T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/941
KARAR NO: 2022/952
KARAR TARİHİ: 04/07/2022
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSKENDERUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... ESAS ... KARAR
DAVACI: ...
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVANIN KONUSU: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 04/07/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili, davacı müvekkilinin davalı kooperatifin 08/10/2002'den beri üyesi olduğunu, davalı kooperatifin, üye kabul e-kayıt işlemlerinde kuruluş ana sözlemesine aykırı olarak uygulama yaptığını ve davacı müvekkilinin haksızlığa uğramasına sebep olduğunu, davacı müvekkili tarafından davalı kooperatife keşide edilen Samandağ Noterliği'nin 09/03/2012 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde durumun açıkça dile getirildiğini, daha önce kooperatife üye 40 aracın içinde fiilen bu hatta çalışan davacı müvekkilinin davalı kooperatif tarafından bu dönüşüm projesinden dışlandığını ve fiilen tanıma işini yapması engellenerek açıkça hak kaybına uğratıldığını, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere, davacı müvekkilinin davalı kooperatifte 25 nolu ortak olduğunun tespiti, bunun mümkün olmaması halinde davalı kooperatifte ilk 40 ortağın içinde kooperatif üyesi olduğunun tespiti ile, belirsiz alacak talepli olarak çalışmadığı süre zarfındaki zararların tahsili için şimdilik 10.000,00.TL'nin davalı kooperatiften 14/08/2018 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Yasa'nın 2/2 maddesi uyarınca avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini, ticari avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Samandağ 1.Asliye Hukuk( Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nin ... esas ... karar ile, Yargılama esnasında Adalet Bakanlığının teklifi üzerine HSK'nın 07/07/2021 tarihli 608 numaralı 08/07/2021 tarihli ve 31535 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan karar ile İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin Hatay mülki sınırları olarak belirlenmiştir. Bu düzenlemenin amacı mahkemelerin ihtisaslaşmasının sağlanmasıdır. Özellikle Üçüncü Yargı Paketi ile ortaya koyulan, hakimlerin alanlarında uzmanlaşmasını öngören bu yaklaşımın bir tezahürü olan bu düzenleme neticesinde alanında uzmanlaşmış mahkemeler ve hakimlerce verilen kararlar güven veren adalet misyonunun gerçekleşmesinin en önemli araçlarından biri olacaktır. Dolayısı ile 01/09/2021 tarihi itibari ile İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğuna dair karar verilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile; 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi gereğince görev hususunun dava şartı olduğu, 6100 sayılı HMK'nun 115/1 maddesi gereğince dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden araştırılacağının belirtildiği anlaşıldığından, 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK'nun 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve mahkememizin görevsizliğine, 6100 sayılı HMK'nun 21/1-c maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemenin Samandağ 1. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi olduğunun tespitine karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf talebi ile; görevsizlik kararı usul ve yasaya aykırı olduğunu, görev konusu kamu düzeninde olduğunu bu hususun resen gözetilecek bir husus olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER :
İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı dosyası.
GEREKÇE :
Dava hukuki niteliği itibarıyla " Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak" davasıdır.
Davanın açıldığı Samandağ 1.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nce verilen 01/10/2021 tarihli, ... Esas, ... Karar sayılı karar ile " Yargılama esnasında Adalet Bakanlığının teklifi üzerine HSK'nın 07/07/2021 tarihli 608 numaralı 08/07/2021 tarihli ve 31535 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan karar ile İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin Hatay mülki sınırları olarak belirlenmiştir. Bu düzenlemenin amacı mahkemelerin ihtisaslaşmasının sağlanmasıdır. Özellikle Üçüncü Yargı Paketi ile ortaya koyulan, hakimlerin alanlarında uzmanlaşmasını öngören bu yaklaşımın bir tezahürü olan bu düzenleme neticesinde alanında uzmanlaşmış mahkemeler ve hakimlerce verilen kararlar güven veren adalet misyonunun gerçekleşmesinin en önemli araçlarından biri olacaktır. Dolayısı ile 01/09/2021 tarihi itibari ile İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğunu " karar verilmiş ve dosya İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmiştir.
İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile, 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi gereğince görev hususunun dava şartı olduğu, 6100 sayılı HMK'nun 115/1 maddesi gereğince dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden araştırılacağının belirtildiği anlaşıldığından, 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK'nun 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve mahkememizin görevsizliğine, 6100 sayılı HMK'nun 21/1-c maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemenin Samandağ 1. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.
Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
8 Temmuz 2021 Tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 07/07/2021 tarihli ve 608 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurul Kararı ile "Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemeleri yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin 30.06.2021 tarihli ve E.21646783-668/13369 sayılı yazısı görüşülerek ;... Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Mersin İlinin mülki sınırları, ... Olarak belirlenmesine, İşbu kararın 01.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına 07.07.2021 tarihinde karar verildi." şeklinde karar verilmiştir.
Mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir . Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunulabileceği gibi, ileri sürülmese dahi mahkemece resen gözetilmelidir.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanunî hâkim güvencesi” başlığını taşıyan 37’nci maddesinde “Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, uyuşmazlık konusu her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir. O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde, her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava, açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır. Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte bazen yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir. Ancak, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından yargı çevresi belirlenmesi, görev kuralı niteliğinde bulunmamaktadır. Göreve ve kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler ancak yasa yoluyla yapılabilir.
Somut olayda; Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı irdelendiğinde, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin, Hatay İli mülki sınırları olarak belirlenmesine ilişkin kararın uygulanma tarihinin 01/09/2021 tarihi olarak belirtildiği, karar tarihinden önce açılmış davaların, yargı çevresi belirlenen mahkemeye devredileceğine ilişkin ise bir düzenlemeye yer verilmediği, bu nedenle, 01/09/2021 tarihinden önce, 14/02/2020 tarihinde açılan ve halen derdest olan iş bu davanın, açıldığı Samandağ 1.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nce sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih, ... esas, ... karar sayılı görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 80,70.TL istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından yeninden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince istinaf eden davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
6-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere karar verildi. 04/07/2022
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır