T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/628
KARAR NO: 2022/960
KARAR TARİHİ: 04/07/2022
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... ESAS-... KARAR
DAVACILAR: 1- ...
2- ...
3- ...
4- ...
5- ...
6-...
VEKİLİ: Av...
DAVALILAR: 1- ...
2- ...
VEKİLİ: Av...
DAVA: Alacak (Şirket Hisse Devir Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 04/07/2022
YAZIM TARİHİ : ...
Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
İDDİALARIN ÖZETİ :
Davacılar vekili dava dilekçesi ile; Muris ... ile davalı ...'ın davalı şirketin ortakları olduğunu, taraflar arasında 07/09/2009 tarihli protokol düzenlendiğini, protokole göre ...'in şirketteki %30 hissesinin karşılığı olarak -...'ın ... Firması'nda ki hissesinin %30'unun ...'e devri -... ....ve İl. Mak. Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti. adına kayıtlı ...'in ...'e devri 45.000,00.TL'nin nakden 9 taksitle ...'e ödenmesi, ...'in adına kayıtlı bulunan 2010 model ... ... marka aracın banka kredi taksitlerinin ... ....ve İl. Mak.Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından ödenmesi, ... .... ve İl. Mak. Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti.'nin ... San.Tic. A.Ş.'de olan 100.000,00.TL alacağının tahsil edildikçe %40'nın ...'e ödenmesinin düzenlendiğini, murisin edimlerini yerine getirdiğini, ancak davalıların edimlerini bir kısmını yerine getirmediğini, karşı tarafın protokol hükümlerine uymaması sebebiyle ...'in ödemelerini yaptığı 2010 model ... ... Marka ... plaka sayılı aracın borcunun şimdilik 40.000,00.TL'si ile ... San. Tic. A.Ş.'den olan 100.000,00.TL alacağın %40'nin diğer deyişle 40.000,00.TL davalılardan alacağının olduğunu iddia ederek, alacaklarının şimdilik 80.000,00.TL'sinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesi ile; alacağın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin murisin ortağı olduğu ... şirketine yapılan ödemelerin bakiyenin bir kısmına mahsup edildiğni, SGK ödemelerini yaptığını, ...'tan para tahsil edilmediğini, sözleşmede tahsil şartının olduğunu, bundan dolayı 40.000,00.TL kısmının tümden reddi gerektiğini, müvekkilinin yaptığı ödemelerin mahsup edilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile; Türk Borçlar Kanunu 147/5 maddesinde; bir ortaklıkta ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık vaya ortaklar arasındaki alacakların beş yıllık zamanaşımına tabi olduğunun düzenlendiği, Mülga 818 Sayılı Borçlar Kanun 126/4 maddesinde de ortaklar arasında veya şirket ile ortaklar arasındaki bütün davaların 5 yıllık zamanaşına tabi olduğunun yer aldığı, İş bu ortaklık ve ortaklar arasındaki alacak davasında zamanaşımı süresinin 5 yıl olduğu, davalılar vekili tarafından davaya süresinde verilen cevap dilekçesinde zamanaşımı definde bulunduğu, davacıların muris ...'in halefi olarak iş bu davayı açtığı, bu nedenle de alacağın 5 yıllık zaman aşımına tabi olduğu, davaya konu protokolün 07/09/2009 tarihinde düzenlendiği, hisse devrinin de 07.09.2009 tarihinde yapıldığı, dava tarihi olan 27.12.2017 tarihinde beş yıllık sürenin geçtiği, davanın zamanaşımına uğradığından zamanaşımı nedeni ile reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACILAR TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacılar vekili istinaf talebi ile; dosya konusu alacağın 5 yıllık değil 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, İDM tarafından alacağın konusunun salt ortaklar arası alacak olarak değerlendirilmiş olmasının hatalı olduğunu, alacağın dayanağı olan 07/09/2009 tarihli protokolün birçok unsuru bir arada barındıran bir satım sözleşmesi olduğunu, satımdan doğan alacak için özel bir süre öngörülmediğinden dolayı TBK'nın 146. Maddesi uyarınca genel zamanaşımı olan 10 yıllık süre uygulanması gerektiğini, kaldı ki yapılan kısmi ödemeler sebebiyle TBK'nın 154/1 maddesi uyarınca zamanaşımı süresi kesildiğini, davalının beyanları dürüstlük kuralına aykırı olup zamanaşımı definden faydalanmasının hukuka aykırı olduğunu, ...'in edimini yerine getirdiği ve hissesini devrettiğini, davalı tarafın ise edimini yerine getirmekten imtina ettiğini, protokol hükümleri bir yana dursun, bu meblağın en azından sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca ödenmesi gerektiğini, üstelik davalı tarafın bu tutumunun Türk Medeni Kanunu'nun 2. Maddesine ve dürüstlük kuralına da aykırı olduğunu bu nedenle mahkemece verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALILAR TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalılar vekili istinaf talebi ile; mahkemece her ne kadar talepleri doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş ise de davalı ... ....Ltd. Şti. yönünden davanın usulden reddi gerekirken usul ve yasaya aykırı olarak işin esasına girilerek karar verildiği ve davanın red sebeplerinin farklı olması sebebiyle lehe AAÜT uyarınca vekalet ücreti tesis edilmediğini, ilk derece mahkemesi her ne kadar davayı zamanaşımı sebebiyle reddetmiş olsa da eldeki davada vekili olduğu iki davalı bulunduğunu, 11/10/2019 tarihli bilirkişi raporunda da davalı ... ....Ltd. Şti.'nin davaya konu protokolde kaşe ve imzasının olmadığı ve bu sebepten dolayı sorumluluğunun bulunmadığının belirtildiğini, başka bir deyişle her ne kadar dava ... ....Ltd. Şti.'ye yöneltilmiş ve iddia edilen alacağın zamanışımına uğramış olsa da davaya konu protokol incelendiği takdirde ... ....Ltd. Şti.'nin herhangi bir sorumluluğunun olmadığı görülecek ve davanın bu sebeple müvekkili şirket tarafından husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerekeceğini, ayrıca davanın davalı ... ....Ltd. Şti. Yönünden davaya konu protokolde kaşe ve imzasının olmaması sebebiyle sorumluluğunun olmadığının kabul edilip davanın müvekkili şirket yönünden usulden reddine karar verilmesi gerekirken, bu husus dikkate alınmaksızın işin esasına girilerek zamanaşımı sebebiyle davanın reddedilmesi sonucunda, davalı ... ....Ltd. Şti. Yönünden farklı bir sebebe dayalı olarak reddedilecek eldeki davada, lehe hükmedilecek ikinci bir vekalet ücretinden mahkum kalmalarına sebep olduğunu, davada her ne kadar iki davalı olsa da iki davalı bakımından reddedilme gerekçeleri birbirinden farklı olması sebebiyle lehe vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, birden fazla davalı olması halinde farklı ret sebebine dayalı her bir davalı lehine ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği, usulden ret halinde ise maktu vekalet ücreti takdir edilmesi gereği kanuni düzenlemeler ve yüksek mahkeme içtihatları ile açıkça ortaya konulduğunu tüm bu nedenlerle mahkemece verilen kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasına, mahkeme farklı kanaatte ise itirazların kabulü ile dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı dosyası.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava hukuki niteliği itibarıyla "Alacak (Şirket Hisse Devir Sözleşmesinden Kaynaklanan)" talebine ilişkindir.
Davacılar vekili dava dilekçesinde, davacılar murisi ... ile davalı ...'ın davalı şirketin ortakları olduğunu, taraflar arasında 07/09/2009 tarihli protokol düzenlendiğini, protokole göre ...'in şirketteki %30 hissesinin karşılığı olarak -...'ın ... Firması'nda ki hissesinin %30'unun ...'e devri -... ....ve İl. Mak. Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti. adına kayıtlı ...'in ...'e devri 45.000,00.TL'nin nakden 9 taksitle ...'e ödenmesi, ...'in adına kayıtlı bulunan 2010 model ... ... marka aracın banka kredi taksitlerinin ... ....ve İl. Mak.Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından ödenmesi, ... .... ve İl. Mak. Çelik Hur. İnş. Nak. ve Müh. Hiz. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti.'nin ... San.Tic. A.Ş.'de olan 100.000,00.TL alacağının tahsil edildikçe %40'nın ...'e ödenmesinin düzenlendiğini, murisin edimlerini yerine getirdiğini, ancak davalıların edimlerini bir kısmını yerine getirmediğini, karşı tarafın protokol hükümlerine uymaması sebebiyle ...'in ödemelerini yaptığı 2010 model ... ... Marka ... plaka sayılı aracın borcunun şimdilik 40.000,00.TL'si ile ... San. Tic. A.Ş.'den olan 100.000,00.TL alacağın %40'nin diğer deyişle 40.000,00.TL davalılardan alacağının olduğunu iddia ederek, alacaklarının şimdilik 80.000,00.TL'sinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili davanın reddini savunmuş olup ilk derece mahkemesince yapılan açık yargılama sonunda davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verildiği iş bu karara karşı davacılar ve davalılar vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
Davacılar vekilinin istinaf sebepleri bakımından çözümlenmesi gereken sorun, davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı ve alacağın tahsilinin mümkün olup olmadığına ilişkindir.
TBK'nun 147/4 maddesi uyarınca ortaklık ilişkisinden kaynaklı alacaklar bakımından zamanaşımı süresi 5 yıldır.
TBK'nun 154/1 maddesinde zamanaşımını kesen sebepler düzenlenmiş olup, kısmi ifa halinde zamanaşımı kesilir.
TTK'nun 156/1 maddesi uyarınca zamanşımının kesilmesiyle yeni bir süre işlemeye başlar.
Davacılar murisi ... ve davalı ...'ın davalı ... .... Ltd. Şti.'nde ortak oldukları ve ...'in dava dilekçesinde bahsi geçen protokol uyarınca hissesini ...'a devrederek ortaklıktan ayrıldığı, söz konusu talep edilen alacakların bu ortaklık ilişkisinin sonlanması nedeniyle oluşan alacaklar olduğu ve 5 yıllk zamaşımı süresine tabi olduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde bir kısım ödemeler yaptıklarını savunmuş olup, davacı vekilince cevaba cevap dilekçesinde davalılar vekilince ileri sürülen bir kısım ödeme savunmasının kabul edilerek, ödenen bedeli mahsup ederek iş bu davayı açtıklarını bildirdiği ve ödeme nedeniyle zamanaşımının kesildiğini savunmuştur.
İlk derece mahkemesince davalılar vekilinin ödeme savunması üzerine ödemenin ne zaman yapıldığına dair taraf delilleri toplanmadan ve zamanaşımını kesen sebepler olup olmadığı değerlendirmeden karar verilmesi doğru olmamıştır.
Dava konusu dava dışı ... Ltd. Şti.'nden tahsil edilecek alacak bakımından bu alacağın henüz tahsil edilmediği anlaşıldığından, koşula bağlanan bu alacak bakımından tahsil ve zamanaşımı itirazları konusunda tarafların iddia ve savunmalarını karşılayacak şekilde 297/1-c mddesi uyarınca hüküm oluşturulmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, ... ... marka araç taksitlerine ilişkin davalının ödeme savunması ve davacının bu savunmayı kabul beyanı karşısında, bu ödemelerin ne zaman yapıldığı ve zamanaşımını kesen sebep olup olmadığına ilişkin tarafların tüm delilleri toplanarak, dava dışı ... Ltd. Şti.'den tahsil edilecek alacak bakımından bu alacağın henüz tahsil edilmediği gözetilerek, bu alacak bakımından iş bu davanın zamanında açılmış bir dava olup olmadığına ilişkin tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde kurulması uygun görülmüştür.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2)-Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
3)-Dava dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
4)-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması nedeniyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun bu aşamada incelenmesine YER OLMADIĞINA,
5)-a)492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 54,40.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacılara İADESİNE,
b)492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 54,40.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalılara İADESİNE,
6)-İstinaf eden davacılar ve davalılar tarafından istinaf için yapılan yargılama giderlerinin esas hüküm ile birlikte İlk Derece Mahkemesince karara BAĞLANMASINA,
7)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesi'ne İADESİNE,
8)-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a/6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olmak üzere 04/07/2022 tarihinde karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır