T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/6 - 2023/556
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/6
KARAR NO: 2023/556
KARAR TARİHİ: 15/09/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... ... (...)
ÜYE: ... ... (...)
ÜYE: ... ... ... (...)
KATİP: ... ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/10/2022
NUMARASI: 2022/... ESAS 2022/... KARAR
DAVACI : ... ... ... - ...
VEKİLİ: Av....
DAVALILAR : 1- ... ÖZEL GÜVENLİK, DANIŞMANLIK, EĞİTİM, ALARM CİHAZLARI VE SİSTEMLERİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ. - ...
2- ...
3- ... ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİ LİMİTED ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: AV....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 15/09/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
Adana 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... esas 2022/... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili, müvekkili idarenin 233 sayılı KHK uyarınca sermayesinin tamamı Devlete ait tüzel kişiliğe ve faaliyetlerinde özerkliğe sahip olduğunu, müvekkili idarenin bina ve eklentilerinin güvenliğinin sağlanması ihale yöntemiyle özel güvenlik şirketlerinden satın alındığını, dava dışı ... ... müvekkili idaresinin özel güvenlik işlerini üstlenen davalı şirketlerde 01.01.2007 - 23.01.2017 tarihlerinde çılıştığını, ... ... çalışmış olduğu 10 yıl 0 ay 7 gün hizmeti karşılığı 9.906,34.TL Tis - Toplu iş sözleşme farkı ve 75,77.TL damga vergisi olmak üzere toplam 9.982,11.TL'nin müvekkili idarece ödendiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla dava dışı işçiye ödenen 9.982,11.TL'nin 12.01.2018 tarihinden itibaren sözleşme faizi/ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
DAVALILARIN SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davalılar vekili, müvekkili şirketler ile davacı arasında imzalanan hizmet sözleşmelerinde yetkili yer sözleşmesinin yapıldığını, taraflar arasında çıkacak herhangi bir uyuşmazlıkta yetkili mahkemenin Ankara Mahkemeleri'nin belirlendiğini, açılan davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Yerel mahkemece verilen karar ile; " Davalı firmanın yerleşim yeri Ankara'dır, HMK.'nun 6.maddesindeki genel yetki kuralı gereğince, davanın davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılması gerekmektedir. Aynı kanunun 10.maddesinde; sözleşmenin ifa yeri yerindeki mahkeme de yetkili kılınmıştır. Aksine düzenleme bulunmaması halinde TBK'nun 89.maddesi gereğince, para borcunun alacaklının ikametgahında ödenmesi gerekir. Ancak taraflar tacir olup, yetki sözleşmesi düzenlemişlerdir. HMK’nun yetki sözleşmesini düzenleyen 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, dava, sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" düzenlemesine yer verilmiştir. Tarafların tacir olduğu, yetki sözleşmesinin geçerli olduğu, bu yetki sözleşmesi gereğince davanın Ankara Mahkemeleri'nde açılması gerektiği, cevap süresi içerisinde yetki ilk itirazının ileri sürüldüğü anlaşıldığından mahkememizin yetkisizliğine" şeklinde karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; rücuen tazminat davası konusu para borcu olan bir dava olduğunu, TBK 89.maddesi 1.fıkrasında "para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerlemiş yerinde" ifa edileceğini, davaya konu olan para borcunun alacaklısı konumunda olan müvekkili şirketin ödeme zamanındaki yerleşim yeri Adana olduğu için Adana Mahkemelerinin yetkili olduğunu, ilk derece mahkemesinin yetkisizlik kararı vermesinin davayı sürüncemede bıraktığını, davanın gereksiz uzamasına neden olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını beyan etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, Hizmet alım sözleşmesinden kaynaklı dava dışı ... ... ödenen kıdem tazminatının davalılardan rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Davacı tarafından, taraflar arasında hizmet alım sözleşmesi bulunduğu ve davalı şirketler nezninde çalışan dava dışı işçi ... ... işçilik alacaklarının kendileri tarafından ödendiği iddia edilerek, dava dışı işçiye ödenen 9.982,11.TL'nın davalılardan rücuen tahsiline karar verilmesi talep edilmiş, davalılar ise, taraflar arasında imzalanan hizmet sözleşmelerinde, çıkacak herhangi bir uyuşmazlıkta yetkili yer mahkemesi olarak Ankara mahkemelerinin belirlendiğini, davanın yetkisiz yer mahkemesinde açıldığını, bu nedenel davanın usulden reddi gerekiğini, ayrıca, dava dışı işçinin işçilik alacaklarından asıl işveren olan davacının sorumlu olduğunu ve davanın esastan reddi gerektiğini savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile mahkemenin yetkisizliğine ve yetkili mahkemenin Ankara Ticaret Mahkemeleri olduğuna karar verilmiştir.
Karara karşı davacı vekilİ tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Tararlar arasındaki Hizmet Alımına İlişkin Sözleşmenin 37.1. maddesinde, sözleşmenin uygulanmasında çıkan uyuşmazlıklarda Ankara Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğu belirtilmiştir.
Somut olayda, davanın taraflarının tacir olup, HMK'nun, “yetki sözleşmesi” başlıklı 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” düzenlemesine yer verilmiştir. HMK m. 17. maddesinin ikinci cümlesine göre, “taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır”. Bu hükme göre, yetki sözleşmesi (veya yetki şartı) yapan taraflar, aksine bir düzenleme yapmamışlarsa, dava sadece yetki sözleşmesinde kararlaştırılmış olan mahkemede açılabilir. Diğer bir deyişle, aksi belirtilmediği sürece, HMK, yetki sözleşmesinde gösterilen mahkemenin münhasır yetkili mahkeme olacağını kabul etmiştir. Bu şekilde yapılmış olan, yetki sözleşmesinin münhasır yetkili olacağı madde gerekçesinde de açıkça belirtilmiştir. Görüldüğü üzere, taraflar, salt bir münhasır yetki sözleşmesiyle, kanunun öngörmüş olduğu genel ve özel yetkili mahkemelerin yetkisini kaldırmış olmaktadırlar. Taraflar, bu sonucun ortaya çıkmasını istemiyorsa, yani genel ve özel yetkili mahkemelerin yetkisinin devam etmesini istiyorlarsa yetki sözleşmesinde bunu ayrıca belirtmek zorundadırlar. Buna göre, münhasır yetki sözleşmesinden kasıt, tarafların yetki sözleşmesi ile kararlaştırılan mahkemeden başka bir mahkemede dava açılamaması üzerinde anlaşmalarıdır.
Tüm bu nedenlerle, tacir olan taraflar arasında imzalanan sözleşme uyarınca Ankara Mahkemeleri'nin yetkisinin münhasır olduğu, bu sözleşmeden kaynaklanan davaların münhasıran kararlaştırılan Ankara Mahkemeleri'nde açılması gerektiği, dolayısıyla ilk derece mahkemesi kararının yerinde olduğu, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-Adana 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19.10.2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 269,85.TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 80,70.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 189,15.TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından davalı vekili lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesince ilgililere İADESİNE,
6-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucusunda kesin olmak üzere 15/09/2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
... ...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
... ...
Üye
...
¸e-imzalıdır
... ... ...
Üye
...
¸e-imzalıdır
... ...
Katip
...
¸e-imzalıdır