretim hatası olarak kabul edilerek, garanti kapsamında yeni bir sayacın verildiği dikkate alındığında, sayaca davacı abone tarafından kaçak kullanım amacıyla müdahale yapılmadığı kanaati ile yönetmeliğin 37.(2) maddesi uyarınca işlem yapılması gerektiği belirtilmiş ve 07.09.2020 olan sayaç değişim tarihinden sonraki aynı döneme denk gelen | yık sonraki günlük ortalama tüketim değerleri dikkate alınarak bulunan miktar üzerinden hesaplanan normal fatura bedelinin 25.336,80 TL olduğunu, Davacı vekilince, 39.812,01 TL bedelli kaçak tüketim faturasına istinaden yatırıldığı belirtilen 41.411,35 TL tutarın, ... tarafından ibraz edilen 07.07.2022 tarihli yazı ekindeki taksitlendirme ayrıntılarından da doğrulanmış olup, bu dökümana göre de, 08.09.2020, 12.10.2020, 10.11.2020, 09.12.2020 ve 12.01.2021 ödeme tarihli, 6.901,86 TL tutarlı 5 adet ödeme ile 10.02.2021 tarihli 6.902.05 TL ile birlikte ödeme toplamının 41.411,35 TL olduğunu, davacı tarafından toplamı 41.411,35 TL olan ödemelerin, dava konusu 39.812,01 TL bedelli kaçak faturasına istinaden yatırılmış olduğu tespit edildiğinden, davacının, davalı şirkete (...) borçlu olmadığı gibi, fazladan ödediği tutarın 41.411,35 -25.336,80 — 16.074,55 TL olduğu" belirtilmiştir.
Somut olayda; davacı şirketin 13/08/2020 tarihinden başlayan abonelik sözleşmesinin bulunduğu, davalı şirket çalışanları tarafından 07/09/2020 tarihinde davacı hakkında ... Mah.... sk.no:3 İşyeri, ... adresinde bulunan ... tesisata takılı ... nolu sayaca ilişkin olarak "ölçü devresine müdahale ederek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle elektrik enerjisi tükettiğiniz tespit edilmiştir" açıklaması ile kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı düzenlendiği, anılan tutanak dayanak yapılarak davacı hakkında 39.812,01 TL borç tahakkuk ettirildiği, kullanım yerine ilişkin olarak;
*07/09/2020 tarihinde saat 17:13'te ... nolu sayacın tespit anında takılı olduğu açıklaması ile kaçak tüketim tutanağı düzenlendiği,
* 07/09/2020 tarihinde ... seri nolu sayacın sökülerek yerine ... nolu sayacın takıldığı,
*05/10/2020 tarihinde ... nolu sayacın da sökülerek yerine ... seri nolu sayacın takıldığı,
*16/10/2020 tarihinde ... nolu sayacın sökülerek yerine ... nolu sayacın takıldığı,
*... A.Ş.'nin 23/10/2020 tarihli "Elektronik Sayaç Raporu" ile ... seri nolu sayacın teknik serviste yapılan incelemesinde mikroişlemcisinin arızalı ve sayacın bozuk olduğu tespit edildiği,
*Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü'nün 09/11/2020 tarihli "şikayetli Elektrik Sayaçları Tespit Tutanağı" adlı belgede liste halinde 60 adet sayaca ilişkin sonuçların yer aldığı, dava konusu ... seri nolu sayacın karşısında "hafıza devresi arızalı" ve mikro işlemcisi arızalı" açıklamalarının bulunduğu, anlaşılmakla, davalı şirket tarafından davacının sayaca müdahale etmek suretiyle kaçak elektrik kullanımı yaptığı hususunun usulüne uygun deliller ile ispat edilemediği, eksik tüketim kaydının ... seri nolu sayacın mikroişlemcisinin arızalı olmasından kaynaklandığı, eksik tüketim miktarının hesaplanması ve tahsilinin yönetmeliğin 37. Maddesi kapsamında yapılması gerektiği, davalı şirketin bu kapsamda tahakkuk ve tahsil yetkisinin bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Ancak; davacının menfi tespit davası ile birlikte ödediği bedele ilişkin istirdat isteminde de bulunduğu, kaçak tahakkuku yönünden haksız fiile esas davada kaçak tüketim bedelinin ihtirazi kayıtla ödenmesi gerekmediğinden davacının ödediği kaçak bedelinin istirdadına ilişkin dava açılmasında hukuki yararının bulunduğu (benzer mahiyette Yargıtay 3.Hukuk Dairesi 16/05/2022 Tarih, 2022/3660 Esas ve 2022/4574 Karar), mahkemece davacının menfi tespit davasının kabulü ile davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi ile birlikte borçlu olmadığı halde davalı şirkete yapmış olduğu ödemelerin taleple bağlı kalınarak istirdadına da karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde icra tehdidi altında olmadığı halde ve ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin ödeme yaptığı gerekçesiyle istirdat isteminin reddine karar verilmesi usul ve esas bakımından hukuka aykırı olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü gerekmiştir.
HMK'nın 353/1-b.2 maddesinde yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verileceği belirtilmiş olup, anılan yasal düzenleme ve yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca, davacı vekilinin istinaf itirazının kabulü ile; mahkemece verilen hükmün 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
I- Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
II-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, davanın esası hakkında yeniden hüküm kurulmasına giderek;
1-Açılan davanın KABULÜ İle;
Davacının davalıya 07/09/2020 tarih ve ... seri no'lu usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağından kaynaklı 41.411,35 TL BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, 16.074,55 TL ödemenin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 2.828,80 TL karar harcından, peşin alınan 707,21 TL harcın mahsubu ile, bakiye 2.121,59 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap olunan 9.200 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 707,21 TL peşin harcın tamamının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 500,00 TL bilirkişi ücreti, 308,00 TL davetiye gideri ve 78,00 TL müzekkere gideri, 120,00 TL iki tanıklık ücreti olmak üzere toplam 1.006,00 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Hüküm kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
İstinaf yargılaması bakımından;
II- Davacıdan istinaf başvurusu sırasında alınan 269,85 TL istinaf karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
III-Davalı tarafça yapılan İstinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,
IV- Artan gider avansının bulunması halinde, karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
V-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
VI-Temyizi kabil olmayan bu kararın, 6100 sayılı Kanunun 359/4. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkartılıp harç tahsil işlemlerinin yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Kanunun 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi.27/10/2025
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır