T.C. ADANA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1135 - 2023/1088
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1135
KARAR NO: 2023/1088
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10/04/2023 (Ara Karar)
NUMARASI: 2023/... Esas (Derdest)
DAVACI:
VEKİLİ: Av.
DAVALI:
VEKİLİ: Av.
DAVANIN KONUSU: MENFİ TESPİT
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI:
VEKİLİ: Av.
TALEP KONUSU: Mahkeme Kararının Kaldırılması
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/05/2023
KARAR YAZIM TARİHİ:
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/04/2023 tarih ve 2023/... Esas sayılı ara kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davalı vekilinin istinaf başvurusu ile ilgili yapılan esas incelemesinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE :
Müvekkili uzun yıllardır buz imalatı yaptığını ve ticari elektrik abonesi olduğunu, ... sözleşme nolu ... nolu tesisattan elektrik sarfiyatı 3 lü tarife şeklinde bilinen tarife üzerinden gerçekleştiğini, buzun muhafazası ve üretimin uygun halde sağlanması için gece çalışması yapması zorunlu olduğunu, bu nedenle elektrik sarfiyatınınn büyük bir kısmı gece yapıldığını, müvekkili, ... ... nolu tesisata ait sayacın arızalı olduğunu bildirdiğini ve bu da karşı tarafça tespit edildiğini, 26.10.2022 tarihinde ise sayaç değişikliği yapıldığını, sayacın arızalı olması nedeniyle ölçümün hatalı olduğu kanısıyla davacının adına geçen senelerdeki ortalamasının alındığı söylenerek, 2022/10 ödeme tarihli 60.416,80-TL tutarlı 3 lü tarife dışında bir tarife yöntemi uygulanarak tahakkukun yanlış ve fahiş hesaplanması ile bir fatura tanzim edildiğini, müşteri temsilcisi vasıtasıyla itiraz ettiğini, yapılan tüm itirazlara rağmen, itirazları kabul edilmediğini, 2022 yılı içerisinde müvekkiline mayıs dönemi için 20/06/2022 son ödemeli 26.324,70 TL fatura düzenlendiğini, haziran dönemi için .../07/2022 son ödemeli 57.669,20 TL, ağustos dönemi için 23/09/2022 son ödemeli 64.550,00 TL, eylül dönemi için 20/10/2022 son ödemeli 55.884,00-TL fatura düzenlendiğini, müvekkili, 2022 yılından izinli şekilde solar enerjiden elektrik üretimi izni mevcut olduğunu, dolayısıyla, imalatın düşük olduğu dönemde böylesi bir enerji sarfiyatı yapması mümkün olmadığını, Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre hesaplanması konusunda denetime elverişli bir rapor alınarak, davalının borçlu olup olmadığının, borçlu ise ne miktarda borçlu olduğunun bu şekilde belirlenmesi gerektiğini, davanın kabulünü, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 60.416,80 TL borçlu olmadığının tespitini, hatalı fatura tutarının düzeltilmesini, ihtiyati tedbir talebinin öncelikle teminatsız biçimde kabulünü, mahkeme farklı kanaatte ise elektrik kesintisinin önlenmesi ve tekraren bağlanması için teminatlı biçimde kabulüne, yargılama gider, harç ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN ARA KARARI : "İhtiyati tedbire itiraz eden davalılar vekilinin mahkememizin .../03/2023 tarihli ara kararı uyarınca verilen ihtiyati tedbir kararına ve teminata yönelik itirazının reddine," karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Mahkemece müvekkili şirketin savunmasını almadan, sadece davacının iddiaları üzerine tedbir kararı verdiğini, davacı taraf haklılığını ortaya koyacak bilgi ve belge sunmadan taraflarına tebliğ edilmeden tedbir kararı verildiğini, ayrıca davanın görevsiz mahkemede açıldığını, görevli ve yetkili olmayan mahkemenin vermiş olduğu ihtiyati tedbir kararının kaldırılması gerektiğini, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ihtimali artık müvekkili şirket yönünden söz konusu olduğunu, ihtiyati tedbir kararının yasal şartlarının oluşmadığını, usul ve yasaya uygun olmayan ihtiyati tedbir kararına karşı ihtiyati tedbire itirazın reddedilmesine yönelik 10.04.2023 tarihli ara kararın istinaf incelemesi ile kaldırılmasına, ayrıca elektriğin kesilmemesine yönelik verilen tedbir kararının kaldırılmasına, bu talebimiz kabul edilmediği takdirde ise davacının borçlu olduğu tutar kadar teminat belirlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İstinaf dilekçesine cevap veren davacı vekili dilekçesinde özetle;
Karşı tarafın yapmış olduğu istinaf talebinin reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Yazılı beyanlar ve tüm dosya kapsamı.
DEĞERLENDİRME-GEREKÇE:
Dava, davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen kaçak elektrik kullanım bedeli borcundan dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile, dava sonuna kadar borcun ödenmemesi ve elektriğin kullanılması yönünde ihtiyati tedbir istemlerine ilişkindir. Yerel mahkemenin dava sonuçlanıncaya kadar elektriğin açılması yönündeki ihtiyati tedbir kararına davalı vekilinin itirazının reddine dair kararı davalı tarafça istinaf edilmiştir.
6100 sayılı HMK. 'nun 355. Maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu;
6100 sayılı HMK'nun 341/1 maddesinde, "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir." denmiştir.
HMK'nın 389 v.d. maddelerinde geçici hukuki korumalar arasında ihtiyati tedbir düzenlenmiş olup, HMK'nın 389. maddesinde "mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.
Görüldüğü üzere kanun koyucu bu konuda hakime oldukça geniş bir takdir alanı bırakmıştır. Ancak ihtiyati tedbire karar verilmesi için mutlaka bir tehlikenin veya zararın doğmuş olması veya halen var olması da aranmaz. Dava konusu hak veya şey bakımından ortaya çıkacak tehlike ve zararın önlenmesi için de her türlü tedbire karar verilebilir.
İhtiyati tedbir talep eden taraf, tedbire esas olan hakkını, ihtiyati tedbir sebep veya sebeplerini keza davanın esası yönünden de haklılığını ispat etmelidir. Ancak burada tam ispat aranmayıp yaklaşık ispatla yetinilecektir. (HMK m.390/3) Yani ispatı gereken hususların tam olarak değil kuvvetle muhtemel gösterilmesi yeterlidir.
Yerel mahkemece ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile 60.416,80-TL'lik elektrik kullanım bedeli faturasının ödemesinin durdurulmasına, elektriğin tedbiren kesilmemesine, davaya konu fatura bedelinin %15 oranında 9.062,52-TL'lik teminat yatırılması halinde tedbir kararının uygulanmasına, bu tedbir kararının işbu dava dosyasında dava konusu edilen 60.416,80-TL'lik faturadan kaynaklandığının ve bunlar dışındaki ödenmeyen borçlardan dolayı davalı şirketin elektrik kesimi yapabileceği hususunun taraflara ihtarına karar verildiği, davalı vekilinin ihtiyati tedbire itirazının 10/04/2023 tarihli ara karar ile reddedildiği, davalı vekilinin bu ara karara karşı istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
Tarafların haklılık durumunun yargılama sonucunda belirleneceği, diğer taraftan elektriğin günümüzde temel ihtiyaçlardan olduğu, davacının iş yeri için elektriğe ihtiyacı olduğu, davalı kurum tarafından elektrik enerjisi verilmemesi halinde HMK'nın 389. maddesinde belirtilen "gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi" halinin oluşacağı, böylece HMK'nun 389. maddesinde düzenlenen ihtiyati tedbir kararı verilmesi şartlarının mevcut olduğu anlaşılmıştır. HMK'nın 397/2. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde nihai kararın kesinleşmesine kadar devam edeceğine; İhtiyati tedbir kararından sonraki döneme ilişkin fatura bedellerinin ödenmemesi halinde davalının elektriği kesme hakkının da baki olmasına göre, yerel mahkemenin ihtiyati tedbire itirazın reddine dair kararı, usul ve yasaya uygun olup, istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddi dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf karar harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf yargılama giderlerinin esas hükümle birlikte İlk Derece Mahkemesince değerlendirilmesine,
4-Kararın tebliği, harç vb. işlemlerin, 6100 Sayılı HMK'nın 359/3 md. uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362/1-f ve 394/5 maddeleri gereğince KESİN olarak oybirliği ile karar verildi. 30/05/2023
Başkan
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Katip
e-imzalı