T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1518
KARAR NO: 2022/146
KARAR TARİHİ: 22/02/2022
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... ESAS ... KARAR
DAVACI: ... -...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 22/02/2022
YAZIM TARİHİ : ...
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
İDDİALARIN ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesi ile: Davacının davalı kooperatifin kuruluş aşamasından itibaren başkanlığını yaptığını, davacının kooperatifin başkanı olması sebebiyle aylık 500.TL huzur hakkının bulunduğunu, bu huzur hakkını 24 ay boyunca almamış olup toplamda 12.000.TL huzur hakkı alacağının olduğunu, bu hususun genel kurul kararı ile sabit olduğunu, davacının başkanlığı döneminde cebinden yapmış olduğu 23.559.TL'yi halen alamadığını, bu hususun da genel kurul kararı ile sabit olduğunu, davacının huzur hakkı ile yapmış olduğu ödemelerin tarafına ödenmediği için Mersin 6 İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, bu icra takibine 23.05.2017 tarihinde itiraz edilmiş olduğunu belirterek davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına ve borçlunun icra inkar tazminatı ile tahmiline karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile; öncelikli olarak açılan dava görevsiz Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 99. Maddesine göre; Tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava sayıldığı, davacının huzur hakkı alacağının Kooperatifler Kanunundan kaynaklandığını dolayısıyla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı taraf her ne kadar 12.000,00.TL huzur hakkı alacağından bahsetmiş ise de huzur hakkı ödemesinin davacının yetki ve sorumluluğunda bulunduğu dolayısıyla davacının kooperatiften huzur hakkı alacağı bulunmadığı, davacının huzur hakkını 24 ay gibi bir süre zarfında almadığının iddia etmesi ve aynı zamanda 23.559,00.TL kooperatife borç vermesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, ayrıca Mersin 6. İcra müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası incelendiğinde davacı taraf 4.392,75.TL faiz talep ettiği, taraflarına ihtar çekmeden, temerrüde düşürmeden faiz talep edilmesi hususun kabul edilemeyeceği,. alacağın likid hale dönüştürülmeden ihtarname ile bildirimde bulunulduğunu, davacı tarafın 13.559,00.TL cebinden yapmış olduğu paralar gerçeği yansıtmadığı, kooperatifin zarara uğratıldığı halde genel kurullarda ibra edildiği, ödeme ya da ödemelerin gerçek bir ödemeyi yansıtıp yansıtmadığının belirlenmesini ve bu hususta yeminli mali müşavirlerce rapor aldırılmasını, açıklanan nedenlerle öncelikli olarak görevsiz mahkemede açılan davanın görevsizlik yönünden reddine, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna, haksız davanın reddine vekalet ücretinin ve giderlerin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... sayılı kararı ile; Davalı kooperatifin defter kayıtlarına göre davacı ...'ın 31.12.2015 bilanço tarihi itibarı ile davalı kooperatiften talep edebileceği alacak miktarının 23.559.TL'sinin cari hesaptan kaynaklanan asıl alacak miktarı ve 8.583,30.TL'sinin de huzur hakkından kaynaklanan asıl alacak miktarı olmak üzere toplam 32.142,30.TL'den ibaret olduğunu, davacının alacağının ödenmesi hususunda davalı kooperatife yasada öngörüldüğü şekilde iadeli taahhütlü bir mektupla noter kanalıyla keşide olunmuş bir ihtarname ile yada diğer muteber bir tebligatla temerrüte düşürmemiş olması sebebiyle takip tarihine kadarki süre için davalı kooperatiften işlemiş faiz talep edemeyeceğini ancak davalı kooperatiften takip tarihinden itibaren toplam 32.142,30.TL'lik asıl alacak miktarı üzerinden yıllık %9 faiz oranına göre yasal faiz talep etmeye hakkının bulunduğunun belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf talebi ile; davacı tarafından 12.000 TL huzur hakkı alacağı ve 23.559.TL cebinden yapmış olduğu harcamalar gerçeği yansıtmadığını, davacının kooperatifin yöneticiliğini yapmış olduğu dönemde kabartılmış, fahiş faturalarla kooperatif borçlandırıldığını, faturaların bir kısmı dahi bu zamana kadar ödenmediğini, davacı taraf ise huzur hakkı almadığını ve cebinden para harcadığını iddia ettiğini ancak bu husus sadece kooperatif bilançolarında gösterildiğini, bu işlemeler tamamen usulsüz olup olağan genel kurullarda ortakların iradesi fesada uğratılarak onandığını, Genel Kurullarda ise kooperatif yönetimine özel kişilerden kredi alınmasına ilişkin olarak yetki verilmediğini, davacı taraf 24.10.2017 tarihli dilekçesinde diğer ortaklar tarafından yapılan suç duyurularının varlığını ve bir usulsüzlük iddiası doğrultusunda soruşturma yapıldığını da ikrar ettiğini, mahkemece bu hususlar bilirkişi marifetiyle araştırılmadığını, yerel mahkemece aldırılan ve hükme esas teşkil eden 05.02.2019 tarihli bilirkişi raporu Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 09.12.1998 tarih ve 1998/11-863 E., 1998/895 K. sayılı kararında belirtilen kriterlerine aykırı olduğu yerel mahkeme kararında müvekkilimizi asıl alacak miktarı olan 32.142.30.TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının ödetilmesine hükmettiğini, davacı tarafın takip tarihine kadar faiz talep edemeyeceği ve huzur hakkını fazla talep etmesi göz önüne alındığında müvekkil kooperatifin icra dosyasına yaptığı itirazın haklılığı açıkça ortada olduğunu, dolayısıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın reddine m karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davacının yönetim kurulu başkanlığı yaptığı dönemde alması gereken huzur hakkı bedelinin tahsili ve kooperatiften olan alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının davalı kooperatifin başkanlığını yaptığını, bu nedenle aylık 500,00.TL huzur hakkı bulunduğunu, davacının 24 aylık huzur hakkını alamadığını, ayrıca davacının başkanlığı döneminde 23.559,00 TL cebinden harcama yaptığını, bu miktarların tahsili için davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, takibe haksız olarak itiraz edildiğini belirterek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiş, davalı ise davacının davalı kooperatiften huzur hakkı alacağı bulunmadığını, davacının yaptığı harcamaların gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve iş bu karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 56/son maddesinde, “Yönetim kurulu üyelerine genel kurulca belirlenen aylık ücret, huzur hakkı, risturn ve yolluk dışında hiçbir ad altında başkaca ödeme yapılamaz” hükmüne yer verilmiştir. Huzur ya da ücret hakkı, verilen bir emeğin karşılığı olup, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 98. maddesi yollamasıyla TTK’nın 373. maddesi uyarınca yöneticinin yaptığı hizmet, iş ve katıldığı toplantılar gözönünde bulundurularak ve kooperatif uygulaması, teamülleri dikkate alınarak belirlenmesi gerekir. Öte yandan 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 56/son maddesi gereğince yönetim kurulu üyelerine ödenecek ücretin genel kurulca belirlenmesi gerekmekte olup bu ücretin genel kurulca baştan belirlenebilir nitelikte olması gerekir.. (Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin E:2014/161 , K:2014/3662 ve E:2012/3492 , K:2012/5294 sayılı kararları)
Mersin 6. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında, takip alacaklısı ... tarafından takip borçlusu SS Toroslar Yavca Sulama Kooperatifi hakkında 35.559,00. TL asıl alacak, 4.392,75 .TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 39.951,75. TL alacağın tahisli için genel haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağı olarak kooperatif giderlerine mahsuben yapılmış olan ödemelerden doğan alacak ve huzur hakkı alacağı gösterildiği, süresi içerisinde yapılan itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
İlk derece Mahkemesince alınan bilirkişi raporunda; davalı kooperatifin defter ve kayıtlarına göre davacı ...'ın 31.12.2015 bilanço tarihi itibari ile davalı kooperatiften talep edebileceği alacak miktarının 23.559,00 TL cari hesaptan kaynaklanan asıl alacak miktarı ve 8.583,30 TL olmak üzere toplam 32.142,30 TL olduğu sonucuna varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Dairemizce alınan bilirkişi ek raporunda özetle; davalı kooperatifin, davacı tarafından kooperatife borç verdiği Ekim, Kasım ve Aralık 2015 tarihlerinde mali yapısının ve özellikle hazır kaynak olarak günlük ödemeler için kasa veya bankada bulundurulması gereken likit akçesinin fevkalede zayıf ve hemen hemen yok denecek seviyede olduğu, kooperatifin 2015 yılı içerisinde para giriş ve kasadan yapılan ödemeler ile ilgili işlerin tetkikinde, kooperatifin 2015 yılında yeterli bu yılın giderlerini karşılayacak miktarda tahsilat yapmamış olduğu, 22.109,00.TL ödemenin ... Mersin şubesine yapıldığı, bu ödeme ile kooperatifin vadesi gelmiş kredi taksit borcunun ödendiği, iki cüz'i ödemenin ise kasadan yapıldığı, her üç ödemeninde kooperatifin ödenmesi gereken borcu için ödenmiş olduğu, davacı tarafından yapılmış olan ödemelerin gerçek bir ödemeyi yansıttığı görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davalı kooperatifin 26.07.2014 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısında oybirliği ile alınan karar ile yönetim kurulu başkanına 500,00.TL, üyelere ise 250,00.TL huzur hakkı verilmesine karar verildiği, davalı kooperatifin 30.05.2015 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısında da oybirliği ile alınan karar ile yönetim kurulu başkanına 500,00.TL, üyelere ise 250,00.TL huzur hakkı verilmesine karar verildiği, dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporunda davacının huzur hakkı alacağının 8.583,30 TL olarak hesaplandığı, kooperatif genel kurul kararı ile yönetim kurulu başkanına 500,00.TL huzur hakkı verilmesine karar verilmiş olması, kooperatif için yapılan harcamalardan kooperatifin sorumlu olması karşısında, dairemizce alınan bilirkişi raporunda davacı tarafından yapılan ödeme ile kooperatifin vadesi gelmiş kredi borcu ve diğer borçlarının ödendiği, yapılan ödemelerin gerçek bir ödemeyi yansıttığı belirtildiği anlaşılmakla davacının davalı kooperatiften huzur hakkından doğan ve kooperatif için yapılan harçalamardan kaynaklanan toplam 32.142,30 TL alacağının bulunduğu, davalı vekilinin bu yöndeki yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkin istinaf sebebinin incelenmesinde; İcra ve İflas Kanunu'nun 67-(2) maddesinde, "borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu, takibinde haksız ve kötüniyetli görülürse alacaklı, diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." düzenlemesi yer almak olup, icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için, alacağın likit ve belli olması gerektiği, dava konusu huzur hakkı ve harcama alacağının likit bir alacak olmadığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği icra inkar tazminatı şartları bulunmadan ilk derece mahkemesince icra inkar tazminatına hükmedilmesi doğru olmamış olup bu sebeple davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile dairemizce istinaf incelemesinin duruşmalı olarak yapılması nedeniyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına davalının Mersin 6. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 32.142,30.TL asıl alacak üzerinden devamına, kabul edilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren %9 oranında yasal faiz uygulanmasına, davacın icra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde kurulması uygun görülmüştür.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-Davalı vekillerinin İlk Derece Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurularının KABULÜNE,
2-Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar Sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Yeniden esas hakkında hüküm KURULMASINA;
-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
a-) Davalının Mersin 6. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 32.142,30.TL asıl alacak üzerinden DEVAMINA,
-Kabul edilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren %9 oranında yasal faiz UYGULANMASINA,
b-) Davacın icra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından REDDİNE,
c-) Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE
4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 2.195,64.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 607,26.TL harcın mahsubu ile bakiye 1.588,38.TL harcın davalıdan alınarak HAZİNE ADINA GELİR KAYDINA,
Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas ... Karar, ... harç nolu Harç Tahsil Müzekkeresinin İPTALİNE,
-Harç tahsil edilmiş ise mahsubuna, fazla tahsil edilen harç var ise davalıya İADESİNE,
5)-Davacı tarafından yatırılan 607,26.TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6)-Davacı tarafından yapılan 31,40.TL başvurma harcı, 135,50.TL tebligat gideri, 6,50.TL posta gideri 800,00.TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 942,00.TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 851,48.TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
7)-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 5.100,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8)-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 3.416,70.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
İstinaf İncelemesi Yönünden;
1)-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan 548,91.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davalıya İADESİNE,
2)-6100 sayılı HMK'nın 326/1. maddesi gereğince davalı tarafından istinafta yapılan 121,30.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 31,20.TL tebligat gideri, 84,40.TL posta gideri, 1.500,00.TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.736,90.TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
3)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 17/c maddesi gereğince 5.100,00.TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5)-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yokluğunda istinaf duruşması sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince karar tarihindeki dava değerinin 107.090,00.TL'nin altında olması nedeniyle kesin olmak üzere verilen karar usulen okunup açıkça anlatıldı.22/02/2022
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır