T.C. ADANA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/406 - 2024/809
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/406
KARAR NO: 2024/809
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/11/2022
NUMARASI: ... Esas, ... Karar
DAVACI: ... ... -
VEKİLLERİ: Av. ..
Av. ..
DAVALI: 1- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av...
DAVALI: 2- ... SÜT ÜRÜNLERİ A.Ş. -
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVALI: 3- ... ... -
VEKİLİ: Av. ..
İHBAR OLUNAN: ... Sigorta Anonim Şirketi -
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebi İle)
KARAR TARİHİ: 26/03/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 26/03/2024
Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 16.11.2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17.01.2017 tarihinde davalı ... ... idaresindeki ... plakalı araç ile davacının yolcu olarak bulunduğu ... ... (dava dışı) idaresindeki ... plakalı aracın kaza yapması sonucu davacının yaralandığını, ... plakalı aracın işleteni davalı ... Süt Ürünleri. AŞ'nin, ZMM sigortacısının ... ... Sigorta AŞ olduğunu, dava dışı ... plakalı aracın ZMM sigortacısının davalı ... Sigorta AŞ olduğunu, kazanın oluşumunda her iki araç sürücüsünün de kusurlu olduğunu, müvekkilinin kazadan önce Adana ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinde hemşire olarak çalıştığını, kaza nedeni ile müvekkilinin omurgasına yirmiden fazla platin takıldığını, belinden aşağısının felç durumda olduğunu, Ç.Ü. Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen rapora göre müvekkilinin kaza nedeniyle %96 oranında kalıcı maluliyete maruz kaldığının tespit edildiğini ve ömür boyu ihtiyaçlarını karşılayamayacak, bir başkasının yardımına muhtaç kalacağını, kaza nedeni ile müvekkilinin uğradığı davacının uğradığı zararın (kalıcı çalışma gücü kaybı, geçici iş görmezlik ve bakıcı gideri zararı) karşılanmadığını ileri sürülerek fazlaya ilişkin haklar saklı olmak üzere; 500 TL maddi tazminatın (kalıcı maluliyet, geçici iş görmezlik, bakıcı gideri) kaza tarihinden itibaren uygulanacak reeskont faizi ile birlikte üç davalıdan müteselsil olarak tahsiline, 500.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren uygulanacak reeskont faizi ile birlikte ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ’den müteselsil olarak tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 26.11.20202 tarihli dilekçesi ile; davalı ... Sigorta AŞ tarafından davanın ikamesinden sonra poliçe üst limiti olan 330.000,00 TL ödeme yapıldığını belirterek bu davalıya karşı açılan davadan feragat ettiklerini beyan etmiştir.
Davacı vekili 19.10.2022 tarihli dilekçesi ile; maddi tazminat istemini (... ... Sigorta AŞ tarafından yapılan 434.119,71 TL ödeme mahsup edilerek) 1.412.645,10 TL'ye çıkarmıştır.
CEVAP: Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesi ile; davacı ile davalı şirketin sulh olduğunu, karşı taraftan yargılama gideri ve vekalet ücreti istenmediğini beyan etmiştir.
Davalı ... Süt Ürünleri AŞ vekili cevap dilekçesi ile; ... plakalı aracın işleteni olduğunu, kazanın oluşumunda karşı araç (... plakalı) sürücüsü ... ...'in asli kusurlu olduğunu, davacının emniyet kemeri takmadığından kaza nedeniyle araçtan dışarı fırladığını, davacının emniyet kemeri takmayarak zararın artmasına sebebiyet verdiğinden tazminattan indirim yapılması gerektiğini, talep edilen manevi tazminatın fahiş olduğunu belirterek davanın reddi talep etmiştir.
Davalı ... ... davaya cevap vermemiş, bilirkişi raporları ve talep artırım dilekçesine karşı sunduğu dilekçelerde kazanın oluşumunda davalının kusursuz olduğunu, davacının gelir kaybına uğramadığını, yapılan hesaplamaların fahiş olduğu ve sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, davalı ... Sigorta AŞ’ye karşı açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ’ye karşı açılan maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile; bu dava yönünden davacının uğradığı 7.107,34 TL geçici iş görmezlik, 676.579,87 TL kalıcı maluliyet ve 728.957,88 TL bakıcı gideri zararından (toplam 1.412.645,09 TL) davacının emniyet kemeri takmayarak zararın oluşmasında/artmasında müterafık kusurlu oluşu nedeniyle TBK 52. Maddesi uyarınca takdiren %20 oranında indirim yapılarak 1.130.116,07 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak yasal ile birlikte müteselsil olarak davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'ye karşı açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 275.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak yasal faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Karara karşı davacı vekili istinaf dilekçesi ile; müvekkilinin müterafik kusurunun bulunduğu gerekçesi ile hükmolunacak tazminattan %20 oranında indirim yapılmasının hukuka hakkaniyete aykırı olduğunu, davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin anonim şirket olup ticari faaliyette bulunduğunu, söz konusu kazanın davalıya ait aracın ticari faaliyeti sırasında gerçekleştiğini, bu nedenle meydana gelen zarar sonrası tahsiline karar verilen tutarlara ticari faiz işletilmesi gerektiğini, müvekkilinin davaya konu kaza nedeni ile kaza anında ve tedavisi devam ederken dayanılması zor, büyük acı ve ızdırap çektiğini, bu nedenle manevi tazminat taleplerinin tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılarak maddi ve manevi tazminatlar yönünden davanın tümden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Karara karşı davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu kazanın ... ...'in asli kusuru sebebi ile gerçekleştiğini, müvekkili ve diğer davalıya %25 oranına kusur atfedilmesini kabul etmediklerini, olayın meydana gelmesinde asli kusurlu olan davalı ...'in davacının maluliyetinden tek başına sorumlu olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydı ile hükmedilen maddi ve manevi tazminat tutarlarının fahiş olduğunu, davacının kalıcı iş göremezlik zararına yönelik hesaplamada davacının gelir kaybı gibi hususlar Yargıtay kararları ile getirilen ölçütlere uygun şekilde denetlenmediğini, davacıya dava dışı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin usulünce mahsubu gerektiğini ve bu ödemenin denetime elverişli olarak tespiti için ilgili dava dışı sigorta şirketine davanın ihbar edilmesi gerekirken sadece davacı tarafından getirilen deliller kapsamında mahsup işlemi yapılmasının hatalı olduğunu, mahkemece hükmedilen manevi tazminatın çok yüksek olduğunu, ayrıca davacının müterafik kusuru dikkate alınarak hükmolunan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ilk derece mahkemesince müvekkili aleyhine hükmedilen vekalet ücretinin de hatalı olduğunu belirterek usul ve yasaya aykırı ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasında meydana gelen yaralanmadan kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde;
Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekili müvekkili şirketin işleteni olduğu ... plaka sayılı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen ... ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödemenin usulünce denetlenmediğini, mahsup işleminin hatalı yapıldığını belirtmiştir.
Davacı 17.01.2017 gününde meydana gelen trafik kazasında yaralanmış ve %97 oranında kalıcı maluliyet oluşmuştur. Kazanın oluşumunda, davacının içinde bulunduğu aracın sürücüsü olan (davacının babasının) %75 oranında asli kusurlu olduğu, davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin işleteni olduğu aracın sürücüsü olan davalı ...'ın ise %25 oranında kusurlu olduğu belirlenmiş ve buna göre hüküm kurulmuştur.
Davacının zararının belirlenmesi bakımından mahkemesince aktüer bilirkişi raporu alınmış olup, söz konusu bilirkişi raporu incelendiğinde; davacının zararı davalı ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ...'ün kusuru olan %25 oranındaki kusura göre hesaplama yapılmıştır. Davacı, yargılamanın hiçbir aşamasında zararın bu şekilde belirlenmesine ilişkin olarak ( davacının araçta yolcu olması nedeni ile bir kusurunun bulunmadığı yönünde) bir itirazda bulunmamıştır. Hatta mahkemesince hükme esas alınan 18.08.2022 günlü aktüer bilirkişi raporunun ibrazından sonra davacı vekili tarafından mahkemesine sunulan 19.10.2022 günlü bedel arttırım dilekçesinde de davacının kalıcı iş göremezlik zararının 1.110.699,58 TL olması nedeni ile dava dışı sigorta şirketin yapmış olduğu ödemenin güncellenmiş halinin mahsubu neticesinde sonuç olarak 683.687,21 TL' kalıcı ve geçici iş göremezlik zararının davalı ... Süt Ürünleri A.Ş ve sürücü ... ...'ten tahsilini talep etmiştir.
Diğer bir ifade ile davacı vekilinin, davacının gerçek zararının araçta yolcu olması nedeni ile kusurunun bulunmadığı ve dolayısıyla zararın %100 kusura göre belirlenmesi gerektiği yönünde hiçbir talebi ve bu yönde bir itirazı olmamıştır. Davacı açık bir şekilde %100 kusur zararı isteminden feragat etmemiş ise de bu şekilde bir talebi olmadığı gibi istinaf dilekçesinde dahi zararın %25 kusura göre belirlenmesine ilişkin olarak bir itiraz ileri sürmemiştir. Bilindiği gibi Bölge Adliye Mahkemesi olarak istinaf incelemesi HMK 355 maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılmaktadır. Davacının ileri sürmediği talep etmediği bir husus dikkate alınamayacak buna ilişkin mahkeme kararı hatalı dahi olsa dikkate alınamayacak bu yönde bir değerlendirme yapılamayacaktır. Davacı istinaf dilekçesinde sadece belirlenen zarardan müterafik kusuru indirimi yapılmasının hatalı olduğu, mahkemesince uygulanan faiz türününü hatalı olduğu ve manevi tazminat miktarının hatalı olduğuna ilişkin istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bu nedenle artık davacının kazanın oluşumunda kazaya etken bir kusurunun bulunmaması ve zarara ilişkin olarak da %100 tam kusura göre zarar hesabı yapılması ve buna göre kabul kararı verilmesi gerektiği yönünde bir isteminin olduğu kabul edilemez.
Öte yandan dosya arasında bulunan ve davacının bakıcı gideri zararına ilişkin olarak yapılan bilirkişi raporu incelendiğinde bakıcı gideri zararı hesaplamasına ilişkin olarak davacının bakıcı gideri zararının toplam 2.702.160,00 TL olduğu görülmüştür. Davacının araçta yolcu konumunda olması ve kazanın oluşumunda etken bir kusurunun bulunmaması dikkate alındığında bu zarardan %20 oranında müterafik kusur indirimi neticesinde davacının 2.161.728,00 TL bakıcı gideri zararını talep etme imkanı bulunmaktadır. Ne var ki, bilirkişi tarafından bakıcı gideri zararı da davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ...'ün kusuruna göre %25 oranındaki kusura göre belirlenmiş ve davacının 728.957,89 TL bakıcı gideri zararı olduğu tespit edilmiştir. Davacı ise bu tespite de hiçbir şekilde itiraz etmemiş, kazanın oluşumunda kendisinin kusurunun bulunmadığı, dolayısıyla daha fazla bakıcı gideri tazminatı talep edebileceği yönünde itirazda bulunmamıştır. Aksine davacı vekili sadece %25 kusura göre belirlenen 728.957,89 TL bakıcı gideri zararına göre bedel arttırım dilekçesi sunarak buna göre isteminde bulunmuştur. Sonuç olarak davacının talebinin sadece %25 oranındaki ... Süt Ürünleri A.Ş ve sürücü ... ...'ün kusurundan kaynaklı olarak uğramış olduğu zararını talep ettiği kanaatine varılmıştır.
Davacının davalı ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ... 'ün kusuruna göre %25 oranında zarar tazminini talep ettiği anlaşıldığından bu davalıların %25 kusur oranına göre sorumluluklarının devam edip etmediği, her iki davalının hukuki sorumluluğunu üstlenen dava dışı ... ... Sigorta A.Ş'nin yapmış olduğu ödemenin bu davalıların sorumluluklarını ortadan kaldırıp kaldırmadığı hususunun denetlenmesi gerekmektedir.
Bu nedenle bilirkişi raporu incelendiğinde dosyamız davacısının, dava dışı ... ... Sigorta A.Ş tarafından 31.12.2018 gününde yapılan ödeme tarihi itibarı ile davacının kalıcı iş göremezlikten kaynaklı zararının (%25 kusur oranına göre) 406.552,63 TL olduğu görülmüştür. Davacı, yukarıda belirtildiği gibi bu kusur oranına göre belirlenen zarar miktarına ilk derecede itirazda bulunmamıştır. Ödeme tarihindeki kalıcı iş göremezlik zararı 406.552,63 TL olarak belirlendiğine göre belirlenen bu zarardan Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerekmektedir. Zira, ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında belirtildiği gibi kaza sırasında araçta yolcu konumunda bulunan davacı ...'in araç dışına fırladığı bellidir. Dolayısıyla kaza anında davacının emniyet kemerinin takılı olmadığı kanaatine varılmıştır. Bu durumda davacının ödem tarihindeki verilere göre belirlenen zarar miktarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldığında davacının ödeme tarihindeki gerçek zararının 325.242,10 TL olduğu görülmüştür. Davadan önce davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ...'ün hukuki sorumluluğunu üstlenen ZMMS sigorta şirketi olan dava dışı ... ... Sigorta A.Ş tarafından 31.12.2018 gününde yapılan ödeme miktarı ise %25 kusur oranına göre 326.258,00 TL'dir.
Şu halde, davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ...'ün hukuki sorumluluğunu üstlenen dava dışı ... ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan söz konusu ödemenin ödeme tarihi itibarı ile davacının itiraz etmediği %25 kusur oranına göre belirlenen kalıcı iş göremezlik zararının tümünü karşılamış durumdadır. Dolayısıyla eldeki dosyada davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ... yönünden dava dışı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme nedeni ile %25 kusur oranına göre her iki davalının herhangi bir sorumluluğu kalmadığından bu davalılar yönünden kalıcı iş göremezlik zararına ilişkin olarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği halde bu davalılar yönünden kabul kararı verilmesi doğru olmamıştır. Ne var ki, davalı ... ... tarafından süresi içerisinde ilk derece mahkemesi kararına yönelik bir istinaf başvurusu yapılmamış olduğundan mahkemesince verilen karar bu davalı yönünden kesinleşmiş olmakla sadece istinaf eden davalı işleten ... Süt Ürünleri A.Ş yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
Yargılamanın devamı sırasında davalı ... Sigorta A.Ş tarafından 330.000,00 TL teminat limiti kadar bir ödeme yapılmış olup, söz konusu ödemenin davacının içinde yolcu olarak bulunduğu aracın sigorta şirketi olan davalı ... Sigorta A.Ş tarafından yapılmıştır. Söz konusu davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsü olan davacının babasının %75 oranında kusurlu olduğu noktasında da davacının bir itirazı bulunmamaktadır. Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından yapılan 330.000,00 TL'lik ödeme, davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ... yönünden yapılan %25 kusur oranına göre belirlenen zarar miktarından mahsup edilemeyecektir. Zira, davalı ... Sigorta A.Ş kendi sigortalısının kusuruna göre ve teminat limiti oranında ödeme yapmış olup, davacı almış olduğu bu ödemenin dışında içinde bulunduğu aracın sürücüsü ya da işletenine karşı herhangi bir talepte bulunmamıştır. Davacı, ilk derece aşamasında alınan bilirkişi raporlarına karşı yargılamanın hiçbir aşamasında %75 kusur oranına göre de içinde bulunduğu aracın sürücüsü ve işleteninden tazminat talebinde bulunduğuna dair bir beyanı olmamış, sadece içinde bulunduğu aracın ZMMS sigorta şirketinden kalıcı iş göremezlik zararı isteminde bulunmuştur. Bu nedenle %75 kusur oranına göre davalı ... Sigorta A.Ş tarafından 330.000,00 TL ödeme davalılar ... Süt Ürünleri A.Ş ve ... ...'ün %25 kusur oranına göre belirlenen zarar miktarından mahsup edilmemiştir.
Bu nedenlerle davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin kalıcı iş göremezliğe ilişkin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının bu yönü ile kaldırılması gerekmiştir.
Dava dışı ... ... Sigorta A.Ş tarafından davacının bakıcı gideri zararına ilişkin olarak herhangi bir ödeme yapılmadığı görülmüş, davacı tarafından da bu sigorta şirketinden bakıcı gideri zararı talep edilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle davacının belirlenen bakıcı gideri zararından herhangi bir mahsup işlemi yapılmaksızın belirlenen zararın tümünden davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin sorumlu tutulmuş olmasında bir yanlışlık bulunmamaktadır.
Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekili %20 oranındaki müterafik kusur indiriminin hatalı olduğunu, daha yüksek oranda müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini ileri sürmüş ise de, Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarında belirtildiği gibi müterafik kusur halinde belirlenen zarardan %20 oranında indirim yapılması gerekmektedir. Zarara uğrayan davacının birden fazla müterafik kusur halinin varlığı halinde dahi sadece bir kere %20 oranında indirim uygulanması gerekmektedir. Bu nedenle davalının %20'den daha yüksek oranda müterafik kusur uygulanması gerektiği yönündeki istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.
Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin kusura yönelik istinaf başvurusu yönünden yapılan incelemede ise;
Kaza sonrasında görevli trafik polis memurları tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında davalı sürücü ... ...'ün kavşaklara yaklaşırken aracının hızını azaltmamış olması nedeni ile tali kusurlu olduğu belirlenmiştir. Davacının yaralanması nedeni ile dosyamız davalısı ... hakkında açılan kamu davasında Adana 16. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında alınan 21.01.2019 tarihli ATK Trafik İhtisas Dairesinin raporuna göre davalı sigortalı araç sürücüsünün kavşaklara yaklaşırken aracını azaltmamış olması nedeni ile tali kusurlu olduğu belirtilmiştir. Son olarak mahkemesince alınan 13.10.2020 günlü bilirkişi raporunda da davalı sürücü ... ...'ün kavşaklara yaklaşırken aracının hızını azaltmamış olması nedeni ile %25 oranında tali kusurlu olduğu belirlenmiştir. Buna göre dosya arasında bulunan tüm kusur raporlarının olayın oluş ve özelliklerine uygun olduğu, raporların birbirleri ile uyumlu olduğu, buna göre sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %25 kusurlu olarak kabulünde bir yanlışlık bulunmadığı görülmekle davalının kusura ilişkin istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.
Davacı vekili ve davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin manevi tazminatın miktarına yönelik istinaf başvuruları yönünden yapılan incelemede;
6098 TBK'nın 56/2. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hakimin takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Somut olayda 17.01.2017 tarihinde davalı ... ... idaresindeki ve davalı ... Süt ürünleri A.Ş'nin işleteni olduğu ... plakalı araç ile davacının yolcu olarak bulunduğu dava dışı ... ... idaresindeki ... plakalı aracın kaza yapması sonucu davacının yaralandığı, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün % 25 oranında tali kusurlu olduğu, davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün ise asli kusurlu olduğu, dosya içerisinde mevcut maluliyet raporuna göre kaza sonrasında davacının %97 oranında kalıcı maluliyetinin bulunduğunun belirlendiği, tarafların belirlenen ekonomik sosyal durumları, kusur oranları, kaza ve davanın tarihi, davacının kaza tarihindeki yaşı, yaralanmasının niteliği, olay tarihi birlikte değerlendirildiğinde hükmolunan manevi tazminatın yeterli ve yerinde olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle davacı vekili ve davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin manevi tazminatın miktarına yönelik istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı vekilinin müterafik kusur indiriminin hatalı olduğu yönendiki istinaf başvurusu yönünden yapılan incelemede ise;
Yukarıda açıklandığı gibi kaza sırasında araçta yolcu konumunda bulunan davacının araç dışına fırladığı bellidir. Buna göre davacının kazadan önce emniyet kemerinin takılı olmadığı anlaşıldığından davacının belirlenen zararından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmış olmasında bir yanlışlık bulunmamaktadır. Bu yönü ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.
Davacı vekilinin hükmolunan tazminata ticari faiz uygulanması gerektiğine yönelik istinaf başvurusu yönünden yapılan incelemede ise;
Kazaya sebebiyet veren davalı sigorta şirketine sigortalı ... plaka sayılı aracın davalı ... Süt Ürünleri A.Ş adına kayıtlı olduğu, araç tipinin kamyonet olduğu, kullanım şeklinin ticari olduğu anlaşılmakla ticari şirket adına kayıtlı olan kamyonet tipi araç için uygulanması gereken faiz türü ticari faiz olup, bu yönü ile mahkemesince hükmolunan tazminata yasal faiz uygulanması doğru olmamıştır. Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerekmiştir.
HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;
HMK 353/1-b-2 maddesine göre" Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilebileceği düzenlenmiştir. Dosya kapsamına göre yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekili ve davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulmak üzere kaldırılmasına karar verilmesi kanaati ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekili ve davalı ... Süt Ürünleri A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜ İLE;
2-HMK’nın 353/1-b.2 maddesi gereğince, Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 16.11.2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararının yeniden hüküm kurulmak üzere KALDIRILMASINA,
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353.maddesinin 1.fıkrası (b) bendinin 2.maddesi uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla;
A)-Davalı ... Sigorta AŞ’ye karşı açılan davanın FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
A-1)-... Sigorta yönünden taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
A-2)-Davacı tarafından davalı ... Sigorta AŞ. Aleyhine açılan tazminat davasına ilişkin yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
B)-Davacı tarafından davalı ... Süt Ürünleri A.Ş aleyhine açılan kalıcı iş göremezlik zararına ilişkin maddi tazminat davasının REDDİNE,
B-1)-Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş yönünden reddolunan maddi tazminat nedeni ile davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesap olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'ye verilmesine,
B-2)-Davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'ye karşı açılan geçici iş göremezlik zararına dayalı maddi tazminat davasının Kabulü İle; 5.685,87 TL geçici iş görmezlik zararının kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak Ticari faiz ile birlikte davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ’den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
B-3)-Davacı tarafından davalı ... ... aleyhine açılan kalıcı iş göremezlik zararına ilişkin maddi tazminat davasının Kısmen Kabulü İle; 541.263,87 TL tazminatın kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak Ticari faiz ile birlikte davalı ... ...'ten alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
B-4)-Davacı tarafından davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ’ye karşı açılan bakıcı gideri zararına ilişkin olarak maddi tazminat davasının Kısmen Kabulü İle; 583.166,30 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak Ticari faiz ile birlikte davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ’den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
B-5)-Maddi tazminat davası yönünden alınması gereken 77.198,22 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.712,88 TL ve 4.821,48 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 70.663,86 TL harcın davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri AŞ'den tahsili ile Hazineye irat kaydına, (Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin söz konusu harç tutarının sadece 40.224,49 TL'si yönünden sınırlı sorumlu tutulmasına),
B-6)-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesap olunan 138.409,29 TL vekalet ücretinin davalılar ... ... ve ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine, (Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin söz konusu vekalet ücretinin sadece 88.439,30 TL'si yönünden sınırlı sorumlu tutulmasına,)
C)-Davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'ye karşı açılan manevi tazminat davasının Kısmen Kabulü İle; 275.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 17.01.2017 tarihinden itibaren uygulanacak Ticari faizi ile birlikte müteselsil olarak bu davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
C-1)-Harçlar Kanunu uyarınca manevi tazminat davası yönünden alınması gereken 18.785,25 TL harcın davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'den tahsili ile Hazineye irat kaydına.
C-2)-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminatın davasının kabul edilen kısmı yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesap olunan 41.500,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
C-3)-Davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesap olunan 34.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'ye verilmesine,
Ç)-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvurma harcı, 1.712,88 TL peşin harç ve 4.821,48 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 6.578,76 TL'nin davalılar ... ... ve ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,
D)-Davacı tarafından yargılama aşamasında harcaması yapılan 36 tebligat gideri 266,60 TL, 10 müzekkere gideri ve posta gideri 127,50 TL, 2.001,55 TL adli tıp gideri ve bilirkişiler ücreti 1.500,00 TL olmak üzere toplam 3.895,65 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesap olunan 3.335,53 TL yargılama giderinin davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... Süt Ürünleri A.Ş'nin söz konusu yargılama giderinin 1.759,48 TL'si yönünden sınırlı sorumlu tutulmasına), bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
E)-Yargılama aşamasında davalılardan ... Süt Ürünleri A.Ş tarafından yapılan 112,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 44,87 TL'sinin davacıdan alınarak davalı ... Süt ürünleri A.Ş'ye verilmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
F)-6325 sayılı Kanunun 18/A-13. maddesi uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına,
G)-HMK'nın 333. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avanslarının ilgililerine iadesine,
H-İstinaf giderleri bakımından;
H-1)-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığı için istinaf incelemesi için vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
H-2)-Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş tarafından yatırılan istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
H-3)-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
H-4)-Davacı tarafından istinaf aşamasında harcaması yapılan tebligat ve posta gideri olan 158,00 TL giderin davalılar ... ... ve ... Süt Ürünleri A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
H-5)-Davalı ... Süt Ürünleri A.Ş tarafından istinaf aşamasında harcaması yapılan 200,00 TL posta masrafı giderinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361. maddesi gereğince; Dairemizin kararının taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde kararı veren Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'ne, yahut temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine veya Dairemize gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesi'ne verilebilecek bir dilekçe ile YARGITAY İLGİLİ HUKUK DARİESİNDE TEMYİZ YASA YOLU AÇIK olmak üzere, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile karar verildi.26.03.2024
Başkan Üye Üye Katip
İş bu karar 5070 Sayılı Yasa hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır