T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/334
KARAR NO: 2022/411
KARAR TARİHİ: 07/04/2022
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... ESAS ... KARAR
DAVACI: ... ...
VEKİLİ: Av. ...- ...
DAVALI: ... -...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA KONUSU :Tazminat
Birleşen Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı Dosya
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av...
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 07/04/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
Adana 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili, ... Fuarcılığın 1979 yılında kurulduğunu ve bugüne kadar binlerce fuar düzenlediğini, çok sayıda çalışanı ile birçok şehir ve ülkede temsilciliğinin bulunduğunu, ... Fuarcılık Grubunda yer alan şirketlerden bir tanesininde ... olduğunu ve Adana'da fuarlar düzenlediğini, dava dışı ... ... ...'ın 01/10/1996 tarihinden itibaren ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş. 'de çalışmaya başladığını, daha sonra davacı firmada pay verilerek genel müdür yardımcısı olduğunu, şirketin tüm sırlarına vakıf olduğunu, bu kişinin isteği üzerine sözleşmesinin karşılıklı olarak sonlandırıldığını, tazminatının ödendiğini, ancak 09/01/2015 tarihli Ticaret Sicili Gazetesinde görüldüğü üzere ... Plastik Ambalaj Tic. Ltd. Şti. Ünvanlı şirketin amaç ve konusunu "Fuarcılık" olarak değiştirip ünvanını da ... Fuarcılık Ltd. Şti. olarak tabir ettiğini, bilhare şirketin ünvanının ... Fuarcılık Ltd. Şti. yapıldığını, ... ... ...'ında müdür olarak atandığını, davacı firma ile bu firmanın faaliyet alanlarının aynı olduğunu, müvekkilinin 9. kez gerçekleştireceği Adana Tarım Fuarını 18-22 Kasım 2015 tarihlerinde yapmayı planladığını, ... ... ...'ın bu fuarı taklit ederek 16-20 Eylül 2015 tarihlerinde Çukurova Tarım Fuarı adı altında bir fuar düzenleyeceğini ilan ettiğini, davalının 01/05/2000 tarihli iş sözleşmesi ile ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş.'de çalışmaya başladığını, daha sonra ... 'ne geçtiğini, 13/03/2015 tarihinde iş akdinin feshini talep ederek işten ayrıldığını, kendisine sosyal haklarının ödendiğini, iş sözleşmesinde rekabet yasağına ilişkin hüküm bulunmasına rağmen ... Fuarcılık Ltd. Şti.'de çalışarak haksız rekabet yaptığını, sadakat yükümlülüğüne uymadığını, ... 'ta çalıştığı dönemde fuarların satışında görev aldığı için müşteri portföyü ve iletişimi gibi önemli bilgileri ... Fuarcılık Ltd. Şti.'ye aktardığını, müvekkilinin müşterilerini ...' la yapılan sözleşmelere aykırı davranmaya yönelttiğini, davalının kasten TTK hükümlerine aykırı davrandığından bahisle davalının fiillerinin haksız olduğunun tespitine, haksız rekabetin men'ine, davalının tasarlayarak ve kusurlu olarak gerçekleştirdiği haksız rekabet eylemlerinden dolayı fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 25.000,00.TL tazminatın davalıdan dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte tahsiline, tazminat olarak haksız rekabet sonucunda davalının elde etmesi mümkün görünen menfaatin ( 3 yıllık maaş tutarının) karşılığına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
BİRLEŞEN ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ... ESAS SAYILI DOSYASINDA DAVA DİLEKÇESİ ÖZETLE :
Davacı vekili, asıl davadakine benzer sebep ve vakıalara dayanılarak ve ayrıca 01/05/2000 tarihli iş sözleşmesinde bulunan rekabet yasağı hükmüne göre; iş görenin her ne sebeple olursa olsun işten ayrıldıktan sonra aynı sektörde faaliyet gösteren başka bir şirkette 3 yıl süreyle her ne nam altında olursa olsun çalışamayacağını, ancak davacının bu hükme aykırı davranarak işten ayrılmasından sonra rakip ... Fuarcılık Ltd. Şti. 'nde çalışmaya başladığını, sözleşmede 200.000,00 USD ceza-i şart kararlaştırıldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 25.000,00.TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davalı vekili, davacı ile müvekkili arasında akdedilmiş herhangi bir sözleşmenin bulunmadığını, müvekkili ile sözleşme yapan kuruluşun ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş. Olduğunu, müvekkilinin davacı şirkette satış elemanı olmadığını, muhasebe elemanı olarak çalıştığını, müvekkilinin muhasebe bilgilerini davacıdan öğrenmediğini, muhasebeci olarak her zaman herhangi bir iş yerinde çalışabileceğini, muhasebeciliğin özel bir çalışma alanına ait bir meslek olmadığını, müvekkiline 2002 yılında imzalatılan sözleşmenin hukuka uygun ve geçerli bir sözleşme olmadığını, işveren lehine tek taraflı bir sözleşme olduğunu, sözleşmede cezai şartın tek taraflı olarak düzenlendiğini, cezai şartın her iki tarafa da uygulanabilir olması durumunda geçerli olacağını, sözleşmenin imzalanmasının üzerinden 13 yıl geçmesinden dolayı zaman aşımına uğradığını, müvekkilinin iş akdini yasanın kendisine verdiği haklar çerçevesinde fesih ettiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DOSYADA DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davalı vekili, davalı vekili Adana İş Mahkemesi'ne verdiği cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ... Tüm Fuarcılık A.Ş. ile sözleşme imzaladığını, davacı firma ile yapılmış bir sözleşmesinin bulunmadığını, ayrıca dayanılan sözleşmenin geçerli olmadığını, İş Mahkemeleri'nin görevsiz olduğunu, davacı tarafından müvekkili aleyhine, Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait ... Esas sayılı dosya ile haksız rekabetten kaynaklanan tazminat davası açtığını belirterek, derdestlik itirazında bulundukların belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Yerel mahkemece verilen karar ile;" davalı ...' un ... Fuarcılık Ltd. Şti' inde çalıştığı dönemde, sözleşmede belirtilen rekabet yasağına aykırılık dışında haksız rekabet sayılacak şeklinde bir eylemde bulunduğu, özelliklede TTK' nın 55. Maddesinde haksız rekabet olarak sayılan hallerden bir yada birden fazlasını yaptığı konusunda dosya kapsamında yeterli her hangi bir delil bulunmamaktadır. Bu nedenle davacının TTK' nın 54 vd. Maddelerine dayanan asıl davadaki talepleri yerinde görülmemiştir. Bu sebeplerle; asıl davanın ispatlanamadığı için reddine, birleşen davanın ise aktif husumet yokluğundan reddine" şeklinde karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; davalının, 01/05/2000 tarihinden 31/07/2009 tarihine kadar ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş.' de çalışmakta iken ertesi gün 01/08/2009 tarihinde ...çalışanı olarak işine devam ettiğini, davacının hem müvekkiline hem dava dışı ... Tüm Fuarcılık A.Ş.'ye açmış olduğu işçilik alacaklarına ilişkin Adana 5.İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında her iki davalı aleyhine karar verildiğini, şirketler arasında organik bağ bulunduğunun kabul edildiğini, her iki şirket aynı merkezden yönetilen, ortakları aynı olan şirketler olduğunu, ...'nin % 99,5'i ... Fuarcılık A.Ş.'ye ait olduğunu, tarafların sözleşme ile yükümlü olduğunu, davalının ... Adana Fuarcılık ile sözleşmesi olmadığından bahsedilerek birleşen davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalının rekabet yasağını ihlal eden fiilleri nedeni ile cezai şart ödemekle yükümlü olduğundan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, bilirkişi raporu, Adana 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası, Adana 7.İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının uyap çıktıları, Adana 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının uyap çıktıları ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, TTK' nın 54 vd. maddelerinden kaynaklanan, haksız rekabetin tespiti, önlenmesi ve uğranılan zararların tazmini, birleşen dava ise, rekabet yasağına aykırılıktan kaynaklanan cezai şart alacağının tahsili talebine ilişkindir.
Davacı tarafından asıl davada, dava dışı ... ... ...'ın, davacı şirketin eski genel müdür yardımcısı olup, şirketten ayrılmasından sonra, faaliyet alanları aynı olan ve son ünvanı ... Fuarcılık Ltd. Şti. olan şirkete müdür olarak atandığı, davalının ise, 01/05/2000 tarihli iş sözleşmesi ile ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş. 'de çalışmaya başlayıp, daha sonra davacı şirkete geçtiği ve 13/03/2015 tarihinde işten ayrıldığı, davalının, bu süreçte ... ... ...'la birlikte hareket ederek, iş sözleşmesindeki rekabet yasağına ilişkin hükümlere aykırı olarak ... Fuarcılık Ltd. Şti.'de çalışarak haksız rekabet yaptığı, sadakat yükümlülüğüne uymadığı belirtilerek, haksız rekabetin men'i, haksız rekabet eylemlerinden dolayı 25.000,00.TL tazminatın davalıdan tahsili talep edilmiş, birleşen davada ise, asıl davadakine benzer sebeplere dayanılarak, sözleşmede belirlenen 200.000,00 USD ceza-i şarttan, şimdilik 25.000,00.TL tazminatın davalıdan tahsili talep edilmiş, davalı asıl davada, taraflar arasında bir sözleşme bulunmadığını, sözleşmenin ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş. ile yapıldığını ve sözleşmenin işveren lehine tek taraflı düzenlenmiş geçersiz bir sözleşme olduğunu, davacı şirkette satış değil muhasebe elemanı olarak çalıştığını belirterek davanın reddini savunmuş, birleşen davada ise, asıl davadaki savunmalarını tekrarlayarak, Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait ... Esas sayılı dosyasında haksız rekabetten kaynaklanan tazminat davası olduğunu belirtip derdestlik itirazında bulunmuş ve davanın reddini savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.
Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olmak üzere yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamından, davalı ...'un, 01/05/2000-31/07/2007 tarihleri arası dava dışı ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş.'de, 01/08/2009- 20/03/2015 tarihleri arası ise davacı ...Ş.' nde muhasebe elemanı olarak çalıştığı, 01/09/2015 tarihinden sonra ise, dava dışı ... Fuarcılık Ltd. Şti' nde çalışmaya başladığı, ... Fuarcılık Ltd. Şti'nin ( önceki ünvanları ... Fuarcılık Ltd. Şti.-... Restoran İşletmeleri Tarım Gıda Besicilik San. Ve Tic. Ltd. Şti.) 03/11/2010 tarihinde tescil edildiği, dava dışı ... ... ...'ın şirketin kurucu ortaklarından olduğu, şirketin önceki faaliyet konusunun ise hazır yemek ve gıda sektörü olduğu, davalı ...Ş.'nin faaliyet konusunun ise fuarcılık olup, 28/02/2008 tarihinde kurulduğu, şirketin %99,5 payının dava dışı ... Tüm Fuarcılık A.Ş.ne ait olduğu, dava dışı ... ... ...'ın ise şirket ortaklarından olduğu, davacı tarafından sunulan 01/05/2000 tarihli hizmet sözleşmesinin, dava dışı ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş ile imzalandığı, sözleşmenin 6.17.maddesinde gizlilik ve rekabet yasağına ilişkin hüküm bulunduğu anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK'nun 444. Maddesinde; "Fiil ehliyetine sahip olan işçi, işverene karşı, sözleşmenin sona ermesinden sonra herhangi bir biçimde onunla rekabet etmekten, özellikle kendi hesabına rakip bir işletme açmaktan, başka bir rakip işletmede çalışmaktan veya bunların dışında, rakip işletmeyle başka türden bir menfaat ilişkisine girişmekten kaçınmayı yazılı olarak üstlenebilir. Rekabet yasağı kaydı, ancak hizmet ilişkisi işçiye müşteri çevresi veya üretim sırları ya da işverenin yaptığı işler hakkında bilgi edinme imkânı sağlıyorsa ve aynı zamanda bu bilgilerin kullanılması, işverenin önemli bir zararına sebep olacak nitelikteyse geçerlidir.” Aynı Kanunun rekabet yasağının sınırlandırılmasına ilişkin 445. Maddesinde ise “Rekabet yasağı, işçinin ekonomik geleceğini hakkaniyete aykırı olarak tehlikeye düşürecek biçimde yer, zaman ve işlerin türü bakımından uygun olmayan sınırlamalar içeremez ve süresi, özel durum ve koşullar dışında iki yılı aşamaz. Hâkim, aşırı nitelikteki rekabet yasağını, bütün durum ve koşulları serbestçe değerlendirmek ve işverenin üstlenmiş olabileceği karşı edimi de hakkaniyete uygun biçimde göz önünde tutmak suretiyle, kapsamı veya süresi bakımından sınırlayabilir.” hükmü bulunmaktadır.
TTK' nun 54. Maddesinde haksız rekabet; rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar olarak tanımlanmıştır.
TTK' nun 55. Maddesinde haksız rekabet halleri sayılmıştır. 56. Madde de ise; haksız rekabet nedeniyle açılabilecek davalar gösterilmiştir. 57. Madde de ise; haksız rekabet fiilini hizmetlerini veya işlerini gördükleri sırada çalışanlar veya işçiler tarafından işlenmesi halinde 56. Maddenin 1.fıkrasının a,b ve c bendlerinde yazılı davaların çalıştıranlara karşı da açılabileceği düzenlenmiştir.
Somut olayda, davalı ile dava dışı ... Tüm Fuarcılık Yapım A.Ş. arasında imzalanan 01/05/2000 tarihli hizmet sözleşmesinin 6.17.maddesinde, iş görenin, işten ayrıldıktan sonra, iş verenle aynı sektörde faaliyet gösteren başka bir şirkette 3 yıl süre ile hiçbir görevle çalışmayacağına, böyle bir şirkete ortak olmayacağına ve kişisel olarak böyle bir işle iştigal etmeyeceğine, iş veren ile ürünleri hakkında öğrendiği tüm ticari bilgileri saklayacağına dair hüküm bulunduğu, aksi halde 200.000 USD tazminat ödeneceğinin kararlaştırıldığı, ancak, davacı şirketin bu sözleşmenin tarafı olmadığı, davalının, davacı şirkette 01/08/2009 tarihinden 20/03/2015 tarihine kadar muhasebe elemanı olarak çalıştığı, 01/09/2015 tarihinde ise dava dışı ... Fuarcılık Ltd. Şti' inde çalışmaya başladığı, davalının, muhasebe elemanı olması nedeniyle, fuarcılık sektöründe tek başına hareket ederek, organizasyonları diğer şirkete yönlendirmesinin güç olduğu, rakip bir şirkette çalışmasının ise tek başına haksız rekabet teşkil eden bir eylem olmadığı, davacı tarafından, davalının hangi eylemi nedeniyle, ne şekilde zarara yol açtığının somut deliller ile ispatlanamadığı, davalının, dava dışı şirket ile imzaladığı sözleşmede belirtilen rekabet yasağına aykırılık dışında, haksız rekabet sayılacak bir eylemde bulunduğuna dair yeterli delil bulunmadığı, kaldı ki, davacı tarafından sunulan sözleşmenin de, TBK'nun 445. maddesine aykırı olarak, 2 yıl olması gereken rekabet yasağını 3 yıl olarak belirlemiş ve yer bakımından sınırlandırma getirilmemiş olması nedeniyle yasaya aykırı olduğu, bu nedenle, mahkemece asıl davanın reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu, ayrıca, davacı şirketin, tarafı olmadığı 01/05/2000 tarihli sözleşmenin gizlilik ve rekabete ilişkin hükümlerine dayanarak ceza-i şartı talep etme hakkının da bulunmadığı, tüm bu nedenlerle, mahkemece birleşen dava yönünden, davacının aktif husumeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş olmasının da usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesinin asıl ve birleşen davanın reddine ilişkin kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince asıl ve birleşen dava dosyalarından alınması gerekli 161,40.TL istinaf karar harcından peşin alınan 108,80.TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 52,60.TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince istinaf eden davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
6-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince karar tarihindeki kabul edilen dava değerinin 107.090,00.TL'nin altında olması nedeniyle kesin olmak üzere karar verildi. 07/04/2022
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır